๖. สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา

๖๓๖. ฉฏฺเฐ วีตวีตฏฺฐานํ ยสฺมึ จตุรสฺสทารุมฺหิ ปลิเวเฐนฺติ, ตสฺส ตุรีติ นามํ. วายนฺตา ติริยํ สุตฺตํ ปเวเสตฺวา เยน อาโกเฏนฺตา วตฺเถ ฆนภาวํ อาปาเทนฺติ, ตํ ‘‘เวม’’นฺติ วุจฺจติ.

‘‘อิตรสฺมึ ตเถว ทุกฺกฏ’’นฺติ อิมินา วายิตุํ อารทฺธกาลโต ปฏฺฐาย ยถาวุตฺตปริจฺเฉทนิฏฺฐิเตเยว ทุกฺกฏมฺปิ โหติ, น ตโต ปุพฺเพ วายนปโยเคสูติ ทสฺเสติ.

ตนฺเต ฐิตํเยว อธิฏฺฐาตพฺพนฺติ เอตฺถ เอกวารํ อธิฏฺฐิเต ปจฺฉา วีตํ อธิฏฺฐิตคติกเมว โหติ, ปุน อธิฏฺฐานกิจฺจํ นตฺถิ. สเจ ปน อนฺตรนฺตรา ทสา ฐเปตฺวา วิสุํ วิสุํ สปริจฺเฉทํ วีตํ โหติ, ปจฺเจกํ อธิฏฺฐาตพฺพเมวาติ ทฏฺฐพฺพํ. เอตฺถ จ กปฺปิยสุตฺตํ คเหตฺวา อญฺญาตกอปฺปวาริเตนาปิ อกปฺปิยตนฺตวาเยน ‘‘สุตฺตมตฺถิ, วายนฺโต นตฺถี’’ติอาทิปริยายมุเขน วายาเปนฺตสฺส อนาปตฺติ. เตเนว มาติกาฏฺฐกถายํ (กงฺขา. อฏฺฐ. สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา) ‘‘วายาเปยฺยา’’ติ ปทสฺส ‘‘จีวรํ เม, อาวุโส, วายถาติ อกปฺปิยวิญฺญตฺติยา วายาเปยฺยา’’ติ อตฺโถ วุตฺโต, เอวํ วทนฺโต อกปฺปิยตนฺตวาเยน วายาเปติ นาม, นาญฺญถา.

๖๔๐. อนาปตฺติ จีวรํ สิพฺเพตุนฺติอาทีสุ อิมินา สิกฺขาปเทเนว อนาปตฺติ, อกตวิญฺญตฺติปจฺจยา ปน ทุกฺกฏเมวาติ วทนฺติ. อกปฺปิยสุตฺตตา, อตฺตุทฺเทสิกตา, อกปฺปิยตนฺตวาเยน อกปฺปิยวิญฺญตฺติยา วายาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ.

สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.