3. நத்தி²புத்தஸமஸுத்தவண்ணனா
13. புத்தபேமம் புத்தக்³க³ஹணேன க³ஹிதம் உத்தரபத³லோபேனாதி ஆஹ ‘‘புத்தபேமஸம’’ந்தி. கோ³ஸமிதந்தி கோ³ஹி ஸமம் கதம். தேனாஹ ‘‘கோ³ஹி ஸம’’ந்தி. ஸூரியஸ்ஸ ஸமாதி ஸூரியஸமா. அவயவஸம்ப³ந்தே⁴ சேதம் ஸாமிவசனம். அவயவோ சேத்த² ஆபா⁴ ஏவாதி விஞ்ஞாயதி ‘‘அனந்தரம் ஆபா⁴’’தி வுச்சமானத்தாதி ஆஹ ‘‘ஸூரியாபா⁴ய ஸமா’’திஆதி³. மஹோக⁴பா⁴வேன ஸரந்தி ஸவந்தீதி ஸரா, மஹந்தா ஜலாஸயா. ஸப்³பே³ தே ஸமுத்³த³பரமா ஓரிமஜனேஹி அதி³ட்ட²பரதீரத்தா தஸ்ஸ.
நத்தி² அத்தஸமம் பேமந்தி கா³தா²ய பட²மகா³தா²யம் வுத்தனயேன அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. அத்தபேமேன ஸமம் பேமம் நாம நத்தீ²தி அயமத்தோ². அனுத³ககந்தாரே க⁴ம்மஸந்தாபம் அஸஹந்தியா அங்கே ட²பிதபுத்தகம் கந்த³ந்தம் பூ⁴மியம் நிபஜ்ஜாபேத்வா தஸ்ஸ உபரி ட²த்வா மதஇத்தி²வத்து²னா தீ³பேதப்³ப³ம். தேனாஹ – ‘‘மாதாபிதாத³யோ ஹி ச²ட்³டே³த்வாபி புத்ததீ⁴தாத³யோ’’தி. ததா² சாஹ –
‘‘ஸப்³பா³ தி³ஸா அனுபரிக³ம்ம சேதஸா,
நேவஜ்ஜ²கா³ பியதரமத்தனா க்வசி;
ஏவம் பியோ புது² அத்தா பரேஸம்,
தஸ்மா ந ஹிம்ஸே பரமத்தகாமோ’’தி. (ஸம். நி. 1.119; உதா³. 41; நேத்தி. 113);
த⁴ஞ்ஞேன ஸமம் த⁴னம் நாம நத்தி², யஸ்மா தப்படிப³த்³தா⁴ ஆஹாரூபஜீவீனம் ஸத்தானம் ஜீவிதவுத்தி. ததா²ரூபே காலேதி து³ப்³பி⁴க்க²காலே. ஏகதே³ஸம்யேவ ஓபா⁴ஸந்தீதி ஏகஸ்மிம் க²ணே சதூஸு மஹாதீ³பேஸு ஓபா⁴ஸம் ப²ரிதும் அஸமத்த²த்தா ஸூரியஸ்ஸபி, பகே³வ இதரேஸம். போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ உத³யப்³ப³யஸ்ஸ ஞாணானுபா⁴வேன ஸகலஜாதிகே²த்தம் ஏகாலோகம் அஹோஸீதி ஆஹ ‘‘பஞ்ஞா…பே… ஸக்கோதீ’’தி. தமம் வித⁴மதீதி புப்³பே³னிவாஸஞாணாத³யோ பஞ்ஞா யத்த² பவத்தந்தி, தமனவஸேஸம் ப்³யாபேத்வா ஏகப்பஹாரேன பவத்தனதோ. ‘‘வுட்டி²யா பன பவத்தமானாய யாவ ஆப⁴ஸ்ஸரப⁴வனா’’தி பசுரவஸேன வுத்தம்.
நத்தி²புத்தஸமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.