5. க³ஹபதிவக்³கோ³

1. பஞ்சவேரப⁴யஸுத்தவண்ணனா

41. யதோதி யஸ்மிம் காலே. அயஞ்ஹி தோ-ஸத்³தோ³ தா³-ஸத்³தோ³ விய இத⁴ காலவிஸயோ. தேனாஹ ‘‘யதா³’’தி. ப⁴யவேரசேதனாயோதி பா⁴யிதப்³ப³ட்டே²ன ப⁴யம், வேரபஸவனட்டே²ன வேரந்தி ச லத்³த⁴னாமா சேதனாயோ. பாணாதிபாதாத³யோ ஹி யஸ்ஸ பவத்தந்தி, யஞ்ச உத்³தி³ஸ்ஸ பவத்தியந்தி, உப⁴யே ஸப⁴யபே⁴ரவாதி தே ஏவ பா⁴யிதப்³ப³ப⁴யவேரஜனகாவாதி. ஸோதஸ்ஸ அரியமக்³க³ஸ்ஸ ஆதி³தோ பட்டா²ய படிபத்திஅதி⁴க³மோ ஸோதாபத்தி, தத³த்தா²ய தத்த² பதிட்டி²தஸ்ஸ ச அங்கா³னி ஸோதாபத்தியங்கா³னி, தது³ப⁴யம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘து³வித⁴ம் ஸோதாபத்தியா அங்க³’’ந்தி, ஸோதாபத்திஅத்த²ம் அங்க³ந்தி அத்தோ². யம் புப்³ப³பா⁴கே³தி யம் ஸயம் ஸோதாபத்திமக்³க³ப²லபடிலாப⁴தோ புப்³ப³பா⁴கே³ தத³த்தா²ய ஸம்வத்ததி. கிம் பன தந்தி ஆஹ ‘‘ஸப்புரிஸஸம்ஸேவோ’’திஆதி³. ஸப்புரிஸானம் பு³த்³தா⁴தீ³னம் அரியஞாணஸஞ்ஞாணஜாதா பயிருபாஸனா, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனம் சதுஸச்சத⁴ம்மஸ்ஸவனம், யோனிஸோ உபாயேன அனிச்சாதி³தோ மனஸி கரணம் யோனிஸோ மனஸிகாரோ, உஸ்ஸுக்காபேந்தேன த⁴ம்மஸ்ஸ நிப்³பா³னஸ்ஸ அனுத⁴ம்மபடிபஜ்ஜனம் த⁴ம்மானுத⁴ம்மபடிபத்தீதி ஏதானி ஸோதாபத்தியா அங்கா³னி. அட்ட²கதா²யம் பன ஸோதாபத்திஅங்க³ந்தி பத³ம் அபேக்கி²த்வா ‘‘ஏவம் ஆக³த’’ந்தி வுத்தம். டி²தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ அங்க³ம். ஸோதாபன்னோ அங்கீ³யதி ஞாயதி ஏதேனாதி ஸோதாபன்னஸ்ஸ அங்க³ந்திபி வுச்சதி. இத³ம் பச்சா² வுத்தம் அங்க³ம். தோ³ஸேஹி ஆரகாதி அரியோதி ஆஹ ‘‘நித்³தோ³ஸோ’’தி. கத²ம் அவிஜ்ஜா ஸங்கா²ரானம் பச்சயோதிஆதி³னா கேனசிபி அனுபாரம்பி⁴யத்தா நிருபாரம்போ⁴. ஞாணம் ஸந்தா⁴ய ‘‘நித்³தோ³ஸோ’’தி வுத்தம், படிச்சஸமுப்பாத³ம் ஸந்தா⁴ய ‘‘நிருபாரம்போ⁴’’தி வத³ந்தி. உப⁴யம்பி பன ஸந்தா⁴ய உப⁴யம் வுத்தந்தி அபரே. படிச்சஸமுப்பாதோ³ ஏத்த² அதி⁴ப்பேதோ. ததா² ஹி வுத்தம் ‘‘அபராபரம் உப்பன்னாய விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாயா’’தி. ந ஹி மக்³க³ஞாணம் விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாதி. ஸம்மா உபாயத்தா தஸ்ஸ படிச்சஸமுப்பன்னே யாதா²வதோ ஞாயதீதி ஞாயோ, படிச்சஸமுப்பாதோ³. ஞாணம் பன ஞாயதி ஸோ ஏதேனாதி ஞாயோ.

தத்தா²தி நிரயே. மக்³க³ஸோதந்தி மக்³க³ஸ்ஸ ஸோதம். ஆபன்னோதி அதி⁴க³தோ. அபாயேஸு உப்பஜ்ஜனஸங்கா²தோ வினிபாதத⁴ம்மோ ஏதஸ்ஸாதி வினிபாதத⁴ம்மோ, ந வினிபாதத⁴ம்மோ அவினிபாதத⁴ம்மோ. பரம் அயனந்தி அதிவிய ஸவிஸயே அயிதப்³ப³ம் பு³ஜ்ஜி²தப்³ப³ம். யேஸஞ்ஹி தா⁴தூனம் க³திஅத்தோ², பு³த்³தி⁴பி தேஸம் அத்தோ². தேனாஹ ‘‘அவஸ்ஸம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²னகோ’’தி.

பாணாதிபாதகம்மகாரணாதி பாணாதிபாதஸங்கா²தஸ்ஸ பாபகம்மஸ்ஸ கரணஹேது. வேரம் வுச்சதி விரோதோ⁴, ததே³வ பா⁴யிதப்³ப³தோ ப⁴யந்தி ஆஹ ‘‘ப⁴யம் வேரந்தி அத்த²தோ ஏக’’ந்தி. இத³ம் பா³ஹிரம் வேரம் நாம தஸ்ஸ வேரஸ்ஸ மூலபூ⁴ததோ வேரகாரபுக்³க³லதோ ப³ஹிபா⁴வத்தா. தேனேவ ஹி தஸ்ஸ வேரகாரபுக்³க³லஸ்ஸ உப்பன்னம் வேரம் ஸந்தா⁴ய ‘‘இத³ம் அஜ்ஜ²த்திகவேரம் நாமா’’தி வுத்தம், தன்னிஸ்ஸிதஸ்ஸ வேரஸ்ஸ மூலபூ⁴தா வேரகாரபுக்³க³லசேதனா உப்பஜ்ஜதி பஹரிதும் அஸமத்த²ஸ்ஸபீதி அதி⁴ப்பாயோ. ந ஹி நேரயிகா நிரயபாலேஸு படிபஹரிதும் ஸக்கோந்தி. நிரயபாலஸ்ஸ சேதனா உப்பஜ்ஜதீதி ஏதேன ‘‘அத்தி² நிரயே நிரயபாலா’’தி த³ஸ்ஸேதி. யம் பனேதம் பா³ஹிரவேரந்தி யமித³ம் தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம் ஸம்பராயிகஞ்ச பா³ஹிரம் வேரம். புக்³க³லவேரந்தி வுத்தம் அத்தகிச்சம் ஸாதே⁴தும் அஸக்கோந்தோ கேவலம் பரபுக்³க³லே உப்பன்னமத்தம் வேரந்தி கத்வா. அத்த²தோ ஏகமேவ ‘‘சேதஸிக’’ந்தி விஸேஸேத்வா வுத்தத்தா. ஸேஸபதே³ஸூதி ‘‘அதி³ன்னாதா³னபச்சயா’’திஆதி³னா ஆக³தேஸு ஸேஸகோட்டா²ஸேஸு. அத்தோ² ப⁴க்³கோ³தி அத்தோ² த⁴ம்ஸிதோ. அதி⁴க³தேனாதி மக்³கே³ன அதி⁴க³தேன. ‘‘அபி⁴க³தேனா’’திபி பாடோ², அதி⁴வுத்தேனாதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘அசலப்பஸாதே³னா’’தி.

பஞ்சவேரப⁴யஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

2. து³தியபஞ்சவேரப⁴யஸுத்தவண்ணனா

42. பி⁴க்கூ²னம் கதி²தபா⁴வமத்தமேவ விஸேஸோதி ஏதேன யா ஸத்தா²ரா ஏகச்சானம் தே³ஸிததே³ஸனா, புன தத³ஞ்ஞேஸம் வேனேய்யத³மகுஸலேன காலந்தரே தேனேவ தே³ஸிதா, ஸா த⁴ம்மஸம்கா³ஹகேஹி ‘‘மா நோ ஸத்து²தே³ஸனா ஸம்படிக்³க³ஹம் வினா நஸ்ஸதூ’’தி விஸும் ஸங்க³ஹம் ஆரோபிதாதி த³ஸ்ஸேதி.

து³தியபஞ்சவேரப⁴யஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

3. து³க்க²ஸுத்தவண்ணனா

43. ஸமுத³யனம் ஸமுத³யோ, ஸமுதே³தி ஏதம்ஹாதி ஸமுத³யோ, ஏவம் உபி⁴ன்னம் ஸமுத³யானமத்த²தோபி பே⁴தோ³ வேதி³தப்³போ³. பச்சயாவ பச்சயஸமுத³யோ. ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகோ ‘‘இமஞ்ச இமஞ்ச பச்சயஸாமக்³கி³ம் படிச்ச இமே த⁴ம்மா க²ணே க²ணே உப்பஜ்ஜந்தீ’’தி பஸ்ஸந்தோ ‘‘பச்சயஸமுத³யம் பஸ்ஸந்தோபி பி⁴க்கு² க²ணிகஸமுத³யம் பஸ்ஸதீ’’தி வுத்தோ பச்சயத³ஸ்ஸனமுகே²ன நிப்³ப³த்திக்க²ணஸ்ஸ த³ஸ்ஸனதோ. ஸோ பன க²ணே க²ணே ஸங்கா²ரானம் நிப்³ப³த்திம் பஸ்ஸிதும் ஆரத்³தோ⁴ ‘‘இமேஹி நாம பச்சயேஹி நிப்³ப³த்ததீ’’தி பஸ்ஸதி. ‘‘ஸோ க²ணிகஸமுத³யம் பஸ்ஸந்தோ பச்சயம் பஸ்ஸதீ’’தி வத³ந்தி. யஸ்மா பன பச்சயதோ ஸங்கா²ரானம் உத³யம் பஸ்ஸந்தோ க²ணதோ தேஸம் உத³யத³ஸ்ஸனம் ஹோதி, க²ணதோ ஏதேஸம் உத³யம் பஸ்ஸதோ பகே³வ பச்சயானம் ஸுக்³க³ஹிதத்தா பச்சயதோ த³ஸ்ஸனம் ஸுகே²ன இஜ்ஜ²தி, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘பச்சயஸமுத³யம் பஸ்ஸந்தோபீ’’திஆதி³. அத்த²ங்க³மத³ஸ்ஸனேபி ஏஸேவ நயோ. அச்சந்தத்த²ங்க³மோதி அப்பவத்தி நிரோதோ⁴ நிப்³பா³னந்தி. பே⁴த³த்த²ங்க³மோதி க²ணிகனிரோதோ⁴. தது³ப⁴யம் புப்³ப³பா⁴கே³ உக்³க³ஹபரிபுச்சா²தி³வஸேன பஸ்ஸந்தோ அஞ்ஞதரஸ்ஸ த³ஸ்ஸனே இதரத³ஸ்ஸனம்பி ஸித்³த⁴மேவ ஹோதி, புப்³ப³பா⁴கே³ ச ஆரம்மணவஸேன க²யதோ வயஸம்மஸனாதி³காலே பே⁴த³த்த²ங்க³மம் பஸ்ஸந்தோ அதிரேகவஸேன அனுஸ்ஸவாதி³தோ அச்சந்தம் அத்த²ங்க³மம் பஸ்ஸதி. மக்³க³க்க²ணே பனாரம்மணதோ அச்சந்தஅத்த²ங்க³மம் பஸ்ஸதி, அஸம்மோஹதோ இதரம்பி பஸ்ஸதி. தம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘அச்சந்தத்த²ங்க³மம் பஸ்ஸந்தோபீ’’திஆதி³. ஸமுத³யத்த²ங்க³மம் நிப்³ப³த்திபே⁴த³ந்தி ஸமுத³யஸங்கா²தம் நிப்³ப³த்திம் அத்த²ங்க³மஸங்கா²தம் பே⁴த³ஞ்ச. நிஸ்ஸயவஸேனாதி சக்கு²ஸ்ஸ ஸன்னிஸ்ஸயவஸேன பச்சயம் கத்வா. ஆரம்மணவஸேனாதி ரூபே ஆரம்மணம் கத்வா. யம் பனேத்த² வத்தப்³ப³ம், தம் மது⁴பிண்டி³கஸுத்தடீகாயம் வுத்தனயேன வேதி³தப்³ப³ம். திண்ணம் ஸங்க³தி ப²ஸ்ஸோதி ‘‘சக்கு² ரூபானி விஞ்ஞாண’’ந்தி இமேஸம் திண்ணம் ஸங்க³தி ஸமாக³மே நிப்³ப³த்தி ப²ஸ்ஸோதி வுத்தோதி ஆஹ ‘‘திண்ணம் ஸங்க³தியா ப²ஸ்ஸோ’’தி. திண்ணந்தி ச பாகடபச்சயவஸேன வுத்தம், தத³ஞ்ஞேபி பன மனஸிகாராத³யோ ப²ஸ்ஸபச்சயா ஹோந்தியேவ. ஏவந்தி தண்ஹாதீ³னம் அஸேஸவிராக³னிரோத⁴க்கமேன. பி⁴ன்னம் ஹோதீதி அனுப்பாத³னிரோதே⁴ன நிருத்³த⁴ம் ஹோதி. தேனாஹ ‘‘அப்படிஸந்தி⁴ய’’ந்தி.

து³க்க²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

4. லோகஸுத்தவண்ணனா

44. அயமேத்த² விஸேஸோதி ‘‘அயம் லோகஸ்ஸா’’தி ஸமுத³யத்த²ங்க³மானம் விஸேஸத³ஸ்ஸனம். ஏத்த² சதுத்த²ஸுத்தே ததியஸுத்ததோ விஸேஸோ.

லோகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

5. ஞாதிகஸுத்தவண்ணனா

45. அஞ்ஞமஞ்ஞம் த்³வின்னம் ஞாதீனம் கா³மோ ஞாதிகோதி வுத்தோதி ஆஹ ‘‘த்³வின்னம் ஞாதகானம் கா³மே’’தி. கி³ஞ்ஜகா வுச்சந்தி இட்ட²கா, கி³ஞ்ஜகாஹி ஏவ கதோ ஆவஸதோ² கி³ஞ்ஜகாவஸதோ². ஸோ கிர ஆவாஸோ யதா² ஸுதா⁴பரிகம்மேன பயோஜனம் நத்தி², ஏவம் இட்ட²காஹி ஏவ சினித்வா சா²தே³த்வா கதோ. தாதி³ஸஞ்ஹி ச²த³னம் ஸந்தா⁴ய ப⁴க³வதா இட்ட²காச²த³னம் அனுஞ்ஞாதம். தேன வுத்தம் ‘‘இட்ட²காஹி கதே மஹாபாஸாதே³’’தி. தத்த² த்³வாரப³ந்த⁴கவாடப²லகாதீ³னி பன தா³ருமயானியேவ. பரியாயதி அத்தனோ ப²லம் பரிக்³க³ஹேத்வா வத்ததீதி பரியாயோ, காரணந்தி ஆஹ ‘‘த⁴ம்மபரியாயந்தி த⁴ம்மகாரண’’ந்தி, பரியத்தித⁴ம்மபூ⁴தம் விஸேஸாதி⁴க³மஸ்ஸ ஹேதுந்தி அத்தோ². உபேச்ச ஸுய்யதி ஏத்தா²தி உபஸ்ஸுதீதி வுத்தம் ‘‘உபஸ்ஸுதீதி உபஸ்ஸுதிட்டா²ன’’ந்தி. அத்தனோ கம்மந்தி யத³த்த²ம் தத்த² க³தோ, தம் பரிவேணஸமஜ்ஜனகிரியம். பஹாயாதி அகத்வா. ஏவம் மஹத்த²ஞ்ஹி விமுத்தாயதனஸீஸே ட²த்வா ஸுணந்தஸ்ஸ மஹதோ அத்தா²ய ஸம்வத்ததி. ஏகங்க³ணம் அஹோஸீதி ஸப்³ப³ம் விவடம் அஹோஸி. தீஸு ஹி ப⁴வேஸு ஸங்கா²ரக³தம் பச்சயுப்பன்னவஸேன மனஸிகரோதோ ப⁴க³வதோ கிஞ்சி அஸேஸேத்வா ஸப்³ப³ம்பி தம் ஞாணமுகே² ஆபாத²ம் உபக³ச்சி². தேன வுத்தம் ‘‘யாவப⁴வக்³கா³ ஏகங்க³ணம் அஹோஸீ’’தி. தந்திவஸேன தமத்த²ம் வாசாய நிச்சா²ரேந்தோ ‘‘வசஸா ஸஜ்ஜா²யம் கரோந்தோ’’தி வுத்தோ. பச்சயபச்சயுப்பன்னவஸேன ச அத்த²ம் ஆஹரித்வா தேஸம் நிரோதே⁴ன விவட்டஸ்ஸ ஆஹதத்தா ‘‘யதா²னுஸந்தி⁴னா’’தி வுத்தம். அத்³த³ஸ ஞாணசக்கு²னா.

மனஸா ஸஜ்ஜா²யம் கரோந்தோ ‘‘துண்ஹீபூ⁴தோவ பகு³ணம் கரோந்தோ’’தி வுத்தோ. பதா³னுபத³ந்தி பத³ஞ்ச அனுபத³ஞ்ச. புரிமஞ்ஹி பத³ம் நாம, தத³னந்தரம் அனுபத³ம். க⁴டேத்வா ஸம்ப³ந்த⁴ம் கத்வா அவிச்சி²ந்தி³த்வா. பரியாபுணாதீதி அஜ்ஜ²யதி. ஆதா⁴ரப்பத்தந்தி ஆதா⁴ரம் சித்தஸந்தானப்பத்தம் அப்பமுட்ட²ம் க³தத்தா ஆதா⁴ரப்பத்தம் நாம. காரணனிஸ்ஸிதோதி லோகுத்தரத⁴ம்மஸ்ஸ காரணஸன்னிஸ்ஸிதோ. ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியகோதி ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம், ததே³வ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியகம். த⁴ம்மபரியாயாபேக்கா²ய புல்லிங்க³னித்³தே³ஸோ. தீஸுபி இமேஸூதி ததியசதுத்த²பஞ்சமேஸு தீஸு ஸுத்தேஸு.

ஞாதிகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

6. அஞ்ஞதரப்³ராஹ்மணஸுத்தவண்ணனா

46. நாமவஸேனாதி கோ³த்தனாமவஸேன ச கித்திவஸேன ச அபாகடோ, தஸ்மா ‘‘ஜாதிவஸேன ப்³ராஹ்மணோ’’தி வுத்தம்.

அஞ்ஞதரப்³ராஹ்மணஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

7. ஜாணுஸ்ஸோணிஸுத்தவண்ணனா

47. ஏவம்லத்³த⁴னாமோதி ‘‘ஜாணுஸ்ஸோணீ’’தி ஏவம்லத்³த⁴னாமோ ரஞ்ஞோ ஸந்திகா அதி⁴க³தனாமோ.

ஜாணுஸ்ஸோணிஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

8. லோகாயதிகஸுத்தவண்ணனா

48. ஆயதிம் ஹிதம் தேன லோகோ ந யததி ந ஈஹதீதி லோகாயதம். ந ஹி தம் லத்³தி⁴ம் நிஸ்ஸாய ஸத்தா புஞ்ஞகிரியாய சித்தம்பி உப்பாதே³ந்தி, குதோ பயோகோ³, தம் ஏதஸ்ஸ அத்தி², தத்த² வா நியுத்தோதி லோகாயதிகோ. பட²மஸத்³தோ³ ஆதி³அத்த²வாசகத்தா ஜேட்ட²வேவசனோதி ஆஹ ‘‘பட²மம் லோகாயத’’ந்தி. ஸாதா⁴ரணவசனோபி லோகஸத்³தோ³ விஸிட்ட²விஸயோ இதா⁴தி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘பா³லபுது²ஜ்ஜனலோகஸ்ஸா’’தி. இத்தரபா⁴வேன லகுண்ட³கபா⁴வேன தஸ்ஸ விபுலாதி³பா⁴வேன பா³லானம் உபட்டா²னமத்தந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஆயதம் மஹந்த’’ந்திஆதி³மாஹ. பரித்தந்தி கு²த்³த³கம். ஏகஸபா⁴வந்தி ஏகம் ஸபா⁴வம். அவிபரிணாமத⁴ம்மதாயாதி ஆஹ ‘‘நிச்சஸபா⁴வமேவாதி புச்ச²தீ’’தி. புரிமஸபா⁴வேன நானாஸபா⁴வந்தி புரிமஸபா⁴வதோ பி⁴ன்னஸபா⁴வம். பச்சா² ந ஹோதீதி பச்சா² கிஞ்சி ந ஹோதி ஸப்³ப³ஸோ ஸமுச்சி²ஜ்ஜனதோ. தேனாஹ ‘‘உச்சே²த³ம் ஸந்தா⁴ய புச்ச²தீ’’தி. ஏகத்தந்தி ஸப்³ப³காலம் அத்தஸம்ப⁴வம். ததா² சேவ க³ஹணேன த்³வேபி வாதா³ ஸஸ்ஸததி³ட்டி²யோ ஹோந்தி. நத்தி² ந ஹோதி. புது²த்தம் நானாஸபா⁴வம், ஏகரூபம் ந ஹோதீதி வா க³ஹணேன த்³வேபி வாதா³ உச்சே²த³தி³ட்டி²யோதி.

லோகாயதிகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

9. அரியஸாவகஸுத்தவண்ணனா

49. ஸம்ஸயுப்பத்தி ஆகாரத³ஸ்ஸனந்தி ‘‘கஸ்மிம் ஸதி கிம் ஹோதீ’’தி காரணஸ்ஸ ப²லஸ்ஸ ச பச்சாமஸனேன வினா கேவலம் இத³ப்பச்சயதாய ஸம்ஸயஸ்ஸ உப்பஜ்ஜனாகாரத³ஸ்ஸனம். ஸமுத³யதி ஸமுதே³தீதி அத்தோ²தி ஆஹ ‘‘உப்பஜ்ஜதீ’’தி.

அரியஸாவகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

10. து³தியஅரியஸாவகஸுத்தவண்ணனா

50. த்³வேபி நயா ஏகதோ வுத்தாதி இத³ம் ‘‘விஞ்ஞாணே ஸதி நாமரூபம் ஹோதீ’’திஆதி³னா நவமே வுத்தஸ்ஸ நயஸ்ஸ ‘‘அவிஜ்ஜாய ஸதி ஸங்கா²ரா ஹோந்தீ’’திஆதி³னா த³ஸமே வுத்தனயே அந்தோக³த⁴த்தா. நானத்தந்தி புரிமதோ நவமதோ த³ஸமஸ்ஸ நானத்தம்.

து³தியஅரியஸாவகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

க³ஹபதிவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.