౧౦. ఆనన్దసుత్తం

౧౫౯. సావత్థినిదానం. అథ ఖో ఆయస్మా ఆనన్దో యేన భగవా తేనుపసఙ్కమి; ఉపసఙ్కమిత్వా…పే… భగవన్తం ఏతదవోచ – ‘‘సాధు మే, భన్తే, భగవా సంఖిత్తేన ధమ్మం దేసేతు, యమహం భగవతో ధమ్మం సుత్వా ఏకో వూపకట్ఠో అప్పమత్తో ఆతాపీ పహితత్తో విహరేయ్య’’న్తి.

‘‘తం కిం మఞ్ఞసి, ఆనన్ద, రూపం నిచ్చం వా అనిచ్చం వా’’తి? ‘‘అనిచ్చం, భన్తే’’. ‘‘యం పనానిచ్చం, దుక్ఖం వా తం సుఖం వా’’తి? ‘‘దుక్ఖం, భన్తే’’. ‘‘యం పనానిచ్చం దుక్ఖం విపరిణామధమ్మం, కల్లం ను తం సమనుపస్సితుం – ‘ఏతం మమ, ఏసోహమస్మి, ఏసో మే అత్తా’’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే’’. ‘‘వేదనా… సఞ్ఞా… సఙ్ఖారా… విఞ్ఞాణం నిచ్చం వా అనిచ్చం వా’’తి? ‘‘అనిచ్చం, భన్తే’’. ‘‘యం పనానిచ్చం, దుక్ఖం వా తం సుఖం వా’’తి? ‘‘దుక్ఖం, భన్తే’’. ‘‘యం పనానిచ్చం దుక్ఖం విపరిణామధమ్మం, కల్లం ను తం సమనుపస్సితుం – ‘ఏతం మమ, ఏసోహమస్మి, ఏసో మే అత్తా’’’తి? ‘‘నో హేతం, భన్తే’’ [నో హేతం భన్తే. తస్మాతిహానన్ద యం కిఞ్చి రూపం అతీతానాగతపచ్చుప్పన్నం…పే… దట్ఠబ్బం. (సీ. స్యా. కం. పీ.)]. ‘‘ఏవం పస్సం…పే… నాపరం ఇత్థత్తాయాతి పజానాతీ’’తి. దసమం.

దిట్ఠివగ్గో పఞ్చదసమో.

తస్సుద్దానం –

అజ్ఝత్తికం ఏతంమమ, సోఅత్తా నోచమేసియా;

మిచ్ఛాసక్కాయత్తాను ద్వే, అభినివేసా ఆనన్దేనాతి.

ఉపరిపణ్ణాసకో సమత్తో.

తస్స ఉపరిపణ్ణాసకస్స వగ్గుద్దానం –

అన్తో ధమ్మకథికా విజ్జా, కుక్కుళం దిట్ఠిపఞ్చమం;

తతియో పణ్ణాసకో వుత్తో, నిపాతోతి పవుచ్చతీతి [నిపాతో తేన వుచ్చతీతి (సీ. స్యా. కం.)].

ఖన్ధసంయుత్తం సమత్తం.