๑. วิภงฺควาโร

เหตุปจฺจโย

๕๑. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย – สํกิลิฏฺฐา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย – สํกิลิฏฺฐา เหตู จิตฺตสมุฏฺฐานานํ รูปานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส จ อสํกิลิฏฺฐสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย – สํกิลิฏฺฐา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย. (๓)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย – อสํกิลิฏฺฐา เหตู สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย; ปฏิสนฺธิกฺขเณ…เป…. (๑)

อารมฺมณปจฺจโย

๕๒. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย – ราคํ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ, ตํ อารพฺภ ราโค อุปฺปชฺชติ, ทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ; วิจิกิจฺฉา…เป… อุทฺธจฺจ…เป… โทมนสฺสํ อุปฺปชฺชติ; ทิฏฺฐึ อสฺสาเทติ…เป… (กุสลตฺติกสทิสํ); วิจิกิจฺฉํ อารพฺภ…เป… อุทฺธจฺจํ อารพฺภ…เป… โทมนสฺสํ อุปฺปชฺชติ; ทิฏฺฐิ…เป… วิจิกิจฺฉา…เป… อุทฺธจฺจํ อุปฺปชฺชติ. (๑)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย – อริยา ปหีเน กิเลเส ปจฺจเวกฺขนฺติ, วิกฺขมฺภิเต กิเลเส…เป… ปุพฺเพ สมุทาจิณฺเณ…เป… สํกิลิฏฺเฐ ขนฺเธ อนิจฺจโต…เป… วิปสฺสติ, เจโตปริยญาเณน สํกิลิฏฺฐจิตฺตสมงฺคิสฺส จิตฺตํ ชานาติ; สํกิลิฏฺฐา ขนฺธา เจโตปริยญาณสฺส, ปุพฺเพนิวาสานุสฺสติญาณสฺส, ยถากมฺมูปคญาณสฺส, อนาคตํสญาณสฺส, อาวชฺชนาย อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

๕๓. อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย – ทานํ…เป… สีลํ…เป… อุโปสถกมฺมํ…เป… ปุพฺเพ…เป… ฌานา วุฏฺฐหิตฺวา ฌานํ ปจฺจเวกฺขติ, อริยา มคฺคา วุฏฺฐหิตฺวา มคฺคํ ปจฺจเวกฺขนฺติ…เป… อาวชฺชนาย อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย; จกฺขุํ…เป… วตฺถุํ อสํกิลิฏฺเฐ ขนฺเธ อนิจฺจโต…เป… วิปสฺสติ, ทิพฺเพน จกฺขุนา รูปํ ปสฺสติ…เป… อนาคตํสญาณสฺส, อาวชฺชนาย อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย – ทานํ…เป… สีลํ…เป… ฌานา วุฏฺฐหิตฺวา…เป… จกฺขุํ…เป… วตฺถุํ อสํกิลิฏฺเฐ ขนฺเธ อสฺสาเทติ อภินนฺทติ, ตํ อารพฺภ ราโค…เป… โทมนสฺสํ อุปฺปชฺชติ. (๒)

อธิปติปจฺจโย

๕๔. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณาธิปติ, สหชาตาธิปติ. อารมฺมณาธิปติ – ราคํ ครุํ กตฺวา อสฺสาเทติ อภินนฺทติ, ตํ ครุํ กตฺวา ราโค อุปฺปชฺชติ, ทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ; ทิฏฺฐึ ครุํ กตฺวา อสฺสาเทติ อภินนฺทติ, ตํ ครุํ กตฺวา ราโค อุปฺปชฺชติ, ทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ. สหชาตาธิปติ – สํกิลิฏฺฐาธิปติ สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. สหชาตาธิปติ – สํกิลิฏฺฐาธิปติ จิตฺตสมุฏฺฐานานํ รูปานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส จ อสํกิลิฏฺฐสฺส จ ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. สหชาตาธิปติ – สํกิลิฏฺฐาธิปติ สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. (๓)

๕๕. อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณาธิปติ, สหชาตาธิปติ. อารมฺมณาธิปติ – ทานํ…เป… สีลํ…เป… อุโปสถกมฺมํ…เป… ปุพฺเพ…เป… ฌานา วุฏฺฐหิตฺวา ฌานํ ครุํ กตฺวา ปจฺจเวกฺขติ, อริยา มคฺคา วุฏฺฐหิตฺวา มคฺคํ ครุํ กตฺวา ปจฺจเวกฺขนฺติ…เป… นิพฺพานํ ผลสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. สหชาตาธิปติ – อสํกิลิฏฺฐาธิปติ สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย. อารมฺมณาธิปติ – ทานํ…เป… สีลํ…เป… อุโปสถกมฺมํ…เป… ปุพฺเพ…เป… ฌานา วุฏฺฐหิตฺวา…เป… จกฺขุํ…เป… วตฺถุํ อสํกิลิฏฺเฐ ขนฺเธ ครุํ กตฺวา อสฺสาเทติ อภินนฺทติ, ตํ ครุํ กตฺวา ราโค อุปฺปชฺชติ, ทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ. (๒)

อนนฺตรปจฺจยาทิ

๕๖. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย – ปุริมา ปุริมา สํกิลิฏฺฐา ขนฺธา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ สํกิลิฏฺฐานํ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย – สํกิลิฏฺฐา ขนฺธา วุฏฺฐานสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

๕๗. อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย – ปุริมา ปุริมา อสํกิลิฏฺฐา ขนฺธา ปจฺฉิมานํ ปจฺฉิมานํ อสํกิลิฏฺฐานํ ขนฺธานํ…เป… ผลสมาปตฺติยา อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย – อาวชฺชนา สํกิลิฏฺฐานํ ขนฺธานํ อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

สมนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย… จตฺตาริ… สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย… ปญฺจ… อญฺญมญฺญปจฺจเยน ปจฺจโย… เทฺว… นิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย… สตฺต.

อุปนิสฺสยปจฺจโย

๕๘. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณูปนิสฺสโย, อนนฺตรูปนิสฺสโย, ปกตูปนิสฺสโย…เป…. ปกตูปนิสฺสโย – ราคํ อุปนิสฺสาย ปาณํ หนติ…เป… สงฺฆํ ภินฺทติ, โทสํ…เป… ปตฺถนํ อุปนิสฺสาย ปาณํ หนติ…เป… สงฺฆํ ภินฺทติ, ราโค…เป… ปตฺถนา ราคสฺส…เป… ปตฺถนาย อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย – อนนฺตรูปนิสฺสโย, ปกตูปนิสฺสโย…เป…. ปกตูปนิสฺสโย – ราคํ อุปนิสฺสาย ทานํ เทติ…เป… สมาปตฺตึ อุปฺปาเทติ, โทสํ…เป… ปตฺถนํ อุปนิสฺสาย ทานํ เทติ…เป… สมาปตฺตึ อุปฺปาเทติ, ราโค…เป… ปตฺถนา สทฺธาย…เป… ปญฺญาย กายิกสฺส สุขสฺส… กายิกสฺส ทุกฺขสฺส… มคฺคสฺส, ผลสมาปตฺติยา อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

๕๙. อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณูปนิสฺสโย, อนนฺตรูปนิสฺสโย, ปกตูปนิสฺสโย…เป…. ปกตูปนิสฺสโย – สทฺธํ อุปนิสฺสาย ทานํ เทติ…เป… สมาปตฺตึ อุปฺปาเทติ; สีลํ…เป… ปญฺญํ, กายิกํ สุขํ… กายิกํ ทุกฺขํ… อุตุํ… โภชนํ… เสนาสนํ อุปนิสฺสาย ทานํ เทติ…เป… สมาปตฺตึ อุปฺปาเทติ; สทฺธา…เป… เสนาสนํ สทฺธาย…เป… ผลสมาปตฺติยา อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณูปนิสฺสโย, อนนฺตรูปนิสฺสโย, ปกตูปนิสฺสโย…เป…. ปกตูปนิสฺสโย – สทฺธํ อุปนิสฺสาย มานํ ชปฺเปติ, ทิฏฺฐึ คณฺหาติ; สีลํ…เป… ปญฺญํ… กายิกํ สุขํ… กายิกํ ทุกฺขํ… อุตุํ… โภชนํ… เสนาสนํ อุปนิสฺสาย ปาณํ หนติ…เป… สงฺฆํ ภินฺทติ; สทฺธา…เป… เสนาสนํ ราคสฺส…เป… ปตฺถนาย อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

ปุเรชาตปจฺจโย

๖๐. อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณปุเรชาตํ, วตฺถุปุเรชาตํ (สํขิตฺตํ). อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย – อารมฺมณปุเรชาตํ, วตฺถุปุเรชาตํ (สํขิตฺตํ). (๒)

ปจฺฉาชาตาเสวนปจฺจยา

๖๑. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโย (สํขิตฺตํ). อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโย (สํขิตฺตํ). …อาเสวนปจฺจเยน ปจฺจโย… เทฺว.

กมฺมปจฺจโย

๖๒. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย – สํกิลิฏฺฐา เจตนา สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตา, นานากฺขณิกา. สหชาตา – สํกิลิฏฺฐา เจตนา จิตฺตสมุฏฺฐานานํ รูปานํ กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย. นานากฺขณิกา – สํกิลิฏฺฐา เจตนา วิปากานํ ขนฺธานํ กฏตฺตา จ รูปานํ กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย. (มูลํ กาตพฺพํ.) สํกิลิฏฺฐา เจตนา สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย. (๓)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตา, นานากฺขณิกา. สหชาตา – อสํกิลิฏฺฐา เจตนา สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย; ปฏิสนฺธิกฺขเณ…เป…. นานากฺขณิกา – อสํกิลิฏฺฐา เจตนา วิปากานํ ขนฺธานํ กฏตฺตา จ รูปานํ กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย. (๑)

วิปากปจฺจยาทิ

๖๓. อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส วิปากปจฺจเยน ปจฺจโย… เอกํ.

สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อาหารปจฺจเยน ปจฺจโย… อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย… ฌานปจฺจเยน ปจฺจโย… มคฺคปจฺจเยน ปจฺจโย… สมฺปยุตฺตปจฺจเยน ปจฺจโย.

วิปฺปยุตฺตปจฺจโย

๖๔. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส วิปฺปยุตฺตปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตํ, ปจฺฉาชาตํ (สํขิตฺตํ). (๑)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส วิปฺปยุตฺตปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตํ, ปุเรชาตํ, ปจฺฉาชาตํ (สํขิตฺตํ). (๑)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส วิปฺปยุตฺตปจฺจเยน ปจฺจโย. ปุเรชาตํ – วตฺถุ สํกิลิฏฺฐานํ ขนฺธานํ วิปฺปยุตฺตปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

อตฺถิปจฺจยาทิ

๖๕. สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย … เอกํ (ปฏิจฺจวารสทิสํ). สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตํ, ปจฺฉาชาตํ (สํขิตฺตํ). สํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส จ อสํกิลิฏฺฐสฺส จ ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย (ปฏิจฺจสทิสํ). (๓)

อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตํ, ปุเรชาตํ, ปจฺฉาชาตํ, อาหารํ, อินฺทฺริยํ (สํขิตฺตํ). อสํกิลิฏฺโฐ ธมฺโม สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย – ปุเรชาตํ (สํขิตฺตํ). (๒)

๖๖. สํกิลิฏฺโฐ จ อสํกิลิฏฺโฐ จ ธมฺมา สํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตํ, ปุเรชาตํ. สหชาโต – สํกิลิฏฺโฐ เอโก ขนฺโธ จ วตฺถุ จ ติณฺณนฺนํ ขนฺธานํ อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย…เป… เทฺว ขนฺธา จ…เป… (สํขิตฺตํ). (๑)

สํกิลิฏฺโฐ จ อสํกิลิฏฺโฐ จ ธมฺมา อสํกิลิฏฺฐสฺส ธมฺมสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย – สหชาตํ, ปจฺฉาชาตํ, อาหารํ, อินฺทฺริยํ. สหชาตา – สํกิลิฏฺฐา ขนฺธา จ มหาภูตา จ จิตฺตสมุฏฺฐานานํ รูปานํ อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย. ปจฺฉาชาตา – สํกิลิฏฺฐา ขนฺธา จ กพฬีกาโร อาหาโร จ อิมสฺส กายสฺส อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย. ปจฺฉาชาตา – สํกิลิฏฺฐา ขนฺธา จ รูปชีวิตินฺทฺริยญฺจ กฏตฺตารูปานํ อตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย. (๒)

นตฺถิปจฺจเยน ปจฺจโย… วิคตปจฺจเยน ปจฺจโย… อวิคตปจฺจเยน ปจฺจโย.