కచ్చాయన |ఓ౦.౦౦౦౧| ధాతు మఞ్జూసా
నమో తస్స భగవతో అరహతో సమ్మాసమ్బుద్ధస్స
నిరుత్తి నికరా’పార-పారవార’న్తగం మునిం,
వన్దిత్వా ధాతుమఞ్జూసం-బ్రూమి పావచనఞ్జసం.
సోగతాగమ మా’గమ్మ-తం తంవ్యాకరణాని చ,
పాఠే చా’పఠితాపే’త్థ ధాత్వత్థా చ పవుచ్చరే.
ఛన్ద’హానిత్థమో’కారం-ధాత్వన్తానం |ఓ౦.౦౦౦౨| సియాక్వ చి, యూనం దీఘో చ ధాతుమ్హా-పుబ్బమ’త్థపదం అపి.
౧. భూ సత్తాయం పచ పాకే గముసప్ప గతిమ్హి (చ);
సిలోక (ధాతు) సఙ్ఘాతే సకి సఙ్కాయ (వత్తతే;).
౨. (అథో) కుక-వకా’దానే కే సద్దే అకి లక్ఖణే;
కు సద్దే కుచ్ఛితే టఙ్క ధారణే మకి మణ్డనే.
౩. వకి కోటిల్లయాత్రాసు సక్క-టీకద్వయం గతే;
కకి లోలత్తనే యాతే తకీ (ఇధ) గతాదిసు.
౪. |ఓ౦.౦౦౦౩| వవ, లోకనవిత్తిసు చక్ఖవుతిమ్హి (తు) రుక్ఖ (చ) ఖే థిరహింసఖణే నియ, మో’పనయిట్ఠి వతాదిస ముణ్డిసు దిక్ఖ (’థ) కక్ఖ-కఖా హసనే తుర, హింసనవుద్ధిగతీసు (హి) దక్ఖ’దనమ్హి (తు) జక్ఖ (చ) భక్ఖ (మతా) అన, జాలదుఖేసు (తు) దిక్ఖ (చ) దుక్ఖ (చ) ఇక్ఖ దిస’ఙ్క న కో’ఖ సుసే.
౫. [అ] నిక్ఖ చుమ్బనే’(పి) సిక్ఖ విజ్జు’పాదు’ పాసానమ్హి రక్ఖ గుత్తివారణే (పి) ఉఞ్ఛనే (సియా’పి) భిక్ఖ యావలద్ధ్య’లద్ధిసూ (పి) వక్ఖ రోససంహతేసు మోక్ఖ ముత్తియం చజే (పి) చిక్ఖ వాచబోధనేసు.
[బ] |ఓ౦.౦౦౦౪| నఖ మఖ రఖ నఙ్ఖామఙ్ఖరక్ఖీ’ఖీలఙ్ఖా లఖ వఖ ఇఖ ఇఙ్ఖా ఉఙ్ఖ వఙ్ఖూ’ఖ గత్యం వఖి మఖి కఖి కఙ్ఖే ఖీ ఖయే ఉక్ఖ సేకే ఖు ఖుతధనిసు (వుత్తో) ఖే(’థ) ఖాదే సుపే (చ.)
౬. అగ్గో (తు) గతికోటిల్లే లగ సఙ్గే మగే’సనే;
అగీ ఇగీ రిగీ లిగీ వగీ గత్య’త్థధాతవో.
౭. సిలాఘ కత్థనే జగ్ఘ హసనే అగ్ఘ అగ్ఘనే;
సిఘీ ఆఘాయనే (హోతి) లఘి సోసగతీసు (చ;).
౮. వచ బ్యత్తవచే యాచ యాచనే రుచ దిత్తియం;
సుచ సోకే కుచ సద్దే (అథో) విచ వివేచనే.
౯. |ఓ౦.౦౦౦౫|
అఞ్చ పూజాగతే వఞ్చ గమనే కిఞ్చా’వమద్దనే;
లుఞ్చా’పనయనే నచ్చ నచ్చనే మచ రోచనే.
౧౦. అచ్చా’చ్చనే చు వచనే సచో (తు) సమవాయనే;
పచ యాతే కచి-వచ్చ దిత్తియం మచి ధారణే.
౧౧. పుచ్ఛ సమ్పుచ్ఛనే ముచ్ఛ మోహస్మిం లఞ్ఛ లక్ఖణే;
అఞ్ఛా’యామే (భవే) పుఞ్ఛ పుఞ్ఛనే ఉఞ్ఛ ఉఞ్ఛనే.
౧౨. తచ్ఛో తనుకిరయే పిఞ్ఛ పిఞ్ఛనే రాజ దిత్తియం;
వజా’జగమనే రఞ్జ రాగే భఞ్జా’వమద్దనే.
౧౩. అఞ్జు బ్యత్తిగతీకన్తి మక్ఖణేస్వే’జ కమ్పనే;
భజ సంసేవనే సఞ్జ సఙ్గే (తు) ఇఞ్జ కమ్పనే.
౧౪. |ఓ౦.౦౦౦౬|
యజ దేవచ్చనే దానసఙ్గతీకరణేసు (చ);
తిజక్ఖమనిసానేసు దానే(’పి) చజ హానియం.
౧౫. సజా’లిఙ్గన విస్సజ్జ నిమ్మాణే ముజ్జ ముజ్జనే;
మజ్జ సంసుద్ధియం లజ్జ లజ్జనే తజ్జ తజ్జనే.
౧౬. అజ్జ-సజ్జా’జ్జనే సజ్జ నిమ్మాణే గజ్జ సద్దనే;
గుజ-కుజ ద్వయం సద్దే అఖ్యత్తే ఖజ్జ భక్ఖణే.
౧౭. భజ్జ పాకే విజి భయచలనే వీజ వీజనే;
ఖజీ గమనవేకల్లే జీ జయే జు జవే (సియా;).
౧౮. ఝే చిన్తాయుజ్ఝ ఉస్సగ్గే గమనే అట-పట ద్వయం;
నట నచ్చే రట పరిభాసనే వట వేఠనే.
౧౯. |ఓ౦.౦౦౦౭|
వట్ట ఆవత్తనే వణ్ట వణ్టత్థే కట మద్దనే;
ఫుటో విసరణాదీసు కట సంవరణే గతే.
౨౦. ఘుట ఘోసే పతిఘాతే విట’క్కోసే (చ) పేసనే;
భట భత్యం కుట-కోట్టచ్ఛేదనే లుట లోటనే.
౨౧. జట-ఝట-పిట సఙ్ఘాతే చిటు’త్తాసే ఘటీ’హనే;
ఘటి సఙ్ఘట్టనే తట్ట చ్ఛేదనే ముట మద్దనే.
౨౨. పఠ బ్యత్తవచే హేఠ బాధాయం వేఠ వేఠనే;
సుఠీ-కుఠీ ద్వయం సోసే పీఠ హింసనధారణే.
౨౩. కఠ సోసనపాకేసు వఠ థులత్తనే (భవే);
కఠి సోసే రుఠ-లుఠో’పఘాతే సఠ కేతవే.
౨౪. |ఓ౦.౦౦౦౮|
(సియా హఠ బలక్కారే కడిభేదే కడిచ్ఛిదే;
మణ్డ విభూసనే చణ్డ చణ్డిక్కే భడి భఙ్డనే.
౨౫. పడి ఉప్పణ్డనే లిఙ్గవేకల్లే ముడి ఖణ్డనే,
గడి వత్తే’కదేసమ్హి గడి సన్నివయే(’పిచ;);
౨౬. రడి-ఏరడి హింసాయం పిడి సఙ్ఘాతఆదిసు,
కుడి దాహే పడి గతే హిడి ఆహిణ్డనే (సియా;);
౨౭. కరణ్డ భాజన’త్థమ్హి (అథో) లడి జిగుచ్ఛనే,
(వత్తతే) మేడికోటిల్లే సడి గుమ్బత్థమీరణే;
౨౮. (అథో’పి) అడి అణ్డత్థే (దిస్సతే) తుడి తోడనే,
వడ్ఢ సంవడ్ఢనే కడ్ఢ కడ్ఢణే భణ భాసనే;
౨౯. |ఓ౦.౦౦౦౯|
సోణ వణ్ణే గుణ’భ్యాసే ఇణ-ఫేణ ద్వయం గతే,
పణ వోహారథోమేసు (వత్తతే) కణ మిలనే;
౩౦. అణ-రణ-కణ-ముణ-క్వణ-కుణ సద్దే,
యత పతియతనే జుత దిత్తిమ్హి;
అత-పత గమనే చిత సఞ్ఞాణే,
కిత వాసా’దో వతు వత్తుమ్హి.
౩౧. (భవే) కత్థ సిలాఘాయం మథ-మత్థ విలోళనే,
నాథ యాచనసన్తాప ఇస్సేరా’సింసనేసు (చ;)
౩౨. పుథ (చే) పుథు విత్థారే బ్యథ భీతిచలేసు (చ),
గోత్థు వంసే పథ-పన్థ గతే నన్ద సమిద్ధియం;
౩౩. వన్దా’భివాదథోమేసు గద బ్యత్తవచే’(పిచ),
(అథో) నిన్ద గరహాయం ఖది పక్ఖన్దనాదిసు;
౩౪. |ఓ౦.౦౦౧౦|
ఏదీ (తు) కిఞ్చిచలేన చది కన్తిహిళాదనే,
కిలిదీ పరిదేవాదో ఉదిస్సవకిలేదనే;
౩౫. ఇదీ (తు) పరమిస్సరియే అదిఅన్దు (చ) బన్ధనే,
భగన్ద సేవనే (హోతి) భద్ద కల్యాణకమ్మని;
౩౬. సిద సిఙ్గారపాకేసు సద్దుహరితసోసనే,
మది బల్యే ముద-మదా సన్తోసే మద్ద మద్దనే;
౩౭. సన్దు పస్సవనాదీసు కన్ద’వ్హానే (చ’) రోదనే,
విద లాభే దద దానే రుది అస్సువిమోచనే;
౩౮. సదో విసరణా’దానగమనే (చా’)వసాదనే,
హిళాద (తు) సుఖే సూదక్ఖరణే రద విలేఖణే;
౩౯. సాద అస్సాదనాదీసు గద బ్యత్తవచే’(పిచ),
నద అబ్యత్తసద్దే (తు) రదా’దా-ఖాద-భక్ఖణే;
౪౦. |ఓ౦.౦౦౧౧|
అద్ద యాచనయాత్రాదిస్వ (థో) మిద సినేహనే,
(సియా) ఖుద జిగచ్ఛాయం దళిద్ద దుగ్గచ్చం (హి తు;)
౪౧. దా దవే దు గతీవుద్ధయం దా దానే విద జాననే,
తది ఆలసియే బాధ బాధాయం గుధ కీళనే;
౪౨. (అథో) గాధ పతిట్ఠాయం వుఠు-ఏధ (చ) వుద్ధియం,
ధా (హోతి) ధారణే (చేవ) చిన్తాయం బుధ బోధనే;
౪౩. సిధు గతిమ్హి యుధ సమ్పహారే విధ వేధనే,
రాధ హింసాయసంరాధే బధ-బన్ధ (చ) బన్ధనే;
౪౪. సిధ-సాధ (చ) సిద్ధిమ్హి ధే పానే ఇన్ధ దిత్తియం,
మాన పూజాయ వన-సన సమ్భవే అన పాణనే;
కన దిత్తిగతీకన్త్యం ఖన-ఖన్వ’వదారణే.
౪౫. |ఓ౦.౦౦౧౨|
గుప గోపనకే గుప సంవరణే తప సన్తాపే తప ఇస్సరియే,
చుప మన్దగతే తపుఉబ్బేగే రప-లప వాక్యే సప అక్కోసే;
౪౬. జప-జప్ప వచే’బ్యత్తే తప్ప సన్తప్పనే (సియా),
కపి కిఞ్చిచలే కప్ప సామత్థే వేపు కమ్పనే;
౪౭. తప్ప సన్తగతేచ్ఛేదే తక్కే హింసాదిసు’(చ్చతే),
వప బీజవినిక్ఖేపే ధూప సన్తపనే’(పి చ);
౪౮. చప సాన్త్వే పు పవనే ఝప దాహే సుపో సయే,
పుప్ఫ వికసనే (హోతి) రమ్బ’లమ్బవసంసనే;
౪౯. చుమ్బ వదనసంయోగే కమ్బ సంవరణే (మతో),
అమ్బ సద్దే (చ) అస్సాదే తాయనే సబి మణ్డనే;
౫౦. |ఓ౦.౦౦౧౩|
గబ్బ దప్పే’బ్బ-సబ్బా’(పి) గమనే పుబ్బ పూరణే,
గుమ్బ’బ్బగుమ్బనే చబ్బ అదనే ఉబ్బ ధారణే;
౫౧. లభ లాభే జమ్భ గత్తవినామే సుభ సోభనే,
భీ భయే రభ రాభస్సే (చా)’రమ్భే ఖుభ సఞ్చలే;
౫౨. థమ్భ-ఖమ్భ పతిబన్ధే గబ్భ పాగబ్భియే వధే,
సుమ్భ సంసుమ్భనే సమ్భ విస్సాసే యభ మేథునే;
౫౩. దుభ జీగింసనే దబ్భ గన్థనే ఉద్రభా’దనే,
కమూ (తు) పదవిక్ఖేపే ఖమూ (తు) సహణే (సియా;)
౫౪. భము అనవట్ఠానే (చ) వము ఉగ్గిరణాదిసు,
కిలము-క్లమూ గేలఞ్ఞే రము కీళా’య (మీరితో;)
౫౫. దమో దమే నమ నమే (అథో) సమ పరిస్సమే,
యము ఉపరమే నాసే అమ యాతే ము బన్ధనే;
౫౬. |ఓ౦.౦౦౧౪|
ధమో పుమో (చ) ధమనే తమ సఙ్కావిభూసనే,
ధుమ-థీమ (చ) సఙ్ఘాతే తమ సాన్త్వ’వసాదియే;
౫౭. అయో వయో పయ-మయో నయో రయగతిమ్హి (చ)
దయ దానగతీరక్ఖా హింసాదిసు యు మిస్సనే;
చాయ సమ్పూజనే తాయ సన్తానే పాయ వుద్ధియం,
(అథో) ఉసూయ దోసా’వికరణే సాయ సాయనే;
౫౮. తర తరణస్మిం థర సన్థరణే భర భరణస్మిం ఫర సమ్ఫరణే,
సర గతి చిన్తా హింసా సద్దే ఫుర చలనాదో హర హరణస్మిం;
౫౯. రి సన్తతిస్మిం రి గతే రు సద్దే ఖురచ్ఛిదస్మిం ధర ధారణమ్హి,
జర జీరణత్థే మరపాణచాగే ఖర సేకనాసే ఘర సేవనమ్హి;
౬౦. |ఓ౦.౦౦౧౫|
గరో నిగరేణ సేకే దర డాహే విదారణే,
చర గతిభక్ఖణేసు వర సంవరణాదిసు;
౬౧. చరచ్ఛేదే అరనాసే గతే (చ) పూర పూరణే,
కుర క్కోసే నర నయే జాగర సుపినక్ఖయే;
౬౨. పీలు-పలూ-సల-హులా గత్య’త్థా చల కమ్పనే,
ఖల సఞ్చలనే ఫుల్ల వికాసే జల దిత్తియం;
౬౩. ఫల నిప్ఫత్తియం (హోతి) దల దిత్తివిదారణే,
దల దుగ్గతియం నీల వణ్ణే మీల నిమీలనే;
౬౪. సిల సమాధిమ్హి కీల బన్ధే గల-గిలా’దనే,
కూల ఆవరణే సూల రుజాయం బలపాణనే;