๒. ทุติยปณฺณาสกํ

(๖) ๑. เขมวคฺโค

๑. เขมสุตฺตํ

๕๒. ‘‘‘เขมํ เขม’นฺติ, อาวุโส, วุจฺจติ. กิตฺตาวตา นุ โข, อาวุโส, เขมํ วุตฺตํ ภควตา’’ติ?

‘‘อิธาวุโส, ภิกฺขุ วิวิจฺเจว กาเมหิ…เป… ปฐมํ ฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ. เอตฺตาวตาปิ โข, อาวุโส, เขมํ วุตฺตํ ภควตา ปริยาเยน…เป….

‘‘ปุน จปรํ, อาวุโส, ภิกฺขุ สพฺพโส เนวสญฺญานาสญฺญายตนํ สมติกฺกมฺม สญฺญาเวทยิตนิโรธํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ, ปญฺญาย จสฺส ทิสฺวา อาสวา ปริกฺขีณา โหนฺติ. เอตฺตาวตาปิ โข, อาวุโส, เขมํ วุตฺตํ ภควตา นิปฺปริยาเยนา’’ติ. ปฐมํ.

๒. เขมปฺปตฺตสุตฺตํ

๕๓. เขมปฺปตฺโต เขมปฺปตฺโตติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. ทุติยํ.

๓. อมตสุตฺตํ

๕๔. อมตํ อมตนฺติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. ตติยํ.

๔. อมตปฺปตฺตสุตฺตํ

๕๕. อมตปฺปตฺโต อมตปฺปตฺโตติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. จตุตฺถํ.

๕. อภยสุตฺตํ

๕๖. อภยํ อภยนฺติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. ปญฺจมํ.

๖. อภยปฺปตฺตสุตฺตํ

๕๗. อภยปฺปตฺโต อภยปฺปตฺโตติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. ฉฏฺฐํ.

๗. ปสฺสทฺธิสุตฺตํ

๕๘. ปสฺสทฺธิ ปสฺสทฺธีติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. สตฺตมํ.

๘. อนุปุพฺพปสฺสทฺธิสุตฺตํ

๕๙. อนุปุพฺพปสฺสทฺธิ อนุปุพฺพปสฺสทฺธีติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. อฏฺฐมํ.

๙. นิโรธสุตฺตํ

๖๐. นิโรโธ นิโรโธติ, อาวุโส, วุจฺจติ…เป…. นวมํ.

๑๐. อนุปุพฺพนิโรธสุตฺตํ

๖๑. ‘‘‘อนุปุพฺพนิโรโธ อนุปุพฺพนิโรโธ’ติ, อาวุโส, วุจฺจติ. กิตฺตาวตา นุ โข, อาวุโส, อนุปุพฺพนิโรโธ วุตฺโต ภควตา’’ติ?

‘‘อิธาวุโส, ภิกฺขุ วิวิจฺเจว กาเมหิ…เป… ปฐมํ ฌานํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ. เอตฺตาวตาปิ โข, อาวุโส, อนุปุพฺพนิโรโธ วุตฺโต ภควตา ปริยาเยน…เป….

‘‘ปุน จปรํ, อาวุโส, ภิกฺขุ สพฺพโส เนวสญฺญานาสญฺญายตนํ สมติกฺกมฺม สญฺญาเวทยิตนิโรธํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ, ปญฺญาย จสฺส ทิสฺวา อาสวา ปริกฺขีณา โหนฺติ. เอตฺตาวตาปิ โข, อาวุโส, อนุปุพฺพนิโรโธ วุตฺโต ภควตา นิปฺปริยาเยนา’’ติ. ทสมํ.

๑๑. อภพฺพสุตฺตํ

๖๒. ‘‘นว, ภิกฺขเว, ธมฺเม อปฺปหาย อภพฺโพ อรหตฺตํ สจฺฉิกาตุํ. กตเม นว? ราคํ, โทสํ, โมหํ, โกธํ, อุปนาหํ, มกฺขํ, ปฬาสํ, อิสฺสํ, มจฺฉริยํ – อิเม โข, ภิกฺขเว, นว ธมฺเม อปฺปหาย อภพฺโพ อรหตฺตํ สจฺฉิกาตุํ.

‘‘นว, ภิกฺขเว, ธมฺเม ปหาย ภพฺโพ อรหตฺตํ สจฺฉิกาตุํ. กตเม นว? ราคํ, โทสํ, โมหํ, โกธํ, อุปนาหํ, มกฺขํ, ปฬาสํ, อิสฺสํ, มจฺฉริยํ – อิเม โข, ภิกฺขเว, นว ธมฺเม ปหาย ภพฺโพ อรหตฺตํ สจฺฉิกาตุ’’นฺติ. เอกาทสมํ.

เขมวคฺโค ปฐโม.

ตสฺสุทฺทานํ –

เขโม จ อมตญฺเจว, อภยํ ปสฺสทฺธิเยน จ;

นิโรโธ อนุปุพฺโพ จ, ธมฺมํ ปหาย ภพฺเพน จาติ.

(๗) ๒. สติปฏฺฐานวคฺโค

๑. สิกฺขาทุพฺพลฺยสุตฺตํ

๖๓. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, สิกฺขาทุพฺพลฺยานิ. กตมานิ ปญฺจ? ปาณาติปาโต, อทินฺนาทานํ, กาเมสุมิจฺฉาจาโร, มุสาวาโท, สุราเมรยมชฺชปมาทฏฺฐานํ – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ สิกฺขาทุพฺพลฺยานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ สิกฺขาทุพฺพลฺยานํ ปหานาย จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเย กายานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ; เวทนาสุ…เป… จิตฺเต…เป… ธมฺเมสุ ธมฺมานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ สิกฺขาทุพฺพลฺยานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ปฐมํ.

๒. นีวรณสุตฺตํ

๖๔. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, นีวรณานิ. กตมานิ ปญฺจ? กามจฺฉนฺทนีวรณํ, พฺยาปาทนีวรณํ, ถินมิทฺธนีวรณํ, อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจนีวรณํ, วิจิกิจฺฉานีวรณํ – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ นีวรณานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ นีวรณานํ ปหานาย จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเย กายานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ; เวทนาสุ…เป… จิตฺเต…เป… ธมฺเมสุ ธมฺมานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ นีวรณานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ทุติยํ.

๓. กามคุณสุตฺตํ

๖๕. ‘‘ปญฺจิเม, ภิกฺขเว, กามคุณา. กตเม ปญฺจ? จกฺขุวิญฺเญยฺยา รูปา อิฏฺฐา กนฺตา มนาปา ปิยรูปา กามูปสํหิตา รชนียา, โสตวิญฺเญยฺยา สทฺทา…เป… ฆานวิญฺเญยฺยา คนฺธา… ชิวฺหาวิญฺเญยฺยา รสา… กายวิญฺเญยฺยา โผฏฺฐพฺพา อิฏฺฐา กนฺตา มนาปา ปิยรูปา กามูปสํหิตา รชนียา. อิเม โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ กามคุณา.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ กามคุณานํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ตติยํ.

๔. อุปาทานกฺขนฺธสุตฺตํ

๖๖. ‘‘ปญฺจิเม, ภิกฺขเว, อุปาทานกฺขนฺธา. กตเม ปญฺจ? รูปุปาทานกฺขนฺโธ, เวทนุปาทานกฺขนฺโธ, สญฺญุปาทานกฺขนฺโธ, สงฺขารุปาทานกฺขนฺโธ, วิญฺญาณุปาทานกฺขนฺโธ – อิเม โข, ภิกฺขเว, ปญฺจุปาทานกฺขนฺธา.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ อุปาทานกฺขนฺธานํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. จตุตฺถํ.

๕. โอรมฺภาคิยสุตฺตํ

๖๗. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, โอรมฺภาคิยานิ สํโยชนานิ. กตมานิ ปญฺจ? สกฺกายทิฏฺฐิ, วิจิกิจฺฉา, สีลพฺพตปรามาโส, กามจฺฉนฺโท, พฺยาปาโท – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺโจรมฺภาคิยานิ สํโยชนานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ โอรมฺภาคิยานํ สํโยชนานํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ปญฺจมํ.

๖. คติสุตฺตํ

๖๘. ‘‘ปญฺจิมา, ภิกฺขเว, คติโย. กตมา ปญฺจ? นิรโย, ติรจฺฉานโยนิ, เปตฺติวิสโย, มนุสฺสา, เทวา – อิมา โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ คติโย.

‘‘อิมาสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ คตีนํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ฉฏฺฐํ.

๗. มจฺฉริยสุตฺตํ

๖๙. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, มจฺฉริยานิ. กตมานิ ปญฺจ? อาวาสมจฺฉริยํ, กุลมจฺฉริยํ, ลาภมจฺฉริยํ, วณฺณมจฺฉริยํ, ธมฺมมจฺฉริยํ – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ มจฺฉริยานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ มจฺฉริยานํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. สตฺตมํ.

๘. อุทฺธมฺภาคิยสุตฺตํ

๗๐. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, อุทฺธมฺภาคิยานิ สํโยชนานิ. กตมานิ ปญฺจ? รูปราโค, อรูปราโค, มาโน, อุทฺธจฺจํ, อวิชฺชา – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจุทฺธมฺภาคิยานิ สํโยชนานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ อุทฺธมฺภาคิยานํ สํโยชนานํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. อฏฺฐมํ.

๙. เจโตขิลสุตฺตํ

๗๑. [อ. นิ. ๕.๒๐๕; ที. นิ. ๓.๓๑๙; ม. นิ. ๑.๑๘๕] ‘‘ปญฺจิเม, ภิกฺขเว, เจโตขิลา [เจโตขีลา (ก.)]. กตเม ปญฺจ? อิธ ภิกฺขเว, ภิกฺขุ สตฺถริ กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ นาธิมุจฺจติ น สมฺปสีทติ. โย โส, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ สตฺถริ กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ นาธิมุจฺจติ น สมฺปสีทติ, ตสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย. ยสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย, อยํ ปฐโม เจโตขิโล.

‘‘ปุน จปรํ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ ธมฺเม กงฺขติ…เป… สงฺเฆ กงฺขติ… สิกฺขาย กงฺขติ… สพฺรหฺมจารีสุ กุปิโต โหติ อนตฺตมโน อาหตจิตฺโต ขิลชาโต. โย โส, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ สพฺรหฺมจารีสุ กุปิโต โหติ อนตฺตมโน อาหตจิตฺโต ขิลชาโต, ตสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย. ยสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย, อยํ ปญฺจโม เจโตขิโล.

‘‘อิเมสํ, โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจโตขิลานํ ปหานาย…เป… อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. นวมํ.

๑๐. เจตโสวินิพนฺธสุตฺตํ

๗๒. ‘‘ปญฺจิเม, ภิกฺขเว, เจตโสวินิพนฺธา [เจโตวินิพทฺธา (สารตฺถทีปนีฏีกา) อ. นิ. ๕.๒๐๖; ที. นิ. ๓.๓๒๐]. กตเม ปญฺจ? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเมสุ อวีตราโค โหติ อวิคตจฺฉนฺโท อวิคตเปโม อวิคตปิปาโส อวิคตปริฬาโห อวิคตตโณฺห. โย โส, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเมสุ อวีตราโค โหติ อวิคตจฺฉนฺโท อวิคตเปโม อวิคตปิปาโส อวิคตปริฬาโห อวิคตตโณฺห, ตสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย. ยสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย, อยํ ปฐโม เจตโสวินิพนฺโธ.

‘‘ปุน จปรํ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเย อวีตราโค โหติ…เป… รูเป อวีตราโค โหติ… ยาวทตฺถํ อุทราวเทหกํ ภุญฺชิตฺวา เสยฺยสุขํ ปสฺสสุขํ มิทฺธสุขํ อนุยุตฺโต วิหรติ … อญฺญตรํ เทวนิกายํ ปณิธาย พฺรหฺมจริยํ จรติ – ‘อิมินาหํ สีเลน วา วเตน วา ตเปน วา พฺรหฺมจริเยน วา เทโว วา ภวิสฺสามิ เทวญฺญตโร วา’ติ. โย โส, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ อญฺญตรํ เทวนิกายํ ปณิธาย พฺรหฺมจริยํ จรติ – ‘อิมินาหํ สีเลน วา วเตน วา ตเปน วา พฺรหฺมจริเยน วา เทโว วา ภวิสฺสามิ เทวญฺญตโร วา’ติ, ตสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย. ยสฺส จิตฺตํ น นมติ อาตปฺปาย อนุโยคาย สาตจฺจาย ปธานาย, อยํ ปญฺจโม เจตโสวินิพนฺโธ. อิเม โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ เจตโสวินิพนฺธา.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจตโสวินิพนฺธานํ ปหานาย จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเย กายานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ; เวทนาสุ…เป… จิตฺเต…เป… ธมฺเมสุ ธมฺมานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจตโสวินิพนฺธานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร สติปฏฺฐานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ทสมํ.

สติปฏฺฐานวคฺโค ทุติโย.

ตสฺสุทฺทานํ –

สิกฺขา นีวรณากามา, ขนฺธา จ โอรมฺภาคิยา คติ;

มจฺเฉรํ อุทฺธมฺภาคิยา อฏฺฐมํ, เจโตขิลา วินิพนฺธาติ.

(๘) ๓. สมฺมปฺปธานวคฺโค

๑. สิกฺขสุตฺตํ

๗๓. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, สิกฺขาทุพฺพลฺยานิ. กตมานิ ปญฺจ? ปาณาติปาโต …เป… สุราเมรยมชฺชปมาทฏฺฐานํ – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ สิกฺขาทุพฺพลฺยานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ สิกฺขาทุพฺพลฺยานํ ปหานาย จตฺตาโร สมฺมปฺปธานา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ อนุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ อนุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ; อุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ ปหานาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ; อนุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ อุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ; อุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ ฐิติยา อสมฺโมสาย ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย ภาวนาย ปาริปูริยา ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ สิกฺขาทุพฺพลฺยานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร สมฺมปฺปธานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ปฐมํ.

๗๔-๘๑. (ยถา สติปฏฺฐานวคฺเค ตถา สมฺมปฺปธานวเสน วิตฺถาเรตพฺพา.)

๑๐. เจตโสวินิพนฺธสุตฺตํ

๘๒. ‘‘ปญฺจิเม, ภิกฺขเว, เจตโสวินิพนฺธา. กตเม ปญฺจ? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเมสุ อวีตราโค โหติ…เป… อิเม โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ เจตโสวินิพนฺธา.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจตโสวินิพนฺธานํ ปหานาย จตฺตาโร สมฺมปฺปธานา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ อนุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ อนุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ; อุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ ปหานาย… อนุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ อุปฺปาทาย… อุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ ฐิติยา อสมฺโมสาย ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย ภาวนาย ปาริปูริยา ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจตโสวินิพนฺธานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร สมฺมปฺปธานา ภาเวตพฺพา’’ติ. ทสมํ.

สมฺมปฺปธานวคฺโค ตติโย.

(๙) ๔. อิทฺธิปาทวคฺโค

๑. สิกฺขสุตฺตํ

๘๓. ‘‘ปญฺจิมานิ, ภิกฺขเว, สิกฺขาทุพฺพลฺยานิ. กตมานิ ปญฺจ? ปาณาติปาโต…เป… สุราเมรยมชฺชปมาทฏฺฐานํ – อิมานิ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ สิกฺขาทุพฺพลฺยานิ.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ สิกฺขาทุพฺพลฺยานํ ปหานาย จตฺตาโร อิทฺธิปาทา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ ฉนฺทสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ, วีริยสมาธิ… จิตฺตสมาธิ… วีมํสาสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ สิกฺขาทุพฺพลฺยานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร อิทฺธิปาทา ภาเวตพฺพา’’ติ. ปฐมํ.

๘๔-๙๑. (ยถา สติปฏฺฐานวคฺเค ตถา อิทฺธิปาทวเสน วิตฺถาเรตพฺพา.)

๑๐. เจตโสวินิพนฺธสุตฺตํ

๙๒. ‘‘ปญฺจิเม, ภิกฺขเว, เจตโสวินิพนฺธา. กตเม ปญฺจ? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ กาเมสุ อวีตราโค โหติ…เป… อิเม โข, ภิกฺขเว, ปญฺจ เจตโสวินิพนฺธา.

‘‘อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจตโสวินิพนฺธานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร อิทฺธิปาทา ภาเวตพฺพา. กตเม จตฺตาโร? อิธ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ ฉนฺทสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ, วีริยสมาธิ… จิตฺตสมาธิ… วีมํสาสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ. อิเมสํ โข, ภิกฺขเว, ปญฺจนฺนํ เจตโสวินิพนฺธานํ ปหานาย อิเม จตฺตาโร อิทฺธิปาทา ภาเวตพฺพา’’ติ. ทสมํ.

อิทฺธิปาทวคฺโค จตุตฺโถ.

ยเถว สติปฏฺฐานา, ปธานา จตุโรปิ จ;

จตฺตาโร อิทฺธิปาทา จ, ตเถว สมฺปโยชเยติ.

(๑๐) ๕. ราคเปยฺยาลํ

๙๓. ‘‘ราคสฺส, ภิกฺขเว, อภิญฺญาย นว ธมฺมา ภาเวตพฺพา. กตเม นว? อสุภสญฺญา, มรณสญฺญา, อาหาเร ปฏิกูลสญฺญา, สพฺพโลเก อนภิรตสญฺญา, อนิจฺจสญฺญา, อนิจฺเจ ทุกฺขสญฺญา, ทุกฺเข อนตฺตสญฺญา, ปหานสญฺญา, วิราคสญฺญา – ราคสฺส, ภิกฺขเว อภิญฺญาย อิเม นว ธมฺมา ภาเวตพฺพา’’ติ.

๙๔. ‘‘ราคสฺส, ภิกฺขเว, อภิญฺญาย นว ธมฺมา ภาเวตพฺพา. กตเม นว? ปฐมํ ฌานํ, ทุติยํ ฌานํ, ตติยํ ฌานํ, จตุตฺถํ ฌานํ, อากาสานญฺจายตนํ, วิญฺญาณญฺจายตนํ, อากิญฺจญฺญายตนํ, เนวสญฺญานาสญฺญายตนํ, สญฺญาเวทยิตนิโรโธ – ราคสฺส, ภิกฺขเว, อภิญฺญาย อิเม นว ธมฺมา ภาเวตพฺพา’’ติ.

๙๕-๑๑๒. ‘‘ราคสฺส, ภิกฺขเว, ปริญฺญาย…เป… ปริกฺขยาย…เป… ปหานาย…เป… ขยาย…เป… วยาย…เป… วิราคาย…เป… นิโรธาย…เป… จาคาย…เป… ปฏินิสฺสคฺคาย…เป… อิเม นว ธมฺมา ภาเวตพฺพา’’.

๑๑๓-๔๓๒. ‘‘โทสสฺส…เป… โมหสฺส… โกธสฺส… อุปนาหสฺส… มกฺขสฺส… ปฬาสสฺส… อิสฺสาย… มจฺฉริยสฺส… มายาย… สาเฐยฺยสฺส… ถมฺภสฺส… สารมฺภสฺส… มานสฺส… อติมานสฺส… มทสฺส… ปมาทสฺส อภิญฺญาย…เป… ปริญฺญาย… ปริกฺขยาย… ปหานาย… ขยาย… วยาย… วิราคาย… นิโรธาย … จาคาย… ปฏินิสฺสคฺคาย…เป… อิเม นว ธมฺมา ภาเวตพฺพา’’ติ.

ราคเปยฺยาลํ นิฏฺฐิตํ.