౨. కతాపత్తివారో
౧. పారాజికకణ్డం
౧౯౩. మేథునం ధమ్మం పటిసేవనపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? మేథునం ధమ్మం పటిసేవనపచ్చయా చతస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – అక్ఖాయితే సరీరే మేథునం ధమ్మం పటిసేవతి, ఆపత్తి పారాజికస్స; యేభుయ్యేన ఖాయితే సరీరే మేథునం ధమ్మం పటిసేవతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; వట్టకతే ముఖే అచ్ఛుపన్తం అఙ్గజాతం పవేసేతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స; జతుమట్ఠకే పాచిత్తియం – మేథునం ధమ్మం పటిసేవనపచ్చయా ఇమా చతస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి.
అదిన్నం ఆదియనపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? అదిన్నం ఆదియనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి. పఞ్చమాసకం వా అతిరేకపఞ్చమాసకం వా అగ్ఘనకం అదిన్నం థేయ్యసఙ్ఖాతం ఆదియతి, ఆపత్తి పారాజికస్స; అతిరేకమాసకం వా ఊనపఞ్చమాసకం వా అగ్ఘనకం అదిన్నం థేయ్యసఙ్ఖాతం ఆదియతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; మాసకం వా ఊనమాసకం వా అగ్ఘనకం అదిన్నం థేయ్యసఙ్ఖాతం ఆదియతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స – అదిన్నం ఆదియనపచ్చయా ఇమా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి.
సఞ్చిచ్చ మనుస్సవిగ్గహం జీవితా వోరోపనపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? సఞ్చిచ్చ మనుస్సవిగ్గహం జీవితా వోరోపనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి. మనుస్సం ఓదిస్స ఓపాతం ఖణతి ‘‘పపతిత్వా మరిస్సతీ’’తి, ఆపత్తి దుక్కటస్స; పపతితే దుక్ఖా వేదనా ఉప్పజ్జతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; మరతి, ఆపత్తి పారాజికస్స – సఞ్చిచ్చ మనుస్సవిగ్గహం జీవితా వోరోపనపచ్చయా ఇమా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి.
అసన్తం అభూతం ఉత్తరిమనుస్సధమ్మం ఉల్లపనపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? అసన్తం అభూతం ఉత్తరిమనుస్సధమ్మం ఉల్లపనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – పాపిచ్ఛో ఇచ్ఛాపకతో అసన్తం అభూతం ఉత్తరిమనుస్సధమ్మం ఉల్లపతి, ఆపత్తి పారాజికస్స, ‘‘యో తే విహారే వసతి సో భిక్ఖు అరహా’’తి భణతి, పటివిజానన్తస్స ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; న పటివిజానన్తస్స ఆపత్తి దుక్కటస్స – అసన్తం అభూతం ఉత్తరిమనుస్సధమ్మం ఉల్లపనపచ్చయా ఇమా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి.
చత్తారో పారాజికా నిట్ఠితా.
౨. సఙ్ఘాదిసేసకణ్డాది
౧౯౪. ఉపక్కమిత్వా అసుచిం మోచనపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? ఉపక్కమిత్వా అసుచిమోచనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – చేతేతి ఉపక్కమతి ముచ్చతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స; చేతేతి ఉపక్కమతి న ముచ్చతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; పయోగే దుక్కటం – ఉపక్కమిత్వా అసుచిమోచనపచ్చయా ఇమా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి.
కాయసంసగ్గం సమాపజ్జనపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? కాయసంసగ్గం సమాపజ్జనపచ్చయా పఞ్చ ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – అవస్సుతా భిక్ఖునీ అవస్సుతస్స పురిసపుగ్గలస్స అధక్ఖకం ఉబ్భజాణుమణ్డలం గహణం సాదియతి, ఆపత్తి పారాజికస్స; భిక్ఖు కాయేన కాయం ఆమసతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స; కాయేన కాయపటిబద్ధం ఆమసతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; కాయపటిబద్ధేన కాయపటిబద్ధం ఆమసతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స; అఙ్గులిపతోదకే పాచిత్తియం – కాయసంసగ్గం సమాపజ్జనపచ్చయా ఇమా పఞ్చ ఆపత్తియో ఆపజ్జతి.
మాతుగామం దుట్ఠుల్లాహి వాచాహి ఓభాసనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – వచ్చమగ్గం పస్సావమగ్గం ఆదిస్స వణ్ణమ్పి భణతి అవణ్ణమ్పి భణతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స; వచ్చమగ్గం పస్సావమగ్గం ఠపేత్వా అధక్ఖకం ఉబ్భజాణుమణ్డలం ఆదిస్స వణ్ణమ్పి భణతి అవణ్ణమ్పి భణతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; కాయపటిబద్ధం ఆదిస్స వణ్ణమ్పి భణతి అవణ్ణమ్పి భణతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స.
అత్తకామపారిచరియాయ వణ్ణం భాసనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – మాతుగామస్స సన్తికే అత్తకామపారిచరియాయ వణ్ణం భాసతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స; పణ్డకస్స సన్తికే అత్తకామపారిచరియాయ వణ్ణం భాసతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; తిరచ్ఛానగతస్స సన్తికే అత్తకామపారిచరియాయ వణ్ణం భాసతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స.
సఞ్చరిత్తం సమాపజ్జనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – పటిగ్గణ్హాతి వీమంసతి పచ్చాహరతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స; పటిగ్గణ్హాతి వీమంసతి న పచ్చాహరతి, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; పటిగ్గణ్హాతి న వీమంసతి న పచ్చాహరతి, ఆపత్తి దుక్కటస్స.
సఞ్ఞాచికాయ కుటిం కారాపనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – కారాపేతి, పయోగే దుక్కటం; ఏకం పిణ్డం [ఏకపిణ్డే (స్యా.)] అనాగతే ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; తస్మిం పిణ్డే ఆగతే ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స.
మహల్లకం విహారం కారాపనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – కారాపేతి, పయోగే దుక్కటం; ఏకం పిణ్డం అనాగతే, ఆపత్తి థుల్లచ్చయస్స; తస్మిం పిణ్డే ఆగతే ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స.
భిక్ఖుం అమూలకేన పారాజికేన ధమ్మేన అనుద్ధంసనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – అనోకాసం కారాపేత్వా చావనాధిప్పాయో వదేతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసేన దుక్కటస్స; ఓకాసం కారాపేత్వా అక్కోసాధిప్పాయో వదేతి, ఆపత్తి ఓమసవాదస్స.
భిక్ఖుం అఞ్ఞభాగియస్స అధికరణస్స కిఞ్చి దేసం లేసమత్తం ఉపాదాయ పారాజికేన ధమ్మేన అనుద్ధంసనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – అనోకాసం కారాపేత్వా చావనాధిప్పాయో వదేతి, ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసేన దుక్కటస్స; ఓకాసం కారాపేత్వా అక్కోసాధిప్పాయో వదేతి, ఆపత్తి ఓమసవాదస్స.
సఙ్ఘభేదకో భిక్ఖు యావతతియం సమనుభాసనాయ న పటినిస్సజ్జనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – ఞత్తియా దుక్కటం; ద్వీహి కమ్మవాచాహి థుల్లచ్చయా; కమ్మవాచాపరియోసానే ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స.
భేదకానువత్తకా భిక్ఖూ యావతతియం సమనుభాసనాయ న పటినిస్సజ్జనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – ఞత్తియా దుక్కటం; ద్వీహి కమ్మవాచాహి థుల్లచ్చయా; కమ్మవాచాపరియోసానే ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స.
దుబ్బచో భిక్ఖు యావతతియం సమనుభాసనాయ న పటినిస్సజ్జనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – ఞత్తియా దుక్కటం; ద్వీహి కమ్మవాచాహి థుల్లచ్చయా; కమ్మవాచాపరియోసానే ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స.
కులదూసకో భిక్ఖు యావతతియం సమనుభాసనాయ న పటినిస్సజ్జనపచ్చయా తిస్సో ఆపత్తియో ఆపజ్జతి – ఞత్తియా దుక్కటం; ద్వీహి కమ్మవాచాహి థుల్లచ్చయా; కమ్మవాచాపరియోసానే ఆపత్తి సఙ్ఘాదిసేసస్స…పే….
అనాదరియం పటిచ్చ ఉదకే ఉచ్చారం వా పస్సావం వా ఖేళం వా కరణపచ్చయా కతి ఆపత్తియో ఆపజ్జతి? అనాదరియం పటిచ్చ ఉదకే ఉచ్చారం వా పస్సావం వా ఖేళం వా కరణపచ్చయా ఏకం ఆపత్తిం ఆపజ్జతి. దుక్కటం – అనాదరియం పటిచ్చ ఉదకే ఉచ్చారం వా పస్సావం వా ఖేళం వా కరణపచ్చయా ఇమం ఏకం ఆపత్తిం ఆపజ్జతి.
కతాపత్తివారో నిట్ఠితో దుతియో.