๗. อรหนฺตวคฺโค

๑. อุปาทิยมานสุตฺตํ

๖๓. เอวํ เม สุตํ – เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ; อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ. เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ ยมหํ ภควโต ธมฺมํ สุตฺวา เอโก วูปกฏฺโฐ อปฺปมตฺโต อาตาปี ปหิตตฺโต วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘อุปาทิยมาโน โข, ภิกฺขุ, พทฺโธ มารสฺส; อนุปาทิยมาโน มุตฺโต ปาปิมโต’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ ภควา, อญฺญาตํ สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, อุปาทิยมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนุปาทิยมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. เวทนํ อุปาทิยมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนุปาทิยมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. สญฺญํ… สงฺขาเร … วิญฺญาณํ อุปาทิยมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนุปาทิยมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, อุปาทิยมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนุปาทิยมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. เวทนํ… สญฺญํ… สงฺขาเร… วิญฺญาณํ อุปาทิยมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนุปาทิยมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ.

อถ โข โส ภิกฺขุ ภควโต ภาสิตํ อภินนฺทิตฺวา อนุโมทิตฺวา อุฏฺฐายาสนา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา ปทกฺขิณํ กตฺวา ปกฺกามิ. อถ โข โส ภิกฺขุ เอโก วูปกฏฺโฐ อปฺปมตฺโต อาตาปี ปหิตตฺโต วิหรนฺโต นจิรสฺเสว – ยสฺสตฺถาย กุลปุตฺตา สมฺมเทว อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชนฺติ ตทนุตฺตรํ – พฺรหฺมจริยปริโยสานํ ทิฏฺเฐว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหรติ. ‘‘ขีณา ชาติ, วุสิตํ พฺรหฺมจริยํ, กตํ กรณียํ, นาปรํ อิตฺถตฺตายา’’ติ อพฺภญฺญาสิ. อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. ปฐมํ.

๒. มญฺญมานสุตฺตํ

๖๔. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ…เป… อาตาปี ปหิตตฺโต วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘มญฺญมาโน โข, ภิกฺขุ, พทฺโธ มารสฺส; อมญฺญมาโน มุตฺโต ปาปิมโต’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ ภควา, อญฺญาตํ สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, มญฺญมาโน พทฺโธ มารสฺส; อมญฺญมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. เวทนํ… สญฺญํ… สงฺขาเร… วิญฺญาณํ มญฺญมาโน พทฺโธ มารสฺส; อมญฺญมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, มญฺญมาโน พทฺโธ มารสฺส; อมญฺญมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. เวทนํ… สญฺญํ… สงฺขาเร… วิญฺญาณํ มญฺญมาโน พทฺโธ มารสฺส; อมญฺญมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. ทุติยํ.

๓. อภินนฺทมานสุตฺตํ

๖๕. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน…เป… ปหิตตฺโต วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘อภินนฺทมาโน โข, ภิกฺขุ, พทฺโธ มารสฺส; อนภินนฺทมาโน มุตฺโต ปาปิมโต’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ ภควา, อญฺญาตํ สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, อภินนฺทมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนภินนฺทมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. เวทนํ… สญฺญํ… สงฺขาเร… วิญฺญาณํ อภินนฺทมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนภินนฺทมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, อภินนฺทมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนภินนฺทมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. เวทนํ… สญฺญํ… สงฺขาเร … วิญฺญาณํ อภินนฺทมาโน พทฺโธ มารสฺส; อนภินนฺทมาโน มุตฺโต ปาปิมโต. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. ตติยํ.

๔. อนิจฺจสุตฺตํ

๖๖. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ…เป… อาตาปี ปหิตตฺโต วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘ยํ โข, ภิกฺขุ, อนิจฺจํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ ภควา; อญฺญาตํ สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, อนิจฺจํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ อนิจฺจํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, อนิจฺจํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา อนิจฺจา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ อนิจฺจํ; ตตฺร โข เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. จตุตฺถํ.

๕. ทุกฺขสุตฺตํ

๖๗. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ…เป… อาตาปี ปหิตตฺโต วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘ยํ โข, ภิกฺขุ, ทุกฺขํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ ภควา; อญฺญาตํ สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, ทุกฺขํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ ทุกฺขํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข ภิกฺขุ, ทุกฺขํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ ทุกฺขํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. ปญฺจมํ.

๖. อนตฺตสุตฺตํ

๖๘. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ…เป… อาตาปี ปหิตตฺโต วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘โย โข, ภิกฺขุ, อนตฺตา; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ, ภควา; อญฺญาตํ, สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, อนตฺตา; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ อนตฺตา; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, อนตฺตา; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ อนตฺตา; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. ฉฏฺฐํ.

๗. อนตฺตนิยสุตฺตํ

๖๙. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ…เป… วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘ยํ โข, ภิกฺขุ, อนตฺตนิยํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ, ภควา; อญฺญาตํ, สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, อนตฺตนิยํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ อนตฺตนิยํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ, ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, อนตฺตนิยํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา … สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ อนตฺตนิยํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. สตฺตมํ.

๘. รชนียสณฺฐิตสุตฺตํ

๗๐. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อญฺญตโร ภิกฺขุ…เป… เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข โส ภิกฺขุ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘สาธุ เม, ภนฺเต, ภควา สํขิตฺเตน ธมฺมํ เทเสตุ, ยมหํ ภควโต ธมฺมํ สุตฺวา…เป… วิหเรยฺย’’นฺติ. ‘‘ยํ โข, ภิกฺขุ, รชนียสณฺฐิตํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ’’ติ. ‘‘อญฺญาตํ, ภควา; อญฺญาตํ, สุคตา’’ติ.

‘‘ยถา กถํ ปน ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสี’’ติ? ‘‘รูปํ โข, ภนฺเต, รชนียสณฺฐิตํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ รชนียสณฺฐิตํ; ตตฺร เม ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส ขฺวาหํ, ภนฺเต, ภควตา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานามี’’ติ.

‘‘สาธุ สาธุ ภิกฺขุ! สาธุ โข ตฺวํ, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อาชานาสิ. รูปํ โข, ภิกฺขุ, รชนียสณฺฐิตํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. เวทนา… สญฺญา… สงฺขารา… วิญฺญาณํ รชนียสณฺฐิตํ; ตตฺร เต ฉนฺโท ปหาตพฺโพ. อิมสฺส โข, ภิกฺขุ, มยา สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส เอวํ วิตฺถาเรน อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปน โส ภิกฺขุ อรหตํ อโหสีติ. อฏฺฐมํ.

๙. ราธสุตฺตํ

๗๑. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อายสฺมา ราโธ เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ; อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘กถํ นุ โข, ภนฺเต, ชานโต, กถํ ปสฺสโต อิมสฺมิญฺจ สวิญฺญาณเก กาเย พหิทฺธา จ สพฺพนิมิตฺเตสุ อหงฺการมมงฺการมานานุสยา น โหนฺตี’’ติ? ‘‘ยํ กิญฺจิ, ราธ, รูปํ อตีตานาคตปจฺจุปฺปนฺนํ อชฺฌตฺตํ วา พหิทฺธา วา โอฬาริกํ วา สุขุมํ วา หีนํ วา ปณีตํ วา ยํ ทูเร สนฺติเก วา, สพฺพํ รูปํ – ‘เนตํ มม, เนโสหมสฺมิ, น เมโส อตฺตา’ติ เอวเมตํ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ปสฺสติ. ยา กาจิ เวทนา… ยา กาจิ สญฺญา… เย เกจิ สงฺขารา… ยํ กิญฺจิ วิญฺญาณํ อตีตานาคตปจฺจุปฺปนฺนํ…เป… ยํ ทูเร สนฺติเก วา, สพฺพํ วิญฺญาณํ – ‘เนตํ มม, เนโสหมสฺมิ, น เมโส อตฺตา’ติ เอวเมตํ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ปสฺสติ. เอวํ โข, ราธ, ชานโต เอวํ ปสฺสโต อิมสฺมิญฺจ สวิญฺญาณเก กาเย พหิทฺธา จ สพฺพนิมิตฺเตสุ อหงฺการมมงฺการมานานุสยา น โหนฺตี’’ติ…เป… อญฺญตโร จ ปนายสฺมา ราโธ อรหตํ อโหสีติ. นวมํ.

๑๐. สุราธสุตฺตํ

๗๒. สาวตฺถินิทานํ. อถ โข อายสฺมา สุราโธ ภควนฺตํ เอตทโวจ – ‘‘กถํ นุ โข, ภนฺเต, ชานโต กถํ ปสฺสโต อิมสฺมิญฺจ สวิญฺญาณเก กาเย พหิทฺธา จ สพฺพนิมิตฺเตสุ อหงฺการมมงฺการมานาปคตํ มานสํ โหติ, วิธา สมติกฺกนฺตํ สนฺตํ สุวิมุตฺต’’นฺติ? ‘‘ยํ กิญฺจิ, สุราธ, รูปํ อตีตานาคตปจฺจุปฺปนฺนํ…เป… ยํ ทูเร สนฺติเก วา, สพฺพํ รูปํ – ‘เนตํ มม, เนโสหมสฺมิ, น เมโส อตฺตา’ติ เอวเมตํ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ทิสฺวา อนุปาทาวิมุตฺโต โหติ. ยา กาจิ เวทนา… ยา กาจิ สญฺญา… เย เกจิ สงฺขารา… ยํ กิญฺจิ วิญฺญาณํ อตีตานาคตปจฺจุปฺปนฺนํ อชฺฌตฺตํ วา พหิทฺธา วา โอฬาริกํ วา สุขุมํ วา หีนํ วา ปณีตํ วา ยํ ทูเร สนฺติเก วา, สพฺพํ วิญฺญาณํ – ‘เนตํ มม, เนโสหมสฺมิ, น เมโส อตฺตา’ติ เอวเมตํ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ทิสฺวา อนุปาทาวิมุตฺโต โหติ. เอวํ โข, สุราธ, ชานโต เอวํ ปสฺสโต อิมสฺมิญฺจ สวิญฺญาณเก กาเย, พหิทฺธา จ สพฺพนิมิตฺเตสุ อหงฺการมมงฺการมานาปคตํ มานสํ โหติ วิธา สมติกฺกนฺตํ สนฺตํ สุวิมุตฺต’’นฺติ…เป… อญฺญตโร จ ปนายสฺมา สุราโธ อรหตํ อโหสีติ. ทสมํ.

อรหนฺตวคฺโค สตฺตโม.

ตสฺสุทฺทานํ –

อุปาทิยมญฺญมานา, อถาภินนฺทมาโน จ;

อนิจฺจํ ทุกฺขํ อนตฺตา จ, อนตฺตนียํ รชนียสณฺฐิตํ;

ราธสุราเธน เต ทสาติ.