౪. చతుక్కనిపాతో
౧. కాలిఙ్గవగ్గో
౩౦౧. చూళకాలిఙ్గజాతకం (౪-౧-౧)
౧. వివరథిమాసం [వివరథ ఇమాసం (సీ. స్యా. పీ.)] ద్వారం, నగరం పవిసన్తు [పవిసితుం మయా; (క.)] అరుణరాజస్స;
సీహేన సుసిట్ఠేన, సురక్ఖితం [సుసత్థేన, సురక్ఖితం (సీ. పీ.), సుసిట్ఠేన (క.)] నన్దిసేనేన.
౨. జయో కలిఙ్గానమసయ్హసాహినం, పరాజయో అనయో [అజయో (స్యా.), అన్వితో (క.)] అస్సకానం;
ఇచ్చేవ తే భాసితం బ్రహ్మచారి, న ఉజ్జుభూతా వితథం భణన్తి.
౩. దేవా ముసావాదముపాతివత్తా, సచ్చం ధనం పరమం తేసు [తథం పేమకరం ను (క.), తథం పరమం కరం ను (స్యా.)] సక్క;
తం తే ముసా భాసితం దేవరాజ, కిం వా పటిచ్చ మఘవా మహిన్ద.
౪. నను తే సుతం బ్రాహ్మణ భఞ్ఞమానే, దేవా న ఇస్సన్తి పురిసపరక్కమస్స;
దమో సమాధి మనసో అభేజ్జో [అదేజ్జో (సీ. పీ.), అభిజ్జో (క.)], అబ్యగ్గతా నిక్కమనఞ్చ [నిక్ఖమనఞ్చ (సీ.)] కాలే;
దళ్హఞ్చ విరియం పురిసపరక్కమో చ, తేనేవ ఆసి విజయో అస్సకానన్తి.
చూళకాలిఙ్గజాతకం పఠమం.
౩౦౨. మహాఅస్సారోహజాతకం (౪-౧-౨)
౫. అదేయ్యేసు దదం దానం, దేయ్యేసు నప్పవేచ్ఛతి;
ఆపాసు బ్యసనం పత్తో, సహాయం నాధిగచ్ఛతి.
౬. నాదేయ్యేసు దదం దానం, దేయ్యేసు యో పవేచ్ఛతి;
ఆపాసు బ్యసనం పత్తో, సహాయమధిగచ్ఛతి.
౭. సఞ్ఞోగసమ్భోగవిసేసదస్సనం, అనరియధమ్మేసు సఠేసు నస్సతి;
కతఞ్చ అరియేసు చ అజ్జవేసు, మహప్ఫలం హోతి అణుమ్పి తాదిసు.
౮. యో పుబ్బే కతకల్యాణో, అకా లోకే సుదుక్కరం;
పచ్ఛా కయిరా న వా కయిరా, అచ్చన్తం పూజనారహోతి.
మహాఅస్సారోహజాతకం దుతియం.
౩౦౩. ఏకరాజజాతకం (౪-౧-౩)
౯. అనుత్తరే కామగుణే సమిద్ధే, భుత్వాన పుబ్బే వసీ ఏకరాజ;
సో దాని దుగ్గే నరకమ్హి ఖిత్తో, నప్పజ్జహే వణ్ణబలం పురాణం.
౧౦. పుబ్బేవ ఖన్తీ చ తపో చ మయ్హం, సమ్పత్థితా దుబ్భిసేన [దబ్బసేనా (సీ. పీ.)] అహోసి;
తం దాని లద్ధాన కథం ను రాజ, జహే అహం వణ్ణబలం పురాణం.
౧౧. సబ్బా కిరేవం పరినిట్ఠితాని, యసస్సినం పఞ్ఞవన్తం విసయ్హ;
యసో చ లద్ధా పురిమం ఉళారం, నప్పజ్జహే వణ్ణబలం పురాణం.
౧౨. పనుజ్జ దుక్ఖేన సుఖం జనిన్ద, సుఖేన వా దుక్ఖమసయ్హసాహి;
ఉభయత్థ సన్తో అభినిబ్బుతత్తా, సుఖే చ దుక్ఖే చ భవన్తి తుల్యాతి.
ఏకరాజజాతకం తతియం.
౩౦౪. దద్దరజాతకం (౪-౧-౪)
౧౩. ఇమాని మం దద్దర తాపయన్తి, వాచాదురుత్తాని మనుస్సలోకే;
మణ్డూకభక్ఖా ఉదకన్తసేవీ, ఆసీవిసం మం అవిసా సపన్తి.
౧౪. సకా రట్ఠా పబ్బాజితో, అఞ్ఞం జనపదం గతో;
మహన్తం కోట్ఠం కయిరాథ, దురుత్తానం [దురుత్తాని (క.)] నిధేతవే.
౧౫. యత్థ పోసం న జానన్తి, జాతియా వినయేన వా;
న తత్థ మానం కయిరాథ, వసమఞ్ఞాతకే జనే.
౧౬. విదేసవాసం వసతో, జాతవేదసమేనపి [జాతవేదభయేనపి (క.)];
ఖమితబ్బం సపఞ్ఞేన, అపి దాసస్స తజ్జితన్తి.
దద్దరజాతకం చతుత్థం.
౩౦౫. సీలవీమంసనజాతకం (౪-౧-౫)
౧౭. నత్థి లోకే రహో నామ, పాపకమ్మం పకుబ్బతో;
పస్సన్తి వనభూతాని, తం బాలో మఞ్ఞతీ రహో.
౧౮. అహం రహో న పస్సామి, సుఞ్ఞం వాపి న విజ్జతి;
యత్థ అఞ్ఞం [సుఞ్ఞం (స్యా. క.)] న పస్సామి, అసుఞ్ఞం హోతి తం మయా.
౧౯. దుజ్జచ్చో చ సుజచ్చో [అజచ్చో (పీ.)] చ, నన్దో చ సుఖవడ్ఢితో [సుఖవచ్ఛకో (సీ.), సుఖవచ్ఛనో (స్యా. పీ.)];
వేజ్జో చ అద్ధువసీలో [అథ సీలో (క.)] చ, తే ధమ్మం జహు మత్థికా.
౨౦. బ్రాహ్మణో చ కథం జహే, సబ్బధమ్మాన పారగూ;
యో ధమ్మమనుపాలేతి, ధితిమా సచ్చనిక్కమోతి.
సీలవీమంసనజాతకం పఞ్చమం.
౩౦౬. సుజాతజాతకం (౪-౧-౬)
౨౧. కిమణ్డకా ఇమే దేవ, నిక్ఖిత్తా కంసమల్లకే;
ఉపలోహితకా వగ్గూ, తం [తే (పీ.)] మే అక్ఖాహి పుచ్ఛితో.
౨౨. యాని పురే తువం దేవి, భణ్డు నన్తకవాసినీ;
ఉచ్ఛఙ్గహత్థా పచినాసి, తస్సా తే కోలియం ఫలం.
౨౩. ఉడ్డయ్హతే న రమతి, భోగా విప్పజహన్తి తం [విప్పజహన్తి’మం (?)];
తత్థేవిమం పటినేథ, యత్థ కోలం పచిస్సతి.
౨౪. హోన్తి హేతే మహారాజ, ఇద్ధిప్పత్తాయ [ఇద్ధిమత్తాయ (క.)] నారియా;
ఖమ దేవ సుజాతాయ, మాస్సా [మాసు (క.)] కుజ్ఝ రథేసభాతి.
సుజాతజాతకం ఛట్ఠం.
౩౦౭. పలాసజాతకం (౪-౧-౭)
౨౫. అచేతనం బ్రాహ్మణ అస్సుణన్తం, జానో అజానన్తమిమం పలాసం;
ఆరద్ధవిరియో ధువం అప్పమత్తో, సుఖసేయ్యం పుచ్ఛసి కిస్స హేతు.
౨౬. దూరే సుతో చేవ బ్రహా చ రుక్ఖో, దేసే ఠితో భూతనివాసరూపో;
తస్మా నమస్సామి ఇమం పలాసం, యే చేత్థ భూతా తే [తే చ (సీ. పీ.)] ధనస్స హేతు.
౨౭. సో తే కరిస్సామి యథానుభావం, కతఞ్ఞుతం బ్రాహ్మణ పేక్ఖమానో;
కథఞ్హి ఆగమ్మ సతం సకాసే, మోఘాని తే అస్సు పరిఫన్దితాని.
౨౮. యో తిన్దుకరుక్ఖస్స పరో [పురో (క.)] పిలక్ఖో [పిలక్ఖు (సీ. పీ.), మిలక్ఖు (క.)], పరివారితో పుబ్బయఞ్ఞో ఉళారో;
తస్సేస మూలస్మిం నిధి నిఖాతో, అదాయాదో గచ్ఛ తం ఉద్ధరాహీతి.
పలాసజాతకం సత్తమం.
౩౦౮. సకుణజాతకం (౪-౧-౮)
౨౯. అకరమ్హస తే కిచ్చం, యం బలం అహువమ్హసే;
మిగరాజ నమో త్యత్థు, అపి కిఞ్చి లభామసే.
౩౦. మమ లోహితభక్ఖస్స, నిచ్చం లుద్దాని కుబ్బతో;
దన్తన్తరగతో సన్తో, తం బహుం యమ్పి జీవసి.
౩౧. అకతఞ్ఞుమకత్తారం, కతస్స అప్పటికారకం;
యస్మిం కతఞ్ఞుతా నత్థి, నిరత్థా తస్స సేవనా.
౩౨. యస్స సమ్ముఖచిణ్ణేన, మిత్తధమ్మో న లబ్భతి;
అనుసూయ [అనుసుయ్య (సీ. పీ.)] మనక్కోసం, సణికం తమ్హా అపక్కమేతి.
సకుణజాతకం అట్ఠమం.
౩౦౯. ఛవకజాతకం (౪-౧-౯)
౩౩. సబ్బమిదం చరిమం కతం [చరిమవతం (సీ. పీ.)], ఉభో ధమ్మం న పస్సరే;
ఉభో పకతియా చుతా, యో చాయం మన్తేజ్ఝాపేతి [మన్తజ్ఝాయతి (సీ.), సజ్ఝాపయతి (పీ.)];
యో చ మన్తం అధీయతి.
౩౪. సాలీనం ఓదనం భుఞ్జే, సుచిం మంసూపసేచనం;
తస్మా ఏతం న సేవామి, ధమ్మం ఇసీహి సేవితం.
౩౫. పరిబ్బజ మహా లోకో [మహాబ్రహ్మే (క.)], పచన్తఞ్ఞేపి పాణినో;
మా తం అధమ్మో ఆచరితో, అస్మా కుమ్భమివాభిదా.
౩౬. ధిరత్థు తం యసలాభం, ధనలాభఞ్చ బ్రాహ్మణ;
యా వుత్తి వినిపాతేన, అధమ్మచరణేన వాతి.
ఛవకజాతకం నవమం.
౩౧౦. సేయ్యజాతకం (౪-౧-౧౦)
౩౭. ససముద్దపరియాయం, మహిం సాగరకుణ్డలం;
న ఇచ్ఛే సహ నిన్దాయ, ఏవం సేయ్య [సయ్హ (సీ. స్యా. పీ.)] విజానహి.
౩౮. ధిరత్థు తం యసలాభం, ధనలాభఞ్చ బ్రాహ్మణ;
యా వుత్తి వినిపాతేన, అధమ్మచరణేన వా.
౩౯. అపి చే పత్తమాదాయ, అనగారో పరిబ్బజే;
సాయేవ జీవికా సేయ్యో, యా చాధమ్మేన ఏసనా.
౪౦. అపి చే పత్తమాదాయ, అనగారో పరిబ్బజే;
అఞ్ఞం అహింసయం లోకే, అపి రజ్జేన తం వరన్తి.
సేయ్యజాతకం [సయ్హజాతకం (సీ. స్యా. పీ.)] దసమం.
కాలిఙ్గవగ్గో [వివరవగ్గో (సీ. పీ.)] పఠమో.
తస్సుద్దానం –
వివరఞ్చ అదేయ్య సమిద్ధవరం, అథ దద్దర పాపమహాతిరహో;
అథ కోలి పలాసవరఞ్చ కర, చరిమం ససముద్దవరేన దసాతి.
౨. పుచిమన్దవగ్గో
౩౧౧. పుచిమన్దజాతకం (౪-౨-౧)
౪౧. ఉట్ఠేహి చోర కిం సేసి, కో అత్థో సుపనేన [సుపితేన (సీ.), సుపినేన (పీ. క.)] తే;
మా తం గహేసుం [గణ్హేయ్యుం (క.)] రాజానో, గామే కిబ్బిసకారకం.
౪౨. యం ను [నూన (స్యా.)] చోరం గహేస్సన్తి, గామే కిబ్బిసకారకం;
కిం తత్థ పుచిమన్దస్స, వనే జాతస్స తిట్ఠతో.
౪౩. న త్వం అస్సత్థ జానాసి, మమ చోరస్స చన్తరం;
చోరం గహేత్వా రాజానో, గామే కిబ్బిసకారకం;
అప్పేన్తి [అచ్చేన్తి (స్యా.)] నిమ్బసూలస్మిం, తస్మిం మే సఙ్కతే మనో.
౪౪. సఙ్కేయ్య సఙ్కితబ్బాని, రక్ఖేయ్యానాగతం భయం;
అనాగతభయా ధీరో, ఉభో లోకే అవేక్ఖతీతి.
పుచిమన్దజాతకం పఠమం.
౩౧౨. కస్సపమన్దియజాతకం (౪-౨-౨)
౪౫. అపి కస్సప మన్దియా, యువా సపతి హన్తి [సమ్పటిహన్తి (క.)] వా;
సబ్బం తం ఖమతే ధీరో, పణ్డితో తం తితిక్ఖతి.
౪౬. సచేపి సన్తో వివదన్తి, ఖిప్పం సన్ధీయరే పున;
బాలా పత్తావ భిజ్జన్తి, న తే సమథమజ్ఝగూ.
౪౭. ఏతే భియ్యో సమాయన్తి, సన్ధి తేసం న జీరతి;
యో చాధిపన్నం జానాతి, యో చ జానాతి దేసనం.
౪౮. ఏసో హి ఉత్తరితరో, భారవహో ధురద్ధరో;
యో పరేసాధిపన్నానం, సయం సన్ధాతుమరహతీతి.
కస్సపమన్దియజాతకం దుతియం.
౩౧౩. ఖన్తీవాదీజాతకం (౪-౨-౩)
౪౯. యో తే హత్థే చ పాదే చ, కణ్ణనాసఞ్చ ఛేదయి;
తస్స కుజ్ఝ మహావీర, మా రట్ఠం వినసా [వినస్స (క. సీ. స్యా. క.)] ఇదం.
౫౦. యో మే హత్థే చ పాదే చ, కణ్ణనాసఞ్చ ఛేదయి;
చిరం జీవతు సో రాజా, న హి కుజ్ఝన్తి మాదిసా.
౫౧. అహూ అతీతమద్ధానం [అహు అతీతమద్ధానే (స్యా. పీ. క.)], సమణో ఖన్తిదీపనో;
తం ఖన్తియాయేవ ఠితం, కాసిరాజా అఛేదయి.
౫౨. తస్స కమ్మ [కమ్మస్స (సీ. పీ.)] ఫరుసస్స, విపాకో కటుకో అహు;
యం కాసిరాజా వేదేసి, నిరయమ్హి సమప్పితోతి.
ఖన్తీవాదీజాతకం తతియం.
౩౧౪. లోహకుమ్భిజాతకం (౪-౨-౪)
౫౩. దుజ్జీవితమజీవిమ్హ, యే సన్తే [యేసం నో (స్యా. క.)] న దదమ్హసే;
విజ్జమానేసు భోగేసు, దీపం నాకమ్హ అత్తనో.
౫౪. సట్ఠి [సట్ఠిం (స్యా.)] వస్ససహస్సాని, పరిపుణ్ణాని సబ్బసో;
నిరయే పచ్చమానానం, కదా అన్తో భవిస్సతి.
౫౫. నత్థి అన్తో కుతో అన్తో, న అన్తో పటిదిస్సతి;
తదా హి పకతం పాపం, మమ తుయ్హఞ్చ మారిసా [మారిస (సీ. స్యా. పీ.)].
౫౬. సోహం నూన ఇతో గన్త్వా, యోనిం లద్ధాన మానుసిం;
వదఞ్ఞూ సీలసమ్పన్నో, కాహామి కుసలం బహున్తి.
లోహకుమ్భిజాతకం చతుత్థం.