(๕๓) ๑. นิยามกถา

๔๔๕. นิยาโม อสงฺขโตติ? อามนฺตา. นิพฺพานํ ตาณํ เลณํ สรณํ ปรายนํ อจฺจุตํ อมตนฺติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

นิยาโม อสงฺขโต, นิพฺพานํ อสงฺขตนฺติ? อามนฺตา. เทฺว อสงฺขตานีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

เทฺว อสงฺขตานีติ? อามนฺตา. เทฺว ตาณานิ เทฺว เลณานิ เทฺว สรณานิ เทฺว ปรายนานิ เทฺว อจฺจุตานิ เทฺว อมตานิ เทฺว นิพฺพานานีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

เทฺว นิพฺพานานีติ? อามนฺตา. อตฺถิ ทฺวินฺนํ นิพฺพานานํ อุจฺจนีจตา หีนปณีตตา อุกฺกํสาวกํโส สีมา วา เภโท วา ราชิ วา อนฺตริกา วาติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

นิยาโม อสงฺขโตติ? อามนฺตา. อตฺถิ เกจิ นิยามํ โอกฺกมนฺติ ปฏิลภนฺติ อุปฺปาเทนฺติ สมุปฺปาเทนฺติ อุฏฺฐาเปนฺติ สมุฏฺฐาเปนฺติ นิพฺพตฺเตนฺติ อภินิพฺพตฺเตนฺติ ชเนนฺติ สญฺชเนนฺตีติ? อามนฺตา. อตฺถิ เกจิ อสงฺขตํ โอกฺกมนฺติ ปฏิลภนฺติ อุปฺปาเทนฺติ สมุปฺปาเทนฺติ อุฏฺฐาเปนฺติ สมุฏฺฐาเปนฺติ นิพฺพตฺเตนฺติ อภินิพฺพตฺเตนฺติ ชเนนฺติ สญฺชเนนฺตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

๔๔๖. นิยาโม อสงฺขโตติ? อามนฺตา. มคฺโค อสงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

มคฺโค สงฺขโตติ? อามนฺตา. นิยาโม สงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

โสตาปตฺตินิยาโม อสงฺขโตติ? อามนฺตา. โสตาปตฺติมคฺโค อสงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

โสตาปตฺติมคฺโค สงฺขโตติ? อามนฺตา. โสตาปตฺตินิยาโม สงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

สกทาคามินิยาโม…เป… อนาคามินิยาโม…เป… อรหตฺตนิยาโม อสงฺขโตติ? อามนฺตา. อรหตฺตมคฺโค อสงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ …เป… อรหตฺตมคฺโค สงฺขโตติ? อามนฺตา. อรหตฺตนิยาโม สงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

โสตาปตฺตินิยาโม อสงฺขโต…เป… อรหตฺตนิยาโม อสงฺขโต, นิพฺพานํ อสงฺขตนฺติ? อามนฺตา. ปญฺจ อสงฺขตานีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป… ปญฺจ อสงฺขตานีติ? อามนฺตา. ปญฺจ ตาณานิ…เป… อนฺตริกา วาติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

นิยาโม อสงฺขโตติ? อามนฺตา. มิจฺฉตฺตนิยาโม อสงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป… มิจฺฉตฺตนิยาโม สงฺขโตติ? อามนฺตา. สมฺมตฺตนิยาโม สงฺขโตติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป….

๔๔๗. น วตฺตพฺพํ – ‘‘นิยาโม อสงฺขโต’’ติ? อามนฺตา. นิยาเม อุปฺปชฺช นิรุทฺเธ อนิยโต โหตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป…. เตน หิ นิยาโม อสงฺขโตติ. มิจฺฉตฺตนิยาเม อุปฺปชฺช นิรุทฺเธ อนิยโต โหตีติ? น เหวํ วตฺตพฺเพ…เป… เตน หิ มิจฺฉตฺตนิยาโม อสงฺขโตติ.

นิยามกถา นิฏฺฐิตา.