౧౮. ధమ్మహదయవిభఙ్గో

౧. సబ్బసఙ్గాహికవారవణ్ణనా

౯౭౮. ఇదాని తదనన్తరే ధమ్మహదయవిభఙ్గే పాళిపరిచ్ఛేదో తావ ఏవం వేదితబ్బో – ఏత్థ హి ఆదితోవ ఖన్ధాదీనం ద్వాదసన్నం కోట్ఠాసానం వసేన సబ్బసఙ్గాహికవారో నామ వుత్తో. దుతియో తేసంయేవ ధమ్మానం కామధాతుఆదీసు ఉప్పత్తానుప్పత్తిదస్సనవారో నామ. తతియో తత్థేవ పరియాపన్నాపరియాపన్నదస్సనవారో నామ. చతుత్థో తీసు భూమీసు ఉప్పత్తిక్ఖణే విజ్జమానావిజ్జమానధమ్మదస్సనవారో నామ. పఞ్చమో తేసం ధమ్మానం భూమన్తరవసేన దస్సనవారో నామ. ఛట్ఠో గతీసు ఉప్పాదకకమ్మఆయుప్పమాణదస్సనవారో నామ. సత్తమో అభిఞ్ఞేయ్యాదివారో నామ. అట్ఠమో సారమ్మణానారమ్మణవారో నామ. నవమో తేసం ఖన్ధాదిధమ్మానం దిట్ఠసుతాదివసేన సఙ్గహేత్వా దస్సనవారో నామ. దసమో కుసలత్తికాదివసేన సఙ్గహేత్వా దస్సనవారో నామ.

౯౭౯. ఏవం దసహి వారేహి పరిచ్ఛిన్నాయ పాళియా పఠమే తావ సబ్బసఙ్గాహికవారే ‘‘అవీచితో యావ భవగ్గం ఏత్థన్తరే కతి ఖన్ధా’’తి పుచ్ఛితే ‘‘ఏకోతి వా…పే… చత్తారోతి వా ఛాతి వా అవత్వా పఞ్చాతి వత్తుం సమత్థో అఞ్ఞో నత్థీ’’తి అత్తనో ఞాణబలం దీపేన్తో పఞ్చక్ఖన్ధాతి పుచ్ఛానురూపం విస్సజ్జనం ఆహ. యథాపుచ్ఛం విస్సజ్జనఞ్హి సబ్బఞ్ఞుబ్యాకరణం నామాతి వుచ్చతి. ద్వాదసాయతనానీతిఆదీసుపి ఏసేవ నయో. రూపక్ఖన్ధాదీనం పభేదో ఖన్ధవిభఙ్గాదీసు వుత్తనయేనేవ వేదితబ్బో.

౨. ఉప్పత్తానుప్పత్తివారవణ్ణనా

౯౯౧. దుతియవారే యే ధమ్మా కామభవే కామధాతుసమ్భూతానఞ్చ సత్తానం ఉప్పజ్జన్తి – కామధాతుయం పరియాపన్నా వా అపరియాపన్నా వా – తే సబ్బే సఙ్గహేత్వా కామధాతుయా పఞ్చక్ఖన్ధాతిఆది వుత్తం. రూపధాతుఆదీసుపి ఏసేవ నయో. యస్మా పన రూపధాతుపరియాపన్నానం సత్తానం ఘానాయతనాదీనం అభావేన గన్ధాయతనాదీని ఆయతనాదికిచ్చం న కరోన్తి, తస్మా రూపధాతుయా ఛ ఆయతనాని, నవ ధాతుయోతిఆది వుత్తం. యస్మా చ ఓకాసవసేన వా సత్తుప్పత్తివసేన వా అపరియాపన్నధాతు నామ నత్థి, తస్మా అపరియాపన్నధాతుయాతి అవత్వా యం యం అపరియాపన్నం తం తదేవ దస్సేతుం అపరియాపన్నే కతి ఖన్ధాతిఆది వుత్తం.

౩. పరియాపన్నాపరియాపన్నవారవణ్ణనా

౯౯౯. తతియవారే కామధాతుపరియాపన్నాతి కామధాతుభజనట్ఠేన పరియాపన్నా; తంనిస్సితా తదన్తోగధా కామధాతుత్వేవ సఙ్ఖం గతాతి అత్థో. సేసపదేసుపి ఏసేవ నయో. పరియాపన్నాతి భవవసేన ఓకాసవసేన చ పరిచ్ఛిన్నా. అపరియాపన్నాతి తథా అపరిచ్ఛిన్నా.

౪. ధమ్మదస్సనవారవణ్ణనా

౧౦౦౭. చతుత్థవారే ఏకాదసాయతనానీతి సద్దాయతనవజ్జాని. తఞ్హి ఏకన్తేన పటిసన్ధియం నుప్పజ్జతి. ఇమినా నయేన సబ్బత్థ అత్థో వేదితబ్బో. సత్తకే ‘‘దేవానం అసురాన’’న్తి గతివసేన అవత్వా అవిసేసేన గబ్భసేయ్యకానన్తి వుత్తం. తస్మా యత్థ యత్థ గబ్భసేయ్యకా సమ్భవన్తి తత్థ తత్థ తేసం సత్తాయతనాని వేదితబ్బాని. తథా ధాతుయో. సేసమేత్థ ఉత్తానత్థమేవ. పఞ్చమవారే యం వత్తబ్బం తం ధమ్మసఙ్గహట్ఠకథాయం వుత్తమేవ.

౬. ఉప్పాదకకమ్మఆయుప్పమాణవారవణ్ణనా

(౧.) ఉప్పాదకకమ్మం

౧౦౨౧. ఛట్ఠవారే పఞ్చహి కామగుణేహి నానప్పకారేహి వా ఇద్ధివిసేసేహి దిబ్బన్తీతి దేవా. సమ్ముతిదేవాతి ‘దేవో, దేవీ’తి ఏవం లోకసమ్ముతియా దేవా. ఉపపత్తిదేవాతి దేవలోకే ఉప్పన్నత్తా ఉపపత్తియా దేవా. విసుద్ధిదేవాతి సబ్బేసం దేవానం పూజారహా సబ్బకిలేసవిసుద్ధియా దేవా. రాజానోతి ముద్ధాభిసిత్తఖత్తియా. దేవియోతి తేసం మహేసియో. కుమారాతి అభిసిత్తరాజూనం అభిసిత్తదేవియా కుచ్ఛిస్మిం ఉప్పన్నకుమారా.

ఉపోసథకమ్మం కత్వాతి చాతుద్దసాదీసు అట్ఠఙ్గసమన్నాగతం ఉపోసథం ఉపవసిత్వా. ఇదాని యస్మా పరిత్తదానాదిపుఞ్ఞకమ్మం మనుస్ససోభగ్యతాయ పచ్చయో, మత్తసో కతం మనుస్ససోభగ్యతాయ అధిమత్తం, అధిమత్తభావేపి నానప్పకారభేదతో నానప్పకారస్స ఖత్తియమహాసాలాదిభావస్స పచ్చయో, తస్మా తస్స వసేన ఉపపత్తిభేదం దస్సేన్తో అప్పేకచ్చే గహపతిమహాసాలానన్తిఆదిమాహ. తత్థ మహాసారో ఏతేసన్తి మహాసారా; ర-కారస్స పన ల-కారం కత్వా మహాసాలాతి వుత్తం. గహపతియోవ మహాసాలా, గహపతీసు వా మహాసాలాతి గహపతిమహాసాలా. సేసేసుపి ఏసేవ నయో. తత్థ యస్స గేహే పచ్ఛిమన్తేన చత్తాలీసకోటిధనం నిధానగతం హోతి, కహాపణానఞ్చ పఞ్చ అమ్బణాని దివసవళఞ్జో నిక్ఖమతి – అయం గహపతిమహాసాలో నామ. యస్స పన గేహే పచ్ఛిమన్తేన అసీతికోటిధనం నిధానగతం హోతి, కహాపణానఞ్చ దసఅమ్బణాని దివసవళఞ్జో నిక్ఖమతి – అయం బ్రాహ్మణమహాసాలో నామ. యస్స పన గేహే పచ్ఛిమన్తేన కోటిసతధనం నిధానగతం హోతి, కహాపణానఞ్చ వీసతి అమ్బణాని దివసవళఞ్జో నిక్ఖమతి – అయం ఖత్తియమహాసాలో నామ.

సహబ్యతన్తి సహభావం; సభాగా హుత్వా నిబ్బత్తన్తీతి అత్థో. చాతుమహారాజికానన్తిఆదీసు చాతుమహారాజికా నామ సినేరుపబ్బతస్స వేమజ్ఝే హోన్తి. తేసు పబ్బతట్ఠకాపి అత్థి, ఆకాసట్ఠాపి; తేసం పరమ్పరా చక్కవాళపబ్బతం పత్తా. ఖిడ్డాపదోసికా, మనోపదోసికా, సీతవలాహకా, ఉణ్హవలాహకా, చన్దిమా దేవపుత్తో, సూరియో దేవపుత్తోతి ఏతే సబ్బేపి చాతుమహారాజికదేవలోకట్ఠకా ఏవ.

తేత్తింస జనా తత్థ ఉపపన్నాతి తావతింసా. అపిచ తావతింసాతి తేసం దేవానం నామమేవాతి వుత్తం. తేపి అత్థి పబ్బతట్ఠకా, అత్థి ఆకాసట్ఠకా. తేసం పరమ్పరా చక్కవాళపబ్బతం పత్తా. తథా యామాదీనం. ఏకదేవలోకేపి హి దేవానం పరమ్పరా చక్కవాళపబ్బతం అప్పత్తా నామ నత్థి. తత్థ దిబ్బం సుఖం యాతా పయాతా సమ్పత్తాతి యామా. తుట్ఠా పహట్ఠాతి తుసితా. పకతిపటియత్తారమ్మణతో అతిరేకేన రమితుకామకాలే యథారుచితే భోగే నిమ్మినిత్వా రమన్తీతి నిమ్మానరతీ. చిత్తాచారం ఞత్వా పరేహి నిమ్మితేసు భోగేసు వసం వత్తేన్తీతి పరనిమ్మితవసవత్తీ.

(౨.) ఆయుప్పమాణం

౧౦౨౨. అప్పం వా భియ్యోతి దుతియం వస్ససతం అప్పత్వా వీసాయ వా తింసాయ వా చత్తాలీసాయ వా పఞ్ఞాసాయ వా సట్ఠియా వా వస్సేహి అధికమ్పి వస్ససతన్తి అత్థో. సబ్బమ్పి హేతం దుతియం వస్ససతం అప్పత్తత్తా అప్పన్తి వుత్తం.

౧౦౨౪. బ్రహ్మపారిసజ్జాదీసు మహాబ్రహ్మానం పారిసజ్జా పరిచారికాతి బ్రహ్మపారిసజ్జా. తేసం పురోహితభావే ఠితాతి బ్రహ్మపురోహితా. వణ్ణవన్తతాయ చేవ దీఘాయుకతాయ చ మహన్తో బ్రహ్మాతి మహాబ్రహ్మా, తేసం మహాబ్రహ్మానం. ఇమే తయోపి జనా పఠమజ్ఝానభూమియం ఏకతలే వసన్తి; ఆయుఅన్తరం పన నేసం నానా.

౧౦౨౫. పరిత్తా ఆభా ఏతేసన్తి పరిత్తాభా. అప్పమాణా ఆభా ఏతేసన్తి అప్పమాణాభా. దణ్డదీపికాయ అచ్చి వియ ఏతేసం సరీరతో ఆభా ఛిజ్జిత్వా ఛిజ్జిత్వా పతన్తీ వియ సరతి విసరతీతి ఆభస్సరా. ఇమేపి తయో జనా దుతియజ్ఝానభూమియం ఏకతలే వసన్తి; ఆయుఅన్తరం పన నేసం నానా.

౧౦౨౬. పరిత్తా సుభా ఏతేసన్తి పరిత్తసుభా. అప్పమాణా సుభా ఏతేసన్తి అప్పమాణసుభా. సుభేన ఓకిణ్ణా వికిణ్ణా, సుభేన సరీరప్పభావణ్ణేన ఏకగ్ఘనా, సువణ్ణమఞ్జుసాయ ఠపితసమ్పజ్జలితకఞ్చనపిణ్డసస్సిరీకాతి సుభకిణ్హా. ఇమేపి తయో జనా తతియజ్ఝానభూమియం ఏకతలే వసన్తి; ఆయుఅన్తరం పన నేసం నానా.

౧౦౨౭. ఆరమ్మణనానత్తతాతి ఆరమ్మణస్స నానత్తభావో. మనసికారనానత్తతాదీసుపి ఏసేవ నయో. ఏత్థ ఏకస్స పథవీకసిణం ఆరమ్మణం హోతి…పే… ఏకస్స ఓదాతకసిణన్తి ఇదం ఆరమ్మణనానత్తం. ఏకో పథవీకసిణం మనసి కరోతి…పే… ఏకో ఓదాతకసిణన్తి ఇదం మనసికారనానత్తం. ఏకస్స పథవీకసిణే ఛన్దో హోతి…పే… ఏకస్స ఓదాతకసిణేతి ఇదం ఛన్దనానత్తం. ఏకో పథవీకసిణే పత్థనం కరోతి…పే… ఏకో ఓదాతకసిణేతి ఇదం పణిధినానత్తం. ఏకో పథవీకసిణవసేన అధిముచ్చతి…పే… ఏకో ఓదాతకసిణవసేనాతి ఇదం అధిమోక్ఖనానత్తం. ఏకో పథవీకసిణవసేన చిత్తం అభినీహరతి…పే… ఏకో ఓదాతకసిణవసేనాతి ఇదం అభినీహారనానత్తం. ఏకస్స పథవీకసిణపరిచ్ఛిన్దనకపఞ్ఞా హోతి…పే… ఏకస్స ఓదాతకసిణపరిచ్ఛిన్దనకపఞ్ఞాతి ఇదం పఞ్ఞానానత్తం. తత్థ ఆరమ్మణమనసికారా పుబ్బభాగేన కథితా. ఛన్దపణిధిఅధిమోక్ఖాభినీహారా అప్పనాయపి వత్తన్తి ఉపచారేపి. పఞ్ఞా పన లోకియలోకుత్తరమిస్సకా కథితా.

అసఞ్ఞసత్తానన్తి సఞ్ఞావిరహితానం సత్తానం. ఏకచ్చే హి తిత్థాయతనే పబ్బజిత్వా ‘చిత్తం నిస్సాయ రజ్జనదుస్సనముయ్హనాని నామ హోన్తీ’తి చిత్తే దోసం దిస్వా ‘అచిత్తకభావో నామ సోభనో, దిట్ఠధమ్మనిబ్బానమేత’న్తి సఞ్ఞావిరాగం జనేత్వా తత్రూపగం పఞ్చమం సమాపత్తిం భావేత్వా తత్థ నిబ్బత్తన్తి. తేసం ఉపపత్తిక్ఖణే ఏకో రూపక్ఖన్ధోయేవ నిబ్బత్తతి. ఠత్వా నిబ్బత్తో ఠితకో ఏవ హోతి, నిసీదిత్వా నిబ్బత్తో నిసిన్నకోవ నిపజ్జిత్వా నిబ్బత్తో నిపన్నోవ. చిత్తకమ్మరూపకసదిసా హుత్వా పఞ్చ కప్పసతాని తిట్ఠన్తి. తేసం పరియోసానే సో రూపకాయో అన్తరధాయతి, కామావచరసఞ్ఞా ఉప్పజ్జతి; తేన ఇధ సఞ్ఞుప్పాదేన తే దేవా తమ్హా కాయా చుతాతి పఞ్ఞాయన్తి.

విపులా ఫలా ఏతేసన్తి వేహప్ఫలా. అత్తనో సమ్పత్తియా న హాయన్తి న విహాయన్తీతి అవిహా. న కఞ్చి సత్తం తప్పన్తీతి అతప్పా. సున్దరా దస్సనా అభిరూపా పాసాదికాతి సుదస్సా. సుట్ఠ పస్సన్తి, సున్దరమేతేసం వా దస్సనన్తి సుదస్సీ. సబ్బేహి ఏవ గుణేహి చ భవసమ్పత్తియా చ జేట్ఠా, నత్థేత్థ కనిట్ఠాతి అకనిట్ఠా.

౧౦౨౮. ఆకాసానఞ్చాయతనం ఉపగతాతి ఆకాసానఞ్చాయతనూపగా. ఇతరేసుపి ఏసేవ నయో. ఇతి ఛ కామావచరా, నవ బ్రహ్మలోకా, పఞ్చ సుద్ధావాసా, చత్తారో అరూపా అసఞ్ఞసత్తవేహప్ఫలేహి సద్ధిం ఛబ్బీసతి దేవలోకా; మనుస్సలోకేన సద్ధిం సత్తవీసతి.

తత్థ సమ్మాసమ్బుద్ధేన మనుస్సానం దేవానఞ్చ ఆయుం పరిచ్ఛిన్దమానేన చతూసు అపాయేసు భుమ్మదేవేసు చ ఆయు పరిచ్ఛిన్నం తం కస్మాతి? నిరయే తావ కమ్మమేవ పమాణం. యావ కమ్మం న ఖీయతి, న తావ చవన్తి. తథా సేసఅపాయేసు. భుమ్మదేవానమ్పి కమ్మమేవ పమాణం. తత్థ నిబ్బత్తా హి కేచి సత్తాహమత్తం తిట్ఠన్తి, కేచి అద్ధమాసం, కేచి మాసం, కప్పం తిట్ఠమానాపి అత్థియేవ.

తత్థ మనుస్సేసు గిహిభావే ఠితాయేవ సోతాపన్నాపి హోన్తి, సకదాగామిఫలమ్పి అనాగామిఫలమ్పి అరహత్తఫలమ్పి పాపుణన్తి. తేసు సోతాపన్నాదయో యావజీవం తిట్ఠన్తి. ఖీణాసవా పన పరినిబ్బాయన్తి వా పబ్బజన్తి వా. కస్మా? అరహత్తం నామ సేట్ఠగుణో, గిహిలిఙ్గం హీనం, తం హీనతాయ ఉత్తమం గుణం ధారేతుం న సక్కోతి. తస్మా తే పరినిబ్బాతుకామా వా పబ్బజితుకామా వా హోన్తి.

భుమ్మదేవా పన అరహత్తం పత్వాపి యావజీవం తిట్ఠన్తి. ఛసు కామావచరదేవేసు సోతాపన్నసకదాగామినో యావజీవం తిట్ఠన్తి; అనాగామినా రూపభవం గన్తుం వట్టతి, ఖీణాసవేన పరినిబ్బాతుం. కస్మా? నిలీయనోకాసస్స అభావా. రూపావచరారూపావచరేసు సబ్బేపి యావజీవం తిట్ఠన్తి. తత్థ రూపావచరే నిబ్బత్తా సోతాపన్నసకదాగామినో న పున ఇధాగచ్ఛన్తి, తత్థేవ పరినిబ్బాయన్తి. ఏతే హి ఝానఅనాగామినో నామ.

అట్ఠసమాపత్తిలాభీనం పన కిం నియమేతి? పగుణజ్ఝానం. యదేవస్స పగుణం హోతి, తేన ఉప్పజ్జతి. సబ్బేసు పన పగుణేసు కిం నియమేతి? పత్థనా. యత్థ ఉపపత్తిం పత్థేతి తత్థేవ ఉపపజ్జతి. పత్థనాయ అసతి కిం నియమేతి? మరణసమయే సమాపన్నా సమాపత్తి. మరణసమయే సమాపన్నా నత్థి, కిం నియమేతి? నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనసమాపత్తి. ఏకంసేన హి సో నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనే ఉపపజ్జతి. నవసు బ్రహ్మలోకేసు నిబ్బత్తఅరియసావకానం తత్రూపపత్తిపి హోతి ఉపరూపపత్తిపి న హేట్ఠూపపత్తి. పుథుజ్జనానం పన తత్రూపపత్తిపి హోతి ఉపరూపపత్తిపి హేట్ఠూపపత్తిపి. పఞ్చసు సుద్ధావాసేసు చతూసు చ అరూపేసు అరియసావకానం తత్రూపపత్తిపి హోతి ఉపరూపపత్తిపి. పఠమజ్ఝానభూమియం నిబ్బత్తో అనాగామీ నవ బ్రహ్మలోకే సోధేత్వా మత్థకే ఠితో పరినిబ్బాతి. వేహప్ఫలా, అకనిట్ఠా, నేవసఞ్ఞానాసఞ్ఞాయతనన్తి ఇమే తయో దేవలోకా సేట్ఠభవా నామ. ఇమేసు తీసు ఠానేసు నిబ్బత్తఅనాగామినో నేవ ఉద్ధం గచ్ఛన్తి, న అధో, తత్థ తత్థేవ పరినిబ్బాయన్తీతి. ఇదమేత్థ పకిణ్ణకం.

౭. అభిఞ్ఞేయ్యాదివారవణ్ణనా

౧౦౩౦. సత్తమవారే సలక్ఖణపరిగ్గాహికాయ అభిఞ్ఞాయ వసేన అభిఞ్ఞేయ్యతా వేదితబ్బా. ఞాతతీరణపహానపరిఞ్ఞానం వసేన పరిఞ్ఞేయ్యతా. సా చ రూపక్ఖన్ధో అభిఞ్ఞేయ్యో పరిఞ్ఞేయ్యో న పహాతబ్బోతిఆదీసు ఞాతతీరణపరిఞ్ఞావసేనేవ వేదితబ్బా. సముదయసచ్చం అభిఞ్ఞేయ్యం పరిఞ్ఞేయ్యం పహాతబ్బన్తిఆదీసు పహానపరిఞ్ఞావసేన.

అట్ఠమవారే రూపాదిఆరమ్మణానం చక్ఖువిఞ్ఞాణాదీనం వసేన సారమ్మణానారమ్మణతా వేదితబ్బా. నవమవారో ఉత్తానత్థోయేవ. దసమవారేపి యం వత్తబ్బం సియా తం సబ్బం తత్థ తత్థ పఞ్హాపుచ్ఛకవారే వుత్తమేవాతి.

సమ్మోహవినోదనియా విభఙ్గట్ఠకథాయ

ధమ్మహదయవిభఙ్గవణ్ణనా నిట్ఠితా.

నిగమనకథా

ఏత్తావతా చ –

అభిధమ్మం దేసేన్తో, ధమ్మగరు ధమ్మగారవయుత్తానం;

దేవానం దేవపురే, దేవగణసహస్సపరివారో.

దుతియం అదుతియపురిసో, యం ఆహ విభఙ్గపకరణం నాథో;

అట్ఠారసహి విభఙ్గేహి, మణ్డితమణ్డపేయ్యగుణో.

అత్థప్పకాసనత్థం, తస్సాహం యాచితో ఠితగుణేన;

యతినా అదన్ధగతినా, సుబుద్ధినా బుద్ధఘోసేన.

యం ఆరభిం రచయితుం, అట్ఠకథం సునిపుణేసు అత్థేసు;

సమ్మోహవినోదనతో, సమ్మోహవినోదనిం నామ.

పోరాణట్ఠకథానం, సారం ఆదాయ సా అయం నిట్ఠం;

పత్తా అనన్తరాయేన, పాళియా భాణవారేహి.

చత్తాలీసాయ యథా, ఏకేన చ ఏవమేవ సబ్బేపి;

నిట్ఠం వజన్తు విమలా, మనోరథా సబ్బసత్తానం.

సద్ధమ్మస్స ఠితత్థం, యఞ్చ ఇమం రచయతా మయా పుఞ్ఞం;

పత్తం తేన సమత్తం, పాపుణతు సదేవకో లోకో.

సుచిరం తిట్ఠతు ధమ్మో, ధమ్మాభిరతో సదా భవతు లోకో;

నిచ్చం ఖేమసుభిక్ఖాది-సమ్పదా జనపదా హోన్తూతి.

పరమవిసుద్ధసద్ధాబుద్ధివీరియపటిమణ్డితేన సీలాచారజ్జవమద్దవాదిగుణసముదయసముదితేన సకసమయసమయన్తరగహనజ్ఝోగాహణసమత్థేన పఞ్ఞావేయ్యత్తియసమన్నాగతేన తిపిటకపరియత్తిప్పభేదే సాట్ఠకథే సత్థుసాసనే అప్పటిహతఞాణప్పభావేన మహావేయ్యాకరణేన కరణసమ్పత్తిజనితసుఖవినిగ్గతమధురోదారవచనలావణ్ణయుత్తేన యుత్తముత్తవాదినా వాదీవరేన మహాకవినా పభిన్నపటిసమ్భిదాపరివారే ఛళభిఞ్ఞాపటిసమ్భిదాదిప్పభేదగుణపటిమణ్డితే ఉత్తరిమనుస్సధమ్మే సుప్పతిట్ఠితబుద్ధీనం థేరవంసప్పదీపానం థేరానం మహావిహారవాసీనం వంసాలఙ్కారభూతేన విపులవిసుద్ధబుద్ధినా బుద్ధఘోసోతి గరూహి గహితనామధేయ్యేన థేరేన కతా అయం సమ్మోహవినోదనీ నామ విభఙ్గట్ఠకథా.

తావ తిట్ఠతు లోకస్మిం, లోకనిత్థరణేసినం;

దస్సేన్తీ కులపుత్తానం, నయం పఞ్ఞావిసుద్ధియా.

యావ బుద్ధోతి నామమ్పి, సుద్ధచిత్తస్స తాదినో;

లోకమ్హి లోకజేట్ఠస్స, పవత్తతి మహేసినోతి.

సమ్మోహవినోదనీ నామ విభఙ్గ-అట్ఠకథా నిట్ఠితా.