5. அதி⁴கரணபச்சயவாரோ
288. விவாதா³தி⁴கரணபச்சயா கதி ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி? விவாதா³தி⁴கரணபச்சயா த்³வே ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி – உபஸம்பன்னம் ஓமஸதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ; அனுபஸம்பன்னம் ஓமஸதி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ – விவாதா³தி⁴கரணபச்சயா இமா த்³வே ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி.
தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் கதி விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி…பே… ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் கதிஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி? தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் ஏகம் விபத்திம் ப⁴ஜந்தி – ஆசாரவிபத்திம். ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் த்³வீஹி ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதா – ஸியா பாசித்தியாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா து³க்கடாபத்திக்க²ந்தே⁴ன. ச²ன்னம் ஆபத்திஸமுட்டா²னானம் தீஹி ஸமுட்டா²னேஹி ஸமுட்ட²ந்தி – ஸியா காயதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி, ந வாசதோ; ஸியா வாசதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி, ந காயதோ; ஸியா காயதோ ச வாசதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி. சதுன்னம் அதி⁴கரணானம், ஆபத்தாதி⁴கரணம். ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் தீஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி – ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச படிஞ்ஞாதகரணேன ச, ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச திணவத்தா²ரகேன ச.
289. அனுவாதா³தி⁴கரணபச்சயா கதி ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி? அனுவாதா³தி⁴கரணபச்சயா திஸ்ஸோ ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி. பி⁴க்கு²ம் அமூலகேன பாராஜிகேன த⁴ம்மேன அனுத்³த⁴ம்ஸேதி, ஆபத்தி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸஸ்ஸ; அமூலகேன ஸங்கா⁴தி³ஸேஸேன அனுத்³த⁴ம்ஸேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ; அமூலிகாய ஆசாரவிபத்தியா அனுத்³த⁴ம்ஸேதி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ – அனுவாதா³தி⁴கரணபச்சயா இமா திஸ்ஸோ ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி.
தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் கதி விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி…பே… ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் கதிஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி? தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் த்³வே விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி – ஸியா ஸீலவிபத்திம், ஸியா ஆசாரவிபத்திம். ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் தீஹி ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதா – ஸியா ஸங்கா⁴தி³ஸேஸாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா பாசித்தியாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா து³க்கடாபத்திக்க²ந்தே⁴ன. ச²ன்னம் ஆபத்திஸமுட்டா²னானம் தீஹி ஸமுட்டா²னேஹி ஸமுட்ட²ந்தி – ஸியா காயதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி, ந வாசதோ; ஸியா வாசதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி, ந காயதோ; ஸியா காயதோ ச வாசதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி. சதுன்னம் அதி⁴கரணானம், ஆபத்தாதி⁴கரணம். ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் தீஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி – ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச படிஞ்ஞாதகரணேன ச, ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச திணவத்தா²ரகேன ச.
290. ஆபத்தாதி⁴கரணபச்சயா கதி ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி? ஆபத்தாதி⁴கரணபச்சயா சதஸ்ஸோ ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி. பி⁴க்கு²னீ ஜானம் பாராஜிகம் த⁴ம்மம் படிச்சா²தே³தி, ஆபத்தி பாராஜிகஸ்ஸ; வேமதிகா படிச்சா²தே³தி, ஆபத்தி து²ல்லச்சயஸ்ஸ; பி⁴க்கு² ஸங்கா⁴தி³ஸேஸம் படிச்சா²தே³தி; ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ; ஆசாரவிபத்திம் படிச்சா²தே³தி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ – ஆபத்தாதி⁴கரணபச்சயா இமா சதஸ்ஸோ ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி.
தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் கதி விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி…பே… ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் கதிஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி? தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் த்³வே விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி – ஸியா ஸீலவிபத்திம், ஸியா ஆசாரவிபத்திம். ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் சதூஹி ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதா – ஸியா பாராஜிகாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா து²ல்லச்சயாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா பாசித்தியாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா து³க்கடாபத்திக்க²ந்தே⁴ன. ச²ன்னம் ஆபத்திஸமுட்டா²னானம் ஏகேன ஸமுட்டா²னேன ஸமுட்ட²ந்தி – காயதோ ச வாசதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி. சதுன்னம் அதி⁴கரணானம், ஆபத்தாதி⁴கரணம். ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் தீஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி – ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச படிஞ்ஞாதகரணேன ச, ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச திணவத்தா²ரகேன ச.
291. கிச்சாதி⁴கரணபச்சயா கதி ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி? கிச்சாதி⁴கரணபச்சயா பஞ்ச ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி. உக்கி²த்தானுவத்திகா பி⁴க்கு²னீ யாவததியம் ஸமனுபா⁴ஸனாய ந படினிஸ்ஸஜ்ஜதி, ஞத்தியா து³க்கடம்; த்³வீஹி கம்மவாசாஹி து²ல்லச்சயா; கம்மவாசாபரியோஸானே ஆபத்தி பாராஜிகஸ்ஸ. பே⁴த³கானுவத்தகா பி⁴க்கூ² யாவததியம் ஸமனுபா⁴ஸனாய ந படினிஸ்ஸஜ்ஜந்தி, ஆபத்தி ஸங்கா⁴தி³ஸேஸஸ்ஸ; பாபிகாய தி³ட்டி²யா யாவததியம் ஸமனுபா⁴ஸனாய ந படினிஸ்ஸஜ்ஜதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ – கிச்சாதி⁴கரணபச்சயா இமா பஞ்ச ஆபத்தியோ ஆபஜ்ஜதி.
தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் கதி விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி…பே… ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் கதிஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி? தா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் த்³வே விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி – ஸியா ஸீலவிபத்திம், ஸியா ஆசாரவிபத்திம். ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் பஞ்சஹி ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதா – ஸியா பாராஜிகாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா ஸங்கா⁴தி³ஸேஸாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா து²ல்லச்சயாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா பாசித்தியாபத்திக்க²ந்தே⁴ன, ஸியா து³க்கடாபத்திக்க²ந்தே⁴ன. ச²ன்னம் ஆபத்திஸமுட்டா²னானம் ஏகேன ஸமுட்டா²னேன ஸமுட்ட²ந்தி – காயதோ ச வாசதோ ச சித்ததோ ச ஸமுட்ட²ந்தி. சதுன்னம் அதி⁴கரணானம், ஆபத்தாதி⁴கரணம். ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் தீஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி – ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச படிஞ்ஞாதகரணேன ச, ஸியா ஸம்முகா²வினயேன ச திணவத்தா²ரகேன ச.
ட²பேத்வா ஸத்த ஆபத்தியோ ஸத்த ஆபத்திக்க²ந்தே⁴, அவஸேஸா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் கதி விபத்தியோ ப⁴ஜந்தி? ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் கதிஹி ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதா? ச²ன்னம் ஆபத்திஸமுட்டா²னானம் கதிஹி ஸமுட்டா²னேஹி ஸமுட்ட²ந்தி? சதுன்னம் அதி⁴கரணானம் கதமம் அதி⁴கரணம்? ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் கதிஹி ஸமதே²ஹி ஸம்மந்தி? ட²பேத்வா ஸத்த ஆபத்தியோ ஸத்த ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ அவஸேஸா ஆபத்தியோ சதுன்னம் விபத்தீனம் ந கதமம் விபத்திம் ப⁴ஜந்தி? ஸத்தன்னம் ஆபத்திக்க²ந்தா⁴னம் ந கதமேன ஆபத்திக்க²ந்தே⁴ன ஸங்க³ஹிதா. ச²ன்னம் ஆபத்திஸமுட்டா²னானம் ந கதமேன ஆபத்திஸமுட்டா²னேன ஸமுட்ட²ந்தி. சதுன்னம் அதி⁴கரணானம் ந கதமம் அதி⁴கரணம். ஸத்தன்னம் ஸமதா²னம் ந கதமேன ஸமதே²ன ஸம்மந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ட²பேத்வா ஸத்த ஆபத்தியோ ஸத்த ஆபத்திக்க²ந்தே⁴, நத்த²ஞ்ஞா ஆபத்தியோதி.
அதி⁴கரணபச்சயவாரோ நிட்டி²தோ பஞ்சமோ.
அந்தரபேய்யாலம் [அனந்தரபேய்யாலம் (ஸீ. ஸ்யா.)] நிட்டி²தம்.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
கதிபுச்சா² ஸமுட்டா²னா, கதாபத்தி ததே²வ ச;
ஸமுட்டா²னா விபத்தி ச, ததா²தி⁴கரணேன சாதி.