10. பி⁴க்கு²ஸம்யுத்தம்

1. கோலிதஸுத்தம்

235. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ பி⁴க்க²வே’’தி. ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ மஹாமோக்³க³ல்லானஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும்.

ஆயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ ஏதத³வோச – ‘‘இத⁴ மய்ஹம், ஆவுஸோ, ரஹோக³தஸ்ஸ படிஸல்லீனஸ்ஸ ஏவம் சேதஸோ பரிவிதக்கோ உத³பாதி³ – ‘அரியோ துண்ஹீபா⁴வோ, அரியோ துண்ஹீபா⁴வோதி வுச்சதி. கதமோ நு கோ² அரியோ துண்ஹீபா⁴வோ’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம் ஆவுஸோ, ஏதத³ஹோஸி – ‘இத⁴ பி⁴க்கு² விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி அரியோ துண்ஹீபா⁴வோ’தி. ஸோ க்²வாஹம், ஆவுஸோ, விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிம். தஸ்ஸ மய்ஹம், ஆவுஸோ, இமினா விஹாரேன விஹரதோ விதக்கஸஹக³தா ஸஞ்ஞா மனஸிகாரா ஸமுதா³சரந்தி’’.

‘‘அத² கோ² மம், ஆவுஸோ, ப⁴க³வா இத்³தி⁴யா உபஸங்கமித்வா ஏதத³வோச – ‘மோக்³க³ல்லான, மோக்³க³ல்லான, மா, ப்³ராஹ்மண, அரியம் துண்ஹீபா⁴வம் பமாதோ³, அரியே துண்ஹீபா⁴வே சித்தம் ஸண்ட²பேஹி, அரியே துண்ஹீபா⁴வே சித்தம் ஏகோதி³பா⁴வம் கரோஹி, அரியே துண்ஹீபா⁴வே சித்தம் ஸமாத³ஹா’தி. ஸோ க்²வாஹம், ஆவுஸோ, அபரேன ஸமயேன விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமி. யஞ்ஹி தம், ஆவுஸோ, ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘ஸத்தா²ரா அனுக்³க³ஹிதோ ஸாவகோ மஹாபி⁴ஞ்ஞதம் பத்தோ’தி, மமம் தம் ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘ஸத்தா²ரா அனுக்³க³ஹிதோ ஸாவகோ மஹாபி⁴ஞ்ஞதம் பத்தோ’’’தி. பட²மம்.

2. உபதிஸ்ஸஸுத்தம்

236. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஆவுஸோ பி⁴க்க²வே’’தி. ‘‘ஆவுஸோ’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸும். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஏதத³வோச –

‘‘இத⁴ மய்ஹம், ஆவுஸோ, ரஹோக³தஸ்ஸ படிஸல்லீனஸ்ஸ ஏவம் சேதஸோ பரிவிதக்கோ உத³பாதி³ – ‘அத்தி² நு கோ² தம் கிஞ்சி லோகஸ்மிம் யஸ்ஸ மே விபரிணாமஞ்ஞதா²பா⁴வா உப்பஜ்ஜேய்யும் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், ஆவுஸோ, ஏதத³ஹோஸி – ‘நத்தி² கோ² தம் கிஞ்சி லோகஸ்மிம் யஸ்ஸ மே விபரிணாமஞ்ஞதா²பா⁴வா உப்பஜ்ஜேய்யும் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா’’’தி.

ஏவம் வுத்தே, ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸத்து²பி கோ² தே, ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, விபரிணாமஞ்ஞதா²பா⁴வா நுப்பஜ்ஜேய்யும் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா’’தி? ‘‘ஸத்து²பி கோ² மே, ஆவுஸோ, விபரிணாமஞ்ஞதா²பா⁴வா நுப்பஜ்ஜேய்யும் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா, அபி ச மே ஏவமஸ்ஸ – ‘மஹேஸக்கோ² வத, போ⁴, ஸத்தா² அந்தரஹிதோ மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ. ஸசே ஹி ப⁴க³வா சிரம் தீ³க⁴மத்³தா⁴னம் திட்டே²ய்ய தத³ஸ்ஸ ப³ஹுஜனஹிதாய ப³ஹுஜனஸுகா²ய லோகானுகம்பாய அத்தா²ய ஹிதாய ஸுகா²ய தே³வமனுஸ்ஸான’ந்தி. ததா² ஹி பனாயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ தீ³க⁴ரத்தம் அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ஸுஸமூஹதா. தஸ்மா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ஸத்து²பி விபரிணாமஞ்ஞதா²பா⁴வா நுப்பஜ்ஜேய்யும் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா’’தி. து³தியம்.

3. க⁴டஸுத்தம்

237. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாமோக்³க³ல்லானோ ராஜக³ஹே விஹரந்தி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே ஏகவிஹாரே. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேனாயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதா மஹாமோக்³க³ல்லானேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மந்தம் மஹாமோக்³க³ல்லானம் ஏதத³வோச –

‘‘விப்பஸன்னானி கோ² தே, ஆவுஸோ மோக்³க³ல்லான, இந்த்³ரியானி; பரிஸுத்³தோ⁴ முக²வண்ணோ பரியோதா³தோ ஸந்தேன நூனாயஸ்மா மஹாமோக்³க³ல்லானோ அஜ்ஜ விஹாரேன விஹாஸீ’’தி. ‘‘ஓளாரிகேன க்²வாஹம், ஆவுஸோ, அஜ்ஜ விஹாரேன விஹாஸிம். அபி ச, மே அஹோஸி த⁴ம்மீ கதா²’’தி. ‘‘கேன ஸத்³தி⁴ம் பனாயஸ்மதோ மஹாமோக்³க³ல்லானஸ்ஸ அஹோஸி த⁴ம்மீ கதா²’’தி? ‘‘ப⁴க³வதா கோ² மே, ஆவுஸோ, ஸத்³தி⁴ம் அஹோஸி த⁴ம்மீ கதா²’’தி. ‘‘தூ³ரே கோ², ஆவுஸோ, ப⁴க³வா ஏதரஹி ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. கிம் நு கோ², ஆயஸ்மா, மஹாமோக்³க³ல்லானோ ப⁴க³வந்தம் இத்³தி⁴யா உபஸங்கமி; உதா³ஹு ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் மஹாமோக்³க³ல்லானம் இத்³தி⁴யா உபஸங்கமீ’’தி? ‘‘ந க்²வாஹம், ஆவுஸோ, ப⁴க³வந்தம் இத்³தி⁴யா உபஸங்கமிம்; நபி மம் ப⁴க³வா இத்³தி⁴யா உபஸங்கமி. அபி ச, மே யாவதா ப⁴க³வா ஏத்தாவதா தி³ப்³ப³சக்கு² விஸுஜ்ஜி² தி³ப்³பா³ ச ஸோததா⁴து. ப⁴க³வதோபி யாவதாஹம் ஏத்தாவதா தி³ப்³ப³சக்கு² விஸுஜ்ஜி² தி³ப்³பா³ ச ஸோததா⁴தூ’’தி. ‘‘யதா²கத²ம் பனாயஸ்மதோ மஹாமோக்³க³ல்லானஸ்ஸ ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் அஹோஸி த⁴ம்மீ கதா²’’தி?

‘‘இதா⁴ஹம், ஆவுஸோ, ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோசம் – ‘ஆரத்³த⁴வீரியோ ஆரத்³த⁴வீரியோதி, ப⁴ந்தே, வுச்சதி. கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே, ஆரத்³த⁴வீரியோ ஹோதீ’தி? ஏவம் வுத்தே, மம், ஆவுஸோ, ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘இத⁴, மோக்³க³ல்லான, பி⁴க்கு² ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி – காமம் தசோ ச ந்ஹாரு ச அட்டீ² ச அவஸிஸ்ஸது, ஸரீரே உபஸுஸ்ஸது மம்ஸலோஹிதம், யம் தம் புரிஸதா²மேன புரிஸவீரியேன புரிஸபரக்கமேன பத்தப்³ப³ம் ந தம் அபாபுணித்வா வீரியஸ்ஸ ஸண்டா²னம் ப⁴விஸ்ஸதீதி. ஏவம் கோ², மோக்³க³ல்லான, ஆரத்³த⁴வீரியோ ஹோதீ’தி. ஏவம் கோ² மே, ஆவுஸோ, ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் அஹோஸி த⁴ம்மீ கதா²’’தி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, ஹிமவதோ பப்³ப³தராஜஸ்ஸ பரித்தா பாஸாணஸக்க²ரா யாவதே³வ உபனிக்கே²பனமத்தாய; ஏவமேவ கோ² மயம் ஆயஸ்மதோ மஹாமோக்³க³ல்லானஸ்ஸ யாவதே³வ உபனிக்கே²பனமத்தாய. ஆயஸ்மா ஹி மஹாமோக்³க³ல்லானோ மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ ஆகங்க²மானோ கப்பம் திட்டே²ய்யா’’தி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, மஹதியா லோணக⁴டாய பரித்தா லோணஸக்க²ராய யாவதே³வ உபனிக்கே²பனமத்தாய; ஏவமேவ கோ² மயம் ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ யாவதே³வ உபனிக்கே²பனமத்தாய. ஆயஸ்மா ஹி ஸாரிபுத்தோ ப⁴க³வதா அனேகபரியாயேன தோ²மிதோ வண்ணிதோ பஸத்தோ² –

‘‘ஸாரிபுத்தோவ பஞ்ஞாய, ஸீலேன உபஸமேன ச;

யோபி பாரங்க³தோ பி⁴க்கு², ஏதாவபரமோ ஸியா’’தி.

இதிஹ தே உபோ⁴ மஹானாகா³ அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஸுபா⁴ஸிதம் ஸுலபிதம் ஸமனுமோதி³ம்ஸூதி. ததியம்.

4. நவஸுத்தம்

238. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ நவோ பி⁴க்கு² பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தோ விஹாரம் பவிஸித்வா அப்போஸ்ஸுக்கோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்கஸாயதி, ந பி⁴க்கூ²னம் வேய்யாவச்சம் கரோதி சீவரகாரஸமயே. அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ம்ஸு. ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோசும் – ‘‘இத⁴, ப⁴ந்தே, அஞ்ஞதரோ நவோ பி⁴க்கு² பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தோ விஹாரம் பவிஸித்வா அப்போஸ்ஸுக்கோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்கஸாயதி, ந பி⁴க்கூ²னம் வேய்யாவச்சம் கரோதி சீவரகாரஸமயே’’தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா அஞ்ஞதரம் பி⁴க்கு²ம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஏஹி த்வம், பி⁴க்கு², மம வசனேன தம் பி⁴க்கு²ம் ஆமந்தேஹி ‘ஸத்தா² தம், ஆவுஸோ, ஆமந்தேதீ’’’தி. ‘‘ஏவம் ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஸோ பி⁴க்கு² ப⁴க³வதோ படிஸ்ஸுத்வா யேன ஸோ பி⁴க்கு² தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா தம் பி⁴க்கு²ம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸத்தா² தம், ஆவுஸோ, ஆமந்தேதீ’’தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² ஸோ பி⁴க்கு² தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ படிஸ்ஸுத்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² தம் பி⁴க்கு²ம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘ஸச்சம் கிர த்வம், பி⁴க்கு², பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தோ விஹாரம் பவிஸித்வா அப்போஸ்ஸுக்கோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்கஸாயஸி, ந பி⁴க்கூ²னம் வேய்யாவச்சம் கரோஸி சீவரகாரஸமயே’’தி? ‘‘அஹம்பி கோ², ப⁴ந்தே, ஸகம் கிச்சம் கரோமீ’’தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ சேதஸா சேதோபரிவிதக்கமஞ்ஞாய பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘மா கோ² தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, ஏதஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ உஜ்ஜா²யித்த². ஏஸோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² சதுன்னம் ஜா²னானம் ஆபி⁴சேதஸிகானம் தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரானம் நிகாமலாபீ⁴ அகிச்ச²லாபீ⁴ அகஸிரலாபீ⁴, யஸ்ஸ சத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி, தத³னுத்தரம் ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘நயித³ம் ஸிதி²லமாரப்³ப⁴, நயித³ம் அப்பேன தா²மஸா;

நிப்³பா³னம் அதி⁴க³ந்தப்³ப³ம், ஸப்³ப³து³க்க²ப்பமோசனம்.

‘‘அயஞ்ச த³ஹரோ பி⁴க்கு², அயமுத்தமபுரிஸோ;

தா⁴ரேதி அந்திமம் தே³ஹம், ஜேத்வா மாரம் ஸவாஹினி’’ந்தி. சதுத்த²ம்;

5. ஸுஜாதஸுத்தம்

239. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸுஜாதோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி. அத்³த³ஸா கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் ஸுஜாதம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘உப⁴யேனேவாயம், பி⁴க்க²வே, குலபுத்தோ ஸோப⁴தி – யஞ்ச அபி⁴ரூபோ த³ஸ்ஸனீயோ பாஸாதி³கோ பரமாய வண்ணபோக்க²ரதாய ஸமன்னாக³தோ, யஸ்ஸ சத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜந்தி தத³னுத்தரம் ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி. இத³மவோச ப⁴க³வா…பே… ஸத்தா² –

‘‘ஸோப⁴தி வதாயம் பி⁴க்கு², உஜுபூ⁴தேன சேதஸா;

விப்பயுத்தோ விஸம்யுத்தோ, அனுபாதா³ய நிப்³பு³தோ;

தா⁴ரேதி அந்திமம் தே³ஹம், ஜேத்வா மாரம் ஸவாஹினி’’ந்தி. பஞ்சமம்;

6. லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யஸுத்தம்

240. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி. அத்³த³ஸா கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பஸ்ஸத² நோ தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, ஏதம் பி⁴க்கு²ம் ஆக³ச்ச²ந்தம் து³ப்³ப³ண்ணம் து³த்³த³ஸிகம் ஓகோடிமகம் பி⁴க்கூ²னம் பரிபூ⁴தரூப’’ந்தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘ஏஸோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ, ந ச ஸா ஸமாபத்தி ஸுலப⁴ரூபா யா தேன பி⁴க்கு²னா அஸமாபன்னபுப்³பா³. யஸ்ஸ சத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி, தத³னுத்தரம் ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி. இத³மவோச ப⁴க³வா…பே… ஸத்தா² –

‘‘ஹம்ஸா கோஞ்சா மயூரா ச, ஹத்த²யோ பஸதா³ மிகா³;

ஸப்³பே³ ஸீஹஸ்ஸ பா⁴யந்தி, நத்தி² காயஸ்மிம் துல்யதா.

‘‘ஏவமேவ மனுஸ்ஸேஸு, த³ஹரோ சேபி பஞ்ஞவா;

ஸோ ஹி தத்த² மஹா ஹோதி, நேவ பா³லோ ஸரீரவா’’தி. ச²ட்ட²ம்;

7. விஸாக²ஸுத்தம்

241. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி மஹாவனே கூடாகா³ரஸாலாயம். தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா விஸாகோ² பஞ்சாலபுத்தோ உபட்டா²னஸாலாயம் பி⁴க்கூ² த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேதி ஸமாத³பேதி ஸமுத்தேஜேதி ஸம்பஹம்ஸேதி, போரியா வாசாய விஸ்ஸட்டா²ய அனேலக³லாய அத்த²ஸ்ஸ விஞ்ஞாபனியா பரியாபன்னாய அனிஸ்ஸிதாய.

அத² கோ² ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேன உபட்டா²னஸாலா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³. நிஸஜ்ஜ கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘கோ நு கோ², பி⁴க்க²வே, உபட்டா²னஸாலாயம் பி⁴க்கூ² த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேதி ஸமாத³பேதி ஸமுத்தேஜேதி ஸம்பஹம்ஸேதி போரியா வாசாய விஸ்ஸட்டா²ய அனேலக³லாய அத்த²ஸ்ஸ விஞ்ஞாபனியா பரியாபன்னாய அனிஸ்ஸிதாயா’’தி? ‘‘ஆயஸ்மா, ப⁴ந்தே, விஸாகோ² பஞ்சாலபுத்தோ உபட்டா²னஸாலாயம் பி⁴க்கூ² த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேதி ஸமாத³பேதி ஸமுத்தேஜேதி ஸம்பஹம்ஸேதி, போரியா வாசாய விஸ்ஸட்டா²ய அனேலக³லாய அத்த²ஸ்ஸ விஞ்ஞாபனியா பரியாபன்னாய அனிஸ்ஸிதாயா’’தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் விஸாக²ம் பஞ்சாலபுத்தம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, விஸாக², ஸாது⁴ கோ² த்வம், விஸாக², பி⁴க்கூ² த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேஸி…பே… அத்த²ஸ்ஸ விஞ்ஞாபனியா பரியாபன்னாய அனிஸ்ஸிதாயா’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘நாபா⁴ஸமானம் ஜானந்தி, மிஸ்ஸம் பா³லேஹி பண்டி³தம்;

பா⁴ஸமானஞ்ச ஜானந்தி, தே³ஸேந்தம் அமதம் பத³ம்.

‘‘பா⁴ஸயே ஜோதயே த⁴ம்மம், பக்³க³ண்ஹே இஸினம் த⁴ஜம்;

ஸுபா⁴ஸிதத⁴ஜா இஸயோ, த⁴ம்மோ ஹி இஸினம் த⁴ஜோ’’தி. ஸத்தமம்;

8. நந்த³ஸுத்தம்

242. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா நந்தோ³ ப⁴க³வதோ மாதுச்சா²புத்தோ ஆகோடிதபச்சாகோடிதானி சீவரானி பாருபித்வா அக்கீ²னி அஞ்ஜேத்வா அச்ச²ம் பத்தம் க³ஹேத்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² ஆயஸ்மந்தம் நந்த³ம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘ந கோ² தே தம், நந்த³, பதிரூபம் குலபுத்தஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ, யம் த்வம் ஆகோடிதபச்சாகோடிதானி சீவரானி பாருபேய்யாஸி, அக்கீ²னி ச அஞ்ஜேய்யாஸி, அச்ச²ஞ்ச பத்தம் தா⁴ரேய்யாஸி. ஏதம் கோ² தே, நந்த³, பதிரூபம் குலபுத்தஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ, யம் த்வம் ஆரஞ்ஞிகோ ச அஸ்ஸஸி, பிண்ட³பாதிகோ ச பம்ஸுகுலிகோ ச காமேஸு ச அனபேக்கோ² விஹரேய்யாஸீ’’தி. இத³மவோச ப⁴க³வா…பே… ஸத்தா² –

‘‘கதா³ஹம் நந்த³ம் பஸ்ஸேய்யம், ஆரஞ்ஞம் பம்ஸுகூலிகம்;

அஞ்ஞாதுஞ்சே²ன யாபேந்தம், காமேஸு அனபேக்கி²ன’’ந்தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா நந்தோ³ அபரேன ஸமயேன ஆரஞ்ஞிகோ ச பிண்ட³பாதிகோ ச பம்ஸுகூலிகோ ச காமேஸு ச அனபேக்கோ² விஹாஸீதி. அட்ட²மம்.

9. திஸ்ஸஸுத்தம்

243. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா திஸ்ஸோ ப⁴க³வதோ பிதுச்சா²புத்தோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ து³க்கீ² து³ம்மனோ அஸ்ஸூனி பவத்தயமானோ. அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் திஸ்ஸம் ஏதத³வோச – ‘‘கிம் நு கோ² த்வம், திஸ்ஸ, ஏகமந்தம் நிஸின்னோ து³க்கீ² து³ம்மனோ அஸ்ஸூனி பவத்தயமானோ’’தி? ‘‘ததா² ஹி பன மம், ப⁴ந்தே, பி⁴க்கூ² ஸமந்தா வாசாஸன்னிதோத³கேன [வாசாய ஸன்னிதோத³கேன (க.)] ஸஞ்ஜம்ப⁴ரிமகம்ஸூ’’தி [ஸஞ்ஜப்³ப⁴ரிமகம்ஸூதி (?)]. ‘‘ததா²ஹி பன த்வம், திஸ்ஸ, வத்தா நோ ச வசனக்க²மோ; ந கோ² தே தம், திஸ்ஸ, பதிரூபம் குலபுத்தஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ, யம் த்வம் வத்தா நோ ச வசனக்க²மோ. ஏதம் கோ² தே, திஸ்ஸ, பதிரூபம் குலபுத்தஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ – ‘யம் த்வம் வத்தா ச அஸ்ஸ வசனக்க²மோ சா’’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘கிம் நு குஜ்ஜ²ஸி மா குஜ்ஜி², அக்கோதோ⁴ திஸ்ஸ தே வரம்;

கோத⁴மானமக்க²வினயத்த²ஞ்ஹி, திஸ்ஸ ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதீ’’தி. நவமம்;

10. தே²ரனாமகஸுத்தம்

244. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² தே²ரனாமகோ ஏகவிஹாரீ சேவ ஹோதி ஏகவிஹாரஸ்ஸ ச வண்ணவாதீ³. ஸோ ஏகோ கா³மம் பிண்டா³ய பவிஸதி ஏகோ படிக்கமதி ஏகோ ரஹோ நிஸீத³தி ஏகோ சங்கமம் அதி⁴ட்டா²தி. அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ம்ஸு. ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோசும் – ‘‘இத⁴, ப⁴ந்தே, அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² தே²ரனாமகோ ஏகவிஹாரீ ஏகவிஹாரஸ்ஸ ச வண்ணவாதீ³’’தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா அஞ்ஞதரம் பி⁴க்கு²ம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஏஹி த்வம், பி⁴க்கு², மம வசனேன தே²ரம் பி⁴க்கு²ம் ஆமந்தேஹி – ‘ஸத்தா² தம், ஆவுஸோ தே²ர, ஆமந்தேதீ’’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஸோ பி⁴க்கு² ப⁴க³வதோ படிஸ்ஸுத்வா யேனாயஸ்மா தே²ரோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் தே²ரம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸத்தா² தம், ஆவுஸோ தே²ர, ஆமந்தேதீ’’தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² ஆயஸ்மா தே²ரோ தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ படிஸ்ஸுத்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² ஆயஸ்மந்தம் தே²ரம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘ஸச்சம் கிர த்வம், தே²ர, ஏகவிஹாரீ ஏகவிஹாரஸ்ஸ ச வண்ணவாதீ³’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யதா² கத²ம் பன த்வம், தே²ர, ஏகவிஹாரீ ஏகவிஹாரஸ்ஸ ச வண்ணவாதீ³’’தி? ‘‘இதா⁴ஹம், ப⁴ந்தே, ஏகோ கா³மம் பிண்டா³ய பவிஸாமி ஏகோ படிக்கமாமி ஏகோ ரஹோ நிஸீதா³மி ஏகோ சங்கமம் அதி⁴ட்டா²மி. ஏவம் க்²வாஹம், ப⁴ந்தே, ஏகவிஹாரீ ஏகவிஹாரஸ்ஸ ச வண்ணவாதீ³’’தி.

‘‘அத்தே²ஸோ, தே²ர, ஏகவிஹாரோ நேஸோ நத்தீ²தி வதா³மி. அபி ச, தே²ர, யதா² ஏகவிஹாரோ வித்தா²ரேன பரிபுண்ணோ ஹோதி தம் ஸுணாஹி, ஸாது⁴கம் மனஸி கரோஹி; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ²…பே…. ‘‘கத²ஞ்ச, தே²ர, ஏகவிஹாரோ வித்தா²ரேன பரிபுண்ணோ ஹோதி. இத⁴, தே²ர, யம் அதீதம் தம் பஹீனம், யம் அனாக³தம் தம் படினிஸ்ஸட்ட²ம், பச்சுப்பன்னேஸு ச அத்தபா⁴வபடிலாபே⁴ஸு ச²ந்த³ராகோ³ ஸுப்படிவினீதோ. ஏவம் கோ², தே²ர, ஏகவிஹாரோ வித்தா²ரேன பரிபுண்ணோ ஹோதீ’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘ஸப்³பா³பி⁴பு⁴ம் ஸப்³ப³விது³ம் ஸுமேத⁴ம்,

ஸப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு அனூபலித்தம்;

ஸப்³ப³ஞ்ஜஹம் தண்ஹாக்க²யே விமுத்தம்,

தமஹம் நரம் ஏகவிஹாரீதி ப்³ரூமீ’’தி. த³ஸமம்;

11. மஹாகப்பினஸுத்தம்

245. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா மஹாகப்பினோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி. அத்³த³ஸா கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் மஹாகப்பினம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பஸ்ஸத² நோ தும்ஹே பி⁴க்க²வே, ஏதம் பி⁴க்கு²ம் ஆக³ச்ச²ந்தம் ஓதா³தகம் தனுகம் துங்க³னாஸிக’’ந்தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘ஏஸோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ. ந ச ஸா ஸமாபத்தி ஸுலப⁴ரூபா யா தேன பி⁴க்கு²னா அஸமாபன்னபுப்³பா³. யஸ்ஸ சத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி தத³னுத்தரம் ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘க²த்தியோ ஸேட்டோ² ஜனேதஸ்மிம், யே கோ³த்தபடிஸாரினோ;

விஜ்ஜாசரணஸம்பன்னோ, ஸோ ஸேட்டோ² தே³வமானுஸே.

‘‘தி³வா தபதி ஆதி³ச்சோ, ரத்திமாபா⁴தி சந்தி³மா;

ஸன்னத்³தோ⁴ க²த்தியோ தபதி, ஜா²யீ தபதி ப்³ராஹ்மணோ;

அத² ஸப்³ப³மஹோரத்திம் [அத² ஸப்³ப³மஹோரத்தம் (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)], பு³த்³தோ⁴ தபதி தேஜஸா’’தி. ஏகாத³ஸமம்;

12. ஸஹாயகஸுத்தம்

246. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி. அத² கோ² த்³வே பி⁴க்கூ² ஸஹாயகா ஆயஸ்மதோ மஹாகப்பினஸ்ஸ ஸத்³தி⁴விஹாரினோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு. அத்³த³ஸா கோ² ப⁴க³வா தே பி⁴க்கூ² தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தே. தி³ஸ்வான பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பஸ்ஸத² நோ தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, ஏதே பி⁴க்கூ² ஸஹாயகே ஆக³ச்ச²ந்தே கப்பினஸ்ஸ ஸத்³தி⁴விஹாரினோ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘ஏதே கோ² தே பி⁴க்கூ² மஹித்³தி⁴கா மஹானுபா⁴வா. ந ச ஸா ஸமாபத்தி ஸுலப⁴ரூபா, யா தேஹி பி⁴க்கூ²ஹி அஸமாபன்னபுப்³பா³. யஸ்ஸ சத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி தத³னுத்தரம் ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரந்தீ’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘ஸஹாயா வதிமே பி⁴க்கூ², சிரரத்தம் ஸமேதிகா;

ஸமேதி நேஸம் ஸத்³த⁴ம்மோ, த⁴ம்மே பு³த்³த⁴ப்பவேதி³தே.

‘‘ஸுவினீதா கப்பினேன, த⁴ம்மே அரியப்பவேதி³தே;

தா⁴ரேந்தி அந்திமம் தே³ஹம், ஜேத்வா மாரம் ஸவாஹினி’’ந்தி. த்³வாத³ஸமம்;

பி⁴க்கு²ஸம்யுத்தம் ஸமத்தம்.