๑. รโหคตสุตฺตวณฺณนา

๒๕๙. ยํกิญฺจิ เวทยิตนฺติ ‘‘สุขํ ทุกฺขํ อทุกฺขมสุข’’นฺติ วุตฺตํ เวทยิตํ ทุกฺขสฺมึ อนฺโตคธํ, ทุกฺขนฺติ วตฺตพฺพตํ ลภติ ปริยาเยนาติ อตฺโถ. เตนาห ‘‘ตํ สพฺพํ ทุกฺขนฺติ อตฺโถ’’ติ. ยา เอสาติอาทีสุ โย สงฺขารานํ อนิจฺจตาสงฺขาโต หุตฺวา อภาวากาโร, ยา ขยสภาวตา วินสฺสนสภาวตา ชราย มรเณน จาติ ทฺวิธา วิปริณามนสภาวตา, เอตํ สนฺธาย อุทฺทิสฺส สพฺพํ เวทยิตํ ทุกฺขนฺติ มยา วุตฺตนฺติ อยํ สงฺเขปตฺโถ. สาติ สงฺขารานํ อนิจฺจตา. เวทนานมฺปิ อนิจฺจตา เอว สงฺขารสภาวตฺตา. ตาสํ อนิจฺจตา จ นาม มรณํ ภงฺโคติ กตฺวา ตโต อุตฺตริ ทุกฺขํ นาม นตฺถีติ สพฺพา เวทนา ‘‘ทุกฺขา’’ติ วุตฺตา, ยถา ‘‘ยทนิจฺจํ ตํ ทุกฺข’’นฺติ จ, ‘‘ปญฺจุปาทานกฺขนฺธา ทุกฺขา’’ติ จ วุตฺตํ. อิทํ สุตฺตปทํ. จตฺตาโร อารุปฺปาติ จตสฺโส อรูปสมาปตฺติโย. เอตฺถาติ จ เอตสฺมึ ปฏิปฺปสฺสทฺธิวาเร.

รโหคตสุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.