ติสฏฺฐิม ปริจฺเฉท

เสนาปติวโธ

๑. นิชายุธทุติยสฺส, นิกฺขมนฺตสฺส ตสฺส หิ;

ตํ ขณํ ปุรโต โก’ปิ, สงฺขสทฺโท สมุคฺคโต.

๒. ตโต เนกนิมิตฺตญฺญู, กุมาโร ตํ สุณิ ตฺว โส;

นิปฺผชฺชิสฺสติ สงฺกปฺโป, ขิปฺปํ เยเวติ โมทวา.

๓. ตตฺถ ตตฺถ นิยุตฺตานํ, รกฺขกานมชานตํ;

นิกฺขมิตฺวา ปุราวีต-ภโย สีหปรกฺกโม.

๔. เวเคน มคฺคํ คนฺตฺวาน, ปญฺจคาวุตมตฺตกํ;

พทลตฺถลคามสฺส, ปเทเสนาติ ทูรเก.

๕. คาม เมกมุปาคญฺจิ, ปิลึ วตฺถูติ สญฺญิตํ;

ชนานํ สนฺนิปาตาย, นิชานํ โส กตาวธิ.

๖. นิชาคมนโต ปุพฺพํ, ปฏิมคฺเค นิสีทิตุํ;

ปฏิลทฺธนิโยคานํ, เยจิ เทวาคเต ตทา.

๗. ตหึ ฐิเต โส ปสฺสิตฺวา, เอตฺตกา กินฺนุ อาคตา;

อิติ ปุจฺฉิ กุมาโรถ, เตปิ ตํ อิท มพฺรวุํ.

๘. โลกปฺปวตฺตึ สกลํ, ชานนฺเตนาปิ สามินา;

กิเมว มุจฺจเต มจฺจุ-ภยํ เกสํ น วิชฺชติ.

๙. พาลาตานุคโต สามิ, ฐิโต วยสิ อีทิเส;

อชฺชาปิ หิ มุเข ตุยฺหํ, ขีรคนฺโธ ปวายติ.

๑๐. น เหวตฺถิ วิสุํ วิตฺต-ชาตํ สงฺคหิตํ ตว;

ตทญฺญา โจปกรณ-สามคฺคี เนว วิชฺชเต.

๑๑. จิรมฺปริจิตตฺเตหิ, ทฬฺหํ สารุฬภตฺติหิ;

วินา’เมฺหหิ วิสุํ เกวา’นุคนฺตาโร ชนาตุวํ.

๑๒. กิญฺจาคตานมมฺหากํ, ปิตา ตุยฺหํ นริสฺสโร;

กาเรสฺสติ อิทํ นาม, สพฺพถา เนว ญายเต.

๑๓. อมฺหากมนฺตรามคฺเค, สงฺโข นาม จมูปติ;

มหพฺพโล มหาวีโร, รชฺชสีมํ ตมาวสํ.

๑๔. ปจฺจตฺถิเต ฐเปตฺวญฺเญ, เอเต กติปยา มยํ;

อญฺญมญฺญมฺหิ นิยต-มาสงฺกี หทยา ภุสํ.

๑๕. อรุณุคฺคมเวลา จ, สมาสนฺนตราธุนา;

อิติ ภีตึ ปกาเสสุํ, ปจฺเจกํ หทยสฺสิตํ.

๑๖. นิสมฺม เตสํ วจนํ, วิธาย มธุรํ สิตํ;

วีตสงฺโก กุมาโร โส, มุขาเน’สํ วิโลกิย.

๑๗. จริตฺวาปิ มยา สทฺธิ-เมเต’โห กาลเมตฺตกํ;

น ชานึสุ มมํ สพฺเพ, เยสญฺหิ ภยมิทิสํ.

๑๘. อิติ วตฺวา ภยํ เตสํ, วิโนเทตุ มุปฏฺฐิตํ;

สีหนาทํ ตทา’กาสิ, มหนฺตํ สีหวิกฺกโม.

๑๙. ติฏฺฐนฺตุ มานุสา สพฺเพ, มยิ หตฺถคตายุเธ;

สกฺโก เทวานมินฺโทปิ, กุปิโต กึ กริสฺสติ.

๒๐. พาโลติ มํ จินฺตย ตํ, ชาตา โว กุมตีทิสี;

ปริกฺขียติ เต ชาณา, นวโย’ติ น กึ สุตํ.

๒๑. อชฺเชว กาตุเมเกน, กมฺมุนา จินฺติเตน เม;

สเทสปร เทสฏฺฐา, ภยภตฺตี ยถามยิ.

๒๒. กริสฺสนฺติ ยถา เวทํ, ภยํ ตุเมฺห ชหิสฺสถ;

ตถา รตฺติยเมตาย, วิภาตามย ขเณน เม.

๒๓. อุนฺนเต ทสฺสยิสฺสามิ, พุทฺธิ สาหสวิกฺกเม;

อนุธาวติ มํ ตาต, เสเตหิ ยทิ โว ภยํ.

๒๔. ปุรโต โหถ ตุเมฺหหิ, วตฺวา เต คหิตายุโธ;

สาหเสกรโส วีโร, ตมฺหา นิกฺขมฺม คามโต.

๒๕. อุทยา’จลสีสฏฺฐํ, เชตุมาทิจฺจมณฺฑลํ;

อปรํ รวิ พิมฺพํว, ปจฺฉิมา สา มุโขทิตํ.

๒๖. เตชสา ปสรนฺเตน, ชนานํ ปวิกาสยํ;

เนตมฺพุชวนํ ปาโต, พทลตฺถลิมาคมิ.

๒๗. ชฆสงฺขสฺสเรนา’ถ, เสนา นาโถ ปพุชฺฌิย;

สญฺชาตสมฺภโม ญตฺวา, ราชปุตฺตมุปาคตํ.

๒๘. สทฺธึ พเลน มหตา, ปธุคฺคมฺมกตาทโร;

ปณามมุจิตํ กตฺตุ-มานโต วสุธาตเล.

๒๙. อมฺหากเมสชีวนฺโต, กึ นามตฺถํ กริสฺสติ;

มาเรตพฺโพ’ธุเนเวติ, ปสฺสนฺเต สมุขํ ภเฏ.

๓๐. เนวา’ทิฏฺฐาปราธสฺส, มรณํ ปุริโส จิตํ;

วโธ วิโรเธ สกฺกา’ติ, อิงฺคิเตน นิวาริย.

๓๑. เสนาปติสฺส โส หตฺถํ, คเหตฺวา สีหสนฺนิโภ;

ภาสนฺโต มธุรํ วาจํ, ตสฺเสวา’คญฺฉิ มนฺทิรํ.

๓๒. อถสฺส คมนํ รญฺโญ, ภวิตพฺพมชานตา;

สรูปํ ยาว ชานามิ, ตาวสฺเสเต สหาคตา.

๓๓. ยถา น สหิตา โหนฺติ, ฐเปตพฺพา วิสุํ วิสุํ;

กุมาโร’ว มมาคาเร, วสตู’ติ วิจินฺติย.

๓๔. ตถา เสนาปติ กตฺวา, วญฺเจตุํ ตํ มหามตึ;

ทสฺเสตฺวา’ติ ถีสกฺการํ, รญฺโญ ทูเต ส เปสยิ.

๓๕. กุมาโร’ถ วิทิตฺวาน, เตน ตํ วญฺจนํ กตํ;

กตฺตพฺพเมตฺถา’กตฺวาห, มุทาสีโน ภเว ยทิ.

๓๖. อิจฺฉิตตฺถสฺส นิปฺผตฺติ, น เม ชาตุ ภวิสฺสติ;

อยํ ตาวา’ธุนาวสฺสํ, มาเรตพฺโพติ จินฺติย.

๓๗. สหาคตํ ปโยเชตฺวา, ฆาตาปยิ จมูปตึ;

หโต เสนาธินาโถ’ติ, มหนฺตํ ขุภิตํ อหุ.

๓๘. เสนานาถภโฏ เอโก, สุตฺวา เสนาปตึ หตํ;

มารณํ สามิโน มยฺหํ, กึ นิมิตฺตมีติ พฺรวิ.

๓๙. เนตฺตึ สปาณี สหสา, กุมารํ ฐิตเมกกํ;

อภิทาวิ สสามิสฺส, ปริจตฺตตฺตชีวิโน.

๔๐. กุมารสฺส มุขํ ทิสฺวา, เวธมาโน ภเยน โส;

ปุเร ฐาตุมสกฺโกนฺโต, ปาทมูเล ตโต สยิ.

๔๑. คณฺหเถ’ตนฺติวจนา-กุมารสฺส ปุเรตรํ;

ตสฺเสเวโก สหจโร, ภฏเมตํ วิฆาตยิ.

๔๒. นิโยคํ เม วินา เตน, กตํ กมฺมํ น ยุชฺชติ;

อิติ ทณฺฑนเมตสฺส, การาเปสิยโถจิตํ.

๔๓. อถ ตํ กาลยมฺภูต-สงฺโขภมติภึสนํ;

ภมุกฺขิปนมตฺเตน, ราชปุตฺโต สมํ นยิ.

๔๔. วีโร ยโสธรธโน ธิติมา กุมาโร;

วีโรปการจตุโร วรกิตฺติสาโร;

เสนินฺทสญฺจิตมนปฺปธนํ ภฏานํ;

สพฺพํ วิสชฺชยิ ยถารุจิยา คเหตุํ.

สุชนปฺปสาทสํเวคตฺถาย กเต มหาวํเส

เสนาปติวโธ นาม

ติสฏฺฐิโม ปริจฺเฉโท.