นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
นมกฺการปาฬิ
๑. สุคตํ สุคตํ เสฏฺฐํ, กุสลํกุสลํ ชหํ;
อมตํ อมตํ สนฺตํ, อสมํ อสมํ ททํ.
สรณํ สรณํ โลกํ, อรณํ อรณํ กรํ;
อภยํ อภยํ ฐานํ, นายกํ นายกํ นเม.
๒. นยนสุภคกายงฺคํ,
มธุรวรสโรเปตํ;
อมิตคุณคณาธารํ,
ทสพลมตุลํ วนฺเท.
๓. โย พุทฺโธ ธิติมาญฺญธารโก,
สํสาเร อนุโภสิ กายิกํ;
ทุกฺขํ เจตสิกญฺจ โลกโต,
ตํ วนฺเท นรเทวมงฺคลํ.
๔. พาตฺตึสติลกฺขณจิตฺรเทหํ,
เทหชฺชุตินิคฺคตปชฺชลนฺตํ;
ปญฺญาธิติสีลคุโณฆวินฺทํ,
วนฺเท มุนิมนฺติมชาติยุตฺตํ.
๕. ปาโตทยํ พาลทิวากรํว,
มชฺเฌ ยตีนํ ลลิตํ สิรีหิ;
ปุณฺณินฺทุสงฺกาสมุขํ อเนชํ,
วนฺทามิ สพฺพญฺญุมหํ มุนินฺทํ.
๖. อุเปตปุญฺโญ วรโพธิมูเล,
สเสนมารํ สุคโต ชินิตฺวา;
อโพชฺฌิ โพธึ อรุโณทยมฺหิ,
นมามิ ตํ มารชินํ อภงฺคํ.
๗. ราคาทิเฉทามลญาณขคฺคํ,
สตีสมญฺญาผลกาภิคาหํ;
สีโลฆลงฺการวิภูสิตํ ตํ,
นมามิภิญฺญาวรมิทฺธุเปตํ.
๘. ทยาลยํ สพฺพธิ ทุกฺกรํ กรํ,
ภวณฺณวาติกฺกมมคฺคตํ คตํ;
ติโลกนาถํ สุสมาหิตํ หิตํ,
สมนฺตจกฺขุํ ปณมามิ ตํมิตํ.
๙. ตหึ ตหึ ปารมิสญฺจยํ จยํ,
คตํ คตํ สพฺภิ สุขปฺปทํ ปทํ;
นรานรานํ สุขสมฺภวํ ภวํ,
นมานมานํ ชินปุงฺควํ ควํ.
๑๐. มคฺคงฺคนาวํ มุนิทกฺขนาวิโก,
อีหาผิยํ ญาณกเรน คาหโก;
อารุยฺห โย ตาย พหู ภวณฺณวา,
ตาเรสิ ตํ พุทฺธมฆปฺปหํ นเม.
๑๑. สมตึสติปารมิสมฺภรณํ,
วรโพธิทุเม จตุสจฺจทสํ;
วรมิทฺธิคตํ นรเทวหิตํ,
ติภวูปสมํ ปณมามิ ชินํ.
๑๒. สตปุญฺญชลกฺขณิกํ วิรชํ,
คคนูปมธึ ธิติเมรุสมํ;
ชลชูปมสีตลสีลยุตํ,
ปถวีสหนํ ปณมามิ ชินํ.
๑๓. โย พุทฺโธ สุมติ ทิเว ทิวากโรว,
โสภนฺโต รติชนเน สิลาสนมฺหิ;
อาสีโน สิวสุขทํ อเทสิ ธมฺมํ,
เทวานํ ตมสทิสํ นมามิ นิจฺจํ.
๑๔. โย ปาทปงฺกชมุทุตฺตลราชิเกหิ,
โลเกหิ ตีหิวิกเลหิ นิรากุเลหิ;
สมฺปาปุเณ นิรุปเมยฺยตเมว นาโถ,
ตํ สพฺพโลกมหิตํ อสมํ นมามิ.
๑๕. พุทฺธํ นรานรสโมสรณํ ธิตตฺตํ,
ปญฺญาปทีปชุติยา วิหตนฺธการํ;
อตฺถาภิกามนรเทวหิตาวหํ ตํ,
วนฺทามิ การุณิกมคฺคมนนฺตญาณํ.
๑๖. อขิลคุณนิธาโน โย มุนินฺโทปคนฺตฺวา,
วนมิสิปตนวฺหํ สญฺญตานํ นิเกตํ;
ตหิมกุสลเฉทํ ธมฺมจกฺกํ ปวตฺโต,
ตมตุลมภิกนฺตํ วนฺทเนยฺยํ นมามิ.
๑๗. สุจิปริวาริตํ สุรุจิรปฺปภาหิ รตฺตํ,
สิริวิสราลยํ คุปิตมินฺทฺริเยหุเปตํ;
รวิสสิมณฺฑลปฺปภุติลกฺขโณปจิตฺตํ,
สุรนรปูชิตํ สุคตมาทรํ นมามิ.
๑๘. มคฺโคฬุมฺเปน มุหปฏิฆาสาทิอุลฺโลลวีจึ,
สํสาโรฆํ ตริ ตมภยํ ปารปตฺตํ ปชานํ;
ตาณํ เลณํ อสมสรณํ เอกติตฺถํ ปติฏฺฐํ,
ปุญฺญกฺเขตฺตํ ปรมสุขทํ ธมฺมราชํ นมามิ.
๑๙. กณฺฑมฺพํมูเล ปรหิตกโร โย มุนินฺโท นิสินฺโน,
อจฺเฉรํ สีฆํ นยนสุภคํ อากุลณฺณคฺคิชาลํ;
ทุชฺชาลทฺธํสํ มุนิภิชหิตํ ปาฏิเหรํ อกาสิ,
วนฺเท ตํ เสฏฺฐํ ปรมรติชํ อิทฺธิธมฺเมหุเปตํ.
๒๐. มุนินฺทกฺโก เยฺวโก ทยุทยรุโณ ญาณวิตฺถิณฺณพิมฺโพ,
วิเนยฺยปฺปาโณฆํ กมลกถิตํ ธมฺมรํสีวเรหิ;
สุโพเธสี สุทฺเธ ติภวกุหเร พฺยาปิตกฺกิตฺตินญฺจ,
ติโลเกกจฺจกฺขุํ ทุขมสหนํ ตํ มเหสึ นมามิ.
๒๑. โย ชิโน อเนกชาติยํ สปุตฺตทารมงฺคชีวิตมฺปิ,
โพธิเปมโต อลคฺคมานโส อทาสิเยว อตฺถิกสฺส;
ทานปารมึ ตโต ปรํ อปูริ สีลปารมาทิกมฺปิ,
ตาสมิทฺธิโยปยาตมคฺคตํ ตเมกทีปกํ นมามิ.
๒๒. เทวาเทวาติเทวํ นิธนวปุธรํ มารภงฺคํ อภงฺคํ,
ทีปํ ทีปํ ปชานํ ชยวรสยเน โพธิปตฺตํธิปตฺตํ;
พฺรหฺมาพฺรหฺมาคตานํ วรคิรกถิกํ ปาปหีนํ ปหีนํ,
โลกาโลกาภิรามํ สตตมภินเม ตํ มุนินฺทํ มุนินฺทํ.
๒๓. พุทฺโธ นิโคฺรธพิมฺโพ มุทุกรจรโณ พฺรหฺมโฆเสณิชงฺโฆ,
โกสจฺฉาทงฺคชาโต ปุนรปิ สุคโต สุปฺปติฏฺฐิตปาโท;
มูโททาตุณฺณโลโม อถมปิ สุคโต พฺรหฺมุชุคฺคตฺตภาโว,
นีลกฺขี ทีฆปณฺหี สุขุมมลฉวี โถมฺยรสคฺคสคฺคี.
๒๔. จตฺตาลีสคฺคทนฺโต สมกลปนโช อนฺตรํสปฺปปีโน,
จกฺเกนงฺกิตปาโท อวิรฬทสโน มารชุสฺสงฺขปาโท.
ติฏฺฐนฺโต โนนมนฺโตภยกรมุทุนา ชณฺณุกานามสนฺโต,
วฏฺฏกฺขนฺโธ ชิโน โคตรุณปขุมโก สีหปุพฺพฑฺฒกาโย.
๒๕. สตฺตปฺปีโน จ ทีฆงฺคุลิ มถ สุคโต โลมกูเปกโลโม,
สมฺปนฺโนทาตทาโฐ กนกสมตโจ นีลมุทฺธคฺคโลโม.
สมฺพุทฺโธ ถูลชิโวฺห อถ สีหหนุโก ชาลิกปฺปาทหตฺโถ,
นาโถ อุณฺหีสสีโส อิติคุณสหิตํ ตํ มเหสึ นมามิ.
๒๖. พุทฺโธพุทฺโธติโฆโส อติทุลภตโร กา กถา พุทฺธภาโว,
โลเก ตสฺมา วิภาวี วิวิธหิตสุขํ สาธโว ปตฺถยนฺตา.
อิฏฺฐํ อตฺถํ วหนฺตํ สุรนรมหิตํ นิพฺภยํ ทกฺขิเณยฺยํ,
โลกานํ นนฺทิวฑฺฒํ ทสพลมสมํ ตํ นมสฺสนฺตุ นิจฺจํ.
๒๗. ปุญฺเญเนเตน โสหํ นิปุณมติ สโต สมฺปราเย จ ติตฺโต,
ทกฺโข ทิฏฺฐุชฺชุปญฺโญ อวิกลวีริโย โภควา สํวิภาคี.
ติกฺโข สูโร ธิตตฺโต สปรหิตจโร ทีฆชีวี อโรโค,
ธญฺโญ วณฺโณ ยสสฺสี อติพลวธโร กิตฺติมา ขนฺตุเปโต.
๒๘. สทฺโธ ทาตงฺคุเปโต ปรมสิริธโร ทิฏฺฐธมฺเม วิรตฺโต,
ลชฺชี กลฺยาณมิตฺโต อภิรตกุสโล ปญฺจสีลาทิรกฺโข.
อปฺปิจฺโฉ อปฺปโกโธ อติวุชุหทโย อิทฺธิมา อปฺปเมยฺโย,
ปาสํโส เปมวาโจ สุชนคุณวิทู มามโก โส ภเวยฺยํ.
๒๙. อิตฺถํ อสงฺขเย นาถ, คุเณ ลกฺขณทีปิเต;
คาถาสุ สูจกาเสฺวก, คาถมฺปิ สรเต พุโธ.
๓๐. จตุราปายมุตฺโต โส, สาธกตฺถทฺวยสฺส จ;
หตูปทฺทวชาโล จ, ลาภี หิตสุขสฺส จ.
๓๑. อธิโป นรเทวานํ, จตุทีปิสฺสโรปิ วา;
ภเวยฺย อนฺติเม เทเห, ตมญฺญํ เสตฉตฺตกํ.
๓๒. ภาวนายานมารุยฺห, สมเมสฺสติ สุพฺพโต;
อิมสฺมึ อตฺตภาเวปิ, อโรโค ทีฆชีวิโก.
๓๓. ปูชิโต สพฺพโลเกหิ, ภาวนาภิรตีมโน;
ชนปฺปิโย มนาโป จ, กา กถาขิลธารเณ.
นมกฺการปาฬิ นิฏฺฐิตา.
นมกฺการฏีกา
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
๑. สุคตนฺตฺยาทิวณฺเณหิ, ปสตฺถญฺจ สุขทฺททํ;
วนฺทนฺตานํ ชินํ นตฺวา, ธมฺมํ สุทฺธํ คณุตฺตมํ.
๒. นมกฺการํ หิตตฺถีหิ, โปราณาจริเยหิ จ;
ลิขิตฺวา ฐปิตํ ปุญฺญ, พุทฺธิยา เตน วนฺทินํ.
๓. ตสฺสตฺถวณฺณนํ กสฺสํ, คมฺภีรตฺถสุโพธนํ;
โมวิปุนาเมน สนฺเตน, สีลุเปเตน ยาจิโต.
๔. วณฺณนฺโตปิ จ ตสฺสตฺถํ, ตํ ตํ อฏฺฐกถาทิสุ;
วุตฺตญาเยน กสฺสามิ, สทฺธา สุณาถ สาธโว.
๕. นมนํ นมตีตี วา, นมตี เตน วา นโม;
ตสฺส กาโรนฺติ ตาหีติ, นมกฺกาโรติ วุจฺจติ.
๖. ตญฺจ พุทฺธโฆสาจริ, เยน ปุพฺพสุตํ กตํ;
พุทฺธโฆสุปฺปตฺติยญฺจ, ตํ ตํ ปน กถาทิสุ.
๗. น ทิฏฺฐํ กตการณํ, ตสฺมา หิตตฺถิเกหิ จ;
โปราณาจริเยหี จ, ฐปิตนฺติ มยา วุตฺตํ;
ตํ การณํ วิญฺญูหี จ, วิจาเรตฺวา วิชานิตนฺติ.
๑. สุคตํ สุคตํ เสฏฺฐํ, กุสลํกุสลํ ชหํ;
อมตํ อมตํ สนฺตํ, อสมํ อสมํ ททํ.
สรณํ สรณํ โลกํ, อรณํ อรณํ กรํ;
อภยํ อภยํ ฐานํ, นายกํ นายกํ นเม.
๑. [ก] อิทานิ ปฐมํ ตาว สุคตนฺตฺยาทีหิ อฏฺฐารสหิ คุเณหิ โถเมตฺวา พุทฺธสฺส วนฺทิตุกาเมน สุคตนฺติอาทิ คาถาทฺวยํ อารทฺธํ. อยํ ปน สพฺพปาทาทิยมกปถฺยา วตฺตคาถาติ ทฏฺฐพฺพํ. ตํ ปน ยมกํ สุโพธาลงฺกาเร กิลิฏฺฐโทสนฺติ วุตฺตํ.
วุตฺตญฺหิ ตตฺถ –
‘‘ยํ กิลิฏฺฐปทํ มนฺทา, ภิเธยฺยํ ยมกาทิกํ;
กิลิฏฺฐปทโทเสว, ตมฺปิ อนฺโต กรียตี’’ติ.