1. ஸோதாபத்திவக்³கோ³

1. வாதஸுத்தவண்ணனா

206. ந ஏதே வாதாதி யே இமே ருக்க²ஸாகா²தி³ப⁴ஞ்ஜனகரா, ஏதே ஸத்தகாயத்தா வாதா நாம ந ஹோந்தி. தே ஹி நிச்சா து⁴வா ஸஸ்ஸதா. தேனாஹ ‘‘வாதோ பனா’’திஆதி³. தேன ஸத்தஸு காயேஸு சதுத்த²ம் காயமாஹ. ருக்க²ஸாகா²தி³ப⁴ஞ்ஜனகோ ஏஸோ வாதலேஸோ நாம, வாதஸதி³ஸோதி அத்தோ². ஏஸிகத்த²ம்போ⁴ வியாதி இமினா நிச்சலபா⁴வமேவ த³ஸ்ஸேதி, பப்³ப³தகூடம் வியாதி இமினா பன ஸஸ்ஸதிஸமம்வாபி. அயஞ்ஹி வாயு காயஸ்ஸ நிச்சதம் அபி⁴னிவிஸ்ஸ டி²தோ ‘‘மா ச அனிச்சதா பரோ ஹோதூ’’தி ந வாதா வாயந்தீதி பா³த⁴தி. ஏஸ நயோ நதி³யோ ஸந்த³ந்தீதிஆதீ³ஸு. உத³கம் பனாதி து³தியம் காயம் ஸந்தா⁴யாஹ. க³ப்³போ⁴ பன ந நிக்க²மதி கூடட்டா²தி³பா⁴வேனேவ தஸ்ஸ லப்³ப⁴னதோ. நேவ தே உதே³ந்தி யதா² வாதா, ஏவம் திட்ட²னதோ லோகஸ்ஸ பன ததா² மதிமத்தந்தி அதி⁴ப்பாயோ.

வாதஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

2-4. ஏதம்மமஸுத்தாதி³வண்ணனா

207-209. தி³ட்ட²ம் ரூபாயதனம் சக்கு²னா த³ட்ட²ப்³ப³தோ. ஸுதம் ஸத்³தா³யதனம் ஸோதேன ஸோதப்³ப³தோ. முதம் க³ந்தா⁴யதனாதி³ திவித⁴ம் ஸம்பத்தகா³ஹீஹி கா⁴னாதீ³ஹி பத்வா க³ஹேதப்³ப³தோ. அவஸேஸானி சக்கா²தீ³னி ஸத்தாயதனானி விஞ்ஞாதம் நாம கேவலம் மனோவிஞ்ஞாணேன விஜானிதப்³ப³தோ. பத்தந்தி அனுப்பத்தம், யம் கிஞ்சி பாபுணிதப்³ப³ம் பரியேஸித்வா க³வேஸித்வா ஸம்பத்தந்தி அனுப்பத்தம். பரியேஸிதந்தி பரியிட்ட²ம். சித்தேன அனுஸஞ்சரிதந்தி மனஸா சிந்திதம். ‘‘பத்தம் பரியேஸித’’ந்தி ஏதஸ்மிம் பத³த்³வயே சதுக்கம் ஸம்ப⁴வதீதி தம் த³ஸ்ஸேத்வா தஸ்ஸ வஸேன பத்தபரியேஸிதபதா³னி, ததோ மனஸா அனுவிசரிதஞ்ச நீஹரித்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘லோகஸ்மிம் ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² பரியேஸித்வா பத்தம் நாம பரியேஸனாய பரிக்³கா³ஹபா⁴வதோ. பரியேஸிதம் நாம கேவலம் பரியேஸிதமேவாதி கத்வா பரியேஸித்வா பத்தஸ்ஸ மனுஸ்ஸானுவிசரிதஸ்ஸ வுத்தத்தா. பட²மவிகப்பே ஸங்கரோ அத்தீ²தி அஸங்கரதோ ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அத² வா’’திஆதி³ வுத்தம். ஸப்³ப³ந்தி விஞ்ஞாதாதி³. தஞ்ஹி மனோவிஞ்ஞாணேன க³ஹிதத்தா மனஸா அனுவிசரிதம் நாம ந தி³ட்ட²ம் ஸுதம் முதம்.

ஏதம்மமஸுத்தாதி³வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. நத்தி²தி³ன்னஸுத்தவண்ணனா

210. தி³ன்னந்தி தே³ய்யத⁴ம்மஸீஸேன தா³னம் வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘தி³ன்னஸ்ஸ ப²லாபா⁴வம் ஸந்தா⁴யா’’தி, தி³ன்னம் பன அன்னாதி³வத்து²ம் கத²ம் படிக்கி²பந்தி. ஏஸ நயோ ‘‘யிட்ட²ம் ஹுத’’ந்தி ஏத்தா²பி. மஹாயாகோ³தி ஸப்³ப³ஸாதா⁴ரணம் மஹாதா³னம். பஹேணகஸக்காரோதி பாஹுனகானம் காதப்³ப³ஸக்காரோ. ப²லந்தி ஆனிஸம்ஸப²லம் நிஸ்ஸந்த³ப²லஞ்ச. விபாகோதி ஸதி³ஸப²லம். பரலோகே டி²தஸ்ஸ அயம் லோகோ நத்தீ²தி பரலோகே டி²தஸ்ஸ கம்முனா லத்³த⁴ப்³போ³ அயம் லோகோ ந ஹோதி. இத⁴லோகே டி²தஸ்ஸபி பரலோகோ நத்தீ²தி இத⁴லோகே டி²தஸ்ஸ கம்முனா லத்³த⁴ப்³போ³ பரலோகோ ந ஹோதி. தத்த² காரணமாஹ – ‘‘ஸப்³பே³ தத்த² தத்தே²வ உச்சி²ஜ்ஜந்தீ’’தி. இமே ஸத்தா யத்த² யத்த² ப⁴வே யோனிஆதீ³ஸு ச டி²தா, தத்த² தத்தே²வ உச்சி²ஜ்ஜந்தி நிருத³யவினாஸவஸேன நஸ்ஸந்தி. ப²லாபா⁴வவஸேனாதி மாதாபிதூஸு ஸம்மாபடிபத்திமிச்சா²படிபத்தீனம் ப²லஸ்ஸ அபா⁴வவஸேன ‘‘நத்தி² மாதா, நத்தி² பிதா’’தி வத³ந்தி, ந மாதாபிதூனம், நாபி தேஸு இதா³னி கரியமானஸக்காராஸக்காரானம் அபா⁴வவஸேன தேஸம் லோகபச்சக்க²த்தா. புப்³பு³ளகஸ்ஸ விய இமேஸம் ஸத்தானம் உப்பாதோ³ நாம கேவலோ, ந ப⁴வதோ சவித்வா ஆக³மனபுப்³ப³கோதி த³ஸ்ஸனத்த²ம் ‘‘நத்தி² ஸத்தா ஓபபாதிகா’’தி வுத்தந்தி ஆஹ – ‘‘சவித்வா உப்பஜ்ஜனகஸத்தா நாம நத்தீ²’’தி. ஸமணேன நாம யாதா²வதோ ஜானந்தேன கஸ்ஸசி அகதே²த்வா ஸஞ்ஞதேன ப⁴விதப்³ப³ம், அஞ்ஞதா² ஆஹோபுரிஸிகா நாம ஸியா. கிஞ்ஹி பரோ பரஸ்ஸ கரிஸ்ஸதி, ததா² ச அத்தனோ ஸம்பாத³னஸ்ஸ கஸ்ஸசி அவஸ்ஸயோ ஏவ ந ஸியா தத்த² தத்தே²வ உச்சி²ஜ்ஜனதோதி ஆஹ ‘‘யே இமஞ்ச…பே… பவேதே³ந்தீ’’தி.

சதூஸு மஹாபூ⁴தேஸு நியுத்தோதி சாதுமஹாபூ⁴திகோ. யதா² பன மத்திகாய நிப்³ப³த்தம் பா⁴ஜனம் மத்திகாமயம், ஏவமயம் சதூஹி மஹாபூ⁴தேஹி நிப்³ப³த்தோதி ஆஹ ‘‘சதுமஹாபூ⁴தமயோ’’தி. அஜ்ஜ²த்திகா பத²வீதா⁴தூதி ஸத்தஸந்தானக³தா பத²வீதா⁴து. பா³ஹிரம் பத²வீதா⁴துந்தி ப³ஹித்³தா⁴ மஹாபத²விம். அனுயாதீதி தஸ்ஸ அனுரூபபா⁴வேன யாதி உபேதி. உபக³ச்ச²தீதி புப்³பே³ பா³ஹிரபத²வீகாயதோ ததே³கதே³ஸபூ⁴தா பத²வீ ஆக³ந்த்வா அஜ்ஜ²த்திகபா⁴வப்பத்தியா ஸத்தபா⁴வேன ஸண்டி²தா இதா³னி க⁴டாதி³பத²வீ விய தமேவ பா³ஹிரபத²வீகாயம் உபேதி உபக³ச்ச²தி, ஸப்³ப³ஸோ தேன நிப்³பி³ஸேஸதம் ஏகீபா⁴வமேவ க³ச்ச²தீதி அத்தோ². ஆபாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோதி ஏத்த² பஜ்ஜுன்னேன மஹாஸமுத்³த³தோ க³ஹிதஆபோ விய வஸ்ஸோத³கபா⁴வேன புனபி மஹாஸமுத்³த³ம், ஸூரியரம்ஸிதோ க³ஹிதஇந்த³க்³கி³ஸங்கா²ததேஜோ விய புனபி ஸூரியரம்ஸிம், மஹாவாயுக²ந்த⁴தோ நிக்³க³தமஹாவாயோ விய தமேவ வாயுக²ந்த⁴ம் உபேதி உபக³ச்ச²தீதி தி³ட்டி²க³திகோ ஸயமேவ அத்தனோ வாத³ம் பி⁴ந்த³தி. உம்மத்தகபச்சி²ஸதி³ஸஞ்ஹி தி³ட்டி²க³திகத³ஸ்ஸனம். மனச்ச²ட்டா²னி இந்த்³ரியானி ஆகாஸம் பக்க²ந்த³ந்தி தேஸம் விஸயபா⁴வா விஸயாபீதி வத³தி. விஸயிக்³க³ஹணேன ஹி விஸயா க³ஹிதா ஏவ ஹோந்தீதி. கு³ணாகு³ணபதா³னீதி கு³ணதோ³ஸகோட்டா²ஸா. ஸரீரமேவ பதா³னீதி அதி⁴ப்பேதம் ஸரீரேன தம்தம்கிரியாய பஜ்ஜிதப்³ப³தோ. த³ப்³ப³ந்தி முய்ஹந்தீதி த³த்தூ, மூள்ஹபுக்³க³லா. தேஹி த³த்தூஹி பா³லமனுஸ்ஸேஹி பஞ்ஞத்தம்.

நத்தி²தி³ன்னஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

6. கரோதோஸுத்தவண்ணனா

211. ஸஹத்தா² கரோந்தஸ்ஸாதி ஸஹத்தே²ன கரோந்தஸ்ஸ. நிஸ்ஸக்³கி³யதா²வராத³யோபி இத⁴ ஸஹத்த²கரணேனேவ ஸங்க³ஹிதா. ஹத்தா²தீ³னீதி ஹத்த²பாத³கண்ணனாஸாதீ³னி. பசனம் த³ஹனம் விபா³த⁴னந்தி ஆஹ ‘‘த³ண்டே³ன பீளேந்தஸ்ஸா’’தி. பபஞ்சஸூத³னியம் ‘‘தஜ்ஜேந்தஸ்ஸ சா’’தி அத்தோ² வுத்தோ, இத⁴ பன ஸுமங்க³லவிலாஸினியம் விய தஜ்ஜனம் பரிபா⁴ஸனம் த³ண்டே³னேவ ஸங்க³ஹேத்வா ‘‘த³ண்டே³ன பீளேந்தஸ்ஸ’’இச்சேவ வுத்தம். ஸோகம் ஸயம் கரோந்தஸ்ஸாதி பரஸ்ஸ ஸோககாரணம் ஸயம் கரோந்தஸ்ஸ, ஸோகம் வா உப்பாதே³ந்தஸ்ஸ. பரேஹி அத்தனோ வசனகரேஹி. ஸயம்பி ப²ந்த³தோதி பரஸ்ஸ விபா³த⁴னப்பயோகே³ன ஸயம்பி ப²ந்த³தோ. அதிபாதயதோதி பத³ம் ஸுத்³த⁴கத்துஅத்தே² ஹேதுகத்துஅத்தே² ச வத்ததீதி ஆஹ – ‘‘ஹனந்தஸ்ஸபி ஹனாபேந்தஸ்ஸபீ’’தி. காரணவஸேனாதி காராபனவஸேன.

க⁴ரஸ்ஸ பி⁴த்தி அந்தோ ச ப³ஹி ச ஸந்தி⁴தா ஹுத்வா டி²தாவ க⁴ரஸந்தி⁴. கிஞ்சிபி அஸேஸேத்வா நிரவஸேஸோ லோபோ நில்லோபோ. ஏகாகா³ரே நியுத்தோ விலோபோ ஏகாகா³ரிகோ. பரிதோ ஸப்³ப³ஸோ பந்தே² ஹனனம் பரிபந்தோ². பாபம் ந கரீயதி புப்³பே³ அஸதோ உப்பாதே³தும் அஸக்குணேய்யத்தா, தஸ்மா நத்தி² பாபம். யதி³ ஏவம் கத²ம் ஸத்தா பாபே பவத்தந்தீதி ஆஹ ‘‘ஸத்தா பன கரோமாதி ஏவம்ஸஞ்ஞினோ ஹோந்தீ’’தி ஏவம் கிரஸ்ஸ ஹோதி இமேஸஞ்ஹி ஸத்தானம் ஹிம்ஸாதி³கிரியா ந அத்தானம் பு²ஸதி தஸ்ஸ நிச்சதாய நிப்³பி³காரத்தா, ஸரீரம் பன அசேதனம் கட்ட²கலிங்க³ரூபமம், தஸ்மிம் விகோபிதேபி ந கிஞ்சி பாபந்தி. கு²ரனேமினாதி நிஸிதகு²ரமயனேமினா, கு²ரஸதி³ஸனேமினாதி அத்தோ².

க³ங்கா³ய த³க்கி²ணா தி³ஸா அப்பதிரூபதே³ஸோ, உத்தரதி³ஸா பதிரூபதே³ஸோதி அதி⁴ப்பாயேன ‘‘த³க்கி²ணஞ்சேபீ’’திஆதி³ வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘த³க்கி²ணதீரே மனுஸ்ஸா கக்க²ளா’’திஆதி³. மஹாயாக³ந்தி மஹாவிஜிதயஞ்ஞஸதி³ஸம் மஹாயாக³ம். உபோஸத²கம்மேனாதி உபோஸத²கம்மேன ச. ச-ஸத்³தோ³ ஹேத்த² லுத்தனித்³தி³ட்டோ². த³மஸத்³தோ³ ஹி இந்த்³ரியஸம்வரஸ்ஸ உபோஸத²ஸீலஸ்ஸ ச வாசகோ இதா⁴தி⁴ப்பேதோ. கேசி பன ‘‘உபோஸத²கம்மேனா’’தி இத³ம் இந்த்³ரியத³மனஸ்ஸ விஸேஸனம், தஸ்மா ‘‘உபோஸத²கம்மபூ⁴தேன இந்த்³ரியத³மேனா’’தி அத்த²ம் வத³ந்தி. ஸீலஸம்யமேனாதி ஸீலஸம்வரேன. ஸச்சவசனேனாதி ஸச்சவாசாய. தஸ்ஸா விஸும் வசனம் லோகே க³ருதரபுஞ்ஞஸம்மதபா⁴வதோ. யதா² ஹி பாபத⁴ம்மேஸு முஸாவாதோ³ க³ரு, ஏவம் புஞ்ஞத⁴ம்மேஸு ஸச்சவாசா. தேனாஹ ப⁴க³வா – ‘‘ஏகம் த⁴ம்மம் அதீதஸ்ஸா’’திஆதி³ (இதிவு. 25). பவத்தீதி யோ கரோதீதி வுச்சதி, தஸ்ஸ ஸந்தானே ப²லஸ்ஸ நிப்³ப³த்தியா பச்சயபா⁴வேன பவத்தி. ஸப்³ப³தா²தி ‘‘கரோதோ’’திஆதி³னா வுத்தேன ஸப்³ப³ப்பகாரேன கிரியமேவ படிக்கி²பந்தி.

கரோதோஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

7. ஹேதுஸுத்தவண்ணனா

212. உப⁴யேனாதி ஹேதுபச்சயபடிஸேத⁴வசனேன. ஸம்கிலேஸபச்சயந்தி ஸம்கிலிஸனஸ்ஸ மலீனபா⁴வஸ்ஸ காரணம். விஸுத்³தி⁴பச்சயந்தி ஸம்கிலேஸதோ விஸுத்³தி⁴யா வோதா³னஸ்ஸ காரணம். நத்தி² ப³லந்தி ஸத்தானம் தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸம்பராயிகனிப்³பா³னஸம்பத்திஆவஹம் ப³லம் நாம கிஞ்சி நத்தி². தேனாஹ ‘‘யம்ஹீ’’திஆதி³. நித³ஸ்ஸனமத்தஞ்சேதம், ஸம்கிலேஸிகம்பி சாயம் படிக்கி²பதேவ. அஞ்ஞமஞ்ஞவேவசனானீதி தஸ்ஸா தஸ்ஸா கிரியாய உஸ்ஸன்னட்டே²ன ப³லம், ஸூரவீரபா⁴வாவஹட்டே²ன வீரியம், தமேவ த³ள்ஹக்³கா³ஹபா⁴வதோ போரிஸம் து⁴ரம் வஹந்தேன பவத்தேதப்³ப³தோ புரிஸதா²மோ, பரம் பரம் டா²னம் அக்கமனப்பவத்தியா புரிஸபரக்கமோதி வுத்தோதி வேதி³தப்³ப³ம்.

ஸத்வயோக³தோ, ரூபாதீ³ஸு வா ஸத்ததாய ஸத்தா, பாணனதோ அஸ்ஸாஸனபஸ்ஸாஸனவஸேன பவத்தியா பாணா, தே பன ஸோ ஏகிந்த்³ரியாதி³வஸேன விப⁴ஜித்வா வத³தீதி ஆஹ ‘‘ஏகிந்த்³ரியோ’’திஆதி³. அண்ட³கோஸாதீ³ஸு ப⁴வனதோ பூ⁴தாதி வுச்சந்தீதி ஆஹ ‘‘அண்ட³…பே… வத³ந்தீ’’தி. ஜீவனதோ பாணம் தா⁴ரேந்தா விய வட்³ட⁴னதோ ஜீவாதி ஸாலியவாதி³கே வத³ந்தி. நத்தி² ஏதேஸம் ஸம்கிலேஸவிஸுத்³தீ⁴ஸு வஸோதி அவஸா. நத்தி² தேஸம் ப³லம் வீரியந்தி அப³லா அவீரியா. நியததாதி அச்சே²ஜ்ஜஸுத்தாவுதாபே⁴ஜ்ஜமணினோ விய நியதப்பவத்திதாய க³திஜாதிப³ந்தா⁴பவக்³க³வஸேன நியமோ. தத்த² தத்த² க³மனந்தி ச²ன்னம் அபி⁴ஜாதீனம் வஸேன தாஸு தாஸு க³தீஸு உபக³மனம். ஸமவாயேன ஸமாக³மோ ஸங்க³தி. ஸபா⁴வோயேவாதி யதா² கண்டகஸ்ஸ திக்க²தா, கபித்த²ப²லானம் பரிமண்ட³லதா, மிக³பக்கீ²னம் விசித்தாகாரதா, ஏவம் ஸப்³ப³ஸ்ஸபி லோகஸ்ஸ ஹேதுபச்சயேஹி வினா ததா² ததா² பரிணாமோ, அயம் ஸபா⁴வோ ஏவ அகித்திமோ ஏவ. தேனாஹ ‘‘யேன ஹீ’’திஆதி³. ச²ளபி⁴ஜாதியோ பரதோ வித்தா²ரீயந்தி. ஸுக²ஞ்ச து³க்க²ஞ்ச படிஸம்வேதே³ந்தீதி வத³ந்தா அது³க்க²மஸுக²பூ⁴பி⁴ம் ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் ந ஜானந்தீதி உல்லிங்கே³ந்தோ ‘‘அஞ்ஞா ஸுக²து³க்க²பூ⁴மி நத்தீ²தி த³ஸ்ஸேந்தீ’’தி ஆஹ.

ஹேதுஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

8-10. மஹாதி³ட்டி²ஸுத்தாதி³வண்ணனா

213-215. அகதாதி ஸமேன வா விஸமேன வா கேனசி ஹேதுனா ந கதா ஏவ. கேனசி கதம் கரணம் விதா⁴னம் நத்தி² ஏதேஸந்தி அகதவிதா⁴னா. பத³த்³வயேனபி லோகே கேனசி ஹேதுபச்சயேன நேஸம் அபி⁴னிப்³ப³த்திதாபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. இத்³தி⁴யாபி ந நிம்மிதாதி கஸ்ஸசி இத்³தி⁴மதோ தே³வஸ்ஸ ப்³ரஹ்முனோ வா இத்³தி⁴யாபி ந நிம்மிதா. அனிம்மிதாதி வா கஸ்ஸசி அனிம்மாபகா. அஜனகாதி ஏதேன பத²வீகாயாதீ³னம் ரூபாதி³ஜனகபா⁴வம் படிக்கி²பதி. ரூபஸத்³தா³த³யோ ஹி பத²வீகாயாதீ³ஹி அப்படிப³த்³த⁴வுத்திகாதி தஸ்ஸ லத்³தி⁴. யதா² பப்³ப³தகூடம் கேனசி அனிப்³ப³த்திதம் கஸ்ஸசி ச அனிப்³ப³த்தகம், ஏவமேதேபீதி ஆஹ ‘‘கூடட்டா²’’தி. யமித³ம் ‘‘பீ³ஜாதி³தோ அங்குராதி³ ஜாயதீ’’தி வுச்சதி, தஞ்ச விஜ்ஜமானமேவ ததோ நிக்க²மதி, நாவிஜ்ஜமானம், அஞ்ஞதா² யதோ குதோசி யஸ்ஸ கஸ்ஸசி உப்பத்தி ஸியாதி அதி⁴ப்பாயோ. டி²தாதி நிப்³பி³காரபா⁴வேன டி²தா. ந சலந்தீதி ந விகாரம் ஆபஜ்ஜந்தி. விகாராபா⁴வேன ஹி தேஸம் ஸத்தன்னம் காயானம் ஏஸிகட்டா²யிட்டி²ததா. அனிஞ்ஜனஞ்ச அத்தனோ பகதியா அவட்டா²னமேவ. தேனாஹ ‘‘ந விபரிணமந்தீ’’தி. அவிபரிணாமத⁴ம்மத்தா ஏவ ச நே அஞ்ஞமஞ்ஞம் ந ப்³யாபா³தே⁴ந்தி. ஸதி ஹி விகாரம் ஆபாதே³தப்³ப³தாய ப்³யாபா³த⁴கதாபி ஸியா, ததா² அனுக்³க³ஹேதப்³ப³தாய அனுக்³கா³ஹகதாதி தத³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் பாளியம் ‘‘நால’’ந்திஆதி³ வுத்தம். பத²வீ ஏவ காயேகதே³ஸத்தா பத²விகாயோ. ஜீவஸத்தமானம் காயானம் நிச்சதாய நிப்³பி³காராபா⁴வதோ ந ஹந்தப்³ப³தா, ந கா⁴டேதப்³ப³தா சாதி நேவ கோசி ஹந்தா கா⁴தேதா வா. தேனாஹ ‘‘ஸத்தன்னந்த்வேவா’’திஆதி³. யதி³ கோசி ஹந்தா நத்தி², கத²ம் ஸத்த²ப்பஹாரோதி ஆஹ ‘‘யதா² முக்³க³ராஸிஆதீ³ஸூ’’திஆதி³. கேவலம் ஸஞ்ஞாமத்தமேவ ஹோதி, ந கா⁴தனாதி³, பரமத்த²தோ ஸத்தன்னந்த்வேவ காயானம் அவிகோபனீயபா⁴வதோதி அதி⁴ப்பாயோ.

பமுக²யோனீனந்தி மனுஸ்ஸதிரச்சா²னாதீ³ஸு க²த்தியப்³ராஹ்மணாதி³ஸீஹப்³யக்³கா⁴தி³வஸேன பதா⁴னயோனீனம். ஸட்டி²ஸதானி ச²ஸஹஸ்ஸானி. ‘‘பஞ்ச ச கம்முனோ ஸதானீ’’தி பத³ஸ்ஸ அத்த²த³ஸ்ஸனம் ‘‘பஞ்ச கம்மஸதானி சா’’தி. ஏஸேவ நயோதி இமினா ‘‘கேவலம் தக்கமத்தேன நிரத்த²கதி³ட்டி²ம் தீ³பேதீ’’தி இமமேவ அத்த²ம் அதிதி³ஸதி. ஏத்த² ச தக்கமத்தகேனாதி இமினா யஸ்மா தக்கிகா நிரங்குஸதாய பரிகப்பனஸ்ஸ யம் கிஞ்சி அத்தனோ பரிகப்பிதம் ஸாரதோ மஞ்ஞமானா ததே²வ அபி⁴னிவிஸ்ஸ தக்கதி³ட்டி²கா³ஹம் க³ண்ஹந்தி, தஸ்மா ந தேஸம் தி³ட்டி²வத்தூ²ஸு விஞ்ஞூஹி விசாரணா காதப்³பா³தி த³ஸ்ஸேதி. கேசீதி உத்தரவிஹாரவாஸினோ. தே ஹி ‘‘பஞ்ச கம்மானீதி சக்கு²ஸோதகா⁴னஜிவ்ஹாகாயா, இமானி பஞ்சிந்த்³ரியானி ‘பஞ்ச கம்மானீதி பஞ்ஞாபேந்தீ’’தி வத³ந்தி. கம்மந்தி லத்³தீ⁴தி ஓளாரிகபா⁴வதோ பரிபுண்ணகம்மந்தி லத்³தி⁴. மனோகம்மம் அனோளாரிகத்தா உபட்³ட⁴கம்மந்தி லத்³தீ⁴தி யோஜனா. ‘‘த்³வாஸட்டி²படிபதா³’’தி வத்தப்³பே³ ஸபா⁴வனிருத்திம் அஜானந்தா ‘‘த்³வட்டி²படிபதா³’’தி வத³ந்தி. ஏகஸ்மிம் கப்பேதி ஏகஸ்மிம் மஹாகப்பே. தத்தா²பி ச விவட்டட்டா²யிஸஞ்ஞிதே ஏகஸ்மிம் அஸங்க்²யேய்யகப்பே.

உரப்³பே⁴ ஹனந்தீதி ஓரப்³பி⁴கா. ஏவம் ஸூகரிகாத³யோ வேதி³தப்³பா³. லுத்³தா³தி அஞ்ஞேபி யே கேசி மாக³விகனேஸாதா³த³யோ, தே பாபகம்மபஸுததாய கண்ஹாபி⁴ஜாதீதி வத³ந்தி. பி⁴க்கூ²தி பு³த்³த⁴ஸாஸனே பி⁴க்கூ². தே கிர ‘‘ஸச்ச²ந்த³ராகா³ பரிபு⁴ஞ்ஜந்தீ’’தி அதி⁴ப்பாயேன சதூஸு பச்சயேஸு கண்டகே பக்கி²பித்வா கா²த³ந்தீதி வத³ந்தி. கஸ்மாதி சே? யஸ்மா தே பணீதபணீதே பச்சயே படிஸேவந்தீதி தஸ்ஸ மிச்சா²கா³ஹோ. ஞாயலத்³தே⁴பி பச்சயே பரிபு⁴ஞ்ஜமானா ஆஜீவகஸமயஸ்ஸ விலோமகா³ஹிதாய பச்சயேஸு கண்டகே பக்கி²பித்வா கா²த³ந்தி நாமாதி வத³ந்தீதி அபரே. ஏகே பப்³ப³ஜிதா, யே விஸேஸதோ அத்தகிலமதா²னுயோக³மனுயுத்தா. ததா² ஹி தே கண்டகே வத்தந்தா விய ஹோந்தீதி கண்டகவுத்திகாதி வுத்தா. ட²த்வா பு⁴ஞ்ஜனனஹானபடிக்கே²பாதி³வதஸமாயோகே³ன பண்ட³ரதரா. அசேலகஸாவகாதி ஆஜீவகஸாவகே வத³தி. தே கிர ஆஜீவகஸமயே ஆஜீவகலத்³தி⁴யா த³ள்ஹகா³ஹிதாய நிக³ண்டே²ஹிபி பண்ட³ரதரா. நந்தா³த³யோ கிர ததா²ரூபம் ஆஜீவகபடிபத்திம் உக்கம்ஸம் பாபேத்வா டி²தா, தஸ்மா நிக³ண்டே²ஹி ஆஜீவகஸாவகேஹி ச பண்ட³ரதரா வுத்தா. பரமஸுக்காபி⁴ஜாதீதி அயம் தேஸம் லத்³தி⁴.

புரிஸபூ⁴மியோதி பதா⁴னபுக்³க³லேன நித்³தே³ஸோ. இத்தீ²னம்பேதா பூ⁴மியோ இச்ச²ந்தேவ. பி⁴க்கு² ச பன்னகோதிஆதி³ தேஸம் பாளி ஏவ. தத்த² பன்னகோதி பி⁴க்கா²ய விசரணகோ, தேஸம் வா படிபத்தியா படிபன்னகோ. ஜினோதி ஜிண்ணோ ஜராவஸேன ஹீனதா⁴துகோ, அத்தனோ வா படிபத்தியா படிபக்கே² ஜினித்வா டி²தோ. ஸோ கிர ததா²பூ⁴தோ த⁴ம்மம்பி கஸ்ஸசி ந கதே²தி. தேனாஹ ‘‘ந கிஞ்சி ஆஹா’’தி. நிட்டு²ஹனாதி³விப்பகாரே கேனசி கதேபி க²மனவஸேன ந கிஞ்சி வத³தீதி வத³ந்தி. அலாபி⁴ந்தி ‘‘ஸோ ந கும்பி⁴முகா² படிக்³க³ண்ஹாதீ’’திஆதி³னா (தீ³. நி. 1.394) நயேன வுத்தஅலாப⁴ஹேதுஸமாயோகே³ன அலாபி⁴ம். ததோ ஏவ ஜிக⁴ச்சா²து³ப்³ப³ல்யபரேததாய ஸயனபராயணம் ஸமணம் பன்னபூ⁴மீதி வத³ந்தி.

ஆஜீவவுத்திஸதானீதி ஸத்தானம் ஆஜீவபூ⁴தானி ஜீவிகாவுத்திஸதானி. பஸுக்³க³ஹணேன ஏளகஜாதி க³ஹிதா, மிக³க்³க³ஹணேன ருருக³வயாதி³ஸப்³ப³மிக³ஜாதி. ப³ஹூ தே³வாதி சாதுமஹாராஜிகாதி³ப்³ரஹ்மகாயிகாதி³வஸேன தேஸம் அந்தரபே⁴த³வஸேன ப³ஹூ தே³வா. தத்த² சாதுமஹாராஜிகானம் ஏகச்சே அந்தரபே⁴தா³ மஹாஸமயஸுத்தவஸேன (தீ³. நி. 2.331 ஆத³யோ) தீ³பேதப்³பா³. மனுஸ்ஸாபி அனந்தாதி தீ³பதே³ஸகுலவம்ஸாஜீவாதி³விபா⁴கே³ன மனுஸ்ஸாபி அனந்தபே⁴தா³. பிஸாசா ஏவ பேஸாசா, தே மஹந்தமஹந்தா அஜக³ரபேதாத³யோ. ச²த்³த³ந்தத³ஹமந்தா³கினியோ குளீரமுசலிந்த³னாமேன வத³ந்தி.

பவுடாதி ஸப்³ப³க³ண்டி²கா. பண்டி³தோபி…பே… உத்³த⁴ம் ந க³ச்ச²தி. கஸ்மா? ஸத்தானம் ஸம்ஸரணகாலஸ்ஸ நியதபா⁴வதோ.

அபரிபக்கம் ஸம்ஸரணனிமித்தம் ஸீலாதி³னா பரிபாசேதி நாம ஸீக⁴ம்யேவ விஸுத்³தி⁴ப்பத்தியா. பரிபக்கம் கம்மம் பு²ஸ்ஸ பு²ஸ்ஸ பத்வா பத்வா காலே பரிபக்கபா⁴வாபாத³னேன ப்³யந்தீ கரோதி நாம. ஸுத்தகு³ளேதி ஸுத்தவட்டியம். நிப்³பே³டி²யமானமேவ பலேதீதி உபமாய ஸத்தானம் ஸம்ஸாரோ அனுக்கமேன கீ²யதேவ, ந தஸ்ஸ வட்³டீ⁴தி த³ஸ்ஸேதி பரிச்சி²ன்னரூபத்தா. நிப்³பே³டி²யமானமேவ ஸுத்தகு³ளம் க³ச்ச²தீதி வுச்சதி. தஞ்ச கோ² ஸுத்தபமாணேன, ஸுத்தே பன அஸதி குதோ க³ச்ச²தி ஸுத்தகு³ளம். தேனாஹ – ‘‘ஸுத்தே கீ²ணே ந க³ச்ச²தீ’’தி. தத்தே²வ திட்ட²தி ஸுத்தபரியந்தந்தி அதி⁴ப்பாயோ. காலவஸேனாதி அத்தனி வேடே²த்வா டி²தம் ஸுக²து³க்க²ம் யதா²வுத்தஸ்ஸ காலஸ்ஸ வஸேன நிப்³பே³டி²யமானோ பா³லோ ச பண்டி³தோ ச பலேதி க³ச்ச²தி, நாதிக்கமதி ஸம்ஸாரம்.

மஹாதி³ட்டி²ஸுத்தாதி³வண்ணனா நிட்டி²தா.

11-18. அந்தவாஸுத்தாதி³வண்ணனா

216-223. ஏகதோ வட்³டி⁴தனிமித்தந்தி ஏகபஸ்ஸேன வட்³டி⁴தம் கஸிணனிமித்தம். கா³ஹேனாதி லாபீ⁴ ஜா²னசக்கு²னா பஸ்ஸித்வா க³ஹணேன. தக்கேனாதி ந லாபீ⁴ தக்கமத்தேன. உப்பன்னதி³ட்டீ²தி ‘‘லோகோ’’தி உப்பன்னதி³ட்டி². ஸப்³ப³தோ வட்³டி⁴தந்தி ஸமந்ததோ அப்பமாணகஸிணனிமித்தம். ஏகமேவாதி ‘‘ஏகமேவ வத்தூ²’’தி உப்பன்னதி³ட்டி². அட்டா²ரஸ வேய்யாகரணானீதி வேய்யாகரணலக்க²ணப்பத்தானி அட்டா²ரஸ ஸுத்தானி. ஏகம் க³மனந்தி ஏகம் வேய்யாகரணக³மனம்.

அந்தவாஸுத்தாதி³வண்ணனா நிட்டி²தா.