పకిణ్ణక-నిద్దేస

౨౫౩. కుముదం కో పబోధయి,

నాథో రవిన్దు పణ్డితో;

కమలం కో కుముదం కో,

నరపం కో పబోధయి.

౨౫౪. చిత్తేన నియ్యతి లోకో,

చిత్తేన పరికస్సతి;

చిత్తస్స ఏక-ధమ్మస్స,

సబ్బేవ వసమన్వగూ.

౨౫౫. సమణో రాజానురాజా,

సేనాపతి మహా-మత్తో;

ధమ్మట్ఠో పణ్డితో దిస్వా,

పచ్చక్ఖత్థం న కారియా.

౨౫౬. దీపో నవ-దిసం తేజో,

న హేట్ఠా చ తథా సకం;

పర-వజ్జం విదూ పస్సే,

సక-వజ్జంపి పస్సతు.

౨౫౭. స-ఫలం పణ్డితో లోకే,

స-కారణం వచం భణే;

అ-కారణంఫలం బాలో,

ఇదం ఉభయ-లక్ఖణం.

౨౫౮. తస్స వాచాయ జానేయ్య,

కుటిలం బాల-పణ్డితం;

వాచా-రూపం మిత్తం కరే,

వాచా-రూపం ధువం జహే.

౨౫౯. దుచ్చిన్తితస్స చిన్తా చ,

దుబ్భాసితస్స భాసనా;

దుక్కమ్మస్స కతఞ్చాతి,

ఏతం బాలస్స లక్ఖణం.

౨౬౦. సు-చిన్తితస్స చిన్తా చ,

సు-భాసితస్స భాసనా;

సు-కమ్మస్స కతఞ్చాతి,

ఏతం ధీరస్స లక్ఖణం.

౨౬౧. అ-నయం నయతి దుమ్మేధో,

అ-ధురాయం ని-యుఞ్జతి;

దున్నయో సేయ్యసో హోతి,

సమ్మా వుత్తో పకుప్పతి;

వినయం సో న జానాతి,

సాధు తస్స అ-దస్సనం.

౨౬౨. నయం నయతి మేధావీ,

అ-ధురాయం న యుఞ్జతి;

సు-నయో సేయ్యసో హోతి,

సమ్మా వుత్తో న కుప్పతి;

వినయం సో పజానాతి,

సాధు తేన సమాగమో.

౨౬౩. అ-నాయకా వినస్సన్తి,

నస్సన్తి బహు-నాయకా;

థీ-నాయకా వినస్సన్తి,

నస్సన్తి సుసు-నాయకా.

౨౬౪. జేట్ఠో కమ్మేసు నీచానం,

జానంజానంవ ఆచరే;

అ-జానేవం కరే జానం,

నీచో ఏతి భయం పియం.

౨౬౫. కమ్మం దుజ్జన-సారుప్పం,

దుధా సుజన-సారుప్పం;

దుజ్జనం తేసు దుక్కమ్మే,

సు-కమ్మే సుజనం ఇచ్ఛే.

౨౬౬. పణ్డితో వేరీ బాలో చ,

దుజ్జయో బాల-వేరితో;

పణ్డితం-వేరీ పమాదేన,

న తం జయో హి సబ్బదా.

౨౬౭. గుయ్హస్స హి గుయ్హమేవ సాధు,

న హి గుయ్హస్స పసత్థమావి-కమ్మం;

అ-నిప్ఫన్నతాయ సహేయ్య ధీరో,

నిప్ఫన్నత్థోవ యథా-సుఖం భణేయ్య.

౨౬౮. గుయ్హమత్థం న వివరేయ్య,

రక్ఖేయ్య నం యథా నిధిం;

న హీ పాతుకతో సాధు,

గుయ్హో అత్థో పజానతా.

౨౬౯. థియా గుయ్హం న సంసేయ్య,

అ-మిత్తస్స చ పణ్డితో;

యో చామిసేన సంహీరో,

హదయ-త్థేనో చ యో నరో.

౨౭౦. వివిచ్చ భాసేయ్య దివా రహస్సం,

రత్తిం గిరం నాతి-వేలం పముఞ్చే;

ఉపస్సుతికా హి సుణన్తి మన్తం,

తస్మా హి మన్తో ఖిప్పముపేతి భేదం.

౨౭౧. న పకాసతి గుయ్హం యో,

సో గుయ్హం పటిగుయ్హతి;

భయేసు న జహే కిచ్చే,

సు-మిత్తోనుచరో భవే.

౨౭౨. కరోతి దుక్కరం సాధుం,

ఉజుం ఖమతి దుక్ఖమం;

దుద్దదం సామం దదాతి,

యో సు-మిత్తో హవే భవే.

౨౭౩. పియ-వాచా సదా మిత్తో,

పియ-వత్థుం న యాచనా;

ఇచ్ఛాగతేన దానేన,

సు-దళ్హో సు-ప్పియో హవే;

తదఙ్గతో చ హీనేన,

అ-ప్పియో భిజ్జనో భవే.

౨౭౪. దేహీతి యాచనే హిరీ,

సిరీ చ కాయ-దేవతా;

పలాయన్తి సిరిచ్ఛితో,

న యాచే పర-సన్తకం.

౨౭౫. స్వానో లద్ధాన నిమ్మంసం,

అట్ఠిం తుట్ఠో పమోదతి;

సకన్తికం మిగం సీహో,

హిత్వా హత్థింనుధావతి.

౨౭౬. ఏవం ఛన్దానురూపేన,

జనో ఆసీసతే ఫలం;

మహా ఛన్దా మహన్తంవ,

హీనంవ హీన-ఛన్దకా.

౨౭౭. నానా-ఛన్దా మహారాజ,

ఏకాగారే వసామసే;

అహం గామ-వరం ఇచ్ఛే,

బ్రాహ్మణీ చ గవం సతం.

౨౭౮. పుత్తో చ ఆజఞ్ఞ-రథం,

కఞ్ఞా చ మణి-కుణ్డలం;

యా చేసా పుణ్ణకా జమ్మీ,

ఉజుక్ఖలంభి-కఙ్ఖతి.

౨౭౯. ఠానం మిత్తే ధనే కమ్మే,

సతుస్సాహే సు-లబ్భితం;

తం దళ్హం దుక్కరం కరే,

పఞ్ఞా-సతి-సమాధినా.

౨౮౦. భేసజ్జే విహితే సుద్ధ,

బుద్ధాది-రతనత్తయే;

పసాదమాచరే నిచ్చం,

సజ్జనే స-గుణేపి చ.

౨౮౧. రాజా రట్ఠేన ధాతుసో,

బాలో పాపేహి దుమ్మనో,

అలఙ్కారేన ఇత్థీపి,

కామేహి చ న తప్పతి.

౨౮౨. అప్పిచ్ఛో చ ధుతఙ్గేన,

ఆరద్ధో వీరియేన హి;

విసారదో పరిసాయ,

పరిచ్చాగేన దాయకో;

సవనేన సు-ధమ్మంపి,

న తప్పతివ పణ్డితో.

౨౮౩. జేట్ఠస్స సితం హసితం,

మజ్ఝస్స మధురస్సరం;

లోకే అంస-సిరో-కమ్పం,

జమ్మస్స అప-హస్సితం;

ఏతేసం అతి-హస్సితం,

హాసో హోతి యథాక్కమం.

౨౮౪. నత్థి దుట్ఠే నయో అత్థి,

న ధమ్మో న సు-భాసితం;

నిక్కమం దుట్ఠే యుఞ్జేయ్య,

సో హి సబ్భిం న రఞ్జతి.

౨౮౫. దుల్లభం పకతిం వాచం,

దుల్లభో ఖేమకో సుతో;

దుల్లభా సదిసీ జాయా,

దుల్లభో స-జనో పియో.

౨౮౬. ధజో రథస్స పఞ్ఞాణం,

ధూమో పఞ్ఞాణమగ్గినో;

రాజా రట్ఠస్స పఞ్ఞాణం,

భత్తా పఞ్ఞాణమిత్థియా.

౨౮౭. దున్నారియా కులం సుద్ధం,

పుత్తో నస్సతి లాలనా;

సమిద్ధి అ-నయా బన్ధు,