49. பம்ஸுகூலவக்³கோ³
1. பம்ஸுகூலஸஞ்ஞகத்தே²ரஅபதா³னம்
1. ‘‘திஸ்ஸோ நாமாஸி ப⁴க³வா, ஸயம்பூ⁴ அக்³க³புக்³க³லோ;
பம்ஸுகூலம் ட²பேத்வான, விஹாரம் பாவிஸீ ஜினோ.
2. ‘‘வினதம் [ஸஜ்ஜிதம் (ஸ்யா.), தியந்தம் (பீ.)] த⁴னுமாதா³ய, ப⁴க்க²த்தா²ய சரிம் அஹம்;
மண்ட³லக்³க³ம் க³ஹேத்வான, கானனம் பாவிஸிம் அஹம்.
3. ‘‘தத்த²த்³த³ஸம் பம்ஸுகூலம், து³மக்³கே³ லக்³கி³தம் ததா³;
சாபம் தத்தே²வ நிக்கி²ப்ப, ஸிரே கத்வான அஞ்ஜலிம்.
4. ‘‘பஸன்னசித்தோ ஸுமனோ, விபுலாய ச பீதியா;
பு³த்³த⁴ஸேட்ட²ம் ஸரித்வான, பம்ஸுகூலம் அவந்த³ஹம்.
5. ‘‘த்³வேனவுதே இதோ கப்பே, பம்ஸுகூலமவந்த³ஹம்;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, வந்த³னாய இத³ம் ப²லம்.
6. ‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம், ப⁴வா ஸப்³பே³ ஸமூஹதா;
நாகோ³வ ப³ந்த⁴னம் சே²த்வா, விஹராமி அனாஸவோ.
7. ‘‘ஸ்வாக³தம் வத மே ஆஸி, மம பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸந்திகே;
திஸ்ஸோ விஜ்ஜா அனுப்பத்தா, கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்.
8. ‘‘படிஸம்பி⁴தா³ சதஸ்ஸோ, விமோக்கா²பி ச அட்டி²மே;
ச²ளபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கதா, கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்’’.
இத்த²ம் ஸுத³ம் ஆயஸ்மா பம்ஸுகூலஸஞ்ஞகோ தே²ரோ இமா கா³தா²யோ
அபா⁴ஸித்தா²தி.
பம்ஸுகூலஸஞ்ஞகத்தே²ரஸ்ஸாபதா³னம் பட²மம்.
2. பு³த்³த⁴ஸஞ்ஞகத்தே²ரஅபதா³னம்
9. ‘‘அஜ்ஜா²யகோ மந்தத⁴ரோ, திண்ணம் வேதா³ன பாரகூ³;
லக்க²ணே இதிஹாஸே ச, ஸனிக⁴ண்டு³ஸகேடுபே⁴.
10. ‘‘நதீ³ஸோதபடிபா⁴கா³, ஸிஸ்ஸா ஆயந்தி மே ததா³;
தேஸாஹம் மந்தே [மந்தம் (ஸ்யா. க.)] வாசேமி, ரத்திந்தி³வமதந்தி³தோ.
11. ‘‘ஸித்³த⁴த்தோ² நாம ஸம்பு³த்³தோ⁴, லோகே உப்பஜ்ஜி தாவதே³;
தமந்த⁴காரம் நாஸேத்வா, ஞாணாலோகம் பவத்தயி.
12. ‘‘மம அஞ்ஞதரோ ஸிஸ்ஸோ, ஸிஸ்ஸானம் ஸோ கதே²ஸி மே;
ஸுத்வான தே ஏதமத்த²ம், ஆரோசேஸும் மமம் ததா³.
13. ‘‘பு³த்³தோ⁴ லோகே ஸமுப்பன்னோ, ஸப்³ப³ஞ்ஞூ லோகனாயகோ;
தஸ்ஸானுவத்ததி ஜனோ, லாபோ⁴ அம்ஹம் ந விஜ்ஜதி [ந ஹேஸ்ஸதி (ஸீ. பீ.)].
14. ‘‘அதி⁴ச்சுப்பத்திகா பு³த்³தா⁴, சக்கு²மந்தோ மஹாயஸா;
யம்னூனாஹம் பு³த்³த⁴ஸேட்ட²ம், பஸ்ஸேய்யம் லோகனாயகம்.
15. ‘‘அஜினம் மே க³ஹேத்வான, வாகசீரம் கமண்ட³லும்;
அஸ்ஸமா அபி⁴னிக்க²ம்ம, ஸிஸ்ஸே ஆமந்தயிம் அஹம்.
16. ‘‘ஓது³ம்ப³ரிகபுப்ப²ம்வ, சந்த³ம்ஹி ஸஸகம் யதா²;
வாயஸானம் யதா² கீ²ரம், து³ல்லபோ⁴ லோகனாயகோ [து³ல்லபா⁴ லோகனாயகா (ஸீ.), து³ல்லப⁴ம் லோகனாயகம் (ஸ்யா. பீ. க.)].
17. ‘‘பு³த்³தோ⁴ லோகம்ஹி உப்பன்னோ, மனுஸ்ஸத்தம்பி து³ல்லப⁴ம்;
உபோ⁴ஸு விஜ்ஜமானேஸு, ஸவனஞ்ச ஸுது³ல்லப⁴ம்.
18. ‘‘பு³த்³தோ⁴ லோகே ஸமுப்பன்னோ, சக்கு²ம் லச்சா²ம நோ ப⁴வம்;
ஏத² ஸப்³பே³ க³மிஸ்ஸாம, ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸந்திகம்.
19. ‘‘கமண்ட³லுத⁴ரா ஸப்³பே³, க²ராஜினனிவாஸினோ;
தே ஜடா பா⁴ரப⁴ரிதா, நிக்க²மும் விபினா ததா³.
20. ‘‘யுக³மத்தம் பேக்க²மானா, உத்தமத்த²ம் க³வேஸினோ;
ஆஸத்திதோ³ஸரஹிதா, அஸம்பீ⁴தாவ கேஸரீ.
21. ‘‘அப்பகிச்சா அலோலுப்பா, நிபகா ஸந்தவுத்தினோ;
உஞ்சா²ய சரமானா தே, பு³த்³த⁴ஸேட்ட²முபாக³மும்.
22. ‘‘தி³யட்³ட⁴யோஜனே ஸேஸே, ப்³யாதி⁴ மே உபபஜ்ஜத²;
பு³த்³த⁴ஸேட்ட²ம் ஸரித்வான, தத்த² காலங்கதோ அஹம்.
23. ‘‘சதுன்னவுதிதோ கப்பே, யம் ஸஞ்ஞமலபி⁴ம் ததா³;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பு³த்³த⁴ஸஞ்ஞாயித³ம் ப²லம்.
24. ‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… விஹராமி அனாஸவோ.
25. ‘‘ஸ்வாக³தம் வத மே ஆஸி…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்.
26. ‘‘படிஸம்பி⁴தா³ சதஸ்ஸோ…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்’’.
இத்த²ம் ஸுத³ம் ஆயஸ்மா பு³த்³த⁴ஸஞ்ஞகோ தே²ரோ இமா கா³தா²யோ
அபா⁴ஸித்தா²தி.
பு³த்³த⁴ஸஞ்ஞகத்தே²ரஸ்ஸாபதா³னம் து³தியம்.
3. பி⁴ஸதா³யகத்தே²ரஅபதா³னம்
27. ‘‘ஓக³ய்ஹ யம் [ஓக³ய்ஹாஹம் (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)] போக்க²ரணிம், நானாகுஞ்ஜரஸேவிதம்;
உத்³த⁴ராமி பி⁴ஸம் தத்த², கா⁴ஸஹேது [அஸனஹேது (ஸ்யா.)] அஹம் ததா³.
28. ‘‘ப⁴க³வா தம்ஹி ஸமயே, பது³முத்தரஸவ்ஹயோ;
ரத்தம்ப³ரத⁴ரோ [ரத்தகம்ப³லத⁴ரோ (ஸ்யா.)] பு³த்³தோ⁴, க³ச்ச²தி அனிலஞ்ஜஸே.
29. ‘‘து⁴னந்தோ பம்ஸுகூலானி, ஸத்³த³மஸ்ஸோஸஹம் ததா³;
உத்³த⁴ம் நிஜ்ஜா²யமானோஹம், அத்³த³ஸம் லோகனாயகம்.
30. ‘‘தத்தே²வ டி²தகோ ஸந்தோ, ஆயாசிம் லோகனாயகம்;
மது⁴ம் பி⁴ஸேஹி ஸவதி, கீ²ரம் ஸப்பிம் முளாலிபி⁴.
31. ‘‘படிக்³க³ண்ஹாது மே பு³த்³தோ⁴, அனுகம்பாய சக்கு²மா;
ததோ காருணிகோ ஸத்தா², ஓருஹித்வா மஹாயஸோ.
32. ‘‘படிக்³க³ண்ஹி மமம் பி⁴க்க²ம், அனுகம்பாய சக்கு²மா;
படிக்³க³ஹேத்வா ஸம்பு³த்³தோ⁴, அகா மே அனுமோத³னம்.
33. ‘‘‘ஸுகீ² ஹோது [ஹோஹி (ஸீ. ஸ்யா. பீ. க.)] மஹாபுஞ்ஞ, க³தி துய்ஹம் ஸமிஜ்ஜ²து;
இமினா பி⁴ஸதா³னேன, லப⁴ஸ்ஸு விபுலம் ஸுக²ம்’.
34. ‘‘இத³ம் வத்வான ஸம்பு³த்³தோ⁴, ஜலஜுத்தமனாமகோ;
பி⁴க்க²மாதா³ய ஸம்பு³த்³தோ⁴, அம்ப³ரேனாக³மா ஜினோ.
35. ‘‘ததோ பி⁴ஸம் க³ஹேத்வான, ஆக³ச்சி²ம் மம அஸ்ஸமம்;
பி⁴ஸம் ருக்கே² லகே³த்வான [லக்³கி³த்வான (ஸ்யா. க.)], மம தா³னமனுஸ்ஸரிம்.
36. ‘‘மஹாவாதோ வுட்ட²ஹித்வா, ஸஞ்சாலேஸி வனம் ததா³;
ஆகாஸோ அபி⁴னாதி³த்த², அஸனியா ப²லந்தியா.
37. ‘‘ததோ மே அஸனிபாதோ, மத்த²கே நிபதீ ததா³;
ஸோஹம் நிஸின்னகோ ஸந்தோ, தத்த² காலங்கதோ அஹும்.
38. ‘‘புஞ்ஞகம்மேன ஸம்யுத்தோ, துஸிதம் உபபஜ்ஜஹம்;
களேவரம் மே பதிதம், தே³வலோகே ரமிம் அஹம்.
39. ‘‘ச²ளஸீதிஸஹஸ்ஸானி, நாரியோ ஸமலங்கதா;
ஸாயபாதம் [ஸாயம் பாதம் (ஸ்யா. க.)] உபட்ட²ந்தி, பி⁴ஸதா³னஸ்ஸித³ம் ப²லம்.
40. ‘‘மனுஸ்ஸயோனிமாக³ந்த்வா, ஸுகி²தோ ஹோமஹம் ஸதா³;
போ⁴கே³ மே ஊனதா நத்தி², பி⁴ஸதா³னஸ்ஸித³ம் ப²லம்.
41. ‘‘அனுகம்பிதகோ தேன, தே³வதே³வேன தாதி³னா;
ஸப்³பா³ஸவா பரிக்கீ²ணா, நத்தி² தா³னி புனப்³ப⁴வோ.
42. ‘‘ஸதஸஹஸ்ஸிதோ கப்பே, யம் பி⁴ஸம் [பி⁴க்க²ம் (ஸப்³ப³த்த²)] அத³தி³ம் ததா³;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பி⁴ஸதா³னஸ்ஸித³ம் ப²லம்.
43. ‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… விஹராமி அனாஸவோ.
44. ‘‘ஸ்வாக³தம் வத மே ஆஸி…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்.
45. ‘‘படிஸம்பி⁴தா³ சதஸ்ஸோ…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்’’.
இத்த²ம் ஸுத³ம் ஆயஸ்மா பி⁴ஸதா³யகோ தே²ரோ இமா கா³தா²யோ
அபா⁴ஸித்தா²தி.
பி⁴ஸதா³யகத்தே²ரஸ்ஸாபதா³னம் ததியம்.
4. ஞாணத²விகத்தே²ரஅபதா³னம்
46. ‘‘த³க்கி²ணே ஹிமவந்தஸ்ஸ, ஸுகதோ அஸ்ஸமோ மம;
உத்தமத்த²ம் க³வேஸந்தோ, வஸாமி விபினே ததா³.
47. ‘‘லாபா⁴லாபே⁴ன ஸந்துட்டோ², மூலேன ச ப²லேன ச;
அன்வேஸந்தோ ஆசரியம், வஸாமி ஏககோ அஹம்.
48. ‘‘ஸுமேதோ⁴ நாம ஸம்பு³த்³தோ⁴, லோகே உப்பஜ்ஜி தாவதே³;
சதுஸச்சம் பகாஸேதி, உத்³த⁴ரந்தோ மஹாஜனம்.
49. ‘‘நாஹம் ஸுணோமி ஸம்பு³த்³த⁴ம், நபி மே கோசி ஸம்ஸதி [பா⁴ஸதி (ஸீ.), ஸாஸதி (ஸ்யா. பீ.)];
அட்ட²வஸ்ஸே அதிக்கந்தே, அஸ்ஸோஸிம் லோகனாயகம்.
50. ‘‘அக்³கி³தா³ரும் நீஹரித்வா, ஸம்மஜ்ஜித்வான அஸ்ஸமம்;
கா²ரிபா⁴ரம் க³ஹேத்வான, நிக்க²மிம் விபினா அஹம்.
51. ‘‘ஏகரத்திம் வஸந்தோஹம், கா³மேஸு நிக³மேஸு ச;
அனுபுப்³பே³ன சந்த³வதிம், ததா³ஹம் உபஸங்கமிம்.
52. ‘‘ப⁴க³வா தம்ஹி ஸமயே, ஸுமேதோ⁴ லோகனாயகோ;
உத்³த⁴ரந்தோ ப³ஹூ ஸத்தே, தே³ஸேதி அமதம் பத³ம்.
53. ‘‘ஜனகாயமதிக்கம்ம, வந்தி³த்வா ஜினஸாக³ரம்;
ஏகம்ஸம் அஜினம் கத்வா, ஸந்த²விம் லோகனாயகம்.
54. ‘‘‘துவம் ஸத்தா² ச கேது ச, த⁴ஜோ யூபோ ச பாணினம்;
பராயனோ [பராயணோ (ஸீ. பீ.)] பதிட்டா² ச, தீ³போ ச த்³விபது³த்தமோ.
ஏகவீஸதிமம் பா⁴ணவாரம்.
55. ‘‘‘நேபுஞ்ஞோ த³ஸ்ஸனே வீரோ, தாரேஸி ஜனதம் துவம்;
நத்த²ஞ்ஞோ தாரகோ லோகே, தவுத்தரிதரோ முனே.
56. ‘‘‘ஸக்கா தே²வே [ஹவே (ஸீ. பீ.) ப⁴வே (ஸ்யா. க.)] குஸக்³கே³ன, பமேதும் ஸாக³ருத்தமே [ஸாக³ருத்தமோ (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)];
நத்வேவ தவ ஸப்³ப³ஞ்ஞு, ஞாணம் ஸக்கா பமேதவே.
57. ‘‘‘துலத³ண்டே³ [துலமண்ட³லே (ஸீ. பீ.)] ட²பேத்வான, மஹிம் [மஹீ (ஸ்யா. பீ.)] ஸக்கா த⁴ரேதவே;
நத்வேவ தவ பஞ்ஞாய, பமாணமத்தி² சக்கு²ம.
58. ‘‘‘ஆகாஸோ மினிதும் ஸக்கா, ரஜ்ஜுயா அங்கு³லேன வா;
நத்வேவ தவ ஸப்³ப³ஞ்ஞு, ஸீலம் ஸக்கா பமேதவே.
59. ‘‘‘மஹாஸமுத்³தே³ உத³கம், ஆகாஸோ ச வஸுந்த⁴ரா;
பரிமேய்யானி ஏதானி, அப்பமேய்யோஸி சக்கு²ம’.
60. ‘‘ச²ஹி கா³தா²ஹி ஸப்³ப³ஞ்ஞும், கித்தயித்வா மஹாயஸம்;
அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வான, துண்ஹீ அட்டா²ஸஹம் ததா³.
61. ‘‘யம் வத³ந்தி ஸுமேதோ⁴தி, பூ⁴ரிபஞ்ஞம் ஸுமேத⁴ஸம்;
பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ நிஸீதி³த்வா, இமா கா³தா² அபா⁴ஸத².
62. ‘‘‘யோ மே ஞாணம் பகித்தேஸி, விப்பஸன்னேன சேதஸா;
தமஹம் கித்தயிஸ்ஸாமி, ஸுணாத² மம பா⁴ஸதோ.
63. ‘‘‘ஸத்தஸத்ததி கப்பானி, தே³வலோகே ரமிஸ்ஸதி;
ஸஹஸ்ஸக்க²த்தும் தே³விந்தோ³, தே³வரஜ்ஜம் கரிஸ்ஸதி.
64. ‘‘‘அனேகஸதக்க²த்துஞ்ச, சக்கவத்தீ ப⁴விஸ்ஸதி;
பதே³ஸரஜ்ஜம் விபுலம், க³ணனாதோ அஸங்கி²யம்.
65. ‘‘‘தே³வபூ⁴தோ மனுஸ்ஸோ வா, புஞ்ஞகம்மஸமாஹிதோ;
அனூனமனஸங்கப்போ, திக்க²பஞ்ஞோ ப⁴விஸ்ஸதி’.
66. ‘‘திம்ஸகப்பஸஹஸ்ஸம்ஹி, ஓக்காககுலஸம்ப⁴வோ;
கோ³தமோ நாம கோ³த்தேன, ஸத்தா² லோகே ப⁴விஸ்ஸதி.
67. ‘‘அகா³ரா அபி⁴னிக்க²ம்ம, பப்³ப³ஜிஸ்ஸதி கிஞ்சனோ;
ஜாதியா ஸத்தவஸ்ஸேன, அரஹத்தம் பு²ஸிஸ்ஸதி.
68. ‘‘யதோ ஸராமி அத்தானம், யதோ பத்தோஸ்மி ஸாஸனம்;
ஏத்த²ந்தரே ந ஜானாமி, சேதனம் அமனோரமம்.
69. ‘‘ஸம்ஸரித்வா ப⁴வே ஸப்³பே³, ஸம்பத்தானுப⁴விம் அஹம்;
போ⁴கே³ மே ஊனதா நத்தி², ப²லம் ஞாணஸ்ஸ தோ²மனே.
70. ‘‘தியக்³கீ³ நிப்³பு³தா மய்ஹம், ப⁴வா ஸப்³பே³ ஸமூஹதா;
ஸப்³பா³ஸவா பரிக்கீ²ணா, நத்தி² தா³னி புனப்³ப⁴வோ.
71. ‘‘திம்ஸகப்பஸஹஸ்ஸம்ஹி, யம் ஞாணமத²விம் அஹம் [மபி⁴தோ²மயிம் (ஸீ. பீ.), மபி⁴தோ²மஹம் (ஸ்யா.)];