๓-๑๐. ปฐมอานนฺทสุตฺตาทิวณฺณนา

๙๘๙-๙๙๖. อนิจฺจาทิวเสนาติ อนิจฺจทุกฺขานตฺตวเสน. ปวิจินติ ปกาเรหิ วิจินติ. นิกฺกิเลสาติ อปคตกิเลสา วิกฺขมฺภิตกิเลสา. ปีติสมฺโพชฺฌงฺโค, ปสฺสทฺธิสมฺโพชฺฌงฺโคติ ปาโฐ.

ยาย อโนสกฺกนํ อนติวตฺตนญฺจ โหติ, อยํ ตตฺรมชฺฌตฺตุเปกฺขา มชฺฌตฺตากาโรติ วุตฺตา. เอกจิตฺตกฺขณิกาติ เอกจิตฺตุปฺปาทปริยาปนฺนตฺตา.

จตฺตุนฺนํ จตุกฺกานํ วเสน โสฬสกฺขตฺตุกา. อานาปานสนฺนิสฺสเยน ปวตฺตตฺตา อารมฺมณวเสน ปวตฺตา อานาปานารมฺมณาปิ อปรภาเค สติ อานาปานสฺสตีติ ปริยาเยน วตฺตพฺพตํ อรหตีติ ‘‘อานาปานสฺสติ มิสฺสกา กถิตา’’ติ วุตฺตํ. อานาปานมูลกาติ อานาปานสนฺนิสฺสเยน ปวตฺตา สติปฏฺฐานา. เตสํ มูลภูตาติ เตสํ สติปฏฺฐานานํ มูลการณภูตา. โพชฺฌงฺคมูลกาติ โพชฺฌงฺคปจฺจยภูตา. เตปิ โพชฺฌงฺคาติ เอเต วีสติ สติปฏฺฐานเหตุกา โพชฺฌงฺคา. วิชฺชาวิมุตฺติปูรกาติ ตติยวิชฺชาย ตสฺส ผลสฺส จ ปริปูรณวเสน ปวตฺตา โพชฺฌงฺคา. ผลสมฺปยุตฺตาติ จตุตฺถผลสมฺปยุตฺตา, จตุพฺพิธผลสมฺปยุตฺตา วา.

ทุติยวคฺควณฺณนา นิฏฺฐิตา.

อานาปานสํยุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.