๑. วิภงฺควาโร

เหตุปจฺจโย

๕๐. จิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา – จิตฺตํ ปฏิจฺจ สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ จิตฺตํ ปฏิจฺจ สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา กฏตฺตา จ รูปํ. (๑)

โนจิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา – โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ, เทฺว ขนฺเธ ปฏิจฺจ เอโก ขนฺโธ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ…เป… ขนฺเธ ปฏิจฺจ วตฺถุ, วตฺถุํ ปฏิจฺจ ขนฺธา, เอกํ มหาภูตํ ปฏิจฺจ…เป…. (๑)

โนจิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา – โนจิตฺเต ขนฺเธ ปฏิจฺจ จิตฺตํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ โนจิตฺเต ขนฺเธ ปฏิจฺจ จิตฺตํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ วตฺถุํ ปฏิจฺจ จิตฺตํ. (๒)

โนจิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต จ โนจิตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา – โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตญฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ, เทฺว ขนฺเธ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตญฺจ กฏตฺตา จ รูปํ, เทฺว ขนฺเธ ปฏิจฺจ เอโก ขนฺโธ จิตฺตญฺจ กฏตฺตา จ รูปํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ วตฺถุํ ปฏิจฺจ จิตฺตญฺจ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา. (๓)

จิตฺตญฺจ โนจิตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา – โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธญฺจ จิตฺตญฺจ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ, เทฺว ขนฺเธ จ…เป… จิตฺตญฺจ มหาภูเต จ ปฏิจฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานํ รูปํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธญฺจ จิตฺตญฺจ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา กฏตฺตา จ รูปํ, เทฺว ขนฺเธ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ จิตฺตญฺจ วตฺถุญฺจ ปฏิจฺจ โนจิตฺตา ขนฺธา; ปฏิสนฺธิกฺขเณ จิตฺตญฺจ มหาภูเต จ ปฏิจฺจ กฏตฺตารูปํ. (๑)

อารมฺมณปจฺจโย

๕๑. จิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา – จิตฺตํ ปฏิจฺจ สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา; ปฏิสนฺธิกฺขเณ…เป…. (๑)

โนจิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา – โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา, เทฺว ขนฺเธ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ วตฺถุํ ปฏิจฺจ ขนฺธา. (๑)

โนจิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา – โนจิตฺเต ขนฺเธ ปฏิจฺจ จิตฺตํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ โนจิตฺเต ขนฺเธ ปฏิจฺจ จิตฺตํ; ปฏิสนฺธิกฺขเณ วตฺถุํ ปฏิจฺจ จิตฺตํ. (๒)

โนจิตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺโต จ โนจิตฺโต จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อารมฺมณปจฺจยา – โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตญฺจ, เทฺว ขนฺเธ ปฏิจฺจ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา จิตฺตญฺจ, เทฺว ขนฺเธ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ วตฺถุํ ปฏิจฺจ จิตฺตญฺจ สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา. (๓)

จิตฺตญฺจ โนจิตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ อารมฺมณปจฺจยา – โนจิตฺตํ เอกํ ขนฺธญฺจ จิตฺตญฺจ ปฏิจฺจ เทฺว ขนฺธา, เทฺว ขนฺเธ จ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ…เป… ปฏิสนฺธิกฺขเณ จิตฺตญฺจ วตฺถุญฺจ ปฏิจฺจ โนจิตฺตา ขนฺธา. (๑) (สํขิตฺตํ).