12. ஸச்சஸம்யுத்தம்

1. ஸமாதி⁴வக்³கோ³

1. ஸமாதி⁴ஸுத்தவண்ணனா

1071. சித்தேகக்³க³தாயாதி நிஸ்ஸக்கவசனம் ‘‘பரிஹாயந்தீ’’தி பத³ம் அபேக்கி²த்வா. யதா²பூ⁴தாதி³வஸேனாதி யதா²க³தாதி³வஸேன. யதா²பூ⁴தம் நாம இமஸ்மிம் ஸுத்தே ‘‘ஸமாஹிதோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² யதா²பூ⁴தம் பஜானாதீ’’திஆதி³. ஆதி³-ஸத்³தே³ன ‘‘ததா² யஸ்மா’’திஆதி³ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. ததா² ஹி யதா²பூ⁴தவஸேன காரணச்சே²தோ³ கதோ ‘‘ததா² யஸ்மா’’திஆதி³வசனேஹி. வண்ணாதி அக்க²ரா, ‘‘கு³ணா’’தி கேசி. பத³ப்³யஞ்ஜனானீதி நாமாதி³பதா³னி சேவ தம்ஸமுதா³யபூ⁴தப்³யஞ்ஜனானி ச.

3. பட²மகுலபுத்தஸுத்தாதி³வண்ணனா

1073-75. ஸாஸனாவசரா அதி⁴ப்பேதா பா³ஹிரகானம் ஸச்சாபி⁴ஸமயஸ்ஸ அபா⁴வதோ. ததா²தி இமினா சதுத்த²பஞ்சமேஸு அத்த²விஸேஸாபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. யதி³ ஏவம் கஸ்மா விஸும் விஸும் தே³ஸனாதி ஆஹ ‘‘தேன தேன அபி⁴லாபேனா’’திஆதி³.

10. திரச்சா²னகதா²ஸுத்தவண்ணனா

1080. து³க்³க³திதோ ஸம்ஸாரதோ ச நிய்யாதி ஏதேனாதி நிய்யானம், ஸக்³க³மக்³கோ³ மோக்க²மக்³கோ³ ச. தஸ்மிம் நிய்யானே நியுத்தா, தம் ஏத்த² அத்தீ²தி நிய்யானிகா. வசீது³ச்சரிதஸம்கிலேஸதோ வா நிய்யாதீதி ஈ-காரஸ்ஸ ரஸ்ஸத்தம் ய-காரஸ்ஸ க-காரம் கத்வா நிய்யானிகா. சேதனாய ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ப²ப்பலாபா வேரமணி. தப்படிபக்க²தோ அனிய்யானிகா, தஸ்ஸ பா⁴வோ அனிய்யானிகத்தம். திரச்சா²னபூ⁴தந்தி திரோகரணபூ⁴தம். கம்மட்டா²னபா⁴வேதி அனிச்சதாபடிஸம்யுத்தசதுஸச்சகம்மட்டா²னபா⁴வே. ஸாத்த²கந்தி தா³னஸீலாதி³னிஸ்ஸிதத்தா ஹிதபடிஸம்யுத்தம்.

விஸிகா²தி க⁴ரஸன்னிவேஸோ. விஸிகா²க³ஹணேன ச கா³மாதி³க³ஹணே விய தன்னிவாஸினோ விஸேஸதோ க³ஹிதா ‘‘ஆக³தோ கா³மோ’’திஆதீ³ஸு விய. தேனாஹ ‘‘ஸூரா ஸமத்தா²’’தி. கும்ப⁴ட்டா²னாபதே³ஸேன கும்ப⁴தா³ஸியோ வுத்தாதி ஆஹ – ‘‘கும்ப⁴தா³ஸிகதா²’’தி. அயாதா²வதோ உப்பத்திட்டி²திஸம்ஹாராதி³வஸேன லோகோ அக்கா²யதி ஏதேனாதி லோகக்கா²யிகா. இதி இமினா பகாரேன ப⁴வோ, இமினா அப⁴வோதி ஏவம் பவத்தாய இதிப⁴வாப⁴வகதா²ய ஸத்³தி⁴ம்.

ஸமாதி⁴வக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனவக்³கோ³

1. த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனஸுத்தவண்ணனா

1081. ‘‘இஸீனம் பதனுப்பதனவஸேன ஓஸீத³னஉப்பதனட்டா²னவஸேன ஏவம் ‘இஸிபதன’ந்தி ‘லத்³த⁴னாமே’தி ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் விவரிதும் ‘ஏத்த² ஹீ’’’திஆதி³ வுத்தம்.

ஆமந்தேஸீதி ஏத்த² யஸ்மா த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனத்த²ம் அயம் ஆமந்தனா, தஸ்மா ஸமுதா³க³மதோ பட்டா²ய ஸத்து² புப்³ப³சரிதம் ஸங்கே²பேனேவ பகாஸேதும் வட்டதீதி ‘‘தீ³பங்கரபாத³மூலே கதாபி⁴னீஹாரதோ பட்டா²யா’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² மாரப³லம் பி⁴ந்தி³த்வாதி மாரஞ்ச மாரப³லஞ்ச ப⁴ஞ்ஜித்வா. அத² வா மாரஸ்ஸ அப்³ப⁴ந்தரம் பா³ஹிரஞ்சாதி து³வித⁴ம் ப³லம் ப⁴ஞ்ஜித்வா. ‘‘த்³வேமே, பி⁴க்க²வே, அந்தா’’தி ஏத்த² அந்த-ஸத்³தோ³ ‘‘புப்³ப³ந்தே ஞாணம் அபரந்தே ஞாண’’ந்திஆதீ³ஸு (த⁴. ஸ. 1063) விய பா⁴க³பரியாயோதி ஆஹ ‘‘த்³வே இமே, பி⁴க்க²வே, கோட்டா²ஸா’’தி. ஸஹ ஸமுதா³ஹாரேனாதி உச்சாரணஸமகாலம். பத்த²ரித்வா அட்டா²ஸி பு³த்³தா⁴னுபா⁴வேன. ப்³ரஹ்மானோ ஸமாக³ச்சி²ம்ஸு பரிபக்ககுஸலமூலா ஸச்சாபி⁴ஸம்போ³தா⁴ய கதாதி⁴காரா.

கி³ஹிஸஞ்ஞோஜனந்தி கி³ஹிப³ந்த⁴னம். சி²ந்தி³த்வாதி ஹரித்வா. ந வளஞ்ஜேதப்³பா³தி நானுயுஞ்ஜேதப்³பா³. கிலேஸகாமஸுக²ஸ்ஸாதி கிலேஸகாமயுத்தஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸ. அனுயோகோ³தி அனுப⁴வோ. கா³மவாஸீஹி ஸேவிதப்³ப³த்தா கா³மவாஸீனம் ஸந்தகோ. அத்தனோதி அத்தபா⁴வஸ்ஸ. ஆஹிதோ அஹம்மானோ ஏத்தா²தி அத்தா, அத்தபா⁴வோ. து³க்க²கரணந்தி து³க்கு²ப்பாத³னம். அத்தமாரணேஹீதி அத்தபா³த⁴னேஹி. உபஸமாயாதி கிலேஸவூபஸமோ அதி⁴ப்பேதோ, தத³த்த²ஸம்பதா³னவசனந்தி ஆஹ ‘‘கிலேஸூபஸமத்தா²யா’’தி. ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி.

ஸச்சஞாணாதி³வஸேன தயோ பரிவட்டா ஏதஸ்ஸாதி திபரிவட்டம், ஞாணத³ஸ்ஸனம். தேனாஹ ‘‘ஸச்சஞாணா’’திஆதி³. யதா²பூ⁴தம் ஞாணந்தி படிவேத⁴ஞாணம் ஆஹ. தேஸுயேவ ஸச்சேஸு. ஞாணேன கத்தப்³ப³ஸ்ஸ ச பரிஞ்ஞாபடிவேதா⁴தி³கிச்சஸ்ஸ ச ஜானனஞாணம், ‘‘தஞ்ச கோ² படிவேத⁴தோ பகே³வா’’தி கேசி. பச்சா²தி அபரே. ததா² கதஞாணம். த்³வாத³ஸாகாரந்தி த்³வாத³ஸவித⁴ஆகாரபே⁴த³ம். அஞ்ஞத்தா²தி அஞ்ஞேஸு ஸுத்தேஸு.

படிவேத⁴ஞாணம்பி தே³ஸனாஞாணம்பி த⁴ம்மசக்கந்தி இத³ம் தத்த² ஞாணகிச்சம் பதா⁴னந்தி கத்வா வுத்தம். ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியாதி³த⁴ம்மஸமுதா³யோ பன பவத்தனட்டே²ன சக்கந்தி த⁴ம்மசக்கம். அத² வா சக்கந்தி ஆணா, த⁴ம்மதோ அனபேதத்தா த⁴ம்மஞ்ச தம் சக்கஞ்ச, த⁴ம்மேன ஞாயேன சக்கந்திபி த⁴ம்மசக்கம். யதா²ஹ ‘‘த⁴ம்மஞ்ச பவத்தேதி சக்கஞ்சாதி த⁴ம்மசக்கம், சக்கஞ்ச பவத்தேதி த⁴ம்மஞ்சாதி த⁴ம்மசக்கம், த⁴ம்மேன பவத்ததீதி த⁴ம்மசக்கம், த⁴ம்மசரியாய பவத்ததீதி த⁴ம்மசக்க’’ந்திஆதி³ (படி. ம. 2.40-41). உப⁴யம்பீதி படிவேத⁴ஞாணம் தே³ஸனாஞாணந்தி உப⁴யம்பி. ஏதந்தி தது³ப⁴யம். இமாய தே³ஸனாயாதி இமினா ஸுத்தேன பகாஸேந்தேன ப⁴க³வதா யதா²வுத்தஞாணத்³வயஸங்கா²தம் த⁴ம்மசக்கம் பவத்திதம் நாம பவத்தனகிச்சஸ்ஸ அனிட்டி²தத்தா. பதிட்டி²தேதி அஞ்ஞாஸி கோண்ட³ஞ்ஞத்தே²ரேன ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டி²தே. பவத்திதம் நாம கஸ்ஸபஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனந்தரதா⁴னதோ பட்டா²ய யாவ பு³த்³து⁴ப்பாதோ³, ஏத்தகம் காலம் அப்பவத்தபுப்³ப³ஸ்ஸ பவத்திதத்தா, உபரிமக்³கா³தி⁴க³மோ பனஸ்ஸ அத்த²ங்க³தோ ஏவாதி.

ஏகப்பஹாரேனாதி ஏகேனேவ பஹாரஸஞ்ஞிதேன காலேன. தி³வஸஸ்ஸ ஹி ததியோ பா⁴கோ³ பஹாரோ நாம. பாளியம் பன ‘‘தேன க²ணேன தேன லயேன தேன முஹுத்தேனா’’தி வுத்தம். தம் பஹாரக்க²ணஸல்லக்க²ணமேவ. ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணோபா⁴ஸோதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணானுபா⁴வேன பவத்தோ ஓபா⁴ஸோ சித்தம் படிச்ச உதுஸமுட்டா²னோ வேதி³தப்³போ³. யஸ்மா ப⁴க³வதோ த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனஸ்ஸ ஆரம்பே⁴ விய பரிஸமாபனே அதிவிய உளாரதமம் பீதிஸோமனஸ்ஸம் உத³பாதி³, தஸ்மா ‘‘இமஸ்ஸபி உதா³னஸ்ஸா’’திஆதி³ வுத்தம்.

9. ஸங்காஸனஸுத்தவண்ணனா

1089. அத்த²ஸம்வண்ணனே வண்ணீயந்தேதி வண்ணா. தேயேவ பரியாயேன அக்க²ரணதோ அக்க²ரானி. அத்த²ம் ப்³யஞ்ஜேந்தீதி ப்³யஞ்ஜனானி. யஸ்மா பன அகாராதி³கே ஸரஸமஞ்ஞா, ககாராதி³கே ப்³யஞ்ஜனஸமஞ்ஞா, உப⁴யத்த² வண்ணஸமஞ்ஞா, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘வண்ணானம் வா ஏகதே³ஸா யதி³த³ம் ப்³யஞ்ஜனா நாமா’’தி. நேத்தியம் பன வாக்யே ப்³யஞ்ஜனஸமஞ்ஞா. ப்³யஞ்ஜனக்³க³ஹணேனேவ சேத்த² ஆகாரனிருத்தினித்³தே³ஸா க³ஹிதா ஏவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸங்காஸனாதி அத்த²ஸ்ஸ ஞாபனா பா⁴க³ஸோ. தேனாஹ ‘‘விப⁴த்தியோ’’தி. ஸங்காஸனக்³க³ஹணேனேவ சேத்த² பகாஸனா வுத்தா ஹோதி. விப⁴த்தியோ ஹி அத்த²வசனேனேவ விவரந்தி, தாஹி காரணபஞ்ஞத்தியோ வுத்தாயேவாதி, தாஹிபி அத்த²பதா³னி க³ஹிதானேவ ஹோந்தி. அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரோ பன விஸுத்³தி⁴மக்³க³வண்ணனாயம் நேத்திஅட்ட²கதா²யஞ்ச வுத்தனயேன வேதி³தப்³போ³. ஸப்³பா³காரேனாதி ஸபா⁴கா³தி³விபா⁴வனாகாரேன. வண்ணாதீ³னந்தி தஸ்மிம் பன வித்தா²ரே பவத்தவண்ணாதீ³னம். தஸ்மாதி வண்ணாதீ³னம் அந்தஅபா⁴வதோ. ஏவமாஹாதி ‘‘அபரிமாணா வண்ணா ப்³யஞ்ஜனா ஸங்காஸனா’’தி ஏவமாஹ.

10. தத²ஸுத்தவண்ணனா

1090. ஸபா⁴வாவிஜஹனட்டே²னாதி அத்தனோ து³க்க²ஸபா⁴வஸ்ஸ கதா³சிபி அபரிச்சஜனேன தத²ஸபா⁴வம். தேனாஹ ‘‘து³க்க²ஞ்ஹி து³க்க²மேவ வுத்த’’ந்தி. ஸபா⁴வஸ்ஸாதி து³க்க²ஸபா⁴வஸ்ஸ. அமோக⁴தாயாதி அவஞ்ஜ²தாய. அவிதத²ந்தி ந விதத²ம். தேனாஹ ‘‘ந ஹி து³க்க²ம் அது³க்க²ம் நாம ஹோதீ’’தி. அஞ்ஞபா⁴வானுபக³மேனாதி ஸமுத³யாதி³ஸபா⁴வானுபக³மனேன முஸா ந ஹோதீதி அஞ்ஞோ அஞ்ஞதா² ந ஹோதீதி அனஞ்ஞத²ம். தேனாஹ ‘‘ந ஹீ’’திஆதி³.

த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. கோடிகா³மவக்³கோ³

1. கோடிகா³மஸுத்தவண்ணனா

1091. அனனுபோ³தா⁴தி படிவேத⁴ஸ்ஸ அனுரூபபோ³தா⁴பா⁴வேன. அப்படிவேதா⁴தி ஸச்சானம் படிமுக²ம் வேதா⁴பா⁴வேன.

2. து³தியகோடிகா³மஸுத்தவண்ணனா

1092. ப²லஸமாதி⁴ப²லபஞ்ஞானந்தி அக்³க³ப²லஸமாதி⁴அக்³க³ப²லபஞ்ஞானம்.

7. தத²ஸுத்தவண்ணனா

1097. அரியானந்தி பு³த்³தா⁴னம் அரியானம். தேனாஹ ‘‘ந ஹீ’’திஆதி³.

8. லோகஸுத்தவண்ணனா

1098. படிவித்³த⁴த்தா தே³ஸிதத்தா சாதி இமினா படிவேத⁴ஞாணேன தே³ஸனாஞாணேன ச பரிக்³க³ஹிதத்தா அரியஸந்தகானி ஹோந்தி அரியஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸந்தகபா⁴வதோ.

10. க³வம்பதிஸுத்தவண்ணனா

1100. ஏகப்படிவேதோ⁴தி ஏகேனேவ ஞாணேன சதுன்னம் அரியஸச்சானம் ஏகஜ்ஜ²ம் படிவேதோ⁴.

கோடிகா³மவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.

4. ஸீஸபாவனவக்³கோ³

3. த³ண்ட³ஸுத்தவண்ணனா

1101. புனப்புனம் வட்டஸ்மிம்யேவ நிப்³ப³த்தந்தி அதி³ட்ட²த்தா சதுன்னம் அரியஸச்சானம்.

5. ஸத்திஸதஸுத்தவண்ணனா

1105. ப⁴வேய்ய சேதி து³க்க²தோ³மனஸ்ஸானி அஜ்ஜு²பேக்கி²த்வா ஸஹிதேஹி தேஹி ஸச்சாபி⁴ஸமயோ ப⁴வேய்யாதி ஏவம் பரிகப்பனா ந காதப்³பா³தி.

9. இந்த³கீ²லஸுத்தவண்ணனா

1109. அஜ்ஜா²ஸயந்தி ஸஸ்ஸதாதி³பே⁴த³ம் அஜ்ஜா²ஸயம். ஸோ ஹி ‘‘இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி கா³ஹஸ்ஸ முக²பூ⁴தத்தா முக²ந்தி அதி⁴ப்பேதோ. தஞ்ச அபரே அதி³ட்ட²ஸச்சா ஓலோகேந்தி, தி³ட்ட²ஸச்சா பன நேவ ஓலோகேந்தி.

10. வாத³த்தி²கஸுத்தவண்ணனா

1110. குக்குகோ பமாணமஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஹத்தோ²தி அத்தோ². குக்கூதி தஸ்ஸேவ நாமம்.

ஸீஸபாவனவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. பபாதவக்³கோ³

1. லோகசிந்தாஸுத்தவண்ணனா

1111. லோகசிந்தந்தி லோகஸன்னிவேஸபடிஸம்யுத்தவீமம்ஸாவ. ‘‘லோகசித்த’’ந்திபி பாடோ², தம்தம்லோகபரியாபன்னம் சித்தந்தி அத்தோ². நாளிகேராத³யோதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன அவுத்தானம் ஓஸதி⁴திணவனப்பதிஆதீ³னம் ஸங்க³ஹோ. ஏவரூபந்தி ஏதி³ஸம் அஞ்ஞம்பி தம்தம்லோகசித்தம்.

விக³தசித்தோதி அத்தத்த²பரத்த²தோ அபக³தவிதக்கோ அத்³த³ஸ ஏவம் அதி⁴ட்ட²ஹிம்ஸூதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸம்ப³ரிமாயந்தி ஸம்ப³ரேன அஸுரிந்தே³ன உப்பாதி³தம் அஸுரமாயம், யம் ‘‘இந்த³ஜால’’ந்திபி வுச்சதி இந்த³ஸ்ஸ மோஹனத்த²ம் உப்பாதி³தத்தா. ஸம்பரிவத்தேத்வாதி பரிதா⁴வேத்வா. யதா² நேதி நே அஸுரே யதா² ஸோ புரிஸோ பஸ்ஸதி, ஏவம் அதி⁴ட்ட²ஹிம்ஸு. கஸ்மா பனேதே ஏவம் அதி⁴ட்ட²ஹிம்ஸூதி? தம் புரிஸம் தத்த² ததா²னிஸின்னம் தி³ஸ்வா ‘‘அயஞ்ச தே³வோ’’தி ஆஸங்கந்தா ததா² அதி⁴ட்ட²ஹித்வா பி⁴ஸமுளாலசி²த்³தே³ஹி பவிஸித்வா அத்தனோ அஸுரப⁴வனம் க³தா. தேனாஹ ப⁴க³வா – ‘‘தே³வானம்யேவ மோஹயமானா’’தி.

2-3. பபாதஸுத்தாதி³வண்ணனா

1112-3. மரியாத³பாஸாணோதி கி³ஜ்ஜ²கூடபப்³ப³தஸ்ஸ மரியாத³பாகாரஸதி³ஸோ மஹந்தோ பாஸாணோ. அனிட்ட²ரூபந்தி ஏத்த² ரூப-ஸத்³தோ³ ஸபா⁴வத்தோ² ‘‘பியரூபே ஸாதரூபே’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.408-409) வியாதி ஆஹ – ‘‘அனிட்ட²ஸபா⁴வ’’ந்தி.

5. வாலஸுத்தவண்ணனா

1115. உபாஸனந்தி ஆசரியஉபாஸனம், ஆசரியம் அந்தேவாஸினா வா தி³வஸே தி³வஸே ஸிக்க²னவஸேன உபாஸிதப்³ப³தோ உபாஸனந்தி லத்³த⁴னாமம் கண்ட³கி²பனஸிப்பம். கண்ட³ம் அதிக்கமந்தேதி ஸரம் கி²பந்தே. போங்கா²னுபோங்க²ந்தி போங்க²ஸத்³த³த்த²ம் பாகடம் கத்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஏகம் கண்ட³ம் கி²பித்வா’’திஆதி³ வுத்தம். அபரம் அனுபோங்க²ந்தி ஏத்த² அபரந்தி ததியகண்ட³ம். அனுபோங்க²ம் நாம இத³ந்தி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அனுபோங்க²ம் நாம து³தியஸ்ஸ போங்க²’’ந்தி வுத்தம். தஞ்ஹி ததியேன ஸரேன விஜ்ஜீ²யதி. புன அபரம் தஸ்ஸ போங்க²ந்தி இத³ம் பன அபராபரம் அவிரஜ்ஜ²னம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம். து³ரபி⁴ஸம்ப⁴வதரந்தி அபி⁴ப⁴விதும் அஸக்குணேய்யதரம். வாலந்தி கேஸம். ஸத்ததா⁴ பி⁴ந்தி³த்வாதி ஸத்தக்க²த்தும் விபா²லேத்வா. தஸ்ஸ ஏகம் பே⁴த³ந்தி தஸ்ஸ கேஸஸ்ஸ ஏகம் அம்ஸுஸங்கா²தம் பே⁴த³ம் க³ஹேத்வா. வாதிங்க³ணமஜ்ஜே² ப³ந்தி⁴த்வாதி வாதிங்க³ணப²லஸ்ஸ மஜ்ஜ²ட்டா²னே ப³ந்தி⁴த்வா. அபரம் பே⁴த³ந்தி அபரம் கேஸஸ்ஸ அம்ஸுஸங்கா²தம் பே⁴த³ம். அக்³க³கோடியம் ப³ந்தி⁴த்வாதி யதா² தஸ்ஸ வாலபே⁴த³ஸ்ஸ ஊகாமத்தம் லிகா²மத்தம் வா கண்ட³ஸ்ஸ அக்³க³கோடிம் அதி⁴கம் ஹுத்வா திட்ட²தி, ஏவம் ப³ந்தி⁴த்வா. உஸப⁴மத்தேதி வீஸதியட்டி²மத்தே டா²னே டி²தோ. கண்ட³ப³த்³தா⁴ய கோடியாதி கண்ட³ப³த்³தா⁴ய வாலஸ்ஸ கோடியா வாதிங்க³ணப³ந்த⁴னவாலஸ்ஸ கோடிம் படிவிஜ்ஜே²ய்ய.

8. து³தியசி²க்³க³ளயுக³ஸுத்தவண்ணனா

1118. அதி⁴ச்சுப்பத்திகந்தி யதி³ச்சா²வஸேன உப்பஜ்ஜனகம். சி²க்³க³ளேனாதி சி²க்³க³ளபதே³ஸேன. சி²க்³க³ளுபரீதி ஹேட்டி²மயுக³ஸ்ஸ சி²க்³க³ளபதே³ஸஸ்ஸ உபரி. ஆருள்ஹஸ்ஸ சி²க்³க³ளேனாதி உபி⁴ன்னம்பி சி²த்³தே³ன. கீ³வப்பவேஸனம் வியாதி சதுன்னம் யுகா³னம் சி²த்³த³பதே³ஸேனேவ உபரூபரி டி²தானம் சி²த்³த³ந்தரேன காணகச்ச²பஸ்ஸ கீ³வப்பவேஸனம் அதி⁴ச்சதரஸம்ப⁴வம். ததோபி அதி⁴ச்சதரஸம்ப⁴வோ மனுஸ்ஸத்தலாபோ⁴, ததோ அதி⁴ச்சதமஸம்ப⁴வோ அரியமக்³க³படிலாபோ⁴தி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘சதுஸச்சபடிவேதோ⁴ அதிவிய அதி⁴ச்சதரஸம்ப⁴வோ’’தி.

பபாதவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.

6. அபி⁴ஸமயவக்³க³வண்ணனா

1121. அபி⁴ஸமயஸம்யுத்தே வித்தா²ரிதோவ, தஸ்மா தத்த² வுத்தனயேனேவ தஸ்ஸ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

7. பட²மஆமகத⁴ஞ்ஞபேய்யாலவக்³கோ³

3. பஞ்ஞாஸுத்தவண்ணனா

1133. லோகியம்பி விஸுத்³த⁴த்தே²ன ‘‘அரிய’’ந்தி வத்தப்³ப³தம் லப⁴தீதி ‘‘லோகியலோகுத்தரேனா’’தி வுத்தம்.

4. ஸுராமேரயஸுத்தவண்ணனா

1134. பிட்ட²ஸுராதி பிட்டே²ன காதப்³ப³ஸுரா, ததா² ஓத³னஸுரா பூவஸுரா, மஜ்ஜரஸாதி³பூ⁴தே கிண்ணே பக்கி²பித்வா கத்தப்³பா³ ஸுரா கிண்ணபக்கி²த்தஸுரா. ஸம்பா⁴ரஸம்யுத்தாதி மூலபே⁴ஸஜ்ஜஸம்பா⁴ரேஹி ஸம்யுத்தா. புப்பா²ஸவோதி நாளிகேரபுப்பா²தி³தோ அஸ்ஸவனகஆஸவோ. முத்³தி³கப²லாதி³தோ அஸ்ஸவனகஆஸவோ ப²லாஸவோ. இதீதிஆதி³அத்தோ². தேன மத்⁴வாஸவகு³ளாஸவஸம்பா⁴ரஸம்யுத்தே ஸங்க³ண்ஹாதி. ஸுராஸவவினிமுத்தந்தி யதா²வுத்தஸுராஸவவினிமுத்தம்.

10. பசாயிகஸுத்தவண்ணனா

1140. நீசவுத்தினோதி குலே ஜேட்டா²னம் மஹாபிதுசூளபிதுஜேட்ட²பா⁴திகாதீ³னம் அபி⁴வாத³னபச்சுட்டா²னஅஞ்ஜலிகம்மஸாமீசிகம்மாதி³வஸேன நீசவுத்தினோ.

8. து³தியஆமகத⁴ஞ்ஞபேய்யாலவக்³கோ³

8. பீ³ஜகா³மஸுத்தவண்ணனா

1148. ‘‘மூலபீ³ஜ’’ந்திஆதீ³ஸு மூலமேவ பீ³ஜந்தி மூலபீ³ஜம், மூலபீ³ஜம் ஏதஸ்ஸாதிபி மூலபீ³ஜம். தத்த² புரிமேன பீ³ஜகா³மோ வுத்தோ ‘‘பீ³ஜானம் ஸமூஹோ’’தி கத்வா, து³தியேன பூ⁴தகா³மோ. து³விதோ⁴பேஸோ ஸாமஞ்ஞனித்³தே³ஸேன, ‘‘மூலபீ³ஜஞ்ச மூலபீ³ஜஞ்ச மூலபீ³ஜ’’ந்தி ஏகஸேஸனயேன வா பீ³ஜத்தோ² வேதி³தப்³போ³. ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி. ப²ளுபீ³ஜந்தி பப்³ப³பீ³ஜம். பா³ஹிரபச்சயந்தரஸமவாயே ஸதி³ஸப²லுப்பத்தியா விஸேஸகாரணபா⁴வதோ விருஹனஸமத்தே² ஸாரப²லே நிருள்ஹோ பீ³ஜ-ஸத்³தோ³. தத³த்த²ஸித்³தி⁴யா மூலாதீ³ஸுபி கேஸுசி பவத்ததீதி ததோ நிவத்தனத்த²ம் ஏகேன பீ³ஜ-ஸத்³தே³ன விஸேஸேத்வா வுத்தம் ‘‘பீ³ஜபீ³ஜ’’ந்தி ‘‘ரூபரூபம், து³க்க²து³க்க²’’ந்தி (ஸம். நி. 4.327) ச யதா². நீலதிணருக்கா²தி³கஸ்ஸாதி அல்லதிணஸ்ஸ சேவ அல்லருக்கா²தி³கஸ்ஸ ச. ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஓஸதி⁴க³ச்ச²லதாதீ³னம் க³ஹணம்.

9. விகாலபோ⁴ஜனஸுத்தவண்ணனா

1149. அருணுக்³க³மனதோ பட்டா²ய யாவ மஜ்ஜ²ன்ஹிகோ, அயம் பு³த்³தா⁴தி³அரியானம் ஆசிண்ணஸமாசிண்ணோ போ⁴ஜனஸ்ஸ காலோ, தத³ஞ்ஞோ விகாலோதி ஆஹ – ‘‘விகாலபோ⁴ஜனாதி காலாதிக்கந்தபோ⁴ஜனா’’தி.

10. க³ந்த⁴விலேபனஸுத்தவண்ணனா

1150. யம் கிஞ்சி புப்ப²ந்தி க³ந்தி²மம் அக³ந்தி²மம் வா யம் கிஞ்சி புப்ப²ஜாதம், ததா² பிஸிதாதி³பே⁴த³ம் யம் கிஞ்சி க³ந்த⁴ஜாதம்.

9. ததியஆமகத⁴ஞ்ஞபேய்யாலவக்³கோ³

1. நச்சகீ³தஸுத்தவண்ணனா

1151. ஸங்கே²பதோ ‘‘ஸப்³ப³பாபஸ்ஸ அகரண’’ந்திஆதி³னயப்பவத்தம் (தீ³.நி. 2.90; த⁴.ப. 183) ப⁴க³வதோ ஸாஸனம் அச்சந்தச²ந்த³ராக³பவத்திதோ நச்சாதீ³னம் த³ஸ்ஸனம் ந அனுலோமேதீதி ஆஹ ‘‘ஸாஸனஸ்ஸ அனனுலோமத்தா’’தி. அத்தனா பரேஹி ச பயோஜியமானம் பயோஜாபியமானஞ்ச ஏதேனேவ நச்ச-ஸத்³தே³ன க³ஹிதம், ததா² கீ³தவாதி³தஸத்³தே³ஹி சாதி ஆஹ – ‘‘நச்சனனச்சாபனாதி³வஸேனா’’தி. ஆதி³-ஸத்³தே³ன கா³யன-கா³யாபன-வாத³ன-வாதா³பனாதீ³னி ஸங்க³ண்ஹாதி. த³ஸ்ஸனேன சேத்த² ஸவனம்பி ஸங்க³ஹிதம் விரூபேகஸேஸனயேன. யதா²ஸகம் விஸயஸ்ஸ ஆலோசனஸபா⁴வதாய வா பஞ்சன்னம் விஞ்ஞாணானம் ஸவனகிரியாயபி த³ஸ்ஸனஸங்கே²பஸப்³பா⁴வதோ ‘‘த³ஸ்ஸனா’’இச்சேவ வுத்தம். அவிஸூகபூ⁴தஸ்ஸ கீ³தஸ்ஸ ஸவனம் கதா³சி வட்டதீதி ஆஹ – ‘‘விஸூகபூ⁴தா த³ஸ்ஸனா சா’’தி. ததா² ஹி வுத்தம் பரமத்த²ஜோதிகாய கு²த்³த³கஅட்ட²கதா²ய (கு². பா. அட்ட². 2.பச்சி²மபஞ்சஸிக்கா²பத³வண்ணனா) – ‘‘த⁴ம்மூபஸம்ஹிதம் கீ³தம் வட்டதி, கீ³தூபஸம்ஹிதோ த⁴ம்மோ ந வட்டதீ’’தி.

2. உச்சாஸயனஸுத்தவண்ணனா

1152. உச்சாதி உச்ச-ஸத்³தே³ன ஸமானத்த²ம் ஏகம் ஸத்³த³ந்தரம். ஸேதி ஏத்தா²தி ஸயனம், உச்சாஸயனம் மஹாஸயனஞ்ச ஸமணஸாருப்பரஹிதம் படிக்கி²த்தந்தி ஆஹ – ‘‘பமாணாதிக்கந்தம் அகப்பியத்த²ரண’’ந்தி. ஆஸந்தா³தி³ஆஸனஞ்சேத்த² ஸயனேனேவ ஸங்க³ஹிதம். யஸ்மா பன ஆதா⁴ரே படிக்கி²த்தே ததா³தா⁴ரகிரியா படிக்கி²த்தாவ ஹோதி, தஸ்மா ‘‘உச்சாஸயனமஹாஸயனா’’இச்சேவ வுத்தம். அத்த²தோ பன தது³பபோ⁴க³பூ⁴தனிஸஜ்ஜானிபஜ்ஜனேஹி விரதி த³ஸ்ஸிதாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அத² வா உச்சாஸயனமஹாஸயனஞ்ச உச்சாஸயனமஹாஸயனஞ்சாதி உச்சாஸயனமஹாஸயனந்தி ஏதஸ்மிம் அத்தே² ஏகஸேஸனயேன அயம் நித்³தே³ஸோ கதோ யதா² – ‘‘நாமரூபபச்சயா ஸளாயதன’’ந்தி (உதா³. 1). ஆஸனகிரியாபுப்³ப³கத்தா வா ஸயனகிரியாய ஸயனக்³க³ஹணேனேவ ஆஸனம்பி க³ஹிதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

3. ஜாதரூபஸுத்தவண்ணனா

1153. அஞ்ஞேபி உக்³க³ஹாபனே உபனிக்கி²த்தஸாதி³யனே ச படிக்³க³ஹணத்தோ² லப்³ப⁴தீதி ஆஹ – ‘‘ந உக்³க³ண்ஹாபேந்தி, ந உபனிக்கி²த்தம் ஸாதி³யந்தீ’’தி. அத² வா திவித⁴ம் படிக்³க³ஹணம் காயேன வாசாய மனஸாதி. தத்த² காயேன படிக்³க³ஹணம் உக்³க³ஹணம், வாசாய படிக்³க³ஹணம் உக்³க³ஹாபணம், மனஸா படிக்³க³ஹணம் ஸாதி³யனம். திவித⁴ம்பி படிக்³க³ஹணம் ஸாமஞ்ஞனித்³தே³ஸேன, ஏகஸேஸனயேன வா க³ஹேத்வா ‘‘படிக்³க³ஹணா’’தி வுத்தந்தி ஆஹ – ‘‘நேவ நம் உக்³க³ண்ஹந்தீ’’திஆதி³. ஏஸ நயோ ‘‘ஆமகத⁴ஞ்ஞபடிக்³க³ஹணா’’திஆதீ³ஸுபி.

4. ஆமகத⁴ஞ்ஞஸுத்தவண்ணனா

1154. நீவாராதி³உபத⁴ஞ்ஞஸ்ஸ ஸாலிஆதி³மூலத⁴ஞ்ஞந்தோக³த⁴த்தா வுத்தம் ‘‘ஸத்தவித⁴ஸ்ஸா’’தி.

5. ஆமகமம்ஸஸுத்தவண்ணனா

1155. ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பஞ்ச வஸானி பே⁴ஸஜ்ஜானி – அச்ச²வஸம், மச்ச²வஸம், ஸுஸுகாவஸம், ஸூகரவஸம், க³த்³ரப⁴வஸ’’ந்தி (மஹாவ. 262; பாரா. அட்ட². 623) வுத்தத்தா இத³ம் உத்³தி³ஸ்ஸ அனுஞ்ஞாதம் நாம. தஸ்ஸ பன ‘‘காலே படிக்³க³ஹித’’ந்தி (மஹாவ. 262) வுத்தத்தா படிக்³க³ஹணம் வட்டதீதி ஆஹ – ‘‘அஞ்ஞத்ர உத்³தி³ஸ்ஸ அனுஞ்ஞாதா’’தி. வினயவஸேன உபபரிக்கி²தப்³போ³, தஸ்மா ஸமந்தபாஸாதி³காய வினயட்ட²கதா²ய வுத்தனயேனேத்த² வினிச்ச²யோ வேதி³தப்³போ³.

10. சதுத்த²ஆமகத⁴ஞ்ஞபேய்யாலவக்³கோ³

2-3. கயவிக்கயஸுத்தாதி³வண்ணனா

1162-63. கஸ்ஸசி ப⁴ண்ட³ஸ்ஸ க³ஹணம் கயோ, தா³னம் விக்கயோ. தத்த² தத்தா²தி கா³மந்தரே ஸந்திகே ச க³மனம் தூ³தகம்மந்தி வுச்சதீதி யோஜனா. பஹிணக³மனம் கு²த்³த³கக³மனம்.

4. துலாகூடஸுத்தவண்ணனா

1164. ரூபகூடம் ஸரூபேன ஸதி³ஸேன ச²லவோஹாரோ. அங்க³கூடம் அத்தனோ ஹத்தா²தி³னா அங்கா³னம் ச²லகரணம். க³ஹணகூடம் மானேஸு க³ஹணவஸேன. படிச்ச²ன்னகூடம் அயசுண்ணாதி³னா படிச்ச²ன்னேன ச²லகரணம். மஹதியா துலாய. பச்சா²பா⁴கே³தி துலாய பச்சி²மபா⁴கே³. ஹத்தே²னாதி ஹத்த²பதே³ஸேன. அக்கமதீதி உட்டா²தும் அதே³ந்தோ க³ண்ஹாதி. த³த³ந்தோ புப்³ப³பா⁴கே³தி பரேஸம் த³த³ந்தோ புப்³ப³பா⁴கே³ ஹத்தே²ன துலம் அக்கமதி. தந்தி அயசுண்ணம்.

லோஹபாதியோதி தம்ப³லோஹபாதியோ. ஸுவண்ணவண்ணா கரோந்தீதி அஸனிகா²த³ஸுவண்ணகனகலிம்பிதா ஸுவண்ணவண்ணா கரோந்தி. மானபா⁴ஜனஸ்ஸ ஹத³யபூ⁴தஸ்ஸ அப்³ப⁴ந்தரஸ்ஸ பி⁴ன்னம் ஹத³யபே⁴தோ³. நிமியமானஸ்ஸ திலதண்டு³லாதி³கஸ்ஸ ஸிகா²ய அக்³க³கோடியா பி⁴ன்னம் ஸிகா²பே⁴தோ³. கே²த்தாதீ³னம் மினனரஜ்ஜுயா அஞ்ஞதா²கரணம் ரஜ்ஜுபே⁴தோ³. ரஜ்ஜுக³ஹணேனேவ சேத்த² த³ண்ட³கஸ்ஸ க³ஹணம் கதமேவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

6-11. சே²த³னஸுத்தாதி³வண்ணனா

1166-71. வதோ⁴தி முட்டி²ப்பஹாரகஸாதாளனாதீ³ஹி ஹிம்ஸனம், விஹேட²னந்தி அத்தோ². விஹேட²னத்தோ²பி ஹி வத⁴-ஸத்³தோ³ தி³ஸ்ஸதி ‘‘அத்தா²னம் வதி⁴த்வா வதி⁴த்வா ரோதே³ய்யா’’திஆதீ³ஸு. அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘மாரண’’ந்தி வுத்தம், தம் பன போத²னம் ஸந்தா⁴யாதி ஸக்கா விஞ்ஞாதும் மாரணஸத்³த³ஸ்ஸ விஹிம்ஸனேபி தி³ஸ்ஸனதோ. ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.

ஆமகத⁴ஞ்ஞபேய்யாலவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸாரத்த²ப்பகாஸினியா ஸம்யுத்தனிகாய-அட்ட²கதா²ய

மஹாவக்³க³வண்ணனாய லீனத்த²ப்பகாஸனா நிட்டி²தா.

நிக³மனகதா²வண்ணனா

ஸகலரூபாரூபஸம்மஸனே ஸண்ஹஸுகு²மவிஸயஞாணதாய விபஸ்ஸனாசாரனிபுணபு³த்³தீ⁴னம் ஸுஸம்யதகாயவசீஸமாசாரதாய ஸமத²விபஸ்ஸனாஸு ஸம்மதே³வ யதனதோ ச யதீனம் பி⁴க்கூ²னம் க²ந்தா⁴யதனதா⁴துஸச்சிந்த்³ரியபடிச்சஸமுப்பாத³பே⁴தே³ பரமத்த²த⁴ம்மே நானானயேஹி ஞாணவிபா⁴க³ஸ்ஸ ஸன்னிஸ்ஸயேன ப³ஹுகாரஸ்ஸ ஸம்யுத்தாக³மவரஸ்ஸ அத்த²ஸம்வண்ணனம் காதும் ஸாரத்த²ப்பகாஸனதோ ஏவ நிபுணா யா மயா அட்ட²கதா² ஆரத்³தா⁴தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸவிஸேஸம் பஞ்ஞாவஹகு³ணத்தா ஏவ ஹிஸ்ஸ க³ந்தா²ரம்பே⁴ ஆதி³தோபி ‘‘பஞ்ஞாபபே⁴த³ஜனனஸ்ஸா’’தி வுத்தம். மஹாஅட்ட²கதா²ய ஸாரந்தி ஸம்யுத்தமஹாஅட்ட²கதா²ய ஸாரம். ஏகூனஸட்டி²மத்தோதி தோ²கம் ஊனபா⁴வதோ மத்த-ஸத்³த³க்³க³ஹணம்.

மூலட்ட²கதா²ய ஸாரந்தி புப்³பே³ வுத்தஸம்யுத்தமஹாஅட்ட²கதா²ய ஸாரமேவ புன நிக³மனவஸேன வுத்தந்தி. அத² வா மூலட்ட²கதா²ய ஸாரந்தி போராணட்ட²கதா²ஸு அத்த²ஸாரம். தேன ஏதம் த³ஸ்ஸேதி ‘‘ஸம்யுத்தமஹாஅட்ட²கதா²ய அத்த²ஸாரம் ஆதா³ய இமம் ஸாரத்த²ப்பகாஸினிம் கரோந்தேன ஸேஸமஹானிகாயானம்பி மூலட்ட²கதா²ஸு இத⁴ வியோக³க்க²மம் அத்த²ஸாரம் ஆதா³ய அகாஸி’’ந்தி. ‘‘மஹாவிஹாராதி⁴வாஸீன’’ந்தி ச இத³ம் புரிமபச்சி²மபதே³ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³ப³ம் ‘‘மஹாவிஹாராதி⁴வாஸீனம் ஸமயம் பகாஸயந்திம் மஹாவிஹாராதி⁴வாஸீனம் மூலட்ட²கதா²ய ஸாரம் ஆதா³யா’’தி ச. தேன புஞ்ஞேன. ஹோது ஸப்³போ³ ஸுகீ² லோகோதி காமாவசராதி³விபா⁴கோ³ ஸப்³போ³ ஸத்தலோகோ யதா²ரஹம் போ³தி⁴த்தயாதி⁴க³மவஸேன ஸம்பயுத்தேன நிப்³பா³னஸுகே²ன ஸுகி²தோ ஹோதூதி ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ அச்சந்தம் ஸுகா²தி⁴க³மாய அத்தனோ புஞ்ஞம் பரிணாமேதி.

ஏத்தாவதா ஸாரத்த²ப்பகாஸினியா

ஸம்யுத்தனிகாய-அட்ட²கதா²ய லீனத்த²ப்பகாஸனா நிட்டி²தா.

ஸம்யுத்தடீகா ஸமத்தா.