9. ச²ன்னவக்³கோ³
1. பலோகத⁴ம்மஸுத்தம்
84. ஸாவத்தி²னிதா³னம். அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி…பே… ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘‘லோகோ, லோகோ’தி, ப⁴ந்தே, வுச்சதி. கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே, லோகோதி வுச்சதீ’’தி? ‘‘யம் கோ², ஆனந்த³, பலோகத⁴ம்மம், அயம் வுச்சதி அரியஸ்ஸ வினயே லோகோ. கிஞ்ச, ஆனந்த³, பலோகத⁴ம்மம்? சக்கு² கோ², ஆனந்த³, பலோகத⁴ம்மம், ரூபா பலோகத⁴ம்மா, சக்கு²விஞ்ஞாணம் பலோகத⁴ம்மம், சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ பலோகத⁴ம்மோ, யம்பித³ம் சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா…பே… தம்பி பலோகத⁴ம்மம்…பே… ஜிவ்ஹா பலோகத⁴ம்மா, ரஸா பலோகத⁴ம்மா, ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் பலோகத⁴ம்மம், ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸோ பலோகத⁴ம்மோ, யம்பித³ம் ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா…பே… தம்பி பலோகத⁴ம்மம்…பே… மனோ பலோகத⁴ம்மோ, த⁴ம்மா பலோகத⁴ம்மா, மனோவிஞ்ஞாணம் பலோகத⁴ம்மம், மனோஸம்ப²ஸ்ஸோ பலோகத⁴ம்மோ, யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி பலோகத⁴ம்மம். யம் கோ², ஆனந்த³, பலோகத⁴ம்மம், அயம் வுச்சதி அரியஸ்ஸ வினயே லோகோ’’தி. பட²மம்.
2. ஸுஞ்ஞதலோகஸுத்தம்
85. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³…பே… ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘‘ஸுஞ்ஞோ லோகோ, ஸுஞ்ஞோ லோகோ’தி, ப⁴ந்தே, வுச்சதி. கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே, ஸுஞ்ஞோ லோகோதி வுச்சதீ’’தி? ‘‘யஸ்மா ச கோ², ஆனந்த³, ஸுஞ்ஞம் அத்தேன வா அத்தனியேன வா தஸ்மா ஸுஞ்ஞோ லோகோதி வுச்சதி. கிஞ்ச, ஆனந்த³, ஸுஞ்ஞம் அத்தேன வா அத்தனியேன வா? சக்கு² கோ², ஆனந்த³, ஸுஞ்ஞம் அத்தேன வா அத்தனியேன வா. ரூபா ஸுஞ்ஞா அத்தேன வா அத்தனியேன வா, சக்கு²விஞ்ஞாணம் ஸுஞ்ஞம் அத்தேன வா அத்தனியேன வா, சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ஸுஞ்ஞோ அத்தேன வா அத்தனியேன வா…பே… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ஸுஞ்ஞம் அத்தேன வா அத்தனியேன வா. யஸ்மா ச கோ², ஆனந்த³, ஸுஞ்ஞம் அத்தேன வா அத்தனியேன வா, தஸ்மா ஸுஞ்ஞோ லோகோதி வுச்சதீ’’தி. து³தியம்.
3. ஸம்கி²த்தத⁴ம்மஸுத்தம்
86. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴ மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஸம்கி²த்தேன த⁴ம்மம் தே³ஸேது, யமஹம் ப⁴க³வதோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா ஏகோ வூபகட்டோ² அப்பமத்தோ ஆதாபீ பஹிதத்தோ விஹரேய்ய’’ந்தி.
‘‘தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ஆனந்த³, சக்கு² நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி?
‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி?
‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி?
‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘ரூபா நிச்சா வா அனிச்சா வா’’தி?
‘‘அனிச்சா, ப⁴ந்தே’’…பே….
‘‘சக்கு²விஞ்ஞாணம்…பே… யம்பித³ம் சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி?
‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி?
‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி?
‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’…பே….
‘‘ஜிவ்ஹா நிச்சா வா அனிச்சா வா’’தி?
‘‘அனிச்சா, ப⁴ந்தே’’…பே….
‘‘ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம்… ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸோ…பே… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி?
‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி?
‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி?
‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’…பே….
‘‘ஏவம் பஸ்ஸம், ஆனந்த³, ஸுதவா அரியஸாவகோ சக்கு²ஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி…பே… சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸேபி நிப்³பி³ந்த³தி…பே… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி. நிப்³பி³ந்த³ம் விரஜ்ஜதி; விராகா³ விமுச்சதி; விமுத்தஸ்மிம் விமுத்தமிதி ஞாணம் ஹோதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதீ’’தி. ததியம்.
4. ச²ன்னஸுத்தம்
87. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாசுந்தோ³ ஆயஸ்மா ச ச²ன்னோ கி³ஜ்ஜ²கூடே பப்³ப³தே விஹரந்தி. தேன கோ² பன ஸமயேன யேன ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஆபா³தி⁴கோ ஹோதி து³க்கி²தோ பா³ள்ஹகி³லானோ. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேனாயஸ்மா மஹாசுந்தோ³ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் மஹாசுந்த³ம் ஏதத³வோச – ‘‘ஆயாமாவுஸோ சுந்த³, யேனாயஸ்மா ச²ன்னோ தேனுபஸங்கமிஸ்ஸாம கி³லானபுச்ச²கா’’தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² ஆயஸ்மா மஹாசுந்தோ³ ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாசுந்தோ³ யேனாயஸ்மா ச²ன்னோ தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³ம்ஸு. நிஸஜ்ஜ கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் ஏதத³வோச – ‘‘கச்சி தே, ஆவுஸோ ச²ன்ன, க²மனீயம், கச்சி யாபனீயம், கச்சி து³க்கா² வேத³னா படிக்கமந்தி நோ அபி⁴க்கமந்தி, படிக்கமோஸானம் பஞ்ஞாயதி நோ அபி⁴க்கமோ’’தி?
‘‘ந மே, ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, க²மனீயம் ந யாபனீயம், பா³ள்ஹா மே து³க்கா² வேத³னா அபி⁴க்கமந்தி நோ படிக்கமந்தி, அபி⁴க்கமோஸானம் பஞ்ஞாயதி நோ படிக்கமோ. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ப³லவா புரிஸோ திண்ஹேன ஸிக²ரேன [க²க்³கே³ன (க.)] முத்³த⁴னி [முத்³தா⁴னம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] அபி⁴மத்தே²ய்ய [அபி⁴மந்தே²ய்ய (ஸீ.)]; ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, அதி⁴மத்தா வாதா முத்³த⁴னி [முத்³தா⁴னம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ஊஹனந்தி [உபஹனந்தி (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ. க.), உஹனந்தி (க.)]. ந மே, ஆவுஸோ, க²மனீயம், ந யாபனீயம்…பே… நோ படிக்கமோ. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ப³லவா புரிஸோ த³ள்ஹேன வரத்தக்க²ண்டே³ன ஸீஸே ஸீஸவேட²ம் த³தே³ய்ய; ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, அதி⁴மத்தா ஸீஸே ஸீஸவேத³னா. ந மே, ஆவுஸோ, க²மனீயம், ந யாபனீயம்…பே… நோ படிக்கமோ. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, த³க்கோ² கோ³கா⁴தகோ வா கோ³கா⁴தகந்தேவாஸீ வா திண்ஹேன கோ³விகந்தனேன குச்சி²ம் பரிகந்தேய்ய; ஏவமேவ கோ² அதி⁴மத்தா வாதா குச்சி²ம் பரிகந்தந்தி. ந மே, ஆவுஸோ, க²மனீயம், ந யாபனீயம்…பே… நோ படிக்கமோ. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, த்³வே ப³லவந்தோ புரிஸா து³ப்³ப³லதரம் புரிஸம் நானாபா³ஹாஸு க³ஹேத்வா அங்கா³ரகாஸுயா ஸந்தாபேய்யும் ஸம்பரிதாபேய்யும்; ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, அதி⁴மத்தோ காயஸ்மிம் டா³ஹோ. ந மே, ஆவுஸோ, க²மனீயம், ந யாபனீயம், பா³ள்ஹா மே து³க்கா² வேத³னா அபி⁴க்கமந்தி நோ படிக்கமந்தி, அபி⁴க்கமோஸானம் பஞ்ஞாயதி நோ படிக்கமோ. ஸத்த²ம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஆஹரிஸ்ஸாமி, நாவகங்கா²மி [நாபி கங்கா²மி (க.)] ஜீவித’’ந்தி.
‘‘மா ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஸத்த²ம் ஆஹரேஸி. யாபேதாயஸ்மா ச²ன்னோ, யாபேந்தம் மயம் ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் இச்சா²ம. ஸசே ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ நத்தி² ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி, அஹம் ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி பரியேஸிஸ்ஸாமி. ஸசே ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ நத்தி² ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி, அஹம் ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி பரியேஸிஸ்ஸாமி. ஸசே ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ நத்தி² பதிரூபா உபட்டா²கா, அஹம் ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் உபட்ட²ஹிஸ்ஸாமி. மா ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஸத்த²ம் ஆஹரேஸி. யாபேதாயஸ்மா ச²ன்னோ, யாபேந்தம் மயம் ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் இச்சா²மா’’தி.
‘‘ந மே, ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, நத்தி² ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி; அத்தி² மே ஸப்பாயானி போ⁴ஜனானி. நபி மே நத்தி² ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி; அத்தி² மே ஸப்பாயானி பே⁴ஸஜ்ஜானி. நபி மே நத்தி² பதிரூபா உபட்டா²கா; அத்தி² மே பதிரூபா உபட்டா²கா. அபி ச மே, ஆவுஸோ, ஸத்தா² பரிசிண்ணோ தீ³க⁴ரத்தம் மனாபேனேவ, நோ அமனாபேன. ஏதஞ்ஹி, ஆவுஸோ, ஸாவகஸ்ஸ பதிரூபம் யம் ஸத்தா²ரம் பரிசரேய்ய மனாபேனேவ, நோ அமனாபேன. ‘அனுபவஜ்ஜம் [தம் அனுபவஜ்ஜம் (ப³ஹூஸு)] ச²ன்னோ பி⁴க்கு² ஸத்த²ம் ஆஹரிஸ்ஸதீ’தி – ஏவமேதம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, தா⁴ரேஹீ’’தி.
‘‘புச்சே²ய்யாம மயம் ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் கஞ்சிதே³வ [கிஞ்சிதே³வ (ஸ்யா. கம். பீ. க.)] தே³ஸம், ஸசே ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஓகாஸம் கரோதி பஞ்ஹஸ்ஸ வேய்யாகரணாயா’’தி. ‘‘புச்சா²வுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸுத்வா வேதி³ஸ்ஸாமா’’தி.
‘‘சக்கு²ம், ஆவுஸோ ச²ன்ன, சக்கு²விஞ்ஞாணம் சக்கு²விஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸஸி…பே… ஜிவ்ஹம், ஆவுஸோ ச²ன்ன, ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸஸி…பே… மனம், ஆவுஸோ ச²ன்ன, மனோவிஞ்ஞாணம் மனோவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸஸீ’’தி?
‘‘சக்கு²ம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, சக்கு²விஞ்ஞாணம் சக்கு²விஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸாமி…பே… ஜிவ்ஹம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸாமி…பே… மனம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, மனோவிஞ்ஞாணம் மனோவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸாமீ’’தி.
‘‘சக்கு²ஸ்மிம், ஆவுஸோ ச²ன்ன, சக்கு²விஞ்ஞாணே சக்கு²விஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு கிம் தி³ஸ்வா கிம் அபி⁴ஞ்ஞாய சக்கு²ம் சக்கு²விஞ்ஞாணம் சக்கு²விஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸஸி… ஜிவ்ஹாய, ஆவுஸோ ச²ன்ன, ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணே ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு கிம் தி³ஸ்வா கிம் அபி⁴ஞ்ஞாய ஜிவ்ஹம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸஸி… மனஸ்மிம், ஆவுஸோ ச²ன்ன, மனோவிஞ்ஞாணே மனோவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு கிம் தி³ஸ்வா கிம் அபி⁴ஞ்ஞாய மனம் மனோவிஞ்ஞாணம் மனோவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸஸீ’’தி?
‘‘சக்கு²ஸ்மிம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, சக்கு²விஞ்ஞாணே சக்கு²விஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு நிரோத⁴ம் தி³ஸ்வா நிரோத⁴ம் அபி⁴ஞ்ஞாய சக்கு²ம் சக்கு²விஞ்ஞாணம் சக்கு²விஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸாமி…பே… ஜிவ்ஹாய, ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணே ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு நிரோத⁴ம் தி³ஸ்வா நிரோத⁴ம் அபி⁴ஞ்ஞாய ஜிவ்ஹம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸாமி…பே… மனஸ்மிம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, மனோவிஞ்ஞாணே மனோவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு நிரோத⁴ம் தி³ஸ்வா நிரோத⁴ம் அபி⁴ஞ்ஞாய மனம் மனோவிஞ்ஞாணம் மனோவிஞ்ஞாணவிஞ்ஞாதப்³பே³ த⁴ம்மே ‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மேஸோ அத்தா’தி ஸமனுபஸ்ஸாமீ’’தி.
ஏவம் வுத்தே, ஆயஸ்மா மஹாசுந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் ஏதத³வோச – ‘‘தஸ்மாதிஹ, ஆவுஸோ ச²ன்ன, இத³ம்பி தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாஸனம் நிச்சகப்பம் ஸாது⁴கம் மனஸி காதப்³ப³ம் – ‘நிஸ்ஸிதஸ்ஸ சலிதம், அனிஸ்ஸிதஸ்ஸ சலிதம் நத்தி². சலிதே அஸதி பஸ்ஸத்³தி⁴ ஹோதி. பஸ்ஸத்³தி⁴யா ஸதி நதி ந ஹோதி. நதியா அஸதி ஆக³திக³தி ந ஹோதி. ஆக³திக³தியா அஸதி சுதூபபாதோ ந ஹோதி. சுதூபபாதே அஸதி நேவித⁴ ந ஹுரம் ந உப⁴யமந்தரேன. ஏஸேவந்தோ து³க்க²ஸ்ஸா’’’தி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாசுந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் இமினா ஓவாதே³ன ஓவதி³த்வா உட்டா²யாஸனா பக்கமிம்ஸு. அத² கோ² ஆயஸ்மா ச²ன்னோ அசிரபக்கந்தேஸு தேஸு ஆயஸ்மந்தேஸு ஸத்த²ம் ஆஹரேஸி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஆயஸ்மதா, ப⁴ந்தே, ச²ன்னேன ஸத்த²ம் ஆஹரிதம். தஸ்ஸ கா க³தி கோ அபி⁴ஸம்பராயோ’’தி? ‘‘நனு தே, ஸாரிபுத்த, ச²ன்னேன பி⁴க்கு²னா ஸம்முகா²யேவ அனுபவஜ்ஜதா ப்³யாகதா’’தி? ‘‘அத்தி², ப⁴ந்தே, புப்³ப³விஜ்ஜனம் [புப்³ப³விசிரம் (ஸீ.), புப்³ப³விஜ்ஜ²னம் (பீ.), புப்³ப³ஜிரம் (ம. நி. 3.394] நாம வஜ்ஜிகா³மோ. தத்தா²யஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ மித்தகுலானி ஸுஹஜ்ஜகுலானி உபவஜ்ஜகுலானீ’’தி. ‘‘ஹோந்தி ஹேதே, ஸாரிபுத்த, ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ மித்தகுலானி ஸுஹஜ்ஜகுலானி உபவஜ்ஜகுலானி. ந கோ² பனாஹம், ஸாரிபுத்த, ஏத்தாவதா ஸஉபவஜ்ஜோதி வதா³மி. யோ கோ², ஸாரிபுத்த, தஞ்ச காயம் நிக்கி²பதி, அஞ்ஞஞ்ச காயம் உபாதி³யதி, தமஹம் ஸஉபவஜ்ஜோதி வதா³மி. தம் ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நத்தி². ‘அனுபவஜ்ஜம் ச²ன்னேன பி⁴க்கு²னா ஸத்த²ம் ஆஹரித’ந்தி – ஏவமேதம், ஸாரிபுத்த, தா⁴ரேஹீ’’தி. சதுத்த²ம்.
5. புண்ணஸுத்தம்
88. அத² [ஸாவத்தி²னிதா³னம். அத² (?) ம. நி. 3.395 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] கோ² ஆயஸ்மா புண்ணோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா…பே… ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா புண்ணோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴ மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஸம்கி²த்தேன த⁴ம்மம் தே³ஸேது, யமஹம் ப⁴க³வதோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா ஏகோ வூபகட்டோ² அப்பமத்தோ ஆதாபீ பஹிதத்தோ விஹரேய்ய’’ந்தி.
‘‘ஸந்தி கோ², புண்ண, சக்கு²விஞ்ஞேய்யா ரூபா இட்டா² கந்தா மனாபா பியரூபா காமூபஸம்ஹிதா ரஜனீயா. தஞ்சே பி⁴க்கு² அபி⁴னந்த³தி அபி⁴வத³தி அஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தி. தஸ்ஸ தம் அபி⁴னந்த³தோ அபி⁴வத³தோ அஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தோ உப்பஜ்ஜதி நந்தீ³. ‘நந்தி³ஸமுத³யா து³க்க²ஸமுத³யோ, புண்ணா’தி வதா³மி…பே… ஸந்தி கோ², புண்ண, ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா ரஸா…பே… ஸந்தி கோ², புண்ண, மனோவிஞ்ஞேய்யா த⁴ம்மா இட்டா² கந்தா மனாபா பியரூபா காமூபஸம்ஹிதா ரஜனீயா. தஞ்சே பி⁴க்கு² அபி⁴னந்த³தி அபி⁴வத³தி அஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தி. தஸ்ஸ தம் அபி⁴னந்த³தோ அபி⁴வத³தோ அஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தோ உப்பஜ்ஜதி நந்தீ³. ‘நந்தி³ஸமுத³யா து³க்க²ஸமுத³யோ, புண்ணா’தி வதா³மி.
‘‘ஸந்தி கோ², புண்ண, சக்கு²விஞ்ஞேய்யா ரூபா இட்டா² கந்தா மனாபா பியரூபா காமூபஸம்ஹிதா ரஜனீயா. தஞ்சே பி⁴க்கு² நாபி⁴னந்த³தி நாபி⁴வத³தி நாஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தி, தஸ்ஸ தம் அனபி⁴னந்த³தோ அனபி⁴வத³தோ அனஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தோ நிருஜ்ஜ²தி நந்தீ³. ‘நந்தி³னிரோதா⁴ து³க்க²னிரோதோ⁴, புண்ணா’தி வதா³மி…பே… ஸந்தி கோ², புண்ண, மனோவிஞ்ஞேய்யா த⁴ம்மா இட்டா² கந்தா மனாபா பியரூபா காமூபஸம்ஹிதா ரஜனீயா. தஞ்சே பி⁴க்கு² நாபி⁴னந்த³தி நாபி⁴வத³தி நாஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தி, தஸ்ஸ தம் அனபி⁴னந்த³தோ அனபி⁴வத³தோ அனஜ்ஜோ²ஸாய திட்ட²தோ நிருஜ்ஜ²தி நந்தீ³. ‘நந்தி³னிரோதா⁴ து³க்க²னிரோதோ⁴, புண்ணா’தி வதா³மி.
‘‘இமினா த்வம் [இமினா ச த்வம்], புண்ண, மயா ஸம்கி²த்தேன ஓவாதே³ன ஓவதி³தோ கதமஸ்மிம் [கதரஸ்மிம் (ம. நி. 3.395)] ஜனபதே³ விஹரிஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘அத்தி², ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தோ நாம ஜனபதோ³, தத்தா²ஹம் விஹரிஸ்ஸாமீ’’தி.
‘‘சண்டா³ கோ², புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா; ப²ருஸா கோ², புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா. ஸசே தம், புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா அக்கோஸிஸ்ஸந்தி பரிபா⁴ஸிஸ்ஸந்தி, தத்ர தே, புண்ண, கிந்தி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி?
‘‘ஸசே மம், ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா அக்கோஸிஸ்ஸந்தி பரிபா⁴ஸிஸ்ஸந்தி, தத்ர மே ஏவம் ப⁴விஸ்ஸதி – ‘ப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, ஸுப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, யம் மே [மம் (ஸப்³ப³த்த²)] நயிமே பாணினா பஹாரம் தே³ந்தீ’தி. ஏவமேத்த² [ஏவம்மேத்த² (?)], ப⁴க³வா, ப⁴விஸ்ஸதி; ஏவமேத்த², ஸுக³த, ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி.
‘‘ஸசே பன தே, புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா பாணினா பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர பன தே, புண்ண, கிந்தி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி?
‘‘ஸசே மே, ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா பாணினா பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர மே ஏவம் ப⁴விஸ்ஸதி – ‘ப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, ஸுப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, யம் மே [ஏவம்மேத்த² (?)] நயிமே லேட்³டு³னா பஹாரம் தே³ந்தீ’தி. ஏவமேத்த², ப⁴க³வா, ப⁴விஸ்ஸதி; ஏவமேத்த², ஸுக³த, ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி.
‘‘ஸசே பன தே, புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா லேட்³டு³னா பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர பன தே, புண்ண, கிந்தி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி?
‘‘ஸசே மே, ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா லேட்³டு³னா பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர மே ஏவம் ப⁴விஸ்ஸதி – ‘ப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, ஸுப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, யம் மே நயிமே த³ண்டே³ன பஹாரம் தே³ந்தீ’தி. ஏவமேத்த², ப⁴க³வா, ப⁴விஸ்ஸதி; ஏவமேத்த², ஸுக³த, ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி.
‘‘ஸசே பன புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா த³ண்டே³ன பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர பன தே, புண்ண, கிந்தி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி?
‘‘ஸசே மே, ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா த³ண்டே³ன பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர மே ஏவம் ப⁴விஸ்ஸதி – ‘ப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, ஸுப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, யம் மே நயிமே ஸத்தே²ன பஹாரம் தே³ந்தீ’தி. ஏவமேத்த², ப⁴க³வா, ப⁴விஸ்ஸதி; ஏவமேத்த², ஸுக³த, ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி.
‘‘ஸசே பன தே, புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா ஸத்தே²ன பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர பன தே, புண்ண, கிந்தி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி?
‘‘ஸசே மே, ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா ஸத்தே²ன பஹாரம் த³ஸ்ஸந்தி, தத்ர மே ஏவம் ப⁴விஸ்ஸதி – ‘ப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, ஸுப⁴த்³த³கா வதிமே ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா, யம் மம் நயிமே திண்ஹேன ஸத்தே²ன ஜீவிதா வோரோபேந்தீ’தி. ஏவமேத்த², ப⁴க³வா, ப⁴விஸ்ஸதி; ஏவமேத்த², ஸுக³த, ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி.
‘‘ஸசே பன தம், புண்ண, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா திண்ஹேன ஸத்தே²ன ஜீவிதா வோரோபேஸ்ஸந்தி, தத்ர பன தே, புண்ண, கிந்தி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி?
‘‘ஸசே மம், ப⁴ந்தே, ஸுனாபரந்தகா மனுஸ்ஸா திண்ஹேன ஸத்தே²ன ஜீவிதா வோரோபேஸ்ஸந்தி, தத்ர மே ஏவம் ப⁴விஸ்ஸதி – ‘ஸந்தி கோ² தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாவகா காயேன ச ஜீவிதேன ச அட்டீயமானா ஹராயமானா ஜிகு³ச்ச²மானா ஸத்த²ஹாரகம் பரியேஸந்தி, தம் மே இத³ம் அபரியிட்ட²ஞ்ஞேவ ஸத்த²ஹாரகம் லத்³த⁴’ந்தி. ஏவமேத்த², ப⁴க³வா, ப⁴விஸ்ஸதி; ஏவமேத்த², ஸுக³த, ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி.
‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, புண்ண! ஸக்கி²ஸ்ஸஸி கோ² த்வம், புண்ண, இமினா த³மூபஸமேன ஸமன்னாக³தோ ஸுனாபரந்தஸ்மிம் ஜனபதே³ வத்து²ம். யஸ்ஸ தா³னி த்வம், புண்ண, காலம் மஞ்ஞஸீ’’தி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா புண்ணோ ப⁴க³வதோ வசனம் அபி⁴னந்தி³த்வா அனுமோதி³த்வா உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா ஸேனாஸனம் ஸம்ஸாமேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய யேன ஸுனாபரந்தோ ஜனபதோ³ தேன சாரிகம் பக்காமி. அனுபுப்³பே³ன சாரிகம் சரமானோ யேன ஸுனாபரந்தோ ஜனபதோ³ தத³வஸரி. தத்ர ஸுத³ம் ஆயஸ்மா புண்ணோ ஸுனாபரந்தஸ்மிம் ஜனபதே³ விஹரதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா புண்ணோ தேனேவந்தரவஸ்ஸேன பஞ்சமத்தானி உபாஸகஸதானி படிவேதே³ஸி [படிபாதே³ஸி (ஸீ. பீ.), படிதே³ஸேஸி (ஸ்யா. கம்.)]. தேனேவந்தரவஸ்ஸேன பஞ்சமத்தானி உபாஸிகாஸதானி படிவேதே³ஸி. தேனேவந்தரவஸ்ஸேன திஸ்ஸோ விஜ்ஜா ஸச்சா²காஸி. தேனேவந்தரவஸ்ஸேன பரினிப்³பா³யி.
அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு…பே… ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோசும் – ‘‘யோ ஸோ, ப⁴ந்தே, புண்ணோ நாம குலபுத்தோ ப⁴க³வதா ஸம்கி²த்தேன ஓவாதே³ன ஓவதி³தோ, ஸோ காலங்கதோ. தஸ்ஸ கா க³தி கோ அபி⁴ஸம்பராயோ’’தி?
‘‘பண்டி³தோ, பி⁴க்க²வே, புண்ணோ குலபுத்தோ [குலபுத்தோ அஹோஸி (ஸப்³ப³த்த²)], பச்சபாதி³ [ஸச்சவாதீ³ (ஸ்யா. கம். க.)] த⁴ம்மஸ்ஸானுத⁴ம்மம், ந ச மம் த⁴ம்மாதி⁴கரணம் விஹேஸேஸி [விஹேடே²ஸி (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)]. பரினிப்³பு³தோ, பி⁴க்க²வே, புண்ணோ குலபுத்தோ’’தி. பஞ்சமம்.
6. பா³ஹியஸுத்தம்
89. அத² கோ² ஆயஸ்மா பா³ஹியோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி…பே… ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா பா³ஹியோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴ மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஸம்கி²த்தேன த⁴ம்மம் தே³ஸேது, யமஹம் ப⁴க³வதோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா ஏகோ வூபகட்டோ² அப்பமத்தோ ஆதாபீ பஹிதத்தோ விஹரேய்ய’’ந்தி.
‘‘தம் கிம் மஞ்ஞஸி, பா³ஹிய, சக்கு² நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி?
‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி?
‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி?
‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘ரூபா நிச்சா வா அனிச்சா வா’’தி?
‘‘அனிச்சா, ப⁴ந்தே’’…பே… சக்கு²விஞ்ஞாணம்…பே… சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ…பே… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி?
‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி?
‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி?
‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.
‘‘ஏவம் பஸ்ஸம், பா³ஹிய, ஸுதவா அரியஸாவகோ சக்கு²ஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி, ரூபேஸுபி நிப்³பி³ந்த³தி, சக்கு²விஞ்ஞாணேபி நிப்³பி³ந்த³தி, சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸேபி நிப்³பி³ந்த³தி…பே… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி. நிப்³பி³ந்த³ம் விரஜ்ஜதி; விராகா³ விமுச்சதி; விமுத்தஸ்மிம் விமுத்தமிதி ஞாணம் ஹோதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதீ’’தி.
அத² கோ² ஆயஸ்மா பா³ஹியோ ப⁴க³வதோ பா⁴ஸிதம் அபி⁴னந்தி³த்வா அனுமோதி³த்வா உட்டா²யாஸனா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி. அத² கோ² ஆயஸ்மா பா³ஹியோ ஏகோ வூபகட்டோ² அப்பமத்தோ ஆதாபீ பஹிதத்தோ விஹரந்தோ நசிரஸ்ஸேவ – யஸ்ஸத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி தத³னுத்தரம் – ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸி. ‘‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’’தி அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸி. அஞ்ஞதரோ ச பனாயஸ்மா பா³ஹியோ அரஹதம் அஹோஸீதி. ச²ட்ட²ம்.
7. பட²மஏஜாஸுத்தம்
90. ‘‘ஏஜா, பி⁴க்க²வே, ரோகோ³, ஏஜா க³ண்டோ³, ஏஜா ஸல்லம். தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ அனேஜோ விஹரதி வீதஸல்லோ. தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய ‘அனேஜோ விஹரேய்யம் [விஹரேய்ய (ஸீ. பீ. க.)] வீதஸல்லோ’தி, சக்கு²ம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²ஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²தோ ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு² மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; ரூபே ந மஞ்ஞேய்ய, ரூபேஸு ந மஞ்ஞேய்ய, ரூபதோ ந மஞ்ஞேய்ய, ரூபா மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; சக்கு²விஞ்ஞாணம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²விஞ்ஞாணஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²விஞ்ஞாணதோ ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²விஞ்ஞாணம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸதோ ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ மேதி ந மஞ்ஞேய்ய. யம்பித³ம் சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய.
‘‘ஸோதம் ந மஞ்ஞேய்ய…பே… கா⁴னம் ந மஞ்ஞேய்ய…பே… ஜிவ்ஹம் ந மஞ்ஞேய்ய, ஜிவ்ஹாய ந மஞ்ஞேய்ய, ஜிவ்ஹாதோ ந மஞ்ஞேய்ய, ஜிவ்ஹா மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; ரஸே ந மஞ்ஞேய்ய…பே… ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் ந மஞ்ஞேய்ய…பே… ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸம் ந மஞ்ஞேய்ய…பே… யம்பித³ம் ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய.
‘‘காயம் ந மஞ்ஞேய்ய…பே… மனம் ந மஞ்ஞேய்ய, மனஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, மனதோ ந மஞ்ஞேய்ய, மனோ மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; த⁴ம்மே ந மஞ்ஞேய்ய…பே… மனோ விஞ்ஞாணம்…பே… மனோஸம்ப²ஸ்ஸம்…பே… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; ஸப்³ப³ம் ந மஞ்ஞேய்ய, ஸப்³ப³ஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, ஸப்³ப³தோ ந மஞ்ஞேய்ய, ஸப்³ப³ம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய.
‘‘ஸோ ஏவம் அமஞ்ஞமானோ ந கிஞ்சிபி லோகே உபாதி³யதி. அனுபாதி³யம் ந பரிதஸ்ஸதி. அபரிதஸ்ஸம் பச்சத்தஞ்ஞேவ பரினிப்³பா³யதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம் நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதீ’’தி. ஸத்தமம்.
8. து³தியஏஜாஸுத்தம்
91. ‘‘ஏஜா, பி⁴க்க²வே, ரோகோ³, ஏஜா க³ண்டோ³, ஏஜா ஸல்லம். தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ அனேஜோ விஹரதி வீதஸல்லோ. தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சேபி ஆகங்கே²ய்ய ‘அனேஜோ விஹரேய்யம் வீதஸல்லோ’தி, சக்கு²ம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²ஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு²தோ ந மஞ்ஞேய்ய, சக்கு² மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; ரூபே ந மஞ்ஞேய்ய… சக்கு²விஞ்ஞாணம்… சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸம்… யம்பித³ம் சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய. யஞ்ஹி, பி⁴க்க²வே, மஞ்ஞதி, யஸ்மிம் மஞ்ஞதி, யதோ மஞ்ஞதி, யம் மேதி மஞ்ஞதி, ததோ தம் ஹோதி அஞ்ஞதா². அஞ்ஞதா²பா⁴வீ ப⁴வஸத்தோ லோகோ ப⁴வமேவ அபி⁴னந்த³தி…பே….
‘‘ஜிவ்ஹம் ந மஞ்ஞேய்ய, ஜிவ்ஹாய ந மஞ்ஞேய்ய, ஜிவ்ஹாதோ ந மஞ்ஞேய்ய, ஜிவ்ஹா மேதி ந மஞ்ஞேய்ய; ரஸே ந மஞ்ஞேய்ய… ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம்… ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸம்… யம்பித³ம் ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய. யஞ்ஹி, பி⁴க்க²வே, மஞ்ஞதி, யஸ்மிம் மஞ்ஞதி, யதோ மஞ்ஞதி, யம் மேதி மஞ்ஞதி, ததோ தம் ஹோதி அஞ்ஞதா². அஞ்ஞதா²பா⁴வீ ப⁴வஸத்தோ லோகோ ப⁴வமேவ அபி⁴னந்த³தி…பே….
‘‘மனம் ந மஞ்ஞேய்ய, மனஸ்மிம் ந மஞ்ஞேய்ய, மனதோ ந மஞ்ஞேய்ய, மனோ மேதி ந மஞ்ஞேய்ய… மனோவிஞ்ஞாணம்… மனோஸம்ப²ஸ்ஸம்… யம்பித³ம் மனோஸம்ப²ஸ்ஸபச்சயா உப்பஜ்ஜதி வேத³யிதம் ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய. யஞ்ஹி, பி⁴க்க²வே, மஞ்ஞதி, யஸ்மிம் மஞ்ஞதி, யதோ மஞ்ஞதி, யம் மேதி மஞ்ஞதி, ததோ தம் ஹோதி அஞ்ஞதா². அஞ்ஞதா²பா⁴வீ ப⁴வஸத்தோ லோகோ ப⁴வமேவ அபி⁴னந்த³தி.
‘‘யாவதா, பி⁴க்க²வே, க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனா தம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, தஸ்மிம்பி ந மஞ்ஞேய்ய, ததோபி ந மஞ்ஞேய்ய, தம் மேதி ந மஞ்ஞேய்ய. ஸோ ஏவம் அமஞ்ஞமானோ ந கிஞ்சி லோகே உபாதி³யதி. அனுபாதி³யம் ந பரிதஸ்ஸதி. அபரிதஸ்ஸம் பச்சத்தஞ்ஞேவ பரினிப்³பா³யதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதீ’’தி. அட்ட²மம்.
9. பட²மத்³வயஸுத்தம்
92. ‘‘த்³வயம் வோ, பி⁴க்க²வே, தே³ஸேஸ்ஸாமி. தம் ஸுணாத². கிஞ்ச, பி⁴க்க²வே, த்³வயம்? சக்கு²ஞ்சேவ ரூபா ச, ஸோதஞ்சேவ ஸத்³தா³ ச, கா⁴னஞ்சேவ க³ந்தா⁴ ச, ஜிவ்ஹா சேவ ரஸா ச, காயோ சேவ போ²ட்ட²ப்³பா³ ச, மனோ சேவ த⁴ம்மா ச – இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, த்³வயம்.
‘‘யோ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் வதே³ய்ய – ‘அஹமேதம் த்³வயம் பச்சக்கா²ய அஞ்ஞம் த்³வயம் பஞ்ஞபேஸ்ஸாமீ’தி, தஸ்ஸ வாசாவத்து²கமேவஸ்ஸ. புட்டோ² ச ந ஸம்பாயேய்ய. உத்தரிஞ்ச விகா⁴தம் ஆபஜ்ஜேய்ய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? யதா² தம், பி⁴க்க²வே, அவிஸயஸ்மி’’ந்தி. நவமம்.
10. து³தியத்³வயஸுத்தம்
93. ‘‘த்³வயம், பி⁴க்க²வே, படிச்ச விஞ்ஞாணம் ஸம்போ⁴தி. கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, த்³வயம் படிச்ச விஞ்ஞாணம் ஸம்போ⁴தி? சக்கு²ஞ்ச படிச்ச ரூபே ச உப்பஜ்ஜதி சக்கு²விஞ்ஞாணம். சக்கு² அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. ரூபா அனிச்சா விபரிணாமினோ அஞ்ஞதா²பா⁴வினோ. இத்தே²தம் த்³வயம் சலஞ்சேவ ப்³யத²ஞ்ச அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. சக்கு²விஞ்ஞாணம் அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. யோபி ஹேது யோபி பச்சயோ சக்கு²விஞ்ஞாணஸ்ஸ உப்பாதா³ய, ஸோபி ஹேது ஸோபி பச்சயோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. அனிச்சம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பச்சயம் படிச்ச உப்பன்னம் சக்கு²விஞ்ஞாணம் குதோ நிச்சம் ப⁴விஸ்ஸதி! யா கோ², பி⁴க்க²வே, இமேஸம் திண்ணம் த⁴ம்மானம் ஸங்க³தி ஸன்னிபாதோ ஸமவாயோ, அயம் வுச்சதி சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ. சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோபி அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. யோபி ஹேது யோபி பச்சயோ சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸஸ்ஸ உப்பாதா³ய, ஸோபி ஹேது ஸோபி பச்சயோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. அனிச்சம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பச்சயம் படிச்ச உப்பன்னோ சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ குதோ நிச்சோ ப⁴விஸ்ஸதி! பு²ட்டோ², பி⁴க்க²வே, வேதே³தி, பு²ட்டோ² சேதேதி, பு²ட்டோ² ஸஞ்ஜானாதி. இத்தே²தேபி த⁴ம்மா சலா சேவ ப்³யதா² ச அனிச்சா விபரிணாமினோ அஞ்ஞதா²பா⁴வினோ. ஸோதம்…பே….
‘‘ஜிவ்ஹஞ்ச படிச்ச ரஸே ச உப்பஜ்ஜதி ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம். ஜிவ்ஹா அனிச்சா விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ [விபரிணாமினீ அஞ்ஞதா²பா⁴வினீ (?)]. ரஸா அனிச்சா விபரிணாமினோ அஞ்ஞதா²பா⁴வினோ. இத்தே²தம் த்³வயம் சலஞ்சேவ ப்³யத²ஞ்ச அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம் அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. யோபி ஹேது யோபி பச்சயோ ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணஸ்ஸ உப்பாதா³ய, ஸோபி ஹேது ஸோபி பச்சயோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. அனிச்சம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பச்சயம் படிச்ச உப்பன்னம் ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம், குதோ நிச்சம் ப⁴விஸ்ஸதி! யா கோ², பி⁴க்க²வே, இமேஸம் திண்ணம் த⁴ம்மானம் ஸங்க³தி ஸன்னிபாதோ ஸமவாயோ, அயம் வுச்சதி ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸோ. ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸோபி அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. யோபி ஹேது யோபி பச்சயோ ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸஸ்ஸ உப்பாதா³ய, ஸோபி ஹேது ஸோபி பச்சயோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. அனிச்சம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பச்சயம் படிச்ச உப்பன்னோ ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸோ, குதோ நிச்சோ ப⁴விஸ்ஸதி! பு²ட்டோ², பி⁴க்க²வே, வேதே³தி, பு²ட்டோ² சேதேதி, பு²ட்டோ² ஸஞ்ஜானாதி. இத்தே²தேபி த⁴ம்மா சலா சேவ ப்³யதா² ச அனிச்சா விபரிணாமினோ அஞ்ஞதா²பா⁴வினோ. காயம்…பே….
‘‘மனஞ்ச படிச்ச த⁴ம்மே ச உப்பஜ்ஜதி மனோவிஞ்ஞாணம். மனோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. த⁴ம்மா அனிச்சா விபரிணாமினோ அஞ்ஞதா²பா⁴வினோ. இத்தே²தம் த்³வயம் சலஞ்சேவ ப்³யத²ஞ்ச அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. மனோவிஞ்ஞாணம் அனிச்சம் விபரிணாமி அஞ்ஞதா²பா⁴வி. யோபி ஹேது யோபி பச்சயோ மனோவிஞ்ஞாணஸ்ஸ உப்பாதா³ய, ஸோபி ஹேது ஸோபி பச்சயோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. அனிச்சம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பச்சயம் படிச்ச உப்பன்னம் மனோவிஞ்ஞாணம், குதோ நிச்சம் ப⁴விஸ்ஸதி! யா கோ², பி⁴க்க²வே, இமேஸம் திண்ணம் த⁴ம்மானம் ஸங்க³தி ஸன்னிபாதோ ஸமவாயோ, அயம் வுச்சதி மனோஸம்ப²ஸ்ஸோ. மனோஸம்ப²ஸ்ஸோபி அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. யோபி ஹேது யோபி பச்சயோ மனோஸம்ப²ஸ்ஸஸ்ஸ உப்பாதா³ய, ஸோபி ஹேது ஸோபி பச்சயோ அனிச்சோ விபரிணாமீ அஞ்ஞதா²பா⁴வீ. அனிச்சம் கோ² பன, பி⁴க்க²வே, பச்சயம் படிச்ச உப்பன்னோ மனோஸம்ப²ஸ்ஸோ, குதோ நிச்சோ ப⁴விஸ்ஸதி! பு²ட்டோ², பி⁴க்க²வே, வேதே³தி, பு²ட்டோ² சேதேதி, பு²ட்டோ² ஸஞ்ஜானாதி. இத்தே²தேபி த⁴ம்மா சலா சேவ ப்³யதா² ச அனிச்சா விபரிணாமினோ அஞ்ஞதா²பா⁴வினோ. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, த்³வயம் படிச்ச விஞ்ஞாணம் ஸம்போ⁴தீ’’தி. த³ஸமம்.
ச²ன்னவக்³கோ³ நவமோ.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
பலோகஸுஞ்ஞா ஸம்கி²த்தம், ச²ன்னோ புண்ணோ ச பா³ஹியோ;
ஏஜேன ச து³வே வுத்தா, த்³வயேஹி அபரே து³வேதி.