10. ஸங்கா³ரவஸுத்தம்

473. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா கோஸலேஸு சாரிகம் சரதி மஹதா பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன ஸத்³தி⁴ம். தேன கோ² பன ஸமயேன த⁴னஞ்ஜானீ [தா⁴னஞ்ஜானீ (ஸீ. பீ.)] நாம ப்³ராஹ்மணீ சஞ்சலிகப்பே [மண்ட³லகப்பே (ஸீ.), பச்சலகப்பே (ஸ்யா. கம்.), சண்ட³லகப்பே (பீ.)] படிவஸதி அபி⁴ப்பஸன்னா பு³த்³தே⁴ ச த⁴ம்மே ச ஸங்கே⁴ ச. அத² கோ² த⁴னஞ்ஜானீ ப்³ராஹ்மணீ உபக்க²லித்வா திக்க²த்தும் உதா³னம் உதா³னேஸி – ‘‘நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ. நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ. நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸங்கா³ரவோ நாம மாணவோ சஞ்சலிகப்பே படிவஸதி திண்ணம் வேதா³னம் பாரகூ³ ஸனிக⁴ண்டு³கேடுபா⁴னம் ஸாக்க²ரப்பபே⁴தா³னம் இதிஹாஸபஞ்சமானம், பத³கோ, வேய்யாகரணோ, லோகாயதமஹாபுரிஸலக்க²ணேஸு அனவயோ. அஸ்ஸோஸி கோ² ஸங்கா³ரவோ மாணவோ த⁴னஞ்ஜானியா ப்³ராஹ்மணியா ஏவம் வாசம் பா⁴ஸமானாய. ஸுத்வா த⁴னஞ்ஜானிம் ப்³ராஹ்மணிம் ஏதத³வோச – ‘‘அவபூ⁴தாவ அயம் [அவபூ⁴தா சயம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] த⁴னஞ்ஜானீ ப்³ராஹ்மணீ, பரபூ⁴தாவ அயம் [பராபூ⁴தா சயம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] த⁴னஞ்ஜானீ ப்³ராஹ்மணீ, விஜ்ஜமானானம் (தேவிஜ்ஜானம்) [( ) ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ. போத்த²கேஸு நத்தி²] ப்³ராஹ்மணானம், அத² ச பன தஸ்ஸ முண்ட³கஸ்ஸ ஸமணகஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸிஸ்ஸதீ’’தி [பா⁴ஸதீதி (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ)]. ‘‘ந ஹி பன த்வம், தாத ப⁴த்³ரமுக², தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸீலபஞ்ஞாணம் ஜானாஸி. ஸசே த்வம், தாத ப⁴த்³ரமுக², தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸீலபஞ்ஞாணம் ஜானேய்யாஸி, ந த்வம், தாத ப⁴த்³ரமுக², தம் ப⁴க³வந்தம் அக்கோஸிதப்³ப³ம் பரிபா⁴ஸிதப்³ப³ம் மஞ்ஞேய்யாஸீ’’தி. ‘‘தேன ஹி, போ⁴தி, யதா³ ஸமணோ கோ³தமோ சஞ்சலிகப்பம் அனுப்பத்தோ ஹோதி அத² மே ஆரோசேய்யாஸீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴த்³ரமுகா²’’தி கோ² த⁴னஞ்ஜானீ ப்³ராஹ்மணீ ஸங்கா³ரவஸ்ஸ மாணவஸ்ஸ பச்சஸ்ஸோஸி.

அத² கோ² ப⁴க³வா கோஸலேஸு அனுபுப்³பே³ன சாரிகம் சரமானோ யேன சஞ்சலிகப்பம் தத³வஸரி. தத்ர ஸுத³ம் ப⁴க³வா சஞ்சலிகப்பே விஹரதி தோதே³ய்யானம் ப்³ராஹ்மணானம் அம்ப³வனே. அஸ்ஸோஸி கோ² த⁴னஞ்ஜானீ ப்³ராஹ்மணீ – ‘‘ப⁴க³வா கிர சஞ்சலிகப்பம் அனுப்பத்தோ, சஞ்சலிகப்பே விஹரதி தோதே³ய்யானம் ப்³ராஹ்மணானம் அம்ப³வனே’’தி. அத² கோ² த⁴னஞ்ஜானீ ப்³ராஹ்மணீ யேன ஸங்கா³ரவோ மாணவோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஸங்கா³ரவம் மாணவம் ஏதத³வோச – ‘‘அயம், தாத ப⁴த்³ரமுக², ஸோ ப⁴க³வா சஞ்சலிகப்பம் அனுப்பத்தோ, சஞ்சலிகப்பே விஹரதி தோதே³ய்யானம் ப்³ராஹ்மணானம் அம்ப³வனே. யஸ்ஸதா³னி, தாத ப⁴த்³ரமுக², காலம் மஞ்ஞஸீ’’தி.

474. ‘‘ஏவம், போ⁴’’தி கோ² ஸங்கா³ரவோ மாணவோ த⁴னஞ்ஜானியா ப்³ராஹ்மணியா படிஸ்ஸுத்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸங்கா³ரவோ மாணவோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸந்தி கோ², போ⁴ கோ³தம, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி. தத்ர, போ⁴ கோ³தம, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி, தேஸம் ப⁴வம் கோ³தமோ கதமோ’’தி? ‘‘தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தானம், ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தானம்பி கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, வேமத்தம் வதா³மி. ஸந்தி, பா⁴ரத்³வாஜ, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா அனுஸ்ஸவிகா. தே அனுஸ்ஸவேன தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி; ஸேய்யதா²பி ப்³ராஹ்மணா தேவிஜ்ஜா. ஸந்தி பன, பா⁴ரத்³வாஜ, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா கேவலம் ஸத்³தா⁴மத்தகேன தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி; ஸேய்யதா²பி தக்கீ வீமம்ஸீ. ஸந்தி, பா⁴ரத்³வாஜ, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு ஸாமம்யேவ த⁴ம்மம் அபி⁴ஞ்ஞாய தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி. தத்ர, பா⁴ரத்³வாஜ, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு ஸாமம்யேவ த⁴ம்மம் அபி⁴ஞ்ஞாய தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி, தேஸாஹமஸ்மி. தத³மினாபேதம், பா⁴ரத்³வாஜ, பரியாயேன வேதி³தப்³ப³ம், யதா² யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு ஸாமம்யேவ த⁴ம்மம் அபி⁴ஞ்ஞாய தி³ட்ட²த⁴ம்மாபி⁴ஞ்ஞாவோஸானபாரமிப்பத்தா, ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம் படிஜானந்தி, தேஸாஹமஸ்மி.

475. ‘‘இத⁴ மே, பா⁴ரத்³வாஜ, புப்³பே³வ ஸம்போ³தா⁴ அனபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸேவ ஸதோ ஏதத³ஹோஸி – ‘ஸம்பா³தோ⁴ க⁴ராவாஸோ ரஜாபதோ², அப்³போ⁴காஸோ பப்³ப³ஜ்ஜா. நயித³ம் ஸுகரம் அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸதா ஏகந்தபரிபுண்ணம் ஏகந்தபரிஸுத்³த⁴ம் ஸங்க²லிகி²தம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரிதும். யம்னூனாஹம் கேஸமஸ்ஸும் ஓஹாரேத்வா காஸாயானி வத்தா²னி அச்சா²தே³த்வா அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, அபரேன ஸமயேன த³ஹரோவ ஸமானோ ஸுஸுகாளகேஸோ ப⁴த்³ரேன யோப்³ப³னேன ஸமன்னாக³தோ பட²மேன வயஸா அகாமகானம் மாதாபிதூனம் அஸ்ஸுமுகா²னம் ருத³ந்தானம் கேஸமஸ்ஸும் ஓஹாரேத்வா காஸாயானி வத்தா²னி அச்சா²தே³த்வா அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிம். ஸோ ஏவம் பப்³ப³ஜிதோ ஸமானோ கிம்குஸலக³வேஸீ அனுத்தரம் ஸந்திவரபத³ம் பரியேஸமானோ யேன ஆளாரோ காலாமோ தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா ஆளாரம் காலாமம் ஏதத³வோசம் – ‘இச்சா²மஹம், ஆவுஸோ காலாம, இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ப்³ரஹ்மசரியம் சரிது’ந்தி. ஏவம் வுத்தே, பா⁴ரத்³வாஜ, ஆளாரோ காலாமோ மம் ஏதத³வோச – ‘விஹரதாயஸ்மா. தாதி³ஸோ அயம் த⁴ம்மோ யத்த² விஞ்ஞூ புரிஸோ நசிரஸ்ஸேவ ஸகம் ஆசரியகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்யா’தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, நசிரஸ்ஸேவ கி²ப்பமேவ தம் த⁴ம்மம் பரியாபுணிம். ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தாவதகேனேவ ஓட்ட²பஹதமத்தேன லபிதலாபனமத்தேன ‘ஞாணவாத³ஞ்ச வதா³மி, தே²ரவாத³ஞ்ச ஜானாமி, பஸ்ஸாமீ’தி ச படிஜானாமி, அஹஞ்சேவ அஞ்ஞே ச. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ந கோ² ஆளாரோ காலாமோ இமம் த⁴ம்மம் கேவலம் ஸத்³தா⁴மத்தகேன ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீதி பவேதே³தி; அத்³தா⁴ ஆளாரோ காலாமோ இமம் த⁴ம்மம் ஜானம் பஸ்ஸம் விஹரதீ’தி.

‘‘அத² க்²வாஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, யேன ஆளாரோ காலாமோ தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா ஆளாரம் காலாமம் ஏதத³வோசம் – ‘கித்தாவதா நோ, ஆவுஸோ காலாம, இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீதி பவேதே³ஸீ’தி? ஏவம் வுத்தே, பா⁴ரத்³வாஜ, ஆளாரோ காலாமோ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் பவேதே³ஸி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ந கோ² ஆளாரஸ்ஸேவ காலாமஸ்ஸ அத்தி² ஸத்³தா⁴, மய்ஹம்பத்தி² ஸத்³தா⁴; ந கோ² ஆளாரஸ்ஸேவ காலாமஸ்ஸ அத்தி² வீரியம்…பே… ஸதி… ஸமாதி⁴… பஞ்ஞா, மய்ஹம்பத்தி² பஞ்ஞா. யம்னூனாஹம் யம் த⁴ம்மம் ஆளாரோ காலாமோ ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீதி பவேதே³தி தஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியாய பத³ஹேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, நசிரஸ்ஸேவ கி²ப்பமேவ தம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸிம். அத² க்²வாஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, யேன ஆளாரோ காலாமோ தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா ஆளாரம் காலாமம் ஏதத³வோசம் – ‘ஏத்தாவதா நோ, ஆவுஸோ காலாம, இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³ஸீ’தி? ‘ஏத்தாவதா கோ² அஹம், ஆவுஸோ, இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³மீ’தி. ‘அஹம்பி கோ², ஆவுஸோ, ஏத்தாவதா இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீ’தி. ‘லாபா⁴ நோ, ஆவுஸோ, ஸுலத்³த⁴ம் நோ, ஆவுஸோ, யே மயம் ஆயஸ்மந்தம் தாதி³ஸம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம் பஸ்ஸாம. இதி யாஹம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³மி தம் த்வம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரஸி; யம் த்வம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரஸி தமஹம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³மி. இதி யாஹம் த⁴ம்மம் ஜானாமி தம் த்வம் த⁴ம்மம் ஜானாஸி, யம் த்வம் த⁴ம்மம் ஜானாஸி தமஹம் த⁴ம்மம் ஜானாமி. இதி யாதி³ஸோ அஹம் தாதி³ஸோ துவம், யாதி³ஸோ துவம் தாதி³ஸோ அஹம். ஏஹி தா³னி, ஆவுஸோ, உபோ⁴வ ஸந்தா இமம் க³ணம் பரிஹராமா’தி. இதி கோ², பா⁴ரத்³வாஜ, ஆளாரோ காலாமோ ஆசரியோ மே ஸமானோ அத்தனோ அந்தேவாஸிம் மம் ஸமானம் அத்தனா ஸமஸமம் ட²பேஸி, உளாராய ச மம் பூஜாய பூஜேஸி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘நாயம் த⁴ம்மோ நிப்³பி³தா³ய ந விராகா³ய ந நிரோதா⁴ய ந உபஸமாய ந அபி⁴ஞ்ஞாய ந ஸம்போ³தா⁴ய ந நிப்³பா³னாய ஸம்வத்ததி, யாவதே³வ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனூபபத்தியா’தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தம் த⁴ம்மம் அனலங்கரித்வா தஸ்மா த⁴ம்மா நிப்³பி³ஜ்ஜ அபக்கமிம்.

476. ‘‘ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, கிம்குஸலக³வேஸீ அனுத்தரம் ஸந்திவரபத³ம் பரியேஸமானோ யேன உத³கோ ராமபுத்தோ தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா உத³கம் ராமபுத்தம் ஏதத³வோசம் – ‘இச்சா²மஹம், ஆவுஸோ [பஸ்ஸ ம. நி. 1.278 பாஸராஸிஸுத்தே], இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ப்³ரஹ்மசரியம் சரிது’ந்தி. ஏவம் வுத்தே, பா⁴ரத்³வாஜ, உத³கோ ராமபுத்தோ மம் ஏதத³வோச – ‘விஹரதாயஸ்மா. தாதி³ஸோ அயம் த⁴ம்மோ யத்த² விஞ்ஞூ புரிஸோ நசிரஸ்ஸேவ ஸகம் ஆசரியகம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரேய்யா’தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, நசிரஸ்ஸேவ கி²ப்பமேவ தம் த⁴ம்மம் பரியாபுணிம். ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தாவதகேனேவ ஓட்ட²பஹதமத்தேன லபிதலாபனமத்தேன ‘ஞாணவாத³ஞ்ச வதா³மி, தே²ரவாத³ஞ்ச ஜானாமி, பஸ்ஸாமீ’தி ச படிஜானாமி, அஹஞ்சேவ அஞ்ஞே ச. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ந கோ² ராமோ இமம் த⁴ம்மம் கேவலம் ஸத்³தா⁴மத்தகேன ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீதி பவேதே³ஸி; அத்³தா⁴ ராமோ இமம் த⁴ம்மம் ஜானம் பஸ்ஸம் விஹாஸீ’தி. அத² க்²வாஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, யேன உத³கோ ராமபுத்தோ தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா உத³கம் ராமபுத்தம் ஏதத³வோசம் – ‘கித்தாவதா நோ, ஆவுஸோ, ராமோ இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீதி பவேதே³ஸீ’தி? ஏவம் வுத்தே, பா⁴ரத்³வாஜ, உத³கோ ராமபுத்தோ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் பவேதே³ஸி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ந கோ² ராமஸ்ஸேவ அஹோஸி ஸத்³தா⁴, மய்ஹம்பத்தி² ஸத்³தா⁴; ந கோ² ராமஸ்ஸேவ அஹோஸி வீரியம்…பே… ஸதி… ஸமாதி⁴… பஞ்ஞா, மய்ஹம்பத்தி² பஞ்ஞா. யம்னூனாஹம் யம் த⁴ம்மம் ராமோ ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீதி பவேதே³ஸி தஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியாய பத³ஹேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, நசிரஸ்ஸேவ கி²ப்பமேவ தம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸிம்.

‘‘அத² க்²வாஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, யேன உத³கோ ராமபுத்தோ தேனுபஸங்கமிம்; உபஸங்கமித்வா உத³கம் ராமபுத்தம் ஏதத³வோசம் – ‘ஏத்தாவதா நோ, ஆவுஸோ, ராமோ இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³ஸீ’தி? ‘ஏத்தாவதா கோ², ஆவுஸோ, ராமோ இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³ஸீ’தி. ‘அஹம்பி கோ², ஆவுஸோ, ஏத்தாவதா இமம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமீ’தி. ‘லாபா⁴ நோ, ஆவுஸோ, ஸுலத்³த⁴ம் நோ, ஆவுஸோ, யே மயம் ஆயஸ்மந்தம் தாதி³ஸம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம் பஸ்ஸாம. இதி யம் த⁴ம்மம் ராமோ ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³ஸி தம் த்வம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரஸி; யம் த்வம் த⁴ம்மம் ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரஸி தம் த⁴ம்மம் ராமோ ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ பவேதே³ஸி. இதி யம் த⁴ம்மம் ராமோ அபி⁴ஞ்ஞாஸி தம் த்வம் த⁴ம்மம் ஜானாஸி, யம் த்வம் த⁴ம்மம் ஜானாஸி தம் த⁴ம்மம் ராமோ அபி⁴ஞ்ஞாஸி. இதி யாதி³ஸோ ராமோ அஹோஸி தாதி³ஸோ துவம், யாதி³ஸோ துவம் தாதி³ஸோ ராமோ அஹோஸி. ஏஹி தா³னி, ஆவுஸோ, துவம் இமம் க³ணம் பரிஹரா’தி. இதி கோ², பா⁴ரத்³வாஜ, உத³கோ ராமபுத்தோ ஸப்³ரஹ்மசாரீ மே ஸமானோ ஆசரியட்டா²னே மம் ட²பேஸி, உளாராய ச மம் பூஜாய பூஜேஸி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘நாயம் த⁴ம்மோ நிப்³பி³தா³ய ந விராகா³ய ந நிரோதா⁴ய ந உபஸமாய ந அபி⁴ஞ்ஞாய ந ஸம்போ³தா⁴ய ந நிப்³பா³னாய ஸம்வத்ததி, யாவதே³வ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனூபபத்தியா’தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தம் த⁴ம்மம் அனலங்கரித்வா தஸ்மா த⁴ம்மா நிப்³பி³ஜ்ஜ அபக்கமிம்.

477. ‘‘ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, கிம்குஸலக³வேஸீ அனுத்தரம் ஸந்திவரபத³ம் பரியேஸமானோ மக³தே⁴ஸு அனுபுப்³பே³ன சாரிகம் சரமானோ யேன உருவேளா ஸேனானிக³மோ தத³வஸரிம். தத்த²த்³த³ஸம் ரமணீயம் பூ⁴மிபா⁴க³ம், பாஸாதி³கஞ்ச வனஸண்ட³ம், நதி³ஞ்ச ஸந்த³ந்திம் ஸேதகம் ஸுபதித்த²ம் ரமணீயம், ஸமந்தா ச கோ³சரகா³மம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ரமணீயோ வத, போ⁴, பூ⁴மிபா⁴கோ³, பாஸாதி³கோ ச வனஸண்டோ³, நதீ³ ச ஸந்த³தி ஸேதகா ஸுபதித்தா² ரமணீயா, ஸமந்தா ச கோ³சரகா³மோ. அலம் வதித³ம் குலபுத்தஸ்ஸ பதா⁴னத்தி²கஸ்ஸ பதா⁴னாயா’தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தத்தே²வ நிஸீதி³ம் – ‘அலமித³ம் பதா⁴னாயா’தி. அபிஸ்ஸு மம், பா⁴ரத்³வாஜ, திஸ்ஸோ உபமா படிப⁴ம்ஸு அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, அல்லம் கட்ட²ம் ஸஸ்னேஹம் உத³கே நிக்கி²த்தம். அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய உத்தராரணிம் ஆதா³ய – ‘அக்³கி³ம் அபி⁴னிப்³ப³த்தேஸ்ஸாமி, தேஜோ பாதுகரிஸ்ஸாமீ’தி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, பா⁴ரத்³வாஜ, அபி நு ஸோ புரிஸோ அமும் அல்லம் கட்ட²ம் ஸஸ்னேஹம் உத³கே நிக்கி²த்தம் உத்தராரணிம் ஆதா³ய அபி⁴மந்தே²ந்தோ அக்³கி³ம் அபி⁴னிப்³ப³த்தேய்ய, தேஜோ பாதுகரேய்யா’’தி? ‘‘நோ ஹித³ம், போ⁴ கோ³தம. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அது³ஞ்ஹி, போ⁴ கோ³தம, அல்லம் கட்ட²ம் ஸஸ்னேஹம், தஞ்ச பன உத³கே நிக்கி²த்தம்; யாவதே³வ ச பன ஸோ புரிஸோ கிலமத²ஸ்ஸ விகா⁴தஸ்ஸ பா⁴கீ³ அஸ்ஸா’’தி. ‘‘ஏவமேவ கோ², பா⁴ரத்³வாஜ, யே ஹி கேசி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா காயேன சேவ சித்தேன ச காமேஹி அவூபகட்டா² விஹரந்தி, யோ ச நேஸம் காமேஸு காமச்ச²ந்தோ³ காமஸ்னேஹோ காமமுச்சா² காமபிபாஸா காமபரிளாஹோ ஸோ ச அஜ்ஜ²த்தம் ந ஸுப்பஹீனோ ஹோதி ந ஸுப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, ஓபக்கமிகா சேபி தே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி, அப⁴ப்³பா³வ தே ஞாணாய த³ஸ்ஸனாய அனுத்தராய ஸம்போ³தா⁴ய. நோ சபி தே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா ஓபக்கமிகா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி அப⁴ப்³பா³வ தே ஞாணாய த³ஸ்ஸனாய அனுத்தராய ஸம்போ³தா⁴ய. அயம் கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, பட²மா உபமா படிபா⁴ஸி அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³.

478. ‘‘அபராபி கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, து³தியா உபமா படிபா⁴ஸி அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, அல்லம் கட்ட²ம் ஸஸ்னேஹம் ஆரகா உத³கா த²லே நிக்கி²த்தம். அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய உத்தராரணிம் ஆதா³ய – ‘அக்³கி³ம் அபி⁴னிப்³ப³த்தேஸ்ஸாமி, தேஜோ பாதுகரிஸ்ஸாமீ’தி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, பா⁴ரத்³வாஜ, அபி நு ஸோ புரிஸோ அமும் அல்லம் கட்ட²ம் ஸஸ்னேஹம் ஆரகா உத³கா த²லே நிக்கி²த்தம் உத்தராரணிம் ஆதா³ய அபி⁴மந்தே²ந்தோ அக்³கி³ம் அபி⁴னிப்³ப³த்தேய்ய தேஜோ பாதுகரேய்யா’’தி? ‘‘நோ ஹித³ம், போ⁴ கோ³தம. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அது³ஞ்ஹி, போ⁴ கோ³தம, அல்லம் கட்ட²ம் ஸஸ்னேஹம், கிஞ்சாபி ஆரகா உத³கா த²லே நிக்கி²த்தம்; யாவதே³வ ச பன ஸோ புரிஸோ கிலமத²ஸ்ஸ விகா⁴தஸ்ஸ பா⁴கீ³ அஸ்ஸா’’தி. ‘‘ஏவமேவ கோ², பா⁴ரத்³வாஜ, யே ஹி கேசி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா காயேன சேவ சித்தேன ச காமேஹி வூபகட்டா² விஹரந்தி, யோ ச நேஸம் காமேஸு காமச்ச²ந்தோ³ காமஸ்னேஹோ காமமுச்சா² காமபிபாஸா காமபரிளாஹோ ஸோ ச அஜ்ஜ²த்தம் ந ஸுப்பஹீனோ ஹோதி ந ஸுப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, ஓபக்கமிகா சேபி தே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி, அப⁴ப்³பா³வ தே ஞாணாய த³ஸ்ஸனாய அனுத்தராய ஸம்போ³தா⁴ய. நோ சேபி தே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா ஓபக்கமிகா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி, அப⁴ப்³பா³வ தே ஞாணாய த³ஸ்ஸனாய அனுத்தராய ஸம்போ³தா⁴ய. அயம் கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, து³தியா உபமா படிபா⁴ஸி அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³.

479. ‘‘அபராபி கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, ததியா உபமா படிபா⁴ஸி அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, ஸுக்க²ம் கட்ட²ம் கோளாபம் ஆரகா உத³கா த²லே நிக்கி²த்தம். அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய உத்தராரணிம் ஆதா³ய – ‘அக்³கி³ம் அபி⁴னிப்³ப³த்தேஸ்ஸாமி, தேஜோ பாதுகரிஸ்ஸாமீ’தி. தம் கிம் மஞ்ஞஸி, பா⁴ரத்³வாஜ, அபி நு ஸோ புரிஸோ அமும் ஸுக்க²ம் கட்ட²ம் கோளாபம் ஆரகா உத³கா த²லே நிக்கி²த்தம் உத்தராரணிம் ஆதா³ய அபி⁴மந்தே²ந்தோ அக்³கி³ம் அபி⁴னிப்³ப³த்தேய்ய, தேஜோ பாதுகரேய்யா’’தி? ‘‘ஏவம் போ⁴ கோ³தம. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அது³ஞ்ஹி, போ⁴ கோ³தம, ஸுக்க²ம் கட்ட²ம் கோளாபம், தஞ்ச பன ஆரகா உத³கா த²லே நிக்கி²த்த’’ந்தி. ‘‘ஏவமேவ கோ², பா⁴ரத்³வாஜ, யே ஹி கேசி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா காயேன சேவ சித்தேன ச காமேஹி வூபகட்டா² விஹரந்தி, யோ ச நேஸம் காமேஸு காமச்ச²ந்தோ³ காமஸ்னேஹோ காமமுச்சா² காமபிபாஸா காமபரிளாஹோ ஸோ ச அஜ்ஜ²த்தம் ஸுப்பஹீனோ ஹோதி ஸுப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, ஓபக்கமிகா சேபி தே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி, ப⁴ப்³பா³வ தே ஞாணாய த³ஸ்ஸனாய அனுத்தராய ஸம்போ³தா⁴ய. நோ சேபி தே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா ஓபக்கமிகா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி, ப⁴ப்³பா³வ தே ஞாணாய த³ஸ்ஸனாய அனுத்தராய ஸம்போ³தா⁴ய. அயம் கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, ததியா உபமா படிபா⁴ஸி அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³. இமா கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, திஸ்ஸோ உபமா படிப⁴ம்ஸு அனச்ச²ரியா புப்³பே³ அஸ்ஸுதபுப்³பா³.

480. ‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் த³ந்தேபி⁴த³ந்தமாதா⁴ய, ஜிவ்ஹாய தாலும் ஆஹச்ச, சேதஸா சித்தம் அபி⁴னிக்³க³ண்ஹேய்யம் அபி⁴னிப்பீளேய்யம் அபி⁴ஸந்தாபேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, த³ந்தேபி⁴த³ந்தமாதா⁴ய, ஜிவ்ஹாய தாலும் ஆஹச்ச, சேதஸா சித்தம் அபி⁴னிக்³க³ண்ஹாமி அபி⁴னிப்பீளேமி அபி⁴ஸந்தாபேமி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, த³ந்தேபி⁴த³ந்தமாதா⁴ய, ஜிவ்ஹாய தாலும் ஆஹச்ச, சேதஸா சித்தம் அபி⁴னிக்³க³ண்ஹதோ அபி⁴னிப்பீளயதோ அபி⁴ஸந்தாபயதோ கச்சே²ஹி ஸேதா³ முச்சந்தி. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, ப³லவா புரிஸோ து³ப்³ப³லதரம் புரிஸம் ஸீஸே வா க³ஹேத்வா க²ந்தே⁴ வா க³ஹேத்வா அபி⁴னிக்³க³ண்ஹேய்ய அபி⁴னிப்பீளேய்ய அபி⁴ஸந்தாபேய்ய, ஏவமேவ கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, த³ந்தேபி⁴த³ந்தமாதா⁴ய, ஜிவ்ஹாய தாலும் ஆஹச்ச, சேதஸா சித்தம் அபி⁴னிக்³க³ண்ஹதோ அபி⁴னிப்பீளயதோ அபி⁴ஸந்தாபயதோ கச்சே²ஹி ஸேதா³ முச்சந்தி. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, பா⁴ரத்³வாஜ, வீரியம் ஹோதி அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா²; ஸாரத்³தோ⁴ ச பன மே காயோ ஹோதி அப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, தேனேவ து³க்க²ப்பதா⁴னேன பதா⁴னாபி⁴துன்னஸ்ஸ ஸதோ.

481. ‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் அப்பாணகம்யேவ ஜா²னம் ஜா²யேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே உபருந்தி⁴ம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு கண்ணஸோதேஹி வாதானம் நிக்க²மந்தானம் அதி⁴மத்தோ ஸத்³தோ³ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி நாம கம்மாரக³க்³க³ரியா த⁴மமானாய அதி⁴மத்தோ ஸத்³தோ³ ஹோதி, ஏவமேவ கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு கண்ணஸோதேஹி வாதானம் நிக்க²மந்தானம் அதி⁴மத்தோ ஸத்³தோ³ ஹோதி. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, பா⁴ரத்³வாஜ, வீரியம் ஹோதி அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா²; ஸாரத்³தோ⁴ ச பன மே காயோ ஹோதி அப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, தேனேவ து³க்க²ப்பதா⁴னேன பதா⁴னாபி⁴துன்னஸ்ஸ ஸதோ.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் அப்பாணகம்யேவ ஜா²னம் ஜா²யேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே உபருந்தி⁴ம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தா வாதா முத்³த⁴னி ஊஹனந்தி. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, ப³லவா புரிஸோ, திண்ஹேன ஸிக²ரேன முத்³த⁴னி அபி⁴மத்தே²ய்ய, ஏவமேவ கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தா வாதா முத்³த⁴னி ஊஹனந்தி. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, பா⁴ரத்³வாஜ, வீரியம் ஹோதி அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா²; ஸாரத்³தோ⁴ ச பன மே காயோ ஹோதி அப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, தேனேவ து³க்க²ப்பதா⁴னேன பதா⁴னாபி⁴துன்னஸ்ஸ ஸதோ.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் அப்பாணகம்யேவ ஜா²னம் ஜா²யேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே உபருந்தி⁴ம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தா ஸீஸே ஸீஸவேத³னா ஹோந்தி. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, ப³லவா புரிஸோ த³ள்ஹேன வரத்தக்க²ண்டே³ன ஸீஸே ஸீஸவேட²ம் த³தே³ய்ய, ஏவமேவ கோ², பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தா ஸீஸே ஸீஸவேத³னா ஹோந்தி. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, பா⁴ரத்³வாஜ, வீரியம் ஹோதி அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா²; ஸாரத்³தோ⁴ ச பன மே காயோ ஹோதி அப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, தேனேவ து³க்க²ப்பதா⁴னேன பதா⁴னாபி⁴துன்னஸ்ஸ ஸதோ.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் அப்பாணகம்யேவ ஜா²னம் ஜா²யேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே உபருந்தி⁴ம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தா வாதா குச்சி²ம் பரிகந்தந்தி. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, த³க்கோ² கோ³கா⁴தகோ வா கோ³கா⁴தகந்தேவாஸீ வா திண்ஹேன கோ³விகந்தனேன குச்சி²ம் பரிகந்தேய்ய, ஏவமேவ கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தா வாதா குச்சி²ம் பரிகந்தந்தி. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, பா⁴ரத்³வாஜ, வீரியம் ஹோதி அஸல்லீனம் உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா²; ஸாரத்³தோ⁴ ச பன மே காயோ ஹோதி அப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, தேனேவ து³க்க²ப்பதா⁴னேன பதா⁴னாபி⁴துன்னஸ்ஸ ஸதோ.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் அப்பாணகம்யேவ ஜா²னம் ஜா²யேய்ய’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே உபருந்தி⁴ம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தோ காயஸ்மிம் டா³ஹோ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பா⁴ரத்³வாஜ, த்³வே ப³லவந்தோ புரிஸா து³ப்³ப³லதரம் புரிஸம் நானாபா³ஹாஸு க³ஹேத்வா அங்கா³ரகாஸுயா ஸந்தாபேய்யும் ஸம்பரிதாபேய்யும், ஏவமேவ கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, முக²தோ ச நாஸதோ ச கண்ணதோ ச அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸேஸு உபருத்³தே⁴ஸு அதி⁴மத்தோ காயஸ்மிம் டா³ஹோ ஹோதி. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, பா⁴ரத்³வாஜ, வீரியம் ஹோதி அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா², ஸாரத்³தோ⁴ ச பன மே காயோ ஹோதி அப்படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴, தேனேவ து³க்க²ப்பதா⁴னேன பதா⁴னாபி⁴துன்னஸ்ஸ ஸதோ. அபிஸ்ஸு மம், பா⁴ரத்³வாஜ, தே³வதா தி³ஸ்வா ஏவமாஹம்ஸு – ‘காலங்கதோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. ஏகச்சா தே³வதா ஏவமாஹம்ஸு – ‘ந காலங்கதோ ஸமணோ கோ³தமோ, அபி ச காலங்கரோதீ’தி. ஏகச்சா தே³வதா ஏவமாஹம்ஸு – ‘ந காலங்கதோ ஸமணோ கோ³தமோ, நாபி காலங்கரோதி; அரஹம் ஸமணோ கோ³தமோ, விஹாரோத்வேவ ஸோ அரஹதோ ஏவரூபோ ஹோதீ’தி.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் ஸப்³ப³ஸோ ஆஹாருபச்சே²தா³ய படிபஜ்ஜேய்ய’ந்தி. அத² கோ² மம், பா⁴ரத்³வாஜ, தே³வதா உபஸங்கமித்வா ஏதத³வோசும் – ‘மா கோ² த்வம், மாரிஸ, ஸப்³ப³ஸோ ஆஹாருபச்சே²தா³ய படிபஜ்ஜி. ஸசே கோ² த்வம், மாரிஸ, ஸப்³ப³ஸோ ஆஹாருபச்சே²தா³ய படிபஜ்ஜிஸ்ஸஸி, தஸ்ஸ தே மயம் தி³ப்³ப³ம் ஓஜம் லோமகூபேஹி அஜ்ஜோ²ஹாரேஸ்ஸாம. தாய த்வம் யாபேஸ்ஸஸீ’தி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘அஹஞ்சேவ கோ² பன ஸப்³ப³ஸோ அஜஜ்ஜிதம் படிஜானேய்யம், இமா ச மே தே³வதா தி³ப்³ப³ம் ஓஜம் லோமகூபேஹி அஜ்ஜோ²ஹாரேய்யும், தாய சாஹம் யாபேய்யம். தம் மமஸ்ஸ முஸா’தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தா தே³வதா பச்சாசிக்கா²மி, ‘ஹல’ந்தி வதா³மி.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யம்னூனாஹம் தோ²கம் தோ²கம் ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யம் பஸதம் பஸதம், யதி³ வா முக்³க³யூஸம், யதி³ வா குலத்த²யூஸம், யதி³ வா களாயயூஸம், யதி³ வா ஹரேணுகயூஸ’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தோ²கம் தோ²கம் ஆஹாரம் ஆஹாரேஸிம் பஸதம் பஸதம், யதி³ வா முக்³க³யூஸம், யதி³ வா குலத்த²யூஸம், யதி³ வா களாயயூஸம், யதி³ வா ஹரேணுகயூஸம். தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, தோ²கம் தோ²கம் ஆஹாரம் ஆஹாரயதோ பஸதம் பஸதம், யதி³ வா முக்³க³யூஸம், யதி³ வா குலத்த²யூஸம், யதி³ வா களாயயூஸம், யதி³ வா ஹரேணுகயூஸம், அதி⁴மத்தகஸிமானம் பத்தோ காயோ ஹோதி. ஸேய்யதா²பி நாம ஆஸீதிகபப்³பா³னி வா காளபப்³பா³னி வா, ஏவமேவஸ்ஸு மே அங்க³பச்சங்கா³னி ப⁴வந்தி தாயேவப்பாஹாரதாய; ஸேய்யதா²பி நாம ஓட்ட²பத³ம், ஏவமேவஸ்ஸு மே ஆனிஸத³ம் ஹோதி தாயேவப்பாஹாரதாய; ஸேய்யதா²பி நாம வட்டனாவளீ, ஏவமேவஸ்ஸு மே பிட்டி²கண்டகோ உண்ணதாவனதோ ஹோதி தாயேவப்பாஹாரதாய; ஸேய்யதா²பி நாம ஜரஸாலாய கோ³பானஸியோ ஓலுக்³க³விலுக்³கா³ ப⁴வந்தி, ஏவமேவஸ்ஸு மே பா²ஸுளியோ ஓலுக்³க³விலுக்³கா³ ப⁴வந்தி தாயேவப்பாஹாரதாய; ஸேய்யதா²பி நாம க³ம்பீ⁴ரே உத³பானே உத³கதாரகா க³ம்பீ⁴ரக³தா ஓக்கா²யிகா தி³ஸ்ஸந்தி, ஏவமேவஸ்ஸு மே அக்கி²கூபேஸு அக்கி²தாரகா க³ம்பீ⁴ரக³தா ஓக்கா²யிகா தி³ஸ்ஸந்தி தாயேவப்பாஹாரதாய; ஸேய்யதா²பி நாம தித்தகாலாபு³ ஆமகச்சி²ன்னோ வாதாதபேன ஸம்பு²டிதோ ஹோதி ஸம்மிலாதோ, ஏவமேவஸ்ஸு மே ஸீஸச்ச²வி ஸம்பு²டிதா ஹோதி ஸம்மிலாதா தாயேவப்பாஹாரதாய. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ‘உத³ரச்ச²விம் பரிமஸிஸ்ஸாமீ’தி பிட்டி²கண்டகம்யேவ பரிக்³க³ண்ஹாமி, ‘பிட்டி²கண்டகம் பரிமஸிஸ்ஸாமீ’தி உத³ரச்ச²விம்யேவ பரிக்³க³ண்ஹாமி; யாவஸ்ஸு மே, பா⁴ரத்³வாஜ, உத³ரச்ச²வி பிட்டி²கண்டகம் அல்லீனா ஹோதி தாயேவப்பாஹாரதாய. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ‘வச்சம் வா முத்தம் வா கரிஸ்ஸாமீ’தி தத்தே²வ அவகுஜ்ஜோ பபதாமி தாயேவப்பாஹாரதாய. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, இமமேவ காயம் அஸ்ஸாஸேந்தோ பாணினா க³த்தானி அனுமஜ்ஜாமி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, பாணினா க³த்தானி அனுமஜ்ஜதோ பூதிமூலானி லோமானி காயஸ்மா பபதந்தி தாயேவப்பாஹாரதாய. அபிஸ்ஸு மம், பா⁴ரத்³வாஜ, மனுஸ்ஸா தி³ஸ்வா ஏவமாஹம்ஸு – ‘காளோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. ஏகச்சே மனுஸ்ஸா ஏவமாஹம்ஸு – ‘ந காளோ ஸமணோ கோ³தமோ, ஸாமோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. ஏகச்சே மனுஸ்ஸா ஏவமாஹம்ஸு – ‘ந காளோ ஸமணோ கோ³தமோ நபி ஸாமோ, மங்கு³ரச்ச²வி ஸமணோ கோ³தமோ’தி; யாவஸ்ஸு மே, பா⁴ரத்³வாஜ, தாவ பரிஸுத்³தோ⁴ ச²விவண்ணோ பரியோதா³தோ உபஹதோ ஹோதி தாயேவப்பாஹாரதாய.

482. ‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘யே கோ² கேசி அதீதமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ஓபக்கமிகா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யிம்ஸு, ஏதாவபரமம், நயிதோ பி⁴ய்யோ; யேபி ஹி கேசி அனாக³தமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ஓபக்கமிகா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யிஸ்ஸந்தி, ஏதாவபரமம், நயிதோ பி⁴ய்யோ; யேபி ஹி கேசி ஏதரஹி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ஓபக்கமிகா து³க்கா² திப்³பா³ க²ரா கடுகா வேத³னா வேத³யந்தி, ஏதாவபரமம், நயிதோ பி⁴ய்யோ. ந கோ² பனாஹம் இமாய கடுகாய து³க்கரகாரிகாய அதி⁴க³ச்சா²மி உத்தரி மனுஸ்ஸத⁴ம்மா அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனவிஸேஸம். ஸியா நு கோ² அஞ்ஞோ மக்³கோ³ போ³தா⁴யா’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம் பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘அபி⁴ஜானாமி கோ² பனாஹம் பிது ஸக்கஸ்ஸ கம்மந்தே ஸீதாய ஜம்பு³ச்சா²யாய நிஸின்னோ விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிதா. ஸியா நு கோ² ஏஸோ மக்³கோ³ போ³தா⁴யா’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஸதானுஸாரி விஞ்ஞாணம் அஹோஸி – ‘ஏஸேவ மக்³கோ³ போ³தா⁴யா’தி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம் நு கோ² அஹம் தஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸ பா⁴யாமி யம் தம் ஸுக²ம் அஞ்ஞத்ரேவ காமேஹி அஞ்ஞத்ர அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹீ’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ந கோ² அஹம் தஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸ பா⁴யாமி யம் தம் ஸுக²ம் அஞ்ஞத்ரேவ காமேஹி அஞ்ஞத்ர அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹீ’தி.

483. ‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஏதத³ஹோஸி – ‘ந கோ² தம் ஸுகரம் ஸுக²ம் அதி⁴க³ந்தும் ஏவம் அதி⁴மத்தகஸிமானம் பத்தகாயேன. யம்னூனாஹம் ஓளாரிகம் ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யம் ஓத³னகும்மாஸ’ந்தி. ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஓளாரிகம் ஆஹாரம் ஆஹாரேஸிம் ஓத³னகும்மாஸம். தேன கோ² பன மம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஸமயேன பஞ்சவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² பச்சுபட்டி²தா ஹோந்தி – ‘யம் கோ² ஸமணோ கோ³தமோ த⁴ம்மம் அதி⁴க³மிஸ்ஸதி தம் நோ ஆரோசேஸ்ஸதீ’தி. யதோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஓளாரிகம் ஆஹாரம் ஆஹாரேஸிம் ஓத³னகும்மாஸம், அத² மே தே பஞ்சவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² நிப்³பி³ஜ்ஜ பக்கமிம்ஸு – ‘பா³ஹுல்லிகோ ஸமணோ கோ³தமோ பதா⁴னவிப்³ப⁴ந்தோ ஆவத்தோ பா³ஹுல்லாயா’தி.

‘‘ஸோ கோ² அஹம், பா⁴ரத்³வாஜ, ஓளாரிகம் ஆஹாரம் ஆஹாரேத்வா ப³லம் க³ஹேத்வா விவிச்சேவ காமேஹி…பே… பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸிம். விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம்… ததியம் ஜா²னம்… சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸிம்.

‘‘ஸோ ஏவம் ஸமாஹிதே சித்தே பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அனங்க³ணே விக³தூபக்கிலேஸே முது³பூ⁴தே கம்மனியே டி²தே ஆனேஞ்ஜப்பத்தே புப்³பே³னிவாஸானுஸ்ஸதிஞாணாய சித்தம் அபி⁴னின்னாமேஸிம். ஸோ அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸராமி, ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ…பே… இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸராமி. அயம் கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, ரத்தியா பட²மே யாமே பட²மா விஜ்ஜா அதி⁴க³தா, அவிஜ்ஜா விஹதா, விஜ்ஜா உப்பன்னா; தமோ விஹதோ, ஆலோகோ உப்பன்னோ; யதா² தம் அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ.

484. ‘‘ஸோ ஏவம் ஸமாஹிதே சித்தே பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அனங்க³ணே விக³தூபக்கிலேஸே முது³பூ⁴தே கம்மனியே டி²தே ஆனேஞ்ஜப்பத்தே ஸத்தானம் சுதூபபாதஞாணாய சித்தம் அபி⁴னின்னாமேஸிம். ஸோ தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸாமி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாமி…பே… அயம் கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, ரத்தியா மஜ்ஜி²மே யாமே து³தியா விஜ்ஜா அதி⁴க³தா, அவிஜ்ஜா விஹதா, விஜ்ஜா உப்பன்னா; தமோ விஹதோ, ஆலோகோ உப்பன்னோ; யதா² தம் அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ.

‘‘ஸோ ஏவம் ஸமாஹிதே சித்தே பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அனங்க³ணே விக³தூபக்கிலேஸே முது³பூ⁴தே கம்மனியே டி²தே ஆனேஞ்ஜப்பத்தே ஆஸவானம் க²யஞாணாய சித்தம் அபி⁴னின்னாமேஸிம். ஸோ ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம், ‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம், ‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம், ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ‘இமே ஆஸவா’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம், ‘அயம் ஆஸவஸமுத³யோ’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம், ‘அயம் ஆஸவனிரோதோ⁴’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம், ‘அயம் ஆஸவனிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யதா²பூ⁴தம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம். தஸ்ஸ மே ஏவம் ஜானதோ ஏவம் பஸ்ஸதோ காமாஸவாபி சித்தம் விமுச்சித்த², ப⁴வாஸவாபி சித்தம் விமுச்சித்த², அவிஜ்ஜாஸவாபி சித்தம் விமுச்சித்த². விமுத்தஸ்மிம் விமுத்தமிதி ஞாணம் அஹோஸி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம். அயம் கோ² மே, பா⁴ரத்³வாஜ, ரத்தியா பச்சி²மே யாமே ததியா விஜ்ஜா அதி⁴க³தா, அவிஜ்ஜா விஹதா, விஜ்ஜா உப்பன்னா; தமோ விஹதோ, ஆலோகோ உப்பன்னோ; யதா² தம் அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ’’தி.

485. ஏவம் வுத்தே, ஸங்கா³ரவோ மாணவோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘அட்டி²தவதம் [அட்டி²த வத (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ பதா⁴னம் அஹோஸி, ஸப்புரிஸவதம் [ஸப்புரிஸ வத (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ பதா⁴னம் அஹோஸி; யதா² தம் அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ. கிம் நு கோ², போ⁴ கோ³தம, அத்தி² தே³வா’’தி [அதி⁴தே³வாதி (க.) ஏவம் ஸப்³பே³ஸு ‘அத்தி² தே³வா’திபதே³ஸு]? ‘‘டா²னஸோ மேதம் [கோ² பனேதம் (ஸ்யா. கம். க.)], பா⁴ரத்³வாஜ, விதி³தம் யதி³த³ம் – அதி⁴தே³வா’’தி [அத்தி² தே³வாதி (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.), அதிதே³வாதி (?) ஏவம் ஸப்³பே³ஸு ‘அதி⁴தே³வா’திபதே³ஸு]. ‘‘கிம் நு கோ², போ⁴ கோ³தம, ‘அத்தி² தே³வா’தி புட்டோ² ஸமானோ ‘டா²னஸோ மேதம், பா⁴ரத்³வாஜ, விதி³தம் யதி³த³ம் அதி⁴தே³வா’தி வதே³ஸி. நனு, போ⁴ கோ³தம, ஏவம் ஸந்தே துச்சா² முஸா ஹோதீ’’தி? ‘‘‘அத்தி² தே³வா’தி, பா⁴ரத்³வாஜ, புட்டோ² ஸமானோ ‘அத்தி² தே³வா’தி யோ வதே³ய்ய, ‘டா²னஸோ மே விதி³தா’தி [டா²னஸோ விதி³தா மே விதி³தாதி (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.), டா²னஸோ மே விதி³தா அதிதே³வாதி (?)] யோ வதே³ய்ய; அத² க்²வேத்த² விஞ்ஞுனா புரிஸேன ஏகம்ஸேன நிட்ட²ம் க³ந்தப்³ப³ம் [க³ந்தும் (க.), க³ந்தும் வா (ஸ்யா. கம்.)] யதி³த³ம் – ‘அத்தி² தே³வா’’’தி. ‘‘கிஸ்ஸ பன மே ப⁴வம் கோ³தமோ ஆதி³கேனேவ ந ப்³யாகாஸீ’’தி [கோ³தமோ ஆதி³கேனேவ ப்³யாகாஸீதி (க.), கோ³தமோ அத்தி² தே³வாதி ந ப்³யாகாஸீதி (?)]? ‘‘உச்சேன ஸம்மதம் கோ² ஏதம், பா⁴ரத்³வாஜ, லோகஸ்மிம் யதி³த³ம் – ‘அத்தி² தே³வா’’’தி.

486. ஏவம் வுத்தே, ஸங்கா³ரவோ மாணவோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம, அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம! ஸேய்யதா²பி, போ⁴ கோ³தம, நிக்குஜ்ஜிதம் வா உக்குஜ்ஜேய்ய, படிச்ச²ன்னம் வா விவரேய்ய, மூள்ஹஸ்ஸ வா மக்³க³ம் ஆசிக்கே²ய்ய, அந்த⁴காரே வா தேலபஜ்ஜோதம் தா⁴ரேய்ய – சக்கு²மந்தோ ரூபானி த³க்க²ந்தீதி – ஏவமேவம் போ⁴தா கோ³தமேன அனேகபரியாயேன த⁴ம்மோ பகாஸிதோ. ஏஸாஹம் ப⁴வந்தம் கோ³தமம் ஸரணம் க³ச்சா²மி த⁴ம்மஞ்ச பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஞ்ச. உபாஸகம் மம் ப⁴வம் கோ³தமோ தா⁴ரேது அஜ்ஜதக்³கே³ பாணுபேதம் ஸரணம் க³த’’ந்தி.

ஸங்கா³ரவஸுத்தம் நிட்டி²தம் த³ஸமம்.

ப்³ராஹ்மணவக்³கோ³ நிட்டி²தோ பஞ்சமோ.