3. நித்³தே³ஸவாரஅத்த²விபா⁴வனா
ஸோளஸஹாரனித்³தே³ஸவிபா⁴வனா
4. ஹாராதீ³ஸு ஸமுதா³யஸ்ஸ நேத்திப்பகரணஸ்ஸ உத்³தே³ஸோ உத்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ நித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா உத்³தி³ட்டே² ஹாராத³யோ நித்³தி³ஸிதும் ‘‘தத்த² ஸங்கே²பதோ நேத்தீ’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘ஏவம் உத்³தி³ட்டே² ஹாராத³யோ நித்³தி³ஸிதும் ‘தத்த² ஸங்கே²பதோ’திஆதி³ ஆரத்³த⁴’’ந்தி (நேத்தி. அட்ட². 4) வுத்தம். தத்த² தத்தா²தி தஸ்மிம் ‘‘தத்த² கதமே ஸோளஸ ஹாரா? தே³ஸனா விசயோ’’திஆதி³உத்³தே³ஸபாடே². ஸங்கே²பதோதி ஸமாஸதோ. நேத்தீதி நேத்திப்பகரணம். கித்திதாதி கதி²தா, இதா³னி நித்³தே³ஸதோ கதே²ஸ்ஸாமீதி வுத்தம் ஹோதி.
1. ‘‘அஸ்ஸாதா³தீ³னவதா, நிஸ்ஸரணம்பி ச ப²லம் உபாயோ ச.
ஆணத்தீ ச ப⁴க³வதோ, யோகீ³னம் தே³ஸனாஹாரோ’’தி. –
கா³தா²யம் யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன ஸுத்தே ஆக³தா அஸ்ஸாதோ³பி ஆதீ³னவதா ஆதீ³னவோபி நிஸ்ஸரணம்பி ப²லம்பி உபாயோபி யோகீ³னம் அத்தா²ய ப⁴க³வதோ ஆணத்திபி இமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸிதா ஸம்வண்ணிதா ஸம்வண்ணனாவஸேன ஞாபிதா, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ தே³ஸனாஹாரோ நாமாதி அத்த²யோஜனா.
வசனத்தா²த³யோ அட்ட²கதா²யம் வித்தா²ரதோ வுத்தாவ, தஸ்மா கிஞ்சிமத்தமேவ கதே²ஸ்ஸாமி. அஸ்ஸாதீ³யதேதி அஸ்ஸாதோ³, கோ ஸோ? ஸுக²ம், ஸோமனஸ்ஸம், இட்டா²ரம்மணபூ⁴தா பஞ்சுபாதா³னக்க²ந்தா⁴ ச. அஸ்ஸாதே³தி ஏதாயாதி வா அஸ்ஸாதோ³, கோ ஸோ? தண்ஹா, விபல்லாஸா ச. விபல்லாஸவஸேன ஹி ஏகச்சே ஸத்தா அனிட்ட²ம்பி ஆரம்மணம் இட்டா²காரேன அஸ்ஸாதே³ந்தி.
ஆபு⁴ஸம் கம்மேன தீ³னம் து³க்கா²தி³ ஹுத்வா வாதி பவத்ததீதி ஆதீ³னவோ, து³க்கா²தி³. அத² வா அதிவிய ஆதீ³னம் கபணம் ஹுத்வா வாதி பவத்ததீதி ஆதீ³னவோ, கபணமனுஸ்ஸோ, ததா²பா⁴வா ச தேபூ⁴மகா த⁴ம்மா அனிச்சதாதி³யோக³தோ.
நிஸ்ஸரதி ஏதேனாதி நிஸ்ஸரணம், அரியமக்³கோ³. நிஸ்ஸரதீதி வா நிஸ்ஸரணம், நிப்³பா³னம். பி-ஸத்³தோ³ ஸம்பிண்ட³னத்தோ². நிஸ்ஸரணபே⁴தோ³ அட்ட²கதா²யம் (நேத்தி. அட்ட². 4 ஹாரஸங்கே²ப) ப³ஹுதா⁴ வுத்தோவ.
ப²லதி பவத்ததீதி ப²லம், தே³ஸனாய ப²லம். யதி³பி தே³ஸனா ப²லனிப்பா²தி³கா ந ஹோதி, ததா²பி ப⁴க³வதோ த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா புஞ்ஞஸம்பா⁴ரா ஸம்ப⁴வந்தி, புஞ்ஞஸம்பா⁴ரஹேதுதோ ப²லம் பவத்தம், தஸ்மா தே³ஸனாய ப²லம் நாமாதி. கதமம் தம்? தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஆயுவண்ணஸுக²ப³லயஸபரிவாரஅதி⁴பதேய்யஉபதி⁴ஸம்பத்திசக்கவத்திஸிரிதே³வரஜ்ஜ- ஸிரிசதுஸம்பத்திசக்கஸீலஸமாதி⁴ஸம்பதா³ விஜ்ஜாபி⁴ஞ்ஞா படிஸம்பி⁴தா³ ஸாவகபோ³தி⁴பச்சேகபோ³தி⁴ஸம்மாஸம்போ³தி⁴யோ.
பச்சயஸாமக்³கி³ம் உபக³ந்த்வா அயதி பவத்ததி ப²லம் ஏதேனாதி உபாயோ, கோ ஸோ? அரியமக்³க³ஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³. புரிமா படிபதா³ ஹி பச்சி²மாய படிபதா³ய அதி⁴க³மூபாயோ, பரம்பராய மக்³க³னிப்³பா³னாதி⁴க³மஸ்ஸ ச உபாயோ. கேசி ‘‘மக்³கோ³பி உபாயோ’’தி வத³ந்தி, தேஸம் மதேன நிப்³பா³னமேவ நிஸ்ஸரணந்தி வுத்தம் ஸியா. ‘‘தே பஹாய தரே ஓக⁴ந்தி இத³ம் நிஸ்ஸரண’’ந்தி (நேத்தி. 5) பன அரியமக்³க³ஸ்ஸ நிஸ்ஸரணபா⁴வம் வக்க²தி, தஸ்மா கேஸஞ்சி வாதோ³ ந க³ஹேதப்³போ³.
ஆணத்தீதி ஆணாரஹஸ்ஸ ப⁴க³வதோ வேனேய்யானம் ஹிதஸித்³தி⁴யா ‘‘ஏவம் ஸம்மாபடிபத்திம் படிபஜ்ஜாஹி, மிச்சா²படிபத்திம் மா படிபஜ்ஜாஹீ’’தி விதா⁴னம் ஆணாட²பனம் ஆணத்தி நாம.
யுஜ்ஜந்தி பயுஜ்ஜந்தி சதுஸச்சகம்மட்டா²னபா⁴வனாஸூதி யோகி³னோ, வேனேய்யா, தேஸம் யோகீ³னம் அத்தா²யாதி வசனஸேஸம் நீஹரித்வா யோஜனா காதப்³பா³. ஸுத்தே ஆக³தானம் ஸப்³பே³ஸம் அஸ்ஸாதா³தீ³னம் ஏகதே³ஸாக³தானம்பி நீஹரித்வா ஸப்³பே³ஸம் விப⁴ஜனஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ தே³ஸனாஹாரோதி நித்³தே³ஸதோ க³ஹேதப்³போ³, ஸோ ச விப⁴ஜனாகாரோ தே³ஸனாஹாரவிப⁴ங்கே³ (நேத்தி. 5) ஆக³மிஸ்ஸதீதி இத⁴ ந த³ஸ்ஸிதோதி.
தே³ஸனாஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ விசயஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
2. ‘‘யம் புச்சி²தஞ்ச விஸ்ஸஜ்ஜிதஞ்ச, ஸுத்தஸ்ஸ யா ச அனுகீ³தி.
ஸுத்தஸ்ஸ யோ பவிசயோ, ஹாரோ விசயோதி நித்³தி³ட்டோ²’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² ஸுத்தஸ்ஸ யம் புச்சி²தஞ்ச யா புச்சா² விசயமானா ச ஸுத்தஸ்ஸ யம் விஸ்ஸஜ்ஜிதஞ்ச யா விஸ்ஸஜ்ஜனா விசயமானா ச ஸுத்தஸ்ஸ யோ பதா³தி³விசயோ, அஸ்ஸாதா³தி³விசயோ ச அத்தி², தே வுத்தப்பகாரா விசயமானா புச்சா²த³யோ யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன விசியந்தி, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ விசயோ ஹாரோதி நித்³தி³ட்டோ²தி அத்த²யோஜனா காதப்³பா³.
புச்சீ²யதே புச்சி²தம். விஸ்ஸஜ்ஜீயதே விஸ்ஸஜ்ஜிதந்தி பா⁴வஸாத⁴னத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³, ந கம்மஸாத⁴னத்தோ². தேன வுத்தம் டீகாயம் ‘‘பா⁴வத்தே² தோதி ஆஹ – ‘விஸ்ஸஜ்ஜிதந்தி விஸ்ஸஜ்ஜனா’’’தி.
‘‘ஸுத்தஸ்ஸா’’தி நியமிதத்தா ஸம்வண்ணனாவஸேன அட்ட²கதா²யம் ஆக³தம் ந க³ஹேதப்³ப³ந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸோ விசயோ ஹாரோ அட்ட²கதா²யம் (நேத்தி. அட்ட². 4 ஹாரஸங்கே²ப) வுத்தோவ. கத²ம்? –
‘‘அயம் புச்சா² அதி³ட்ட²ஜோதனா தி³ட்ட²ஸம்ஸந்த³னா விமதிச்சே²த³னா அனுமதிபுச்சா² கதே²துகம்யதாபுச்சா² ஸத்தாதி⁴ட்டா²னா த⁴ம்மாதி⁴ட்டா²னா ஏகாதி⁴ட்டா²னா அனேகாதி⁴ட்டா²னா ஸம்முதிவிஸயா பரமத்த²விஸயா அதீதவிஸயா அனாக³தவிஸயா பச்சுப்பன்னவிஸயா’’திஆதி³னா புச்சா²விசயோ வேதி³தப்³போ³. ‘‘இத³ம் விஸ்ஸஜ்ஜனம் ஏகம்ஸப்³யாகரணம் விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணம் படிபுச்சா²ப்³யாகரணம் ட²பனம் ஸாவஸேஸம் நிரவஸேஸம் ஸஉத்தரம் நிருத்தரம் லோகியம் லோகுத்தர’’ந்திஆதி³னா விஸ்ஸஜ்ஜனவிசயோ.
‘‘அயம் புச்சா² இமினா ஸமேதி, ஏதேன ந ஸமேதீ’’தி புச்சி²தத்த²ம் ஆனேத்வா, விசயோ புப்³பே³னாபரம் ஸம்ஸந்தி³த்வா ச விசயோ புப்³பா³பரவிசயோ. ‘‘அயம் அனுகீ³தி வுத்தத்த²ஸங்க³ஹா அவுத்தத்த²ஸங்க³ஹா தது³ப⁴யத்த²ஸங்க³ஹா குஸலத்த²ஸங்க³ஹா அகுஸலத்த²ஸங்க³ஹா’’திஆதி³னா அனுகீ³திவிசயோ. அஸ்ஸாதா³தீ³ஸு ஸுக²வேத³னாய ‘‘இட்டா²ரம்மணானுப⁴வனலக்க²ணா’’திஆதி³னா, தண்ஹாய ‘‘ஆரம்மணக்³க³ஹணலக்க²ணா’’திஆதி³னா, விபல்லாஸானம் ‘‘விபரீதக்³க³ஹணலக்க²ணா’’திஆதி³னா, அவஸிட்டா²னம் தேபூ⁴மகத⁴ம்மானம் ‘‘யதா²ஸகலக்க²ணா’’திஆதி³னா ஸப்³பே³ஸஞ்ச த்³வாவீஸதியா திகேஸு, த்³வாசத்தாலீஸாதி⁴கே ச து³கஸதே லப்³ப⁴மானபத³வஸேன தம்தம்அஸ்ஸாத³த்த²விஸேஸனித்³தா⁴ரணம் அஸ்ஸாத³விசயோ.
து³க்க²வேத³னாய ‘‘அனிட்டா²னுப⁴வனலக்க²ணா’’திஆதி³னா, து³க்க²ஸச்சானம் ‘‘படிஸந்தி⁴லக்க²ணா’’திஆதி³னா, அனிச்சதாதீ³னம் ஆதி³அந்தவந்ததாய அனிச்சந்திகதாய ச ‘‘அனிச்சா’’திஆதி³னா ஸப்³பே³ஸஞ்ச லோகியத⁴ம்மானம் ஸம்கிலேஸபா⁴கி³யஹானபா⁴கி³யதாதி³வஸேன ஆதீ³னவவுத்தியா ஓகாரனித்³தா⁴ரணேன ஆதீ³னவவிசயோ. நிஸ்ஸரணபதே³ அரியமக்³க³ஸ்ஸ ஆக³மனதோ காயானுபஸ்ஸனாதி³புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³விபா⁴க³விஸேஸனித்³தா⁴ரணவஸேன, நிப்³பா³னஸ்ஸ யதா²வுத்தபரியாயவிபா⁴க³விஸேஸனித்³தா⁴ரணவஸேனாதி ஏவம் நிஸ்ஸரணவிசயோ. ப²லாதீ³னம் தம்தம்ஸுத்ததே³ஸனாய ஸாதே⁴தப்³ப³ப²லஸ்ஸ தது³பாயஸ்ஸ தத்த² தத்த² ஸுத்தவிதி⁴வசனஸ்ஸ ச விபா⁴க³னித்³தா⁴ரணவஸேன விசயோ வேதி³தப்³போ³. ஏவம் பத³புச்சா²விஸ்ஸஜ்ஜனபுச்சா²புப்³பா³பரானுகீ³தீனம், அஸ்ஸாதா³தீ³னஞ்ச விஸேஸனித்³தா⁴ரணவஸேனேவ விசயலக்க²ணோ ‘‘விசயோ ஹாரோ’’தி வேதி³தப்³போ³தி –
ஏவம் வுத்தோவ.
விஸ்ஸஜ்ஜனவிஸேஸோ பன டீகாயம் வுத்தோ. கத²ம்? –
‘‘சக்கு² அனிச்ச’’ந்தி புட்டே² ‘‘ஆம, சக்கு² அனிச்சமேவா’’தி ஏகந்ததோ விஸ்ஸஜ்ஜனம் ஏகம்ஸப்³யாகரணம், ‘‘அஞ்ஞிந்த்³ரியம் பா⁴வேதப்³ப³ம், ஸச்சி²காதப்³ப³ஞ்சா’’தி புட்டே² ‘‘மக்³க³பரியாபன்னம் பா⁴வேதப்³ப³ம், ப²லபரியாபன்னம் ஸச்சி²காதப்³ப³’’ந்தி விப⁴ஜித்வா விஸ்ஸஜ்ஜனம் விப⁴ஜ்ஜப்³யாகரணம், ‘‘அஞ்ஞிந்த்³ரியம் குஸல’’ந்தி புட்டே² ‘‘கிம் அனவஜ்ஜட்டோ² குஸலத்தோ², உதா³ஹு ஸுக²விபாகட்டோ²’’தி படிபுச்சி²த்வா விஸ்ஸஜ்ஜனம் படிபுச்சா²ப்³யாகரணம், ‘‘ஸஸ்ஸதோ அத்தா, அஸஸ்ஸதோ வா’’தி வுத்தே ‘‘அப்³யாகதமேத’’ந்திஆதி³னா அவிஸ்ஸஜ்ஜனம் ட²பனம், ‘‘கிம் பனேதே ‘குஸலா’தி வா ‘த⁴ம்மா’தி வா ஏகத்தா², உதா³ஹு நானத்தா²’’தி இத³ம் புச்ச²னம் ஸாவஸேஸம். விஸ்ஸஜ்ஜனஸ்ஸ பன ஸாவஸேஸதோ வேனேய்யஜ்ஜா²ஸயவஸேன தே³ஸனாயம் வேதி³தப்³பா³. அபாடிஹீரகம் ஸஉத்தரம் ஸப்பாடிஹீரகம் நிருத்தரம், ஸேஸம் விசயஹாரனித்³தே³ஸே ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவாதி –
வுத்தோவ. ஸம்வண்ணனாஸு வுத்தோ அத்தோ² அனாகுலோ பாகடோ யதிபோதேஹி விஞ்ஞாதோ, ஸோ ஸப்³ப³த்த² அம்ஹேஹி ந விப⁴த்தோதி த³ட்ட²ப்³போ³.
விசயஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ யுத்திஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
3. ‘‘ஸப்³பே³ஸம் ஹாரானம், யா பூ⁴மீ யோ ச கோ³சரோ தேஸம்.
யுத்தாயுத்தபரிக்கா², ஹாரோ யுத்தீதி நித்³தி³ட்டோ²’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² ஸப்³பே³ஸம் ஸோளஸன்னம் ஹாரானம் யா பூ⁴மி பவத்தனட்டா²னபூ⁴தம் ப்³யஞ்ஜனம், யோ கோ³சரோ ஸுத்தத்தோ² ச அத்தி², தேஸம் பூ⁴மிஸங்கா²தப்³யஞ்ஜனகோ³சரஸங்கா²தஸுத்தத்தா²னம் யா யுத்தாயுத்தபரிக்கா² யுத்தாயுத்தீனம் விசாரணா ஸம்வண்ணனா கதா, ஸோ யுத்திஅயுத்திபரிக்கா²விசாரணஸங்கா²தோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘யுத்தி ஹாரோ’’தி நித்³தி³ட்டோ²தி அத்த²யோஜனா.
தேஸம் ஹாரானம் பூ⁴மிபூ⁴தஸ்ஸ ஸுத்தே ஆக³தஸ்ஸ ப்³யஞ்ஜனஸ்ஸ யுத்திபா⁴வோ து³விதோ⁴ ஸபா⁴வனிருத்திபா⁴வோ, அதி⁴ப்பேதத்த²வாசகபா⁴வோ ச. கோ³சரபூ⁴தஸ்ஸ பன ஸுத்தே ஆக³தஸ்ஸ யுத்திபா⁴வோ ஸுத்தவினயத⁴ம்மதாஹி அவிலோமனம். அயுத்திபா⁴வோ வுத்தவிபரியாயேன க³ஹேதப்³போ³.
யுத்திஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ பத³ட்டா²னஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
4. ‘‘த⁴ம்மம் தே³ஸேதி ஜினோ, தஸ்ஸ ச த⁴ம்மஸ்ஸ யம் பத³ட்டா²னம்.
இதி யாவ ஸப்³ப³த⁴ம்மா, ஏஸோ ஹாரோ பத³ட்டா²னோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² த⁴ம்மந்தி யம் கிஞ்சி குஸலாதி³த⁴ம்மம் ஸுத்தே ஜினோ தே³ஸேதி, தஸ்ஸ ஸுத்தே ஜினேன தே³ஸிதஸ்ஸ குஸலாதி³த⁴ம்மஸ்ஸ யஞ்ச பத³ட்டா²னம் நித்³தா⁴ரேதப்³ப³ம், தம் தம் பத³ட்டா²னஞ்சாதி ஏவம் வுத்தனயேன யாவ யத்தகா ஸப்³பே³ த⁴ம்மா ஸுத்தே ஜினேன தே³ஸிதா, தத்தகானம் ஸப்³பே³ஸம் த⁴ம்மானம் யஞ்ச பத³ட்டா²னம் நித்³தா⁴ரேதப்³ப³ம், தஸ்ஸ ச பத³ட்டா²னஸ்ஸ யஞ்ச பத³ட்டா²னம் நித்³தா⁴ரேதப்³ப³ம், தம் தம் பத³ட்டா²னஞ்ச, இதி ஏவம் வுத்தனயேன யாவ யத்தகா ஸப்³பே³ பத³ட்டா²னத⁴ம்மா நித்³தா⁴ரேதப்³பா³வ, தத்தகானி ஸப்³பா³னி த⁴ம்மபத³ட்டா²னானி யதா²னுரூபம் நித்³தா⁴ரேத்வா யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன கதி²தானி, ஏஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘பத³ட்டா²னோ ஹாரோ’’தி நித்³தி³ட்டோ²தி அத்த²யோஜனா.
ஸுத்தே தே³ஸிதகுஸலத⁴ம்மஸ்ஸ யோனிஸோமனஸிகாரஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஸப்புரிஸூபனிஸ்ஸயாதி³ பத³ட்டா²னம், ஸுத்தே தே³ஸிதஅகுஸலத⁴ம்மஸ்ஸ அயோனிஸோமனஸிகாரஅஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனஅஸப்புரிஸூபனிஸ்ஸயாதி³ பத³ட்டா²னம், அப்³யாகதஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ யதா²ரஹம் குஸலாகுஸலாப்³யாகதா பத³ட்டா²னந்திஆதி³னா நித்³தா⁴ரேதப்³ப³ந்தி.
பத³ட்டா²னஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ லக்க²ணஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
5. ‘‘வுத்தம்ஹி ஏகத⁴ம்மே, யே த⁴ம்மா ஏகலக்க²ணா கேசி.
வுத்தா ப⁴வந்தி ஸப்³பே³, ஸோ ஹாரோ லக்க²ணோ நாமா’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² ஏகத⁴ம்மே ஸுத்தே ப⁴க³வதா வுத்தம்ஹி, அட்ட²கதா²யம் நித்³தா⁴ரிதே வா ஸதி தேன த⁴ம்மேன யே கேசி த⁴ம்மா ஏகலக்க²ணா ப⁴வந்தி, ஸப்³பே³ தே த⁴ம்மா ஸுத்தே ஸரூபதோ அவுத்தாபி ஸமானலக்க²ணதாய ஸம்வண்ணேதப்³ப³பா⁴வேன ஆனேத்வா யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன வுத்தா ப⁴வந்தி, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘லக்க²ணோ நாம ஹாரோ’’தி நித்³தி³ட்டோ²தி அத்த²யோஜனா.
ஏகம் ஸமானம் லக்க²ணம் ஏதேஸந்தி ஏகலக்க²ணா, ஸமானலக்க²ணா, ஸஹசாரிதாய வா ஸமானகிச்சதாய வா ஸமானஹேதுதாய வா ஸமானப²லதாய வா ஸமானாரம்மணதாய வா அவுத்தாபி நித்³தா⁴ரிதாதி. கத²ம்? – ‘‘நானத்தகாயானானத்தஸஞ்ஞினோ (தீ³. நி. 3.341, 357, 359; அ. நி. 9.24), நானத்தஸஞ்ஞானம் அமனஸிகாரா’’திஆதீ³ஸு ஸஹசாரிதாய ஸஞ்ஞாய ஸஹக³தா த⁴ம்மா நித்³தா⁴ரிதா. ‘‘த³த³ம் மித்தானி க³ந்த²தீ’’திஆதீ³ஸு (ஸம். நி. 1.246; ஸு. நி. 189) ஸமானகிச்சதா, பியவசனஅத்த²சரியா ஸமானத்த²தாபி நித்³தா⁴ரிதா, ‘‘ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.126; ஸம். நி. 2.1; மஹாவ. 1; விப⁴. 225; உதா³. 1; நேத்தி. 24) ஸமானஹேதுதாய ஸஞ்ஞாத³யோபி நித்³தா⁴ரிதா, ‘‘அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.126; ஸம். நி. 2.1; மஹாவ. 1; விப⁴. 225; உதா³. 1; நேத்தி. 24) ஸமானப²லதாய தண்ஹுபாதா³னாத³யோபி நித்³தா⁴ரிதா, ‘‘ரூபம் அஸ்ஸாதே³தி அபி⁴னந்த³தி, தம் ஆரப்³ப⁴ ராகோ³ உப்பஜ்ஜதீ’’திஆதீ³ஸு (பட்டா². 1.1.424) ஸமானாரம்மணதாய தம்ஸம்பயுத்தா வேத³னாத³யோபி நித்³தா⁴ரிதா, நித்³தா⁴ரேத்வா வத்தப்³பா³தி அத்தோ²தி. வித்தா²ரோ விப⁴ங்க³வாரே (நேத்தி. 23) ஆக³மிஸ்ஸதி.
லக்க²ணோ ஹாரோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ சதுப்³யூஹோ ஹாரோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
6. ‘‘நேருத்தமதி⁴ப்பாயோ, ப்³யஞ்ஜனமத² தே³ஸனானிதா³னஞ்ச;
புப்³பா³பரானுஸந்தீ⁴, ஏஸோ ஹாரோ சதுப்³யூஹோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² நேருத்தம் ஸுத்தபத³னிப்³ப³சனஞ்ச பு³த்³தா⁴னம் தஸ்ஸ தஸ்ஸ ஸுத்தஸ்ஸ தே³ஸகானம், ஸாவகானம் வா அதி⁴ப்பாயோ ச அத்த²ப்³யஞ்ஜனேன ப்³யஞ்ஜனமுகே²ன தே³ஸனானிதா³னஞ்ச புப்³பா³பரேன அனுஸந்தி⁴ ச ஏதே நிருத்தாத³யோ யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன விபா⁴வீயந்தி, ஏஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘சதுப்³யூஹோ ஹாரோ’’தி நித்³தி³ட்டோ². தே³ஸனாபவத்தினிமித்தம் தே³ஸகஸ்ஸ அஜ்ஜா²ஸயாதி³ தே³ஸனானிதா³னம் நாம. சதுப்³யூஹஹாரஸ்ஸ ப³ஹுவிஸயத்தா விப⁴ங்கே³ (நேத்தி. 25 ஆத³யோ) லக்க²ணஸம்பத்திம் கத்வா கத²யிஸ்ஸாம.
சதுப்³யூஹஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ ஆவட்டஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
7. ‘‘ஏகம்ஹி பத³ட்டா²னே, பரியேஸதி ஸேஸகம் பத³ட்டா²னம்;
ஆவட்டதி படிபக்கே², ஆவட்டோ நாம ஸோ ஹாரோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² பரக்கமதா⁴துஆதீ³னம் பத³ட்டா²னே ஏகம்ஹி ஆரம்ப⁴தா⁴துஆதி³கே தே³ஸனாருள்ஹே ஸதி விஸபா⁴க³தாய வா ஸேஸகம் பத³ட்டா²னம் பரியேஸதி, தே³ஸனாய ஸரூபதோ அக்³க³ஹணேன வா ஸேஸகம் பத³ட்டா²னம் பரியேஸதி, யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன பரியேஸித்வா யோஜேந்தோ தே³ஸனம் பமாதா³தீ³னம் பத³ட்டா²னபூ⁴தே கோஸஜ்ஜாதி³கே படிபக்கே² ஆவட்டதி ஆவட்டாபேதி, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘ஆவட்டோ ஹாரோ நாமா’’தி நித்³தி³ட்டோ²தி அத்த²யோஜனா.
‘‘படிபக்கே²’’தி இத³ம் நித³ஸ்ஸனமத்தம், ஸேஸேபி ஸபா⁴கே³ ஆவட்டனதோ. ந ஹி ஆரம்ப⁴தா⁴துஆதி³கே தே³ஸனாருள்ஹே ஸதி தப்படிபக்கே² கோஸஜ்ஜாதி³கேயேவ தே³ஸனம் ஆவட்டேதி, அத² கோ² அவஸேஸவீரியாரம்பா⁴தி³கேபி தே³ஸனம் ஆவட்டேதீதி.
ஆவட்டஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ விப⁴த்திஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
8. ‘‘த⁴ம்மஞ்ச பத³ட்டா²னம், பூ⁴மிஞ்ச விப⁴ஜதே அயம் ஹாரோ.
ஸாதா⁴ரணே அஸாதா⁴ரணே ச நேய்யோ விப⁴த்தீ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² குஸலாதி³வஸேன அனேகவித⁴ம் ஸபா⁴வத⁴ம்மஞ்ச தா³னஸீலாதி³பத³ட்டா²னஞ்ச ‘‘த³ஸ்ஸனபூ⁴மி பா⁴வனாபூ⁴மீ’’தி ஏவமாதி³கம் பூ⁴மிஞ்ச ஸாதா⁴ரணே ச அஸாதா⁴ரணே ச யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன விப⁴ஜதே, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘விப⁴த்தி ஹாரோ’’தி நேய்யோதி அத்த²யோஜனா.
‘‘இமஸ்மிம் ஸுத்தே வுத்தா குஸலா வாஸனாபா⁴கி³யா, இமஸ்மிம் ஸுத்தே வுத்தா குஸலா நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யா’’த்யாதி³னா, ‘‘இமஸ்மிம் ஸுத்தே வுத்தா அகுஸலா கிலேஸபா⁴கி³யா’’த்யாதி³னா த⁴ம்மஞ்ச, ‘‘இத³ம் ஸீலம் இமஸ்ஸ மஹக்³க³தவிஸேஸஸ்ஸ பத³ட்டா²னம், இத³ம் ஸீலம் இத³ம் ஜா²னம் இமஸ்ஸ லோகுத்தரஸ்ஸ பத³ட்டா²ன’’ந்த்யாதி³னா பத³ட்டா²னஞ்ச, ‘‘த³ஸ்ஸனபஹாதப்³ப³ஸ்ஸ புது²ஜ்ஜனோ பூ⁴மி, பா⁴வனாபஹாதப்³ப³ஸ்ஸ ஸோதாபன்னாத³யோ பூ⁴மி’’த்யாதி³னா பூ⁴மிஞ்ச, ‘‘காமராக³ப்³யாபாதா³ புது²ஜ்ஜனஸோதாபன்னானம் ஸாதா⁴ரணா’’த்யாதி³னா ஸாதா⁴ரணே ச, ‘‘காமராக³ப்³யாபாதா³ அனாகா³மிஅரஹந்தானம் அஸாதா⁴ரணா’’த்யாதி³னா அஸாதா⁴ரணே ச யேன விப⁴ஜதி, ஸோ விப⁴த்தி ஹாரோ நாமாதிஆதி³னா (நேத்தி. 33-34) வித்தா²ரேத்வா விப⁴ஜனாகாரோ க³ஹேதப்³போ³.
விப⁴த்திஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ பரிவத்தனஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
9. ‘‘குஸலாகுஸலே த⁴ம்மே, நித்³தி³ட்டே² பா⁴விதே பஹீனே ச.
பரிவத்ததி படிபக்கே², ஹாரோ பரிவத்தனோ நாமா’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² ஸுத்தே பா⁴விதே பா⁴விதப்³பே³ குஸலே அனவஜ்ஜத⁴ம்மே நித்³தி³ட்டே² கதி²தே, ஸம்வண்ணிதே வா பஹீனே பஹாதப்³பே³ அகுஸலே ஸாவஜ்ஜத⁴ம்மே நித்³தி³ட்டே² கதி²தே, ஸம்வண்ணிதே வா தேஸம் த⁴ம்மானம் படிபக்கே² விபரீதத⁴ம்மே யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன பரிவத்ததி பரிவத்தேதி, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘பரிவத்தனோ ஹாரோ நாமா’’தி வேதி³தப்³போ³தி அத்த²யோஜனா.
‘‘ஸம்மாதி³ட்டி²ஸ்ஸ புரிஸபுக்³க³லஸ்ஸ மிச்சா²தி³ட்டி² நிஜ்ஜிண்ணா ப⁴வதீ’’திஆதி³னா ச ‘‘யஸ்ஸ வா பாணாதிபாதா படிவிரதஸ்ஸ பாணாதிபாதோ பஹீனோ’’திஆதி³னா ச ‘‘பு⁴ஞ்ஜிதப்³பா³ காமா …பே… காமேஹி வேரமணீ தேஸம் அத⁴ம்மோ’’திஆதி³னா ச படிபக்கே² பரிவத்தனபா⁴வம் விப⁴ங்க³வாரே (நேத்தி. 35 ஆத³யோ) வக்க²தீதி ந வித்தா²ரிதா.
பரிவத்தனஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ வேவசனஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
10. ‘‘வேவசனானி ப³ஹூனி து, ஸுத்தே வுத்தானி ஏகத⁴ம்மஸ்ஸ.
யோ ஜானாதி ஸுத்தவிதூ³, வேவசனோ நாம ஸோ ஹாரோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² ஏகத⁴ம்மஸ்ஸ பத³த்த²ஸ்ஸ ஸுத்தே வுத்தானி து வுத்தானி ஏவ, ப³ஹூனி து ப³ஹூனி ஏவ வேவசனானி யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன யோ ஸுத்தவிதூ³ ஜானாதி, ஜானித்வா ஏகஸ்மிம்யேவ பத³த்தே² யோஜேதி, தஸ்ஸ ஸுத்தவிது³னோ ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘வேவசனோ நாம ஹாரோ’’தி நித்³தி³ட்டோ²தி அத்த²யோஜனா.
ஏத்த² ச யோ ஸோ-ஸத்³தா³ அஸமானத்தா² ச ஹோந்தீதி ‘‘யோ ஸுத்தவிதூ³’’தி வத்வா ‘‘ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ’’தி வுத்தந்தி. ‘‘ப⁴க³வா’’தி பத³ஸ்ஸ ஏகஸ்மிம்யேவ அத்தே² ப⁴க³வதி ‘‘அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ விஜ்ஜாசரணஸம்பன்னோ ஸுக³தோ லோகவிதூ³ அனுத்தரோ புரிஸத³ம்மஸாரதி² ஸத்தா² தே³வமனுஸ்ஸானம் பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா, ப²லனிப்ப²த்திக³தோ வேஸாரஜ்ஜப்பத்தோ அதி⁴க³தபடிஸம்பி⁴தோ³ சதுயோக³விப்பஹீனோ அக³திக³மனவீதிவத்தோ உத்³த⁴டஸல்லோ நிருள்ஹவணோ மத்³தி³தகண்டகோ நிப்³பா³பிதபரியுட்டா²னோ ப³ந்த⁴னாதீதோ க³ந்த²வினிவேட²னோ அஜ்ஜா²ஸயவீதிவத்தோ பி⁴ன்னந்த⁴காரோ சக்கு²மா லோகத⁴ம்மஸமதிக்கந்தோ அனுரோத⁴விரோத⁴விப்பயுத்தோ இட்டா²னிட்டே²ஸு த⁴ம்மேஸு அஸங்கே²பக³தோ ப³ந்த⁴னாதிவத்தோ ட²பிதஸங்கா³மோ அபி⁴க்கந்ததரோ உக்காத⁴ரோ ஆலோககரோ பஜ்ஜோதகரோ தமோனுதோ³ ரணஞ்ஜஹோ அபரிமாணவண்ணோ அப்பமேய்யவண்ணோ அஸங்கே²ய்யவண்ணோ ஆப⁴ங்கரோ பப⁴ங்கரோ த⁴ம்மோபா⁴ஸபஜ்ஜோதகரோ’’தி (நேத்தி. 38) ஏவமாதீ³னி ப³ஹூனி வேவசனானி யோஜிதானி. வித்தா²ரோ விப⁴ங்க³வாரே (நேத்தி. 37 ஆத³யோ) ஆக³மிஸ்ஸதி.
வேவசனஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ பஞ்ஞத்திஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
11. ‘‘ஏகம் ப⁴க³வா த⁴ம்மம், பஞ்ஞத்தீஹி விவிதா⁴ஹி தே³ஸேதி.
ஸோ ஆகாரோ ஞேய்யோ, பஞ்ஞத்தீ நாம ஸோ ஹாரோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² ப⁴க³வா ஏகம் க²ந்தா⁴தி³த⁴ம்மம் விவிதா⁴ஹி நிக்கே²பப்பப⁴வபஞ்ஞத்தாதீ³ஹி பஞ்ஞத்தீஹி யேன பஞ்ஞாபேதப்³பா³காரேன தே³ஸேதி, ஸோ பஞ்ஞாபேதப்³பா³காரோ யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன விபா⁴விதோ, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ‘‘பஞ்ஞத்தி ஹாரோ நாமா’’தி ஞேய்யோதி அத்த²யோஜனா.
தத்த² விவிதா⁴ஹி பஞ்ஞத்தீஹி நிக்கே²பபஞ்ஞத்திபப⁴வபஞ்ஞத்திபரிஞ்ஞாபஞ்ஞத்திபஹானபஞ்ஞத்தி- பா⁴வனாபஞ்ஞத்திஸச்சி²கிரியாபஞ்ஞத்தினிரோத⁴பஞ்ஞத்தினிப்³பி³தா³பஞ்ஞத்தீதி ஏவமாதி³பஞ்ஞத்தீஹி ஏகபத³த்த²ஸ்ஸேவ பஞ்ஞாபேதப்³பா³காரவிபா⁴வனாலக்க²ணோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ பஞ்ஞத்தி ஹாரோ நாமாதி.
தத்த² ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி அயம் பஞ்ஞத்தி பஞ்சன்னம் க²ந்தா⁴னம், ச²ன்னம் தா⁴தூனம், அட்டா²ரஸன்னம் தா⁴தூனம், த்³வாத³ஸன்னம் ஆயதனானம், த³ஸன்னம் இந்த்³ரியானம் நிக்கே²பபஞ்ஞத்தி.
‘‘கப³ளீகாரே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே அத்தி² ராகோ³, அத்தி² நந்தீ³, அத்தி² தண்ஹா, பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் விருள்ஹம். யத்த² பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் விருள்ஹம், அத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² அத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, அத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தீ⁴’’தி (ஸம். நி. 2.64; கதா². 296) ஏவமாதி³ பப⁴வபஞ்ஞத்தி து³க்க²ஸ்ஸ ச ஸமுத³யஸ்ஸ சாதி.
‘‘கப³ளீகாரே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே நத்தி² ராகோ³, நத்தி² நந்தீ³, நத்தி² தண்ஹா’’தி (ஸம். நி. 2.64; கதா². 296) ஏவமாதி³ பரிஞ்ஞாபஞ்ஞத்தி து³க்க²ஸ்ஸ, ‘‘பஹானபஞ்ஞத்தி ஸமுத³யஸ்ஸ, பா⁴வனாபஞ்ஞத்தி மக்³க³ஸ்ஸ, ஸச்சி²கிரியாபஞ்ஞத்தி நிரோத⁴ஸ்ஸா’’தி ச ‘‘நிக்கே²பபஞ்ஞத்தி ஸுதமயியா பஞ்ஞாய, ஸச்சி²கிரியாபஞ்ஞத்தி அனஞ்ஞாதஞ்ஞஸ்ஸாமீதிந்த்³ரியஸ்ஸ, பவத்தனாபஞ்ஞத்தி த⁴ம்மசக்கஸ்ஸா’’தி ஏவமாதி³வித்தா²ரோ விப⁴ங்கே³ (நேத்தி. 39 ஆத³யோ) ஆக³மிஸ்ஸதீதி.
பண்ணத்திஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ ஓதரணஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
12. ‘‘யோ ச படிச்சுப்பாதோ³, இந்த்³ரியக²ந்தா⁴ ச தா⁴துஆயதனா.
ஏதேஹி ஓதரதி யோ, ஓதரணோ நாம ஸோ ஹாரோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² யோ படிச்சஸமுப்பாதோ³ ச யே இந்த்³ரியக²ந்தா⁴ ச யானி தா⁴துஆயதனானி ச யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன நித்³தா⁴ரிதானி, ஏதேஹி படிச்சஸமுப்பாதா³தி³ந்த்³ரியக²ந்த⁴தா⁴தாயதனேஹி, ஸுத்தே ஆக³தபத³த்த²முகே²ன நித்³தா⁴ரியமானேஹி ச யோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஓதரதி ஓகா³ஹதி படிச்சஸமுப்பாதா³தி³கே தத்த² வாசகவஸேன, தத்த² ஞாபகவஸேன வா அனுபவிஸதி, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஓதரணோ ஹாரோ நாமாதி அத்த²யோஜனா.
தத்த² இந்த்³ரியக²ந்தா⁴தி இந்த்³ரியானி ச க²ந்தா⁴ சாதி இந்த்³ரியக²ந்தா⁴. தா⁴துஆயதனாதி தா⁴துயோ ச ஆயதனானி ச தா⁴துஆயதனா. கத²ம் ஓதரணோ? ‘‘உத்³த⁴ம் அதோ⁴ ஸப்³ப³தி⁴ விப்பமுத்தோ’’திஆதி³ (நேத்தி. 42) பாடோ².
உத்³த⁴ந்தி ரூபதா⁴து ச அரூபதா⁴து ச. அதோ⁴தி காமதா⁴து. ஸப்³ப³தி⁴ விப்பமுத்தோதி தேதா⁴துகே அயம் அஸேக்கா²விமுத்தி. தானியேவ அஸேக்கா²னி பஞ்சிந்த்³ரியானி, அயம் இந்த்³ரியேஹி ஓதரணா.
தானியேவ அஸேக்கா²னி பஞ்சிந்த்³ரியானி விஜ்ஜா, விஜ்ஜுப்பாதா³ அவிஜ்ஜானிரோதோ⁴…பே… து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதி, அயம் படிச்சஸமுப்பாதே³ஹி ஓதரணா.
தானியேவ அஸேக்கா²னி பஞ்சிந்த்³ரியானி தீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதானி ஸீலக்க²ந்தே⁴ன ஸமாதி⁴க்க²ந்தே⁴ன பஞ்ஞாக்க²ந்தே⁴ன, அயம் க²ந்தே⁴ஹி ஓதரணா.
தானியேவ அஸேக்கா²னி பஞ்சிந்த்³ரியானி ஸங்கா²ரபரியாபன்னானி யே ஸங்கா²ரா அனாஸவா, நோ ச ப⁴வங்கா³, தே ஸங்கா²ரா த⁴ம்மதா⁴துஸங்க³ஹிதா, அயம் தா⁴தூஹி ஓதரணா.
ஸா த⁴ம்மதா⁴து த⁴ம்மாயதனபரியாபன்னா, யம் ஆயதனம் அனாஸவம், நோ ச ப⁴வங்க³ம், அயம் ஆயதனேஹி ஓதரணாதி ஏவமாதீ³ஹி விப⁴ங்கே³ (நேத்தி. 42 ஆத³யோ) ஆக³மிஸ்ஸதீதி.
ஓதரணஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ ஸோத⁴னஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
13. ‘‘விஸ்ஸஜ்ஜிதம்ஹி பஞ்ஹே, கா³தா²யம் புச்சி²தா யமாரப்³ப⁴.
ஸுத்³தா⁴ஸுத்³த⁴பரிக்கா², ஹாரோ ஸோ ஸோத⁴னோ நாமா’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² திஸ்ஸம் கா³தா²யம் ஆருள்ஹே பஞ்ஹே ஞாதுமிச்சி²தே அத்தே² ப⁴க³வதா விஸ்ஸஜ்ஜனகா³தா²யம் விஸ்ஸஜ்ஜிதம்ஹி யம் ஸுத்தத்த²ம் ஆரப்³ப⁴ அதி⁴கிச்ச ஸா கா³தா² புச்சி²தா புச்ச²னத்தா²ய ட²பிதா, தஸ்ஸ ஸுத்தத்த²ஸ்ஸ யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன ஸுத்³தா⁴ஸுத்³த⁴பரிக்கா² விசாரணா ப⁴வே, ஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஸோத⁴னோ ஹாரோ நாமாதி அத்த²யோஜனா.
கத²ம்? ‘‘அவிஜ்ஜாய நிவுதோ லோகோ’’தி பத³ம் ஸோதி⁴தம், ஆரம்போ⁴ ந ஸோதி⁴தோ. ‘‘விவிச்சா² பமாதா³ நப்பகாஸதீ’’தி பத³ம் ஸோதி⁴தம், ஆரம்போ⁴ ந ஸோதி⁴தோ. ‘‘ஜப்பாபி⁴லேபனம் ப்³ரூமீ’’தி பத³ம் ஸோதி⁴தம், ஆரம்போ⁴ ந ஸோதி⁴தோ. ‘‘து³க்க²மஸ்ஸ மஹப்³ப⁴ய’’ந்தி பத³ஞ்ச ஸோதி⁴தம், ஆரம்போ⁴ ச ஸோதி⁴தோதி. ஏவம் பதா³தீ³னம் ஸோதி⁴தாஸோதி⁴தபா⁴வவிசாரோ ஹாரோ ஸோத⁴னோ நாம. வித்தா²ரதோ பன விப⁴ங்கே³ (நேத்தி. 45 ஆத³யோ) ஆக³மிஸ்ஸதீதி.
ஸோத⁴னஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ அதி⁴ட்டா²னஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
14. ‘‘ஏகத்ததாய த⁴ம்மா, யேபி ச வேமத்ததாய நித்³தி³ட்டா².
தே ந விகப்பயிதப்³பா³, ஏஸோ ஹாரோ அதி⁴ட்டா²னோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² யே து³க்க²ஸச்சாத³யோ த⁴ம்மா ஏகத்ததாய ஸாமஞ்ஞேனபி ச வேமத்ததாய விஸேஸேனபி நித்³தி³ட்டா², யேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன நித்³தி³ட்டா² து³க்க²ஸச்சாத³யோ த⁴ம்மா ந விகப்பயிதப்³பா³ ஸாமஞ்ஞவிஸேஸகப்பனாய வோஹாரபா⁴வேன அனவட்டா²னதோ, காலதி³ஸாவிஸேஸாதீ³னம் விய அபேக்கா²ஸித்³தி⁴தோ ச, ஏஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ அதி⁴ட்டா²னோ ஹாரோதி அத்த²யோஜனா.
தத்த² ஏகத்ததாயாதி ஏகஸ்ஸ ஸமானஸ்ஸ பா⁴வோ ஏகத்தம், ஏகத்தமேவ ஏகத்ததா, தாய. ஏகஸத்³தோ³ சேத்த² ஸமானத்த²வாசகோ, ந ஸங்க்²யாவாசகோதி. வேமத்ததாயாதி விஸிட்டா² மத்தா விமத்தா, விமத்தா ஏவ வேமத்தம், வேமத்தஸ்ஸ பா⁴வோ வேமத்ததா, தாய. யதா² ஹி ‘‘அஜ்ஜ ஸ்வே’’தி வுச்சமானா காலவிஸேஸா அனவட்டி²தா ப⁴வந்தி, ‘‘புரிமா தி³ஸா, பச்சி²மா தி³ஸா’’தி வுச்சமானா தி³ஸாவிஸேஸா, ஏவம் ஸாமஞ்ஞவிஸேஸா ச அத்த²ஸ்ஸ ஸபா⁴வாதி. ததா² ஹி ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்தி வுச்சமானம் ஜாதிஆதி³ம் அபேக்கா²ய ஸாமஞ்ஞம் ஸமானம்பி ஸச்சாபேக்கா²ய விஸேஸோ ஹோதி. ஏஸ நயோ ஸமுத³யஸச்சாதீ³ஸுபீதி. ‘‘து³க்க²’’ந்தி ஏகத்ததா. ‘‘ஜாதி து³க்கா², ஜரா து³க்கா², மரணம் து³க்க²’’ந்தி ஏவமாதி³ வேமத்ததா. ‘‘து³க்க²ஸமுத³யோ’’தி ஏகத்ததா, ‘‘தண்ஹா போனோப⁴விகா நந்தீ³ராக³ஸஹக³தா’’தி ஏவமாதி³ வேமத்ததாதி ஏவமாதி³ வித்தா²ரோ விப⁴ங்கே³ (நேத்தி. 46 ஆத³யோ) ஆக³மிஸ்ஸதீதி.
அதி⁴ட்டா²னஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ பரிக்கா²ரஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
15. ‘‘யே த⁴ம்மா யம் த⁴ம்மம், ஜனயந்திப்பச்சயா பரம்பரதோ.
ஹேதுமவகட்³ட⁴யித்வா, ஏஸோ ஹாரோ பரிக்கா²ரோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² அவிஜ்ஜாதி³கா யே பச்சயத⁴ம்மா ஸங்கா²ராதி³கம் யம் ப²லத⁴ம்மம் பச்சயா ஸஹஜாதபச்சயேன பரம்பரதோ பரம்பரபச்சயபா⁴வேன ஜனயந்தி, தஸ்ஸ ஸங்கா²ராதி³ப²லஸ்ஸ பச்சயம் பரிக்கா²ரபூ⁴தம் புரிமுப்பன்னம் அவிஜ்ஜாதி³கம் அஸாதா⁴ரணம் ஜனகம் ஹேதும், அயோனிஸோமனஸிகாராதி³கம் ஸாதா⁴ரணம் பச்சயஹேதுஞ்ச அவகட்³ட⁴யித்வா ஸுத்ததோ நித்³தா⁴ரேத்வா யோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ பரிக்கா²ரஸம்வண்ணனாபா⁴வேன பவத்தோ, ஏஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ பரிக்கா²ரோ ஹாரோ நாமாதி அத்த²யோஜனா. அவிஜ்ஜாத³யோ ஹி அவிஜ்ஜாதீ³னம் அஸாதா⁴ரணஹேதூ ப⁴வந்தி, அயோனிஸோமனஸிகாராத³யோ ஸாதா⁴ரணபச்சயா. தேனாஹ – ‘‘அஸாதா⁴ரணலக்க²ணோ ஹேது, ஸாதா⁴ரணலக்க²ணோ பச்சயோ’’தி, ‘‘அவிஜ்ஜா அவிஜ்ஜாய ஹேது, அயோனிஸோமனஸிகாரோ பச்சயோ’’திஆதி³கம் (நேத்தி. 49) விப⁴ங்க³வசனஞ்ச.
பரிக்கா²ரஹாரனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ ஸமாரோபனஹாரனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
16. ‘‘யே த⁴ம்மா யம்மூலா, யே சேகத்தா² பகாஸிதா முனினா.
தே ஸமாரோபயிதப்³பா³, ஏஸ ஸமாரோபனோ ஹாரோ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² யே ஸீலாத³யோ த⁴ம்மா யம்மூலா யேஸம் ஸமாதி⁴ஆதீ³னம் மூலா, தே ஸீலாத³யோ த⁴ம்மா தேஸம் ஸமாதி⁴ஆதீ³னம் பத³ட்டா²னபா⁴வேன ஸம்வண்ணனாவிஸேஸேன ஸமாரோபயிதப்³பா³, யே ச ராக³விராக³சேதோவிமுத்திஸேக்க²ப²லகாமதா⁴துஸமதிக்கமனாதி³ஸத்³தா³ அனாகா³மிப²லத்த²தாய ஏகத்தா² ஸமானத்தா²தி பு³த்³த⁴முனினா பகாஸிதா, தே ராக³…பே… திக்கமனாதி³ஸத்³தா³ அஞ்ஞமஞ்ஞவேவசனபா⁴வேன ஸமாரோபயிதப்³பா³, ஏஸோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஸமாரோபனோ ஹாரோ நாமாதி அத்த²யோஜனா.
ஏத்த² ச ஸீலாதி³க்க²ந்த⁴த்தயஸ்ஸ பரியாயந்தரவிபா⁴வனாபாரிபூரீ கதி²தா, பா⁴வனாபாரிபூரீ ச பஹாதப்³ப³ஸ்ஸ பஹானேன ஹோதீதி பா⁴வனாஸமாரோபனபஹானஸமாரோபனாபி த³ஸ்ஸிதாதி சதுப்³பி³தோ⁴ ஸமாரோபனோ பத³ட்டா²னஸமாரோபனோ, வேவசனஸமாரோபனோ, பா⁴வனாஸமாரோபனோ, பஹானஸமாரோபனோதி.
தத்த² காயிகஸுசரிதம், வாசஸிகஸுசரிதஞ்ச ஸீலக்க²ந்தோ⁴, மனோஸுசரிதே அனபி⁴ஜ்ஜா², அப்³யாபாதோ³ ச ஸமாதி⁴க்க²ந்தோ⁴, ஸம்மாதி³ட்டி² பஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴. ஸீலக்க²ந்தோ⁴ ஸமாதி⁴க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பத³ட்டா²னம், ஸமாதி⁴க்க²ந்தோ⁴ பஞ்ஞாக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பத³ட்டா²னம். ஸீலக்க²ந்தோ⁴, ஸமாதி⁴க்க²ந்தோ⁴ ச ஸமத²ஸ்ஸ பத³ட்டா²னம், பஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴ விபஸ்ஸனாய பத³ட்டா²னம். ஸமதோ² ராக³விராக³சேதோவிமுத்தியா பத³ட்டா²னம், விபஸ்ஸனா அவிஜ்ஜாவிராக³பஞ்ஞாவிமுத்தியா பத³ட்டா²னந்தி ஏவமாதி³ பத³ட்டா²னஸமாரோபனோ. ராக³விராகா³ சேதோவிமுத்தி ஸேக்க²ப²லம், அவிஜ்ஜாவிராகா³ பஞ்ஞாவிமுத்தி அஸேக்க²ப²லம், இத³ம் வேவசனம். ராக³விராகா³ சேதோவிமுத்தி அனாகா³மிப²லம், அவிஜ்ஜாவிராகா³ பஞ்ஞாவிமுத்தி அக்³க³ப²லம் அரஹத்தம், இத³ம் வேவசனம். ராக³விராகா³ சேதோவிமுத்தி காமதா⁴துஸமதிக்கமனம், அவிஜ்ஜாவிராகா³ சேதோவிமுத்தி தேதா⁴துஸமதிக்கமனம், இத³ம் வேவசனம். பஞ்ஞிந்த்³ரியம், பஞ்ஞாப³லம், அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா², பஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴தி ஏவமாதி³ வேவசனந்தி ஏவமாதி³ வேவசனஸமாரோபனோ. காயே காயானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தி, சதூஸு ஸதிபட்டா²னேஸு பா⁴வியமானேஸு சத்தாரோ ஸம்மப்பதா⁴னா பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தி, சதூஸு ஸம்மப்பதா⁴னேஸு பா⁴வியமானேஸு சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³ பா⁴வனாபாரிபூரிம் க³ச்ச²ந்தீதி ஏவமாதி³ பா⁴வனாஸமாரோபனோ. காயே காயானுபஸ்ஸீ விஹரந்தோ அஸுபே⁴ ‘‘ஸுப⁴’’ந்தி விபல்லாஸம் பஜஹதி, கப³ளீகாரோ சஸ்ஸ ஆஹாரோ பரிஞ்ஞம் க³ச்ச²தி, காமுபாதா³னேன ச அனுபாதா³னோ ப⁴வதி, காமயோகே³ன ச விஸம்யுத்தோ ப⁴வதி, அபி⁴ஜ்ஜா²காயக³ந்தே²ன ச விப்பயுஜ்ஜதி, காமாஸவேன ச அனாஸவோ ப⁴வதி, காமோக⁴ஞ்ச உத்திண்ணோ ப⁴வதி, ராக³ஸல்லேன ச விஸல்லோ ப⁴வதி, ரூபூபிகா சஸ்ஸ விஞ்ஞாணட்டி²தி பரிஞ்ஞம் க³ச்ச²தி, ரூபதா⁴துயம் சஸ்ஸ ராகோ³ பஹீனோ ப⁴வதி, ந ச ச²ந்தா³க³திம் க³ச்ச²தி, வேத³னாஸூதி ஏவமாதி³ பஹானஸமாரோபனோதி ஏவமாதி³ ஸமாரோபனோ ஹாரோ நியுத்தோதி.
இதி ஸத்திப³லானுரூபா ரசிதா.
ஸோளஸஹாரனித்³தே³ஸவிபா⁴வனா நிட்டி²தா.
நயனித்³தே³ஸவிபா⁴வனா
17. ஹாரனித்³தே³ஸா நித்³தி³ட்டா², அம்ஹேஹி ச ஞாதா, ‘‘கதமே நயனித்³தே³ஸா’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா ‘‘தண்ஹஞ்சா’’திஆதி³ வுத்தம். அத² வா ஏவம் உத்³தே³ஸக்கமேனேவ ஹாரே நித்³தி³ஸித்வா இதா³னி நயே நித்³தி³ஸிதும் ‘‘தண்ஹஞ்சா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² யோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஸுத்தே ஆக³தம் தண்ஹஞ்ச அவிஜ்ஜஞ்ச அத்த²தோ நித்³தா⁴ரணவஸேன க³ஹிதம் தண்ஹஞ்ச அவிஜ்ஜஞ்ச ஸம்கிலேஸபக்க²ம் நேதி, ஸுத்தே ஆக³தேன ஸமதே²ன, ஸுத்தே ஆக³தாய விபஸ்ஸனாய அத்த²தோ நித்³தா⁴ரணவஸேன வா க³ஹிதேன ஸமதே²ன, க³ஹிதாய விபஸ்ஸனாய வோதா³னபக்க²ம் நேதி, நயந்தோ ச ஸச்சேஹி யோஜேத்வா நேதி, அயம் ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஸோ நந்தி³யாவட்டோ நயோ நாமாதி அத்த²யோஜனா.
ஏத்த² ச அத்த²னயஸ்ஸ பூ⁴மி, ஸம்வண்ணனா ச கா³தா²யம் ‘‘நயோ’’தி வுத்தா, தஸ்மா ‘‘ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ’’தி வுத்தம். ந ஹி அத்த²னயோ ஸம்வண்ணனா, சதுஸச்சபடிவேத⁴ஸ்ஸ அனுரூபோ புப்³ப³பா⁴கே³ அனுகா³ஹணனயோ அத்த²னயோவ. தஸ்ஸ பன அத்த²னயஸ்ஸ யா ஸம்வண்ணனா உக்³க⁴டிதஞ்ஞுஆதீ³னம் வஸேன தண்ஹாதி³முகே²ன நயபூ⁴மிரசனா பவத்தா, தஸ்ஸ ஸம்வண்ணனாவ நயவோஹாரோ கதோதி வித்தா²ரதோ ஹாரஸம்பாதே (நேத்தி. 78-79) ஆக³மிஸ்ஸதி.
நந்தி³யாவட்டனயனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ திபுக்க²லனயனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
18. ‘‘யோ அகுஸலே ஸமூலேஹி, நேதி குஸலே ச குஸலமூலேஹி.
பூ⁴தம் தத²ம் அவிதத²ம், திபுக்க²லம் தம் நயம் ஆஹூ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² யோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ அகுஸலே ஸமூலேஹி அத்தனோ அகுஸலஸ்ஸ தீஹி லோபா⁴தீ³ஹி மூலேஹி ஸம்கிலேஸபக்க²ம் நேதி, குஸலே ச குஸலமூலேஹி தீஹி அலோபா⁴தீ³ஹி வோதா³னபக்க²ம் நேதி, நயந்தோ ச பூ⁴தம் குஸலாகுஸலம் நேதி, ந அபூ⁴தம் மாயாமரீசிஆத³யோ விய, தத²ம் குஸலாகுஸலம் நேதி, ந க⁴டாத³யோ விய ஸம்முதிஸச்சமத்தம், அவிதத²ம் குஸலாகுஸலம் நேதி, ந விதத²ம். குஸலாகுஸலானம் ஸபா⁴வதோ விஜ்ஜமானத்தா பூ⁴தா பரமத்த²ஸச்சத்தா ததா², அகுஸலஸ்ஸ இட்ட²விபாகதாபா⁴வதோ, குஸலஸ்ஸ ச அனிட்ட²விபாகதாபா⁴வதோ விபாகே ஸதி அவிஸம்வாத³கத்தா அவிததா² ப⁴வந்தி, குஸலாகுஸலா ஹி ஏதேஸம் திண்ணம் ‘‘பூ⁴தம், தத²ம், அவிதத²’’ந்தி பதா³னம் குஸலாகுஸலவிஸேஸனதா த³ட்ட²ப்³பா³.
அத² வா அகுஸலமூலேஹி அகுஸலானி, குஸலமூலேஹி ச குஸலானி நயந்தோ அயம் நயோ பூ⁴தம் தத²ம் அவிதத²ம் நேதி சத்தாரி ஸச்சானி நித்³தா⁴ரேத்வா யோஜேதி. து³க்கா²தீ³னி ஹி பா³த⁴காதி³பா⁴வதோ அஞ்ஞதா²பா⁴வாபா⁴வேன பூ⁴தானி, ஸச்சஸபா⁴வத்தா ததா²னி, அவிஸம்வாத³னதோ அவிததா²னி. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா – ‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, ததா²னி அவிததா²னி அனஞ்ஞதா²னீ’’தி ஸம். நி. 5.1090; படி. ம. 2.8). அகுஸலாதி³ஸுத்தத்த²ஸ்ஸ சதுஸச்சயோஜனமுகே²ன நயனலக்க²ணம் தம் ஸம்வண்ணனாவிஸேஸம் திபுக்க²லம் நயந்தி ஆஹூதி அத்த²யோஜனா.
தத்த² தீஹி ஹேதூஹி புக்க²லோ ஸோப⁴னோதி திபுக்க²லோ அகுஸலாதி³கோ அத்த²னயோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோதி டா²னூபசாரதோ திபுக்க²லனயோ நாமாதி. வித்தா²ரோ பன ஹாரஸம்பாதே (நேத்தி. 87-88) ஆக³மிஸ்ஸதி.
திபுக்க²லனயனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ ஸீஹவிக்கீளிதனயனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
19. ‘‘யோ நேதி விபல்லாஸேஹி, கிலேஸே இந்த்³ரியேஹி ஸத்³த⁴ம்மே.
ஏதம் நயம் நயவிதூ³, ஸீஹவிக்கீளிதம் ஆஹூ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. தத்த² யோ ஸம்வண்ணனாவிஸேஸோ ஸுத்தே வுத்தேஹி விபல்லாஸேஹி கிலேஸே ஸம்கிலேஸபக்க²ம் நேதி, ஸுத்தே வுத்தேஹி இந்த்³ரியேஹி ஸத்³த⁴ம்மே வோதா³னபக்க²ம் நேதி, ஏதம் ஸம்வண்ணனாவிஸேஸம் நயவிதூ³ ஸத்³த⁴ம்மனயகோவிதா³, அத்த²னயகுஸலா ஏவ வா ஸீஹவிக்கீளிதம் நயந்தி ஆஹூதி அத்த²யோஜனா.
தத்த² விபல்லாஸேஹீதி அஸுபே⁴ ஸுப⁴ம், து³க்கே² ஸுக²ம், அனிச்சே நிச்சம், அனத்தனி அத்தாதி சதூஹி விபல்லாஸேஹி. இந்த்³ரியேஹீதி ஸத்³தா⁴தீ³ஹி இந்த்³ரியேஹி. ஸத்³த⁴ம்மேதி படிபத்திபடிவேத⁴ஸத்³த⁴ம்மே. ஸேஸமேத்த² வுத்தனயமேவ. வித்தா²ரோ பன ஹாரஸம்பாதே (நேத்தி. 86-87) ஆக³மிஸ்ஸதீதி.
ஸீஹவிக்கீளிதனயனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ², அம்ஹேஹி ச ஞாதோ, ‘‘கதமோ தி³ஸாலோசனனயனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
20. ‘‘வேய்யாகரணேஸு ஹி யே, குஸலாகுஸலா தஹிம் தஹிம் வுத்தா.
மனஸா வோலோகயதே, தம் கு² தி³ஸாலோசனம் ஆஹூ’’தி. –
கா³தா² வுத்தா. ‘‘ஸீஹலோசனம் ஆஹூ’’தி பாடோ² லிகி²தோ, ஸோ பன ந தே²ரஸ்ஸ பாடோ²தி த³ட்ட²ப்³போ³ பி⁴ன்னலக்க²ணத்தா. தத்த² தஹிம் தஹிம் வேய்யாகரணேஸு யே குஸலாகுஸலா நயஸ்ஸ தி³ஸாபூ⁴தா த⁴ம்மா வுத்தா, தே குஸலாகுஸலே நயஸ்ஸ தி³ஸாபூ⁴தத⁴ம்மே அப³ஹி அப்³ப⁴ந்தரம் சித்தே ஏவ யம் ஓலோகனம் கரோதி, தம் ஓலோகனம் கு² ஓலோகனம் ஏவ தி³ஸாலோசனந்தி ஆஹூதி அத்த²யோஜனா.
தத்த² வேய்யாகரணேஸூதி தஸ்ஸ தஸ்ஸ அத்த²னயஸ்ஸ யோஜனத்த²ம் கதேஸு ஸுத்தஸ்ஸ அத்த²விஸ்ஸஜ்ஜனேஸு. குஸலாதி வோதா³னியா. அகுஸலாதி ஸம்கிலேஸிகா. வுத்தாதி ஸுத்ததோ நித்³தா⁴ரேத்வா கதி²தா. ஓலோகயதேதி தே குஸலாதி³த⁴ம்மே சித்தேனேவ ‘‘அயம் பட²மா தி³ஸா, அயம் து³தியா தி³ஸா’’திஆதி³னா தஸ்ஸ தஸ்ஸ நயஸ்ஸ தி³ஸாபா⁴வேன உபபரிக்க²தி, விசாரேதீதி அத்தோ². கூ²தி அவதா⁴ரணத்தே² நிபாதோ, தேன தி³ஸாலோசனனயோ கோசி அத்த²விஸேஸோ ந ஹோதீதி த³ஸ்ஸேதீதி.
21. தி³ஸாலோசனனயனித்³தே³ஸோ நித்³தி³ட்டோ². அம்ஹேஹி ச ஞாதோ. ‘‘கதமோ அங்குஸனயனித்³தே³ஸோ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா ‘‘ஓலோகேத்வா’’திஆதி³கா³தா² வுத்தா. தத்த² தம்தம்னயதி³ஸாபூ⁴தே ஸப்³பே³ குஸலாகுஸலே தி³ஸாலோசனேன ஓலோகேத்வா உக்கி²பிய ஸுத்ததோ உத்³த⁴ரித்வா யம் ஸமானேதி யம் ஸமானயனம் கரோதி, அயம் ஸமானயனஸங்கா²தோ நயோ அங்குஸோ நயோ நாமாதி அத்த²யோஜனா.
ஏத்த² ச அங்குஸோ நாம ஹத்தீ²னம் இச்சி²தட்டா²னம் ஆனயனகாரணபூ⁴தோ வஜிராதி³மயோ திக்க²க்³கோ³ உஜுவங்கபூ⁴தோ த³ப்³ப³ஸம்பா⁴ரவிஸேஸோ, அயம்பி நயோ அங்குஸோ வியாதி அத்தே²ன அங்குஸோ. ஏதேன ஹி நயேன இச்சி²தம் ஸுத்தத்த²ம் நயதீதி. முக்²யதோ பன அங்கே விஜ்ஜ²னட்டா²னே உத்³த⁴டோ அஸதி அந்தோ பவிஸதீதி அங்குஸோ. அங்கஸத்³தூ³பபத³உபுப்³ப³அஸதா⁴து அபச்சயோதி. அயம்பி நயோ கோசிபி அத்த²விஸேஸோ ந ஹோதீதி.
ஸோளஸ ஹாரனித்³தே³ஸா சேவ பஞ்ச நயனித்³தே³ஸா ச ஆசரியேன நித்³தி³ட்டா². அம்ஹேஹி ச ஞாதா, ‘‘ஸம்வண்ணேதப்³ப³ஸுத்தே கிம் ஸோளஸ ஹாரா பட²மம் யோஜேதப்³பா³, உதா³ஹு நயா’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
22. ‘‘ஸோளஸ ஹாரா பட²மம், தி³ஸாலோசனதோ தி³ஸா விலோகேத்வா.
ஸங்கி²பிய அங்குஸேன ஹி, நயேஹி திஹி நித்³தி³ஸே ஸுத்த’’ந்தி. –
கா³த²மாஹ. அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘ஏவம் ஹாரே, நயே ச நித்³தி³ஸித்வா இதா³னி நேஸம் யோஜனக்கமம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘ஸோளஸ ஹாரா பட²ம’ந்திஆதி³மாஹா’’தி (நேத்தி. அட்ட². 22) வுத்தம். தத்த² ஸோளஸ ஹாரா ப்³யஞ்ஜனபரியேட்டி²பா⁴வதோ ஸம்வண்ணேதப்³ப³ஸுத்தே ஸம்வண்ணனாபா⁴வேன பட²மம் யோஜேதப்³பா³, யோஜேந்தேன நித்³தி³ட்டா² ஹாரானுக்கமேனேவ யோஜேதப்³பா³, ந உப்படிபாடியா. ஹாரஸம்வண்ணனானுக்கமேன ஸம்வண்ணேதப்³ப³ம் பட²மம் ஸம்வண்ணேத்வா பச்சா² தி³ஸாலோசனேன ஓலோகேத்வா அங்குஸனயேன நேத்வா தீஹி அத்த²னயேஹி நித்³தி³ஸேதி அதி⁴ப்பாயோ.
இதி ஸத்திப³லானுரூபா ரசிதா
நயனித்³தே³ஸவிபா⁴வனா நிட்டி²தா.
த்³வாத³ஸபத³விபா⁴வனா
நேத்திவிஸயம் ஸாஸனவரஸங்கா²தம் ஸம்வண்ணேதப்³ப³ஸுத்தம் யேஸம் ப்³யஞ்ஜனபதா³னம், அத்த²பதா³னஞ்ச வஸேன ‘‘த்³வாத³ஸ பதா³னி ஸுத்த’’ந்தி ஸங்க³ஹவாரே வுத்தம், ‘‘கதமானி தானீ’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா ஸரூபதோ நித்³தி³ஸிதும் –
23. ‘‘அக்க²ரம் பத³ம் ப்³யஞ்ஜனம், நிருத்தி ததே²வ நித்³தே³ஸோ.
ஆகாரச²ட்ட²வசனம், ஏத்தாவ ப்³யஞ்ஜனம் ஸப்³ப³ம்.
24. ஸங்காஸனா பகாஸனா, விவரணா விப⁴ஜனுத்தானீகம்மபஞ்ஞத்தி.
ஏதேஹி ச²ஹி பதே³ஹி, அத்தோ² கம்மஞ்ச நித்³தி³ட்ட²’’ந்தி. –
கா³தா²த்³வயம் வுத்தம். அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘இதா³னி யேஸம் ப்³யஞ்ஜனபதா³னம், அத்த²பதா³னஞ்ச வஸேன ‘த்³வாத³ஸ பதா³னி ‘ஸுத்த’ந்தி வுத்தம், தானி பதா³னி நித்³தி³ஸிதும் ‘அக்க²ரபத³’ந்திஆதி³மாஹா’’தி (நேத்தி. அட்ட². 23) வுத்தம்.
தத்த² கேனட்டே²ன அக்க²ரந்தி? அக்க²ரட்டே²ன அஸஞ்சரணட்டே²ன. அகாராதி³வண்ணோ ஹி அகாராதி³தோ இகாராதி³பரியாயம் நக்க²ரதி, ந ஸஞ்சரதி, ந ஸங்கமதி. தேனாஹ அட்ட²கதா²யம் ‘‘அபரியோஸிதே பதே³ வண்ணோ அக்க²ரம் பரியாயவஸேன அக்க²ரணதோ அஸஞ்சரணதோ’’தி (நேத்தி. அட்ட². 23). அபரியோஸிதே பதே³தி ச விப⁴த்யந்தபா⁴வம் அப்பத்தே த்³விதிசதுக்க²ரவந்தேஸு பதே³ஸு ஏகத்³விதிக்க²ரமத்தேயேவ அக்க²ரம் நாம, பரியோஸிதே பத³ம்யேவ, ந அக்க²ரந்தி அதி⁴ப்பாயோ. பத³ம் பன பவேஸனதோ அத்த²வஸேன பரியாயம் ஸஞ்சரந்தம் விய ஹோதி, ந ஏவம் அகாராதி³வண்ணோ அவேவசனத்தா. ‘‘மா ஏவம் மஞ்ஞஸீ’’திஆதீ³ஸு வா ஏகக்க²ரபதா³ மா-காராதி³ அக்க²ரம் நாம, விப⁴த்யந்தம் பத³ம் பன பத³மேவ ஹோதி.
பஜ்ஜதி அத்தோ² ஏதேனாதி பத³ம். தம் நாமாக்²யாதோபஸக்³க³னிபாதப்பபே⁴தே³ன சதுப்³பி³த⁴ம். தத்த² த³ப்³ப³பதா⁴னம் ‘‘ப²ஸ்ஸோ வேத³னா சித்த’’ந்தி ஏவமாதி³கம் நாமபத³ம். தத்த² ஹி த³ப்³ப³மாவிபூ⁴தரூபம், கிரியா அனாவிபூ⁴தரூபா. கிரியாபதா⁴னம் ‘‘பு²ஸதி வேத³யதி விஜானாதீ’’தி ஏவமாதி³கம் ஆக்²யாதபத³ம் நாம. தத்த² ஹி பு²ஸனாதி³கிரியா ஆவிபூ⁴தரூபா, த³ப்³ப³மனாவிபூ⁴தரூபம். கிரியாவிஸேஸபோ³த⁴ஹேதுபூ⁴தம் ப-உப-இதிஏவமாதி³கம் உபஸக்³க³பத³ம் நாம. ‘‘சிரப்பவாஸிம் (த⁴. ப. 219) உபவுத்த²’’ந்தி (அ. நி. 3.71; ஸு. நி. 405) ஏவமாதீ³ஸு ஹி ப-உபாதி³ஸத்³தா³ வஸனாதி³கிரியாய வியோகா³தி³விஸிட்ட²தம் தீ³பேந்தி. வசனத்தோ² பன நாமபத³ஆக்²யாதபத³த்³வயம் உபக³ந்த்வா தஸ்ஸ பத³த்³வயஸ்ஸ அத்த²ம் ஸஜ்ஜந்தீதி உபஸக்³கா³தி த³ட்ட²ப்³போ³. கிரியாய சேவ த³ப்³ப³ஸ்ஸ ச ஸரூபவிஸேஸபகாஸனஹேதுபூ⁴தம் ‘‘ஏவம், இதீ’’தி ஏவமாதி³கம் நிபாதபத³ம் அஸ்ஸபி ஸம்வண்ணனாயபி இச்சி²தத்தா, அக்க²ரேன பன கத²ம் க³ஹிதோதி சே? அக்க²ரேஹி ஸுய்யமானேஹி ஸுணந்தானம் விஸேஸவிதா⁴னஸ்ஸ கதத்தா பத³பரியோஸானே பத³த்த²ஸம்படிபத்தி ஹோதி. தஸ்மா அக்க²ரேனபி அத்தா²காரோ க³ஹிதோவாதி வேதி³தப்³போ³. தேன வுத்தம் – ‘‘அக்க²ரேஹி ஸங்காஸேதி, பதே³ஹி பகாஸேதி, அக்க²ரேஹி ச பதே³ஹி ச உக்³க⁴டேதீ’’தி (நேத்தி. 9) ச.
விவரணா வித்தா²ரணா. விப⁴ஜனா ச உத்தானீகம்மஞ்ச பஞ்ஞத்தி ச விப⁴ஜனுத்தானீகம்மபஞ்ஞத்தீதி ஸமாஹாரே அயம் த்³வந்த³ஸமாஸோ. தத்த² விபா⁴க³கரணம் விப⁴ஜனம் நாம. ப்³யஞ்ஜனாகாரேஹி யோ அத்தா²காரோ நித்³தி³ஸியமானோ, ஸோ அத்தா²காரோ விவரணவிப⁴ஜனாதி த்³வீஹி அத்த²பதே³ஹி நித்³தி³ஸிதோ. பாகடகரணம் உத்தானீகம்மம் நாம. பகாரேஹி ஞாபனம் பஞ்ஞத்தி. நிருத்தினித்³தே³ஸஸங்கா²தேஹி ப்³யஞ்ஜனபதே³ஹி பகாஸியமானோ யோ அத்தா²காரோ அத்தி², ஸோ அத்தா²காரோ உத்தானீகம்மபஞ்ஞத்தீஹி படினித்³தி³ஸிதோ. ஏதேஹி ஸங்காஸனாதீ³ஹி ச²ஹி அத்த²பதே³ஹி அத்தோ² ஸுத்தத்தோ² க³ஹிதோ, கம்மஞ்ச உக்³க⁴டனாதி³கம்மஞ்ச நித்³தி³ட்ட²ந்தி அத்தோ². யேன ஸுத்தத்தே²ன உக்³க⁴டிதஞ்ஞுனோ சித்தஸந்தானஸ்ஸ ஸம்போ³த⁴னகிரியாஸங்கா²தஸ்ஸ உக்³க⁴டனகம்மஸ்ஸ நிப்³ப³த்தி ப⁴வே, ஸோ ஸுத்தத்தோ² ஸங்காஸனாபகாஸனாகாரோ ஹோதி. யேன ஸுத்தத்தே²ன விபஞ்சிதஞ்ஞுனோ சித்தஸந்தானஸ்ஸ போ³த⁴னகிரியாஸங்கா²தஸ்ஸ விபஞ்சனகம்மஸ்ஸ நிப்³ப³த்தி, ஸோ ஸுத்தத்தோ² விவரணாவிப⁴ஜனாகாரோ ஹோதி. யேன ஸுத்தத்தே²ன நேய்யஸ்ஸ சித்தஸந்தானஸ்ஸ பபோ³த⁴னகிரியாஸங்கா²தஸ்ஸ நயகம்மஸ்ஸ நிப்³ப³த்தி, ஸோ ஸுத்தத்தோ² உத்தானீகம்மபஞ்ஞத்தாகாரோ ஹோதீதி த³ட்ட²ப்³போ³. தேனாஹ அட்ட²கதா²சரியோ ‘‘ஸுத்தத்தே²ன ஹி தே³ஸனாய பவத்தியமானேன உக்³க⁴டிதஞ்ஞுஆதி³வேனேய்யானம் சித்தஸந்தானஸ்ஸ பபோ³த⁴னகிரியானிப்³ப³த்தி, ஸோ ச ஸுத்தத்தோ² ஸங்காஸனாதி³ஆகாரோ’’தி (நேத்தி. அட்ட². 24).
‘‘யதா²வுத்தேஹி தீஹி அத்த²னயேஹி சேவ ச²ஹி அத்த²பதே³ஹி ச அயுத்தோபி அத்தோ² கிம் கோசி அத்தி², உதா³ஹு ஸப்³போ³ அத்தோ² யுத்தோ ஏவா’’தி புச்சி²தப்³ப³த்தா –
25. ‘‘தீணி ச நயா அனூனா, அத்த²ஸ்ஸ ச ச²ப்பதா³னி க³ணிதானி.
நவஹி பதே³ஹி ப⁴க³வதோ, வசனஸ்ஸத்தோ² ஸமாயுத்தோ’’தி. –
கா³த²மாஹ. தத்த² தீணீதி லிங்க³விபல்லாஸனித்³தே³ஸோ, தயோதி பன பகதிலிங்க³னித்³தே³ஸோ வத்தப்³போ³. க³ணிதா அனூனா தயோ அத்த²ஸ்ஸ நயா ச க³ணிதானி அனூனானி ச² அத்த²ஸ்ஸ பதா³னி ச நித்³தி³ட்டா²னி, நித்³தி³ட்டே²ஹி ச அத்த²பதே³ஹி ப⁴க³வதோ வசனஸ்ஸ ஸப்³போ³ அத்தோ² ஸமாயுத்தோவ அயுத்தோ கோசி அத்தோ² நத்தீ²தி யோஜனா காதப்³பா³. அத்த²ஸ்ஸாதி ஸுத்தத்த²ஸ்ஸ. நயாதி நேத்திஅத்த²னயா. பதா³னீதி நேத்திஅத்த²பதா³னி.
26. யே ஹாராத³யோ நித்³தி³ட்டா², தே ஹாராத³யோ ஸம்பிண்டே³த்வா நேத்திப்பகரணஸ்ஸ பத³த்தே² ஸுக²க்³க³ஹணத்த²ம் க³ணனவஸேன பரிச்சி²ந்தி³த்வா த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அத்த²ஸ்ஸா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² அத்த²ஸ்ஸ ஸமூஹஸ்ஸ அவயவபூ⁴தானி நவபே⁴தா³னி அத்த²பதா³னி ஸுத்தப்³யஞ்ஜனஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ பரியேட்டி²ஸங்கா²தாய ஸம்வண்ணனாய க³ணனதோ சதுவீஸதி ப்³யஞ்ஜனபதா³னி ஹோந்தி, அத்த²பத³ப்³யஞ்ஜனபத³பூ⁴தம் உப⁴யம் ஸங்கே²பயதோ ஸம்பிண்ட³யதோ தேத்திம்ஸா தேத்திம்ஸவிதா⁴ ஏத்திகா தேத்திம்ஸவிதா⁴வ நேத்தீதி யோஜனா.
தத்த² நவப்பதா³னீதி தயோ அத்த²னயா, ச² அத்த²பதா³னி ச. சதுப்³பீ³ஸாதி ஸோளஸ ஹாரா, ச² ப்³யஞ்ஜனபதா³னி, த்³வே தி³ஸாலோசனனயஅங்குஸனயா சாதி ஏவம் தேத்திம்ஸவிதா⁴ ச நேத்தி நாம, இதோ வினிமுத்தோ அஞ்ஞோ கோசி நேத்திபத³த்தோ² நத்தீ²தி அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
‘‘ஏவம் தேத்திம்ஸபத³த்தா²ய நேத்தியா ஹாரனயானம் கதமோ தே³ஸனாஹாரவிசயஹாரோ’’திஆதி³ தே³ஸனாக்கமேனேவ ஸித்³தோ⁴, ஏவம் ஸித்³தே⁴ ஸதிபி ‘‘ஸோளஸ ஹாரா பட²ம’’ந்தி ஆரம்போ⁴ ‘‘ஸப்³பே³பிமே ஹாரா சேவ நயா ச இமினா த³ஸ்ஸிதக்கமேனேவ ஸம்வண்ணேதப்³பே³ஸு ஸுத்தேஸு ஸம்வண்ணனாவஸேன யோஜேதப்³பா³, ந உப்படிபாடியா’’தி இமமத்த²ம் தீ³பேதி. தீ³பனவசனஸவனானுஸாரேன ஞாபேதி, தஸ்மா ஏவம் கமோ த³ஸ்ஸிதோ, அஸ்ஸாதா³தீ³னவனிஸ்ஸரணானி த⁴ம்மதே³ஸனாய நிஸ்ஸயானி, ப²லஞ்ச த⁴ம்மதே³ஸனாய ப²லம், உபாயோ ச த⁴ம்மதே³ஸனாய உபாயோ, ஆணத்தி ச த⁴ம்மதே³ஸனாய ஸரீரம். தே³ஸனாஹாரஸ்ஸ தாஸம் அஸ்ஸாதா³தீ³னவனிஸ்ஸரணப²லுபாயாணத்தீனம் விபா⁴வனஸபா⁴வத்தா.
நித்³தா⁴ரணேன வினாபி பகதியா ஸப்³ப³ஸம்வண்ணேதப்³ப³ஸுத்தேஸு அனரூபாதி ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா, ஸம்வண்ணனாவிஸேஸானம் விசயஹாராதீ³னம் நிஸ்ஸயபா⁴வதோ ச பட²மம் தே³ஸனாஹாரோ த³ஸ்ஸிதோ.