๒. ทุติยคมนาทิวคฺควณฺณนา

๒๒๔-๓๐๑. ทุติยํ คมนํ ทุกฺขวเสน วุตฺตํ. ตตฺราปิ อฏฺฐารเสว เวยฺยากรณานิ, ตโต ปรานิ ‘‘รูปี อตฺตา โหตี’’ติอาทีนิ อฏฺฐ เวยฺยากรณานิ, เตหิ สทฺธึ ตํ ทุติยเปยฺยาโลติ วุตฺโต.

ตตฺถ รูปีติ อารมฺมณเมว ‘‘อตฺตา’’ติ คหิตทิฏฺฐิ. อรูปีติ ฌานํ ‘‘อตฺตา’’ติ คหิตทิฏฺฐิ. รูปี จ อรูปี จาติ อารมฺมณญฺจ ฌานญฺจ ‘‘อตฺตา’’ติ คหิตทิฏฺฐิ. เนว รูปี นารูปีติ ตกฺกมตฺเตน คหิตทิฏฺฐิ. เอกนฺตสุขีติ ลาภีตกฺกีชาติสฺสรานํ อุปฺปนฺนทิฏฺฐิ. ฌานลาภิโนปิ หิ อตีเต เอกนฺตสุขํ อตฺตภาวํ มนสิกโรโต เอวํ ทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ. ตกฺกิโนปิ ‘‘ยถา เอตรหิ อหํ เอกนฺตสุขี, เอวํ สมฺปราเยปิ ภวิสฺสามี’’ติ อุปฺปชฺชติ. ชาติสฺสรสฺสปิ สตฺตฏฺฐภเว สุขิตภาวํ ปสฺสนฺตสฺส เอวํ อุปฺปชฺชติ, เอกนฺตทุกฺขีติอาทีสุปิ เอเสว นโย.

ตติยเปยฺยาโล อนิจฺจทุกฺขวเสน เตหิเยว ฉพฺพีสติยา สุตฺเตหิ วุตฺโต, จตุตฺถเปยฺยาโล ติปริวฏฺฏวเสนาติ.

ทิฏฺฐิสํยุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.