10. யக்க²ஸம்யுத்தம்
1. இந்த³கஸுத்தவண்ணனா
235. யக்க²ஸம்யுத்தஸ்ஸ பட²மே இந்த³கஸ்ஸாதி இந்த³கூடனிவாஸினோ யக்க²ஸ்ஸ. யக்க²தோ ஹி கூடேன, கூடதோ ச யக்கே²ன நாமம் லத்³த⁴ம். ரூபம் ந ஜீவந்தி வத³ந்தீதி யதி³ பு³த்³தா⁴ ரூபம் ஜீவந்தி ந வத³ந்தி, யதி³ ரூபம் ஸத்தோ புக்³க³லோதி ஏவம் ந வத³ந்தீதி அத்தோ². கத²ம் ந்வயந்தி கத²ம் நு அயம்? குதஸ்ஸ அட்டீ²யகபிண்ட³மேதீதி அஸ்ஸ ஸத்தஸ்ஸ அட்டி²யகபிண்ட³ஞ்ச குதோ ஆக³ச்ச²தி? ஏத்த² ச அட்டி²க்³க³ஹணேன தீணி அட்டி²ஸதானி, யகபிண்ட³க்³க³ஹணேன நவ மம்ஸபேஸிஸதானி க³ஹிதானி. யதி³ ரூபம் ந ஜீவோ, அத²ஸ்ஸ இமானி ச அட்டீ²னி இமா ச மம்ஸபேஸியோ குதோ ஆக³ச்ச²ந்தீதி புச்ச²தி. கத²ம் ந்வயம் ஸஜ்ஜதி க³ப்³ப⁴ரஸ்மிந்தி கேன நு காரணேன அயம் ஸத்தோ மாதுகுச்சி²ஸ்மிம் ஸஜ்ஜதி லக்³க³தி, திட்ட²தீதி? புக்³க³லவாதீ³ கிரேஸ யக்கோ², ‘‘ஏகப்பஹாரேனேவ ஸத்தோ மாதுகுச்சி²ஸ்மிம் நிப்³ப³த்ததீ’’தி க³ஹேத்வா க³ப்³ப⁴ஸேய்யகஸத்தஸ்ஸ மாதா மச்ச²மம்ஸாதீ³னி கா²த³தி, ஸப்³பா³னி ஏகரத்திவாஸேன பசித்வா பே²ணம் விய விலீயந்தி. யதி³ ரூபம் ஸத்தோ ந ப⁴வேய்ய, ஏவமேவ விலீயேய்யாதி லத்³தி⁴யா ஏவமாஹ. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா – ‘‘ந மாதுகுச்சி²ஸ்மிம் ஏகப்பஹாரேனேவ நிப்³ப³த்ததி, அனுபுப்³பே³ன பன வட்³ட⁴தீ’’தி த³ஸ்ஸேந்தோ பட²மம் கலலம் ஹோதீதிஆதி³மாஹ. தத்த² பட²மந்தி பட²மேன படிஸந்தி⁴விஞ்ஞாணேன ஸத்³தி⁴ம் திஸ்ஸோதி வா பு²ஸ்ஸோதி வா நாமம் நத்தி², அத² கோ² தீஹி ஜாதிஉண்ணம்ஸூஹி கதஸுத்தக்³கே³ ஸண்டி²ததேலபி³ந்து³ப்பமாணம் கலலம் ஹோதி, யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் –
‘‘திலதேலஸ்ஸ யதா² பி³ந்து³, ஸப்பிமண்டோ³ அனாவிலோ;
ஏவம் வண்ணப்படிபா⁴க³ம், கலலம் ஸம்பவுச்சதீ’’தி.
கலலா ஹோதி அப்³பு³த³ந்தி தஸ்மா கலலா ஸத்தாஹச்சயேன மம்ஸதோ⁴வனஉத³கவண்ணம் அப்³பு³த³ம் நாம ஹோதி, கலலந்தி நாமம் அந்தரதா⁴யதி. வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘ஸத்தாஹம் கலலம் ஹோதி, பரிபக்கம் ஸமூஹதம்;
விவட்டமானம் தப்³பா⁴வம், அப்³பு³த³ம் நாம ஜாயதீ’’தி.
அப்³பு³தா³ ஜாயதே பேஸீதி தஸ்மாபி அப்³பு³தா³ ஸத்தாஹச்சயேன விலீனதிபுஸதி³ஸா பேஸி நாம ஸஞ்ஜாயதி. ஸா மரிசபா²ணிதேன தீ³பேதப்³பா³. கா³மதா³ரிகா ஹி ஸுபக்கானி மரிசானி க³ஹேத்வா ஸாடகந்தே ப⁴ண்டி³கம் கத்வா பீளேத்வா மண்ட³ம் ஆதா³ய கபாலே பக்கி²பித்வா ஆதபே ட²பேந்தி, தம் ஸுக்க²மானம் ஸப்³ப³பா⁴கே³ஹி முச்சதி. ஏவரூபா பேஸி ஹோதி, அப்³பு³த³ந்தி நாமம் அந்தரதா⁴யதி. வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘ஸத்தாஹம் அப்³பு³த³ம் ஹோதி, பரிபக்கம் ஸமூஹதம்;
விவட்டமானம் தப்³பா⁴வம், பேஸி நாம பஜாயதீ’’தி.
பேஸி நிப்³ப³த்ததீ க⁴னோதி ததோ பேஸிதோ ஸத்தாஹச்சயேன குக்குடண்ட³ஸண்டா²னோ க⁴னோ நாம மம்ஸபிண்டோ³ நிப்³ப³த்ததி, பேஸீதி நாமம் அந்தரதா⁴யதி. வுத்தம்பி சேதம் –
‘‘ஸத்தாஹம் பேஸி ப⁴வதி, பரிபக்கம் ஸமூஹதம்;
விவட்டமானம் தப்³பா⁴வம், க⁴னோதி நாம ஜாயதி.
‘‘யதா² குக்குடியா அண்ட³ம், ஸமந்தா பரிமண்ட³லம்;
ஏவம் க⁴னஸ்ஸ ஸண்டா²னம், நிப்³ப³த்தம் கம்மபச்சயா’’தி.
க⁴னா பஸாகா² ஜாயந்தீதி பஞ்சமே ஸத்தாஹே த்³வின்னம் ஹத்த²பாதா³னம் ஸீஸஸ்ஸ சத்தா²ய பஞ்ச பீளகா ஜாயந்தி, யம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம் ‘‘பஞ்சமே, பி⁴க்க²வே, ஸத்தாஹே பஞ்ச பீளகா ஸண்ட²ஹந்தி கம்மதோ’’தி.
இதோ பரம் ச²ட்ட²ஸத்தமாதீ³னி ஸத்தாஹானி அதிக்கம்ம தே³ஸனம் ஸங்கி²பித்வா த்³வாசத்தாலீஸே ஸத்தாஹே பரிணதகாலம் க³ஹேத்வா த³ஸ்ஸேந்தோ கேஸாதிஆதி³மாஹ. தத்த² கேஸா லோமா நகா²பி சாதி த்³வாசத்தாலீஸே ஸத்தாஹே ஏதானி ஜாயந்தி.
தேன ஸோ தத்த² யாபேதீதி தஸ்ஸ ஹி நாபி⁴தோ உட்டி²தோ நாளோ மாது உத³ரபடலேன ஏகாப³த்³தோ⁴ ஹோதி, ஸோ உப்பலத³ண்ட³கோ விய சி²த்³தோ³, தேன ஆஹாரரஸோ ஸம்ஸரித்வா ஆஹாரஸமுட்டா²னரூபம் ஸமுட்டா²பேதி. ஏவம் ஸோ த³ஸ மாஸே யாபேதி. மாதுகுச்சி²க³தோ நரோதி மாதுயா திரோகுச்சி²க³தோ, குச்சி²யா அப்³ப⁴ந்தரக³தோதி அத்தோ². இதி ப⁴க³வா ‘‘ஏவம் கோ², யக்க², அயம் ஸத்தோ அனுபுப்³பே³ன மாதுகுச்சி²யம் வட்³ட⁴தி, ந ஏகப்பஹாரேனேவ நிப்³ப³த்ததீ’’தி த³ஸ்ஸேதி. பட²மம்.
2. ஸக்கனாமஸுத்தவண்ணனா
236. து³தியே ஸக்கனாமகோதி ஏவம் நாமகோ ஏகோ யக்கோ², ஸோ கிர மாரபக்கி²கயக்கோ². விப்பமுத்தஸ்ஸாதி தீஹி ப⁴வேஹி விப்பமுத்தஸ்ஸ. யத³ஞ்ஞந்தி யம் அஞ்ஞம். வண்ணேனாதி காரணேன. ஸம்வாஸோதி ஏகதோ வாஸோ, ஸக்கி²த⁴ம்மோ மித்தத⁴ம்மோதி அத்தோ². ஸப்பஞ்ஞோதி ஸுபஞ்ஞோ ஸம்பு³த்³தோ⁴. து³தியம்.
3. ஸூசிலோமஸுத்தவண்ணனா
237. ததியே க³யாயந்தி க³யாகா³மே, க³யாய அவிதூ³ரே நிவிட்ட²கா³மம் உபனிஸ்ஸாயாதி அத்தோ². டங்கிதமஞ்சேதி தீ³க⁴மஞ்சே பாத³மஜ்ஜே² விஜ்ஜி²த்வா அடனியோ பவேஸேத்வா கதமஞ்சே. தஸ்ஸ ‘‘இத³ம் உபரி, இத³ம் ஹேட்டா²’’தி நத்தி², பரிவத்தேத்வா அத்த²தோபி தாதி³ஸோவ ஹோதி, தம் தே³வட்டா²னே ட²பேந்தி. சதுன்னம் பாஸாணானம் உபரி பாஸாணம் அத்த²ரித்வா கதகே³ஹம்பி ‘‘டங்கிதமஞ்சோ’’தி வுச்சதி. ஸூசிலோமஸ்ஸாதி கதி²னஸூசிஸதி³ஸலோமஸ்ஸ. ஸோ கிர கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா தூ³ரட்டா²னதோ ஆக³தோ ஸேத³மலக்³க³ஹிதேன க³த்தேன ஸுபஞ்ஞத்தம் ஸங்கி⁴கமஞ்சம் அனாத³ரேன அபச்சத்த²ரித்வா நிபஜ்ஜி, தஸ்ஸ பரிஸுத்³த⁴ஸீலஸ்ஸ தம் கம்மம் ஸுத்³த⁴வத்தே² காளகம் விய அஹோஸி. ஸோ தஸ்மிம் அத்தபா⁴வே விஸேஸம் நிப்³ப³த்தேதும் அஸக்கோந்தோ காலம்கத்வா க³யாகா³மத்³வாரே ஸங்காரட்டா²னே யக்கோ² ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி. நிப்³ப³த்தமத்தஸ்ஸேவ சஸ்ஸ ஸகலஸரீரம் கதி²னஸூசீஹி க³விச்சி²விஜ்ஜி²தம் விய ஜாதம்.
அதே²கதி³வஸம் ப⁴க³வா பச்சூஸஸமயே லோகம் ஓலோகேந்தோ தம் யக்க²ம் பட²மாவஜ்ஜனஸ்ஸேவ ஆபாத²ம் ஆக³தம் தி³ஸ்வா – ‘‘அயம் ஏகம் பு³த்³த⁴ந்தரம் மஹாது³க்க²ம் அனுப⁴வி. கிம் நு க்²வாஸ்ஸ மம் ஆக³ம்ம ஸோத்தி²காரணம் ப⁴வேய்யா’’தி? ஆவஜ்ஜேந்தோ பட²மமக்³க³ஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயம் அத்³த³ஸ. அத²ஸ்ஸ ஸங்க³ஹம் காதுகாமோ ஸுரத்தது³பட்டம் நிவாஸேத்வா ஸுக³தமஹாசீவரம் பாருபித்வா தே³வவிமானகப்பம் க³ந்த⁴குடிம் பஹாய ஹத்தி²க³வாஸ்ஸமனுஸ்ஸகுக்குராதி³குணபது³க்³க³ந்த⁴ம் ஸங்காரட்டா²னம் க³ந்த்வா தத்த² மஹாக³ந்த⁴குடியம் விய நிஸீதி³. தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘ஸூசிலோமஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனே’’தி.
க²ரோதி ஸும்ஸுமாரபிட்டி² விய ச²த³னிட்ட²காஹி விஸமச்ச²த³னபிட்டி² விய ச க²ரஸரீரோ. ஸோ கிர கஸ்ஸபஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴காலே ஸீலஸம்பன்னோ உபாஸகோ ஏகதி³வஸே விஹாரே சித்தத்த²ரணாதீ³ஹி அத்த²தாய பூ⁴மியா ஸங்கி⁴கே அத்த²ரணே அத்தனோ உத்தராஸங்க³ம் அபச்சத்த²ரித்வா நிபஜ்ஜி. ஸங்கி⁴கம் தேலம் அபா⁴ஜேத்வா அத்தனோ உத்தராஸங்க³ம் அபச்சத்த²ரித்வா நிபஜ்ஜி. ஸங்கி⁴கம் தேலம் அபா⁴ஜேத்வா அத்தனோ ஹத்தே²ஹி ஸரீரம் மக்கே²ஸீதிபி வத³ந்தி. ஸோ தேன கம்மேன ஸக்³கே³ நிப்³ப³த்திதும் அஸக்கோந்தோ தஸ்ஸேவ கா³மஸ்ஸ த்³வாரே ஸங்காரட்டா²னே யக்கோ² ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி. நிப்³ப³த்தமத்தஸ்ஸ சஸ்ஸ ஸகலஸரீரம் வுத்தப்பகாரம் அஹோஸி. தே உபோ⁴பி ஸஹாயா ஜாதா. இதி க²ரஸ்ஸ க²ரபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³.
அவிதூ³ரே அதிக்கமந்தீதி கோ³சரம் பரியேஸந்தா ஸமாக³மட்டா²னம் வா க³ச்ச²ந்தா ஆஸன்னே டா²னே க³ச்ச²ந்தி. தேஸு ஸூசிலோமோ ஸத்தா²ரம் ந பஸ்ஸதி, க²ரலோமோ பட²மதரம் தி³ஸ்வா ஸூசிலோமம் யக்க²ம் ஏதத³வோச – ‘‘ஏஸோ ஸமணோ’’தி, ஸம்ம, ஏஸ தவ ப⁴வனம் பவிஸித்வா நிஸின்னோ ஏகோ ஸமணோதி. நேஸோ ஸமணோ, ஸமணகோ ஏஸோதி ஸோ கிர யோ மம் பஸ்ஸித்வா பீ⁴தோ பலாயதி, தம் ஸமணகோதி வத³தி. யோ ந பா⁴யதி, தம் ஸமணோதி. தஸ்மா ‘‘அயம் மம் தி³ஸ்வா பீ⁴தோ பலாயிஸ்ஸதீ’’தி மஞ்ஞமானோ ஏவமாஹ.
காயம் உபனாமேஸீதி பே⁴ரவரூபம் நிம்மினித்வா மஹாமுக²ம் விவரித்வா ஸகலஸரீரே லோமானி உட்டா²பேத்வா காயம் உபனாமேஸி. அபனாமேஸீதி ரதனஸதிகம் ஸுவண்ணக்³க⁴னிகம் விய தோ²கம் அபனாமேஸி. பாபகோதி லாமகோ அமனுஞ்ஞோ. ஸோ கூ³த²ம் விய அக்³கி³ விய கண்ஹஸப்போ விய ச பரிவஜ்ஜேதப்³போ³, ந இமினா ஸுவண்ணவண்ணேன ஸரீரேன ஸம்படிச்சி²தப்³போ³. ஏவம் வுத்தே பன ஸூசிலோமோ ‘‘பாபகோ கிர மே ஸம்ப²ஸ்ஸோ’’தி குத்³தோ⁴ பஞ்ஹம் தம், ஸமணாதிஆதி³மாஹ. சித்தம் வா தே கி²பிஸ்ஸாமீதி யேஸஞ்ஹி அமனுஸ்ஸா சித்தம் கி²பிதுகாமா ஹோந்தி, தேஸம் ஸேதமுக²ம் நீலோத³ரம் ஸுரத்தஹத்த²பாத³ம் மஹாஸீஸம் பஜ்ஜலிதனேத்தம் பே⁴ரவம் வா அத்தபா⁴வம் நிம்மினித்வா த³ஸ்ஸேந்தி, பே⁴ரவம் வா ஸத்³த³ம் ஸாவேந்தி, கதே²ந்தானம்யேவ வா முகே² ஹத்த²ம் பக்கி²பித்வா ஹத³யம் மத்³த³ந்தி, தேன தே ஸத்தா உம்மத்தகா ஹோந்தி கி²த்தசித்தா. தம் ஸந்தா⁴யேவமாஹ. பாரக³ங்கா³யாதி த்³வீஸு பாதே³ஸு க³ஹேத்வா தம் ஆவிஞ்சே²த்வா யதா² ந புனாக³ச்ச²ஸி, ஏவம் பாரம் வா க³ங்கா³ய கி²பிஸ்ஸாமீதி வத³தி. ஸதே³வகேதிஆதி³ வுத்தத்த²மேவ. புச்ச² யதா³கங்க²ஸீதி யம்கிஞ்சி ஆகங்க²ஸி, தம் ஸப்³ப³ம் புச்ச², அஸேஸம் தே ப்³யாகரிஸ்ஸாமீதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுபவாரணம் பவாரேதி.
குதோனிதா³னாதி கிம்னிதா³னா, கிம்பச்சயாதி அத்தோ²? குமாரகா த⁴ங்கமிவோஸ்ஸஜந்தீதி யதா² குமாரகா காகம் க³ஹேத்வா ஓஸ்ஸஜந்தி கி²பந்தி, ஏவம் பாபவிதக்கா குதோ ஸமுட்டா²ய சித்தம் ஓஸ்ஸஜந்தீதி புச்ச²தி?
இதோனிதா³னாதி அயம் அத்தபா⁴வோ நிதா³னம் ஏதேஸந்தி இதோ நிதா³னா. இதோஜாதி இதோ அத்தபா⁴வதோ ஜாதா. இதோ ஸமுட்டா²ய மனோவிதக்காதி யதா² தீ³க⁴ஸுத்தகேன பாதே³ ப³த்³த⁴ம் காகம் குமாரகா தஸ்ஸ ஸுத்தபரியந்தம் அங்கு³லியம் வேடே²த்வா ஓஸ்ஸஜந்தி, ஸோ தூ³ரம் க³ந்த்வாபி புன தேஸம் பாத³மூலேயேவ பததி, ஏவமேவ இதோ அத்தபா⁴வதோ ஸமுட்டா²ய பாபவிதக்கா சித்தம் ஓஸ்ஸஜந்தி.
ஸ்னேஹஜாதி தண்ஹாஸினேஹதோ ஜாதா. அத்தஸம்பூ⁴தாதி அத்தனி ஸம்பூ⁴தா. நிக்³ரோத⁴ஸ்ஸேவ க²ந்த⁴ஜாதி நிக்³ரோத⁴க²ந்தே⁴ ஜாதா பாரோஹா விய. புதூ²தி ப³ஹூ அனேகப்பகாரா பாபவிதக்கா தம்ஸம்பயுத்தகிலேஸா ச. விஸத்தாதி லக்³கா³ லக்³கி³தா. காமேஸூதி வத்து²காமேஸு. மாலுவாவ விததா வனேதி யதா² வனே மாலுவா லதா யம் ருக்க²ம் நிஸ்ஸாய ஜாயதி, தம் மூலதோ யாவ அக்³கா³, அக்³க³தோ யாவ மூலா புனப்புனம் ஸம்ஸிப்³பி³த்வா அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா ஓததவிததா திட்ட²தி. ஏவம் வத்து²காமேஸு புதூ² கிலேஸகாமா விஸத்தா, புதூ² வா ஸத்தா தேஹி கிலேஸகாமேஹி வத்து²காமேஸு விஸத்தா. யே நம் பஜானந்தீதி யே ‘‘அத்தஸம்பூ⁴தா’’தி ஏத்த² வுத்தம் அத்தபா⁴வம் ஜானந்தி.
யதோனிதா³னந்தி யம் நிதா³னமஸ்ஸ அத்தபா⁴வஸ்ஸ தஞ்ச ஜானந்தி. தே நம் வினோதே³ந்தீதி தே ஏவம் அத்தபா⁴வஸங்கா²தஸ்ஸ து³க்க²ஸச்சஸ்ஸ நிதா³னபூ⁴தம் ஸமுத³யஸச்சம் மக்³க³ஸச்சேன வினோதே³ந்தி. தே து³த்தரந்தி தே ஸமுத³யஸச்சம் நீஹரந்தா இத³ம் து³த்தரம் கிலேஸோக⁴ம் தரந்தி. அதிண்ணபுப்³ப³ந்தி அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரே ஸுபினந்தேபி ந திண்ணபுப்³ப³ம். அபுனப்³ப⁴வாயாதி அபுனப்³ப⁴வஸங்கா²தஸ்ஸ நிரோத⁴ஸச்சஸ்ஸத்தா²ய. இதி இமாய கா³தா²ய சத்தாரி ஸச்சானி பகாஸேந்தோ அரஹத்தனிகூடேன தே³ஸனம் நிட்ட²பேஸி. தே³ஸனாவஸானே ஸூசிலோமோ தஸ்மிம்யேவ பதே³ஸே டி²தோ தே³ஸனானுஸாரேன ஞாணம் பேஸேத்வா ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டி²தோ. ஸோதாபன்னா ச நாம ந கிலிட்ட²த்தபா⁴வே திட்ட²ந்தீதி ஸஹ ப²லபடிலாபே⁴னஸ்ஸ ஸரீரே ஸேதகண்டு³பீளகஸூசியோ ஸப்³பா³ பதிதா. ஸோ தி³ப்³ப³வத்த²னிவத்தோ² தி³ப்³ப³வரது³கூலுத்தராஸங்கோ³ தி³ப்³ப³வேட²னவேடி²தோ தி³ப்³பா³ப⁴ரணக³ந்த⁴மாலத⁴ரோ ஸுவண்ணவண்ணோ ஹுத்வா பு⁴ம்மதே³வதாபரிஹாரம் படிலபீ⁴தி. ததியம்.
4. மணிப⁴த்³த³ஸுத்தவண்ணனா
238. சதுத்தே² ஸுக²மேத⁴தீதி, ஸுக²ம் படிலப⁴தி. ஸுவே ஸேய்யோதி ஸுவே ஸுவே ஸேய்யோ, நிச்சமேவ ஸேய்யோதி அத்தோ². வேரா ந பரிமுச்சதீதி அஹம் ஸதிமாதி ஏத்தகேன வேரதோ ந முச்சதி. யஸ்ஸாதி யஸ்ஸ அரஹதோ. அஹிம்ஸாயாதி கருணாய சேவ கருணாபுப்³ப³பா⁴கே³ ச. மேத்தம்ஸோதி ஸோ மேத்தஞ்சேவ மேத்தாபுப்³ப³பா⁴க³ஞ்ச பா⁴வேதி. அத² வா அம்ஸோதி கோட்டா²ஸோ வுச்சதி. மேத்தா அம்ஸோ ஏதஸ்ஸாதி மேத்தம்ஸோ. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யஸ்ஸ அரஹதோ ஸப்³ப³காலம் அஹிம்ஸாய ரதோ மனோ, யஸ்ஸ ச ஸப்³ப³பூ⁴தேஸு மேத்தாகோட்டா²ஸோ அத்தி², தஸ்ஸ கேனசி புக்³க³லேன ஸத்³தி⁴ம் வேரம் நாம நத்தி² யக்கா²தி. சதுத்த²ம்.
5. ஸானுஸுத்தவண்ணனா
239. பஞ்சமே யக்கே²ன க³ஹிதோ ஹோதீதி ஸோ கிர தஸ்ஸா உபாஸிகாய ஏகபுத்தகோ. அத² நம் ஸா த³ஹரகாலேயேவ பப்³பா³ஜேஸி. ஸோ பப்³ப³ஜிதகாலதோ பட்டா²ய ஸீலவா அஹோஸி வத்தஸம்பன்னோ, ஆசரியுபஜ்ஜா²யஆக³ந்துகாதீ³னம் வத்தம் கதமேவ ஹோதி, மாஸஸ்ஸ அட்ட²மீதி³வஸே பாதோ வுட்டா²ய உத³கமாளகே உத³கம் உபட்டா²பேத்வா த⁴ம்மஸ்ஸவனக்³க³ம் ஸம்மஜ்ஜித்வா தீ³பம் ஜாலேத்வா மது⁴ரஸ்ஸரேன த⁴ம்மஸ்ஸவனம் கோ⁴ஸேதி. பி⁴க்கூ² தஸ்ஸ தா²மம் ஞத்வா ‘‘ஸரபா⁴ணம் ப⁴ண, ஸாமணேரா’’தி அஜ்ஜே²ஸந்தி. ஸோ ‘‘மய்ஹம் ஹத³யவாதோ ருஜதி, காஸோ வா பா³த⁴தீ’’தி கிஞ்சி பச்சாஹாரம் அகத்வா த⁴ம்மாஸனம் அபி⁴ருஹித்வா ஆகாஸக³ங்க³ம் ஓதாரேந்தோ விய ஸரபா⁴ணம் வத்வா ஓதரந்தோ – ‘‘மய்ஹம் மாதாபிதூனம்பி இமஸ்மிம் ஸரப⁴ஞ்ஞே பத்தீ’’தி வத³தி. தஸ்ஸ மனுஸ்ஸா மாதாபிதரோ பத்தியா தி³ன்னபா⁴வம் ந ஜானந்தி. அனந்தரத்தபா⁴வே பனஸ்ஸ மாதா யக்கி²னீ ஜாதா. ஸா தே³வதாஹி ஸத்³தி⁴ம் ஆக³தா, த⁴ம்மம் ஸுத்வா – ‘‘ஸாமணேரேன தி³ன்னபத்திம் அனுமோதா³மி, தாதா’’தி வத³தி. ஸீலஸம்பன்னா ச நாம பி⁴க்கூ² ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ பியா ஹோந்தீதி தஸ்மிம் ஸாமணேரே தே³வதா ஸலஜ்ஜா ஸகா³ரவா மஹாப்³ரஹ்மம் விய அக்³கி³க்க²ந்த⁴ம் விய ச நம் மஞ்ஞந்தி. ஸாமணேரே கா³ரவேன தம் யக்கி²னிம் க³ரும் கத்வா பஸ்ஸந்தி. த⁴ம்மஸ்ஸவனயக்க²ஸமாக³மாதீ³ஸு ‘‘ஸானுமாதா ஸானுமாதா’’தி யக்கி²னியா அக்³கா³ஸனம் அக்³கோ³த³கம் அக்³க³பிண்ட³ம் தே³ந்தி. மஹேஸக்கா²பி யக்கா² தம் தி³ஸ்வா மக்³கா³ ஓக்கமந்தி, ஆஸனா வுட்ட²ஹந்தி.
அத² கோ² ஸாமணேரோ வுட்³டி⁴மன்வாய பரிபக்கிந்த்³ரியோ அனபி⁴ரதிபீளிதோ அனபி⁴ரதிம் வினோதே³தும் அஸக்கோந்தோ பரூள்ஹகேஸனகோ² கிலிட்ட²னிவாஸனபாருபனோ கஸ்ஸசி அனாரோசேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய ஏககோவ மாது க⁴ரம் க³தோ. உபாஸிகா புத்தம் தி³ஸ்வா, வந்தி³த்வா ஆஹ – ‘‘தாத, த்வம் புப்³பே³ ஆசரியுபஜ்ஜா²யேஹி வா த³ஹரஸாமணேரேஹி வா ஸத்³தி⁴ம் இதா⁴க³ச்ச²ஸி. கஸ்மா ஏககோவ அஜ்ஜ ஆக³தோ’’தி? ஸோ உக்கண்டி²தபா⁴வம் ஆரோசேஸி. ஸத்³தா⁴ உபாஸிகா நானப்பகாரேன க⁴ராவாஸே ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேத்வா புத்தம் ஓவத³மானாபி தம் ஸஞ்ஞாபேதும் அஸக்கோந்தீ, ‘‘அப்பேவ நாம அத்தனோ த⁴ம்மதாயபி ஸல்லக்கே²ஸ்ஸதீ’’தி அனுயோஜேத்வாவ – ‘‘திட்ட², தாத, யாவ தே யாகு³ப⁴த்தம் ஸம்பாதே³மி, யாகு³ம் பிவித்வா கதப⁴த்தகிச்சஸ்ஸ தே மனாபானி வத்தா²னி நீஹரித்வா த³ஸ்ஸாமீ’’தி வத்வா ஆஸனம் பஞ்ஞாபேத்வா அதா³ஸி. நிஸீதி³ ஸாமணேரோ. உபாஸிகா முஹுத்தேனேவ யாகு³க²ஜ்ஜகம் ஸம்பாதே³த்வா அதா³ஸி. ததோ ‘‘ப⁴த்தம் ஸம்பாதே³ஸ்ஸாமீ’’தி அவிதூ³ரே நிஸின்னா தண்டு³லே தோ⁴வதி. தஸ்மிம் ஸமயே ஸா யக்கி²னீ ‘‘கஹம் நு கோ² ஸாமணேரோ? கிஞ்சி பி⁴க்கா²ஹாரம் லப⁴தி, உதா³ஹு நோ’’தி? ஆவஜ்ஜமானா தஸ்ஸ விப்³ப⁴மிதுகாமதாய நிஸின்னபா⁴வம் ஞத்வா, ‘‘மா ஹேவ கோ² மே தே³வதானம் அந்தரே லஜ்ஜம் உப்பாதே³ய்ய, க³ச்சா²மிஸ்ஸ விப்³ப⁴மனே அந்தராயம் கரோமீ’’தி ஆக³ந்த்வா ஸரீரே அதி⁴முச்சித்வா கீ³வம் பரிவத்தேத்வா பூ⁴மியம் பாதேஸி. ஸோ அக்கீ²ஹி விபரிவத்தேஹி கே²ளேன பக்³க⁴ரந்தேன பூ⁴மியம் விப்ப²ந்த³தி. தேன வுத்தம் ‘‘யக்கே²ன க³ஹிதோ ஹோதீ’’தி.
அபா⁴ஸீதி உபாஸிகா புத்தஸ்ஸ தம் விப்பகாரம் தி³ஸ்வா வேகே³ன க³ந்த்வா புத்தம் ஆலிங்கே³த்வா ஊரூஸு நிபஜ்ஜாபேஸி. ஸகலகா³மவாஸினோ ஆக³ந்த்வா ப³லிகம்மாதீ³னி கரோந்தி. உபாஸிகா பரிதே³வமானா இமா கா³தா²யோ அபா⁴ஸி.
பாடிஹாரியபக்க²ஞ்சாதி மனுஸ்ஸா ‘‘அட்ட²மீஉபோஸத²ஸ்ஸ பச்சுக்³க³மனஞ்ச அனுக்³க³மனஞ்ச கரிஸ்ஸாமா’’தி ஸத்தமியாபி நவமியாபி உபோஸத²ங்கா³னி ஸமாதி³யந்தி, சாதுத்³த³ஸீபன்னரஸீனம் பச்சுக்³க³மனானுக்³க³மனம் கரோந்தா தேரஸியாபி பாடிபதே³பி ஸமாதி³யந்தி, ‘‘வஸ்ஸாவாஸஸ்ஸ அனுக்³க³மனம் கரிஸ்ஸாமா’’தி த்³வின்னம் பவாரணானம் அந்தரே அட்³ட⁴மாஸம் நிப³த்³து⁴போஸதி²கா ப⁴வந்தி. இத³ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘பாடிஹாரியபக்க²ஞ்சா’’தி. அட்ட²ங்க³ஸுஸமாக³தந்தி அட்ட²ங்கே³ஹி ஸுட்டு² ஸமாக³தம், ஸம்பயுத்தந்தி அத்தோ². ப்³ரஹ்மசரியந்தி ஸேட்ட²சரியம். ந தே ஹி யக்கா² கீளந்தீதி ந தே க³ஹேத்வா யக்கா² கிலமேந்தி.
புன சாதுத்³த³ஸிந்தி இமாய கா³தா²ய ஸாமணேரஸ்ஸ காயே அதி⁴முத்தா யக்கி²னீ ஆஹ. ஆவி வா யதி³ வா ரஹோதி கஸ்ஸசி ஸம்முகே² வா பரம்முகே² வா. பமுத்யத்தீ²தி பமுத்தி அத்தி². உப்பச்சாபீதி உப்பதித்வாபி. ஸசேபி ஸகுணோ விய உப்பதித்வா பலாயஸி, ததா²பி தே மோக்கோ² நத்தீ²தி வத³தி. ஏவஞ்ச பன வத்வா ஸாமணேரம் முஞ்சி. ஸாமணேரோ அக்கீ²னி உம்மீலேஸி, மாதா கேஸே பகிரிய அஸ்ஸஸந்தீ பஸ்ஸஸந்தீ ரோத³தி. ஸோ ‘‘அமனுஸ்ஸேன க³ஹிதோம்ஹீ’’தி ந ஜானாதி. ஓலோகேந்தோ பன ‘‘அஹம் புப்³பே³ பீடே² நிஸின்னோ. மாதா மே அவிதூ³ரே நிஸீதி³த்வா தண்டு³லே தோ⁴வதி. இதா³னி பனம்ஹி பூ⁴மியம் நிஸின்னோ, மாதாபி மே அஸ்ஸஸந்தீ பஸ்ஸஸந்தீ ரோத³தி, ஸகலகா³மவாஸினோபி ஸன்னிபதிதா. கிம் நு கோ² ஏத’’ந்தி? நிபன்னகோவ மதம் வா அம்மாதி கா³த²மாஹ.
காமே சஜித்வானாதி து³விதே⁴பி காமே பஹாய. புனராக³ச்ச²தேதி விப்³ப⁴மனவஸேன ஆக³ச்ச²தி. புன ஜீவம் மதோ ஹி ஸோதி உப்பப்³ப³ஜித்வா புன ஜீவந்தோபி ஸோ மதகோவ, தஸ்மா தம்பி ரோத³ந்தீதி வத³தி.
இதா³னிஸ்ஸ க⁴ராவாஸே ஆதீ³னவம் த³ஸ்ஸேந்தீ குக்குளாதிஆதி³மாஹ. தத்த² குக்குளாதி க⁴ராவாஸோ கிர உண்ஹட்டே²ன குக்குளா நாம ஹோதி. கஸ்ஸ உஜ்ஜா²பயாமஸேதி – ‘‘அபி⁴தா⁴வத², ப⁴த்³த³ம் தே ஹோதூ’’தி ஏவம் வத்வா – ‘‘யம் த்வம் விப்³ப⁴மிதுகாமோ யக்கே²ன பாபிதோ, இமம் விப்பகாரம் கஸ்ஸ மயம் உஜ்ஜா²பயாம நிஜ்ஜா²பயாம ஆரோசயாமா’’தி வத³தி. புன ட³ய்ஹிதுமிச்ச²ஸீதிஆதி³த்தக⁴ரதோ நீஹடப⁴ண்ட³ம் விய க⁴ரா நீஹரித்வா பு³த்³த⁴ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதோ புன மஹாடா³ஹஸதி³ஸே க⁴ராவாஸே ட³ய்ஹிதும் இச்ச²ஸீதி அத்தோ². ஸோ மாதரி கதே²ந்தியா கதே²ந்தியா ஸல்லக்கே²த்வா ஹிரோத்தப்பம் படிலபி⁴த்வா, ‘‘நத்தி² மய்ஹம் கி³ஹிபா⁴வேன அத்தோ²’’தி ஆஹ. அத²ஸ்ஸ மாதா ‘‘ஸாது⁴, தாதா’’தி துட்டா² பணீதபோ⁴ஜனம் போ⁴ஜேத்வா, ‘‘கதி வஸ்ஸோஸி, தாதா’’தி புச்சி². பரிபுண்ணவஸ்ஸோம்ஹி உபாஸிகேதி. ‘‘தேன ஹி, தாத, உபஸம்பத³ம் கரோஹீ’’தி சீவரஸாடகே அதா³ஸி. ஸோ திசீவரம் காராபேத்வா உபஸம்பன்னோ பு³த்³த⁴வசனம் உக்³க³ண்ஹந்தோ தேபிடகோ ஹுத்வா ஸீலாதீ³னம் ஆக³தட்டா²னே தம் தம் பூரேந்தோ நசிரஸ்ஸேவ அரஹத்தம் பத்வா மஹாத⁴ம்மகதி²கோ ஹுத்வா வீஸவஸ்ஸஸதம் ட²த்வா ஸகலஜம்பு³தீ³பம் கோ²பே⁴த்வா பரினிப்³பா³யி. பஞ்சமம்.
6. பியங்கரஸுத்தவண்ணனா
240. ச²ட்டே² ஜேதவனேதி ஜேதவனஸ்ஸ பச்சந்தே கோஸம்ப³ககுடி நாம அத்தி², தத்த² விஹரதி. த⁴ம்மபதா³னீதி இத⁴ பாடியேக்கம் ஸங்க³ஹம் ஆருள்ஹா ச²ப்³பீ³ஸதிவக்³கா³ தந்தி அதி⁴ப்பேதா. தத்ர தே²ரோ தஸ்மிம் ஸமயே அந்தோவிஹாரே நிஸின்னோ மது⁴ரஸ்ஸரேன ஸரப⁴ஞ்ஞம் கத்வா அப்பமாத³வக்³க³ம் பா⁴ஸதி. ஏவம் தோஸேஸீதி ஸா கிர புத்தம் பியங்கரம் அங்கேனாதா³ய ஜேதவனஸ்ஸ பச்சி²மபா⁴க³தோ பட்டா²ய கோ³சரம் பரியேஸந்தீ அனுபுப்³பே³ன நக³ராபி⁴முகீ² ஹுத்வா உச்சாரபஸ்ஸாவகே²ளஸிங்கா⁴ணிகது³ப்³போ⁴ஜனானி பரியேஸமானா தே²ரஸ்ஸ வஸனட்டா²னம் பத்வா மது⁴ரஸ்ஸரம் அஸ்ஸோஸி. தஸ்ஸா ஸோ ஸத்³தோ³ ச²விஆதீ³னி சே²த்வா அட்டி²மிஞ்ஜம் ஆஹச்ச ஹத³யங்க³மனீயோ ஹுத்வா அட்டா²ஸி. அத²ஸ்ஸா கோ³சரபரியேஸனே சித்தம்பி ந உப்பஜ்ஜி, ஓஹிதஸோதா த⁴ம்மமேவ ஸுணந்தீ டி²தா. யக்க²தா³ரகஸ்ஸ பன த³ஹரதாய த⁴ம்மஸ்ஸவனே சித்தம் நத்தி². ஸோ ஜிக⁴ச்சா²ய பீளிதத்தா, ‘‘கஸ்மா அம்மா க³தக³தட்டா²னே கா²ணுகோ விய திட்ட²ஸி? ந மய்ஹம் கா²த³னீயம் வா போ⁴ஜனீயம் வா பரியேஸஸீ’’தி புனப்புனம் மாதரம் சோதே³தி. ஸா ‘‘த⁴ம்மஸ்ஸவனஸ்ஸ மே அந்தராயம் கரோதீ’’தி புத்தகம் ‘‘மா ஸத்³த³ம் கரி, பியங்கரா’’தி ஏவம் தோஸேஸி. தத்த² மா ஸத்³த³ம் கரீதி ஸத்³த³ம் மா கரி.
பாணேஸு சாதி கா³தா²ய ஸா அத்தனோ த⁴ம்மதாய ஸமாதி³ண்ணம் பஞ்சஸீலம் த³ஸ்ஸேதி. தத்த² ஸம்யமாமஸேதி ஸம்யமாம ஸம்யதா ஹோம. இமினா பாணாதிபாதா விரதி க³ஹிதா, து³தியபதே³ன முஸாவாதா³ விரதி, ததியபதே³ன ஸேஸா திஸ்ஸோ விரதியோ. அபி முச்சேம பிஸாசயோனியாதி அபி நாம யக்க²லோகே உப்பன்னானி பஞ்ச வேரானி பஹாய, யோனிஸோ படிபஜ்ஜித்வா இமாய சா²தகது³ப்³பி⁴க்கா²ய பிஸாசயக்க²யோனியா முச்சேம, தாதாதி வத³தி. ச²ட்ட²ம்.
7. புனப்³ப³ஸுஸுத்தவண்ணனா
241. ஸத்தமே தேன கோ² பன ஸமயேனாதி கதரஸமயேன? ஸூரியஸ்ஸ அத்த²ங்க³மனஸமயேன. ததா³ கிர ப⁴க³வா பச்சா²ப⁴த்தே மஹாஜனஸ்ஸ த⁴ம்மம் தே³ஸேத்வா மஹாஜனம் உய்யோஜேத்வா ந்ஹானகோட்ட²கே ந்ஹத்வா க³ந்த⁴குடிபரிவேணே பஞ்ஞத்தவரபு³த்³தா⁴ஸனே புரத்தி²மலோகதா⁴தும் ஓலோகயமானோ நிஸீதி³. அதே²கசாரிகத்³விசாரிகாத³யோ பம்ஸுகூலிகபிண்ட³பாதிகபி⁴க்கூ² அத்தனோ அத்தனோ வஸனட்டா²னேஹி நிக்க²மித்வா ஆக³ம்ம த³ஸப³லம் வந்தி³த்வா ரத்தஸாணியா பரிக்கி²பமானா விய நிஸீதி³ம்ஸு. அத² நேஸம் அஜ்ஜா²ஸயம் விதி³த்வா ஸத்தா² நிப்³பா³னபடிஸம்யுத்தம் த⁴ம்மகத²ம் கதே²ஸி.
ஏவம் தோஸேஸீதி ஸா கிர தீ⁴தரம் அங்கேனாதா³ய புத்தம் அங்கு³லியா க³ஹேத்வா ஜேதவனபிட்டி²யம் பாகாரபரிக்கே²பஸமீபே உச்சாரபஸ்ஸாவகே²ளஸிங்கா⁴ணிகம் பரியேஸமானா அனுபுப்³பே³ன ஜேதவனத்³வாரகோட்ட²கம் ஸம்பத்தா. ப⁴க³வதோ ச, ‘‘ஆனந்த³, பத்தம் ஆஹர, சீவரம் ஆஹர, விகா⁴ஸாதா³னம் தா³னம் தே³ஹீ’’தி கதே²ந்தஸ்ஸ ஸத்³தோ³ ஸமந்தா த்³வாத³ஸஹத்த²மத்தமேவ க³ண்ஹாதி. த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தஸ்ஸ ஸசேபி சக்கவாளபரியந்தம் கத்வா பரிஸா நிஸீத³தி, யதா² பரிஸம் க³ச்ச²தி, ப³ஹிபரிஸாய ஏகங்கு³லிமத்தம்பி ந நிக்³க³ச்ச²தி, ‘‘மா அகாரணா மது⁴ரஸத்³தோ³ நஸ்ஸீ’’தி. தத்ராயம் யக்கி²னீ ப³ஹிபரிஸாய டி²தா ஸத்³த³ம் ந ஸுணாதி, த்³வாரகோட்ட²கே டி²தாய பனஸ்ஸா மஹதியா பு³த்³த⁴வீதி²யா அபி⁴முகே² டி²தா க³ந்த⁴குடி பஞ்ஞாயி. ஸா நிவாதே தீ³பஸிகா² விய பு³த்³த⁴கா³ரவேன ஹத்த²குக்குச்சாதி³ரஹிதம் நிச்சலம் பரிஸம் தி³ஸ்வா – ‘‘நூன மேத்த² கிஞ்சி பா⁴ஜனீயப⁴ண்ட³ம் ப⁴விஸ்ஸதி, யதோ அஹம் ஸப்பிதேலமது⁴பா²ணிதாதீ³ஸு கிஞ்சிதே³வ பத்ததோ வா ஹத்த²தோ வா பக்³க⁴ரந்தம் பூ⁴மியம் வா பன பதிதம் லபி⁴ஸ்ஸாமீ’’தி அந்தோவிஹாரம் பாவிஸி. த்³வாரகோட்ட²கே அவருத்³த⁴கானம் நிவாரணத்தா²ய டி²தா ஆரக்க²தே³வதா யக்கி²னியா உபனிஸ்ஸயம் தி³ஸ்வா ந நிவாரேஸி. தஸ்ஸா ஸஹ பரிஸாய ஏகீபா⁴வக³மனேன மது⁴ரஸ்ஸரோ ச²விஆதீ³னி சி²ந்தி³த்வா அட்டி²மிஞ்ஜம் ஆஹச்ச அட்டா²ஸி. தம் த⁴ம்மஸ்ஸவனத்தா²ய நிச்சலம் டி²தம் புரிமனயேனேவ புத்தகா சோத³யிம்ஸு. ஸா ‘‘த⁴ம்மஸ்ஸவனஸ்ஸ மே அந்தராயம் கரோந்தீ’’தி புத்தகே துண்ஹீ உத்தரிகே ஹோஹீதி ஏவம் தோஸேஸி.
தத்த² யாவாதி யாவ த⁴ம்மம் ஸுணாமி, தாவ துண்ஹீ ஹோஹீதி அத்தோ². ஸப்³ப³க³ந்த²ப்பமோசனந்தி நிப்³பா³னம் ஆக³ம்ம ஸப்³பே³ க³ந்தா² பமுச்சந்தி, தஸ்மா தம் ஸப்³ப³க³ந்த²ப்பமோசனந்தி வுச்சதி. அதிவேலாதி வேலாதிக்கந்தா பமாணாதிக்கந்தா. பியாயனாதி மக்³க³னா பத்த²னா. ததோ பியதரந்தி யா அயம் அஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ மக்³க³னா பத்த²னா, இத³ம் மய்ஹம் ததோ பியதரந்தி அத்தோ². பியதராதி வா பாடோ². பாணினந்தி யதா² பாணீனம் து³க்கா² மோசேதி. கே மோசேதீதி? பாணினேதி ஆஹரித்வா வத்தப்³ப³ம். யம் த⁴ம்மம் அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴ந்தி, யம் த⁴ம்மம் ப⁴க³வா அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴. துண்ஹீபூ⁴தாயமுத்தராதி ந கேவலம் அஹமேவ, அயம் மே ப⁴கி³னீ உத்தராபி துண்ஹீபூ⁴தாதி வத³தி. ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ அனஞ்ஞாயாதி, அம்ம, மயம் புப்³பே³பி இமம் ஸத்³த⁴ம்மமேவ அஜானித்வா இதா³னி இத³ம் கு²ப்பிபாஸாதி³து³க்க²ம் அனுப⁴வந்தா து³க்க²ம் சராம விஹராம.
சக்கு²மாதி பஞ்சஹி சக்கூ²ஹி சக்கு²மா. த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தோயேவ ப⁴க³வா பரிஸம் ஸல்லக்க²யமானோ தஸ்ஸா யக்கி²னியா சேவ யக்க²தா³ரகஸ்ஸ ச ஸோதாபத்திப²லஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயம் தி³ஸ்வா தே³ஸனம் வினிவட்டேத்வா சதுஸச்சகத²ம் தீ³பேதி, தம் ஸுத்வா தஸ்மிம்யேவ தே³ஸே டி²தா யக்கி²னீ ஸத்³தி⁴ம் புத்தேன ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டி²தா. தீ⁴துயாபி பனஸ்ஸா உபனிஸ்ஸயோ அத்தி², அதித³ஹரத்தா பன தே³ஸனம் ஸம்படிச்சி²தும் நாஸக்கி².
இதா³னி ஸா யக்கி²னீ புத்தஸ்ஸ அனுமோத³னம் கரோந்தீ ஸாது⁴ கோ² பண்டி³தோ நாமாதிஆதி³மாஹ. அஜ்ஜாஹம்ஹி ஸமுக்³க³தாதி அஹம்ஹி அஜ்ஜ வட்டதோ உக்³க³தா ஸமுக்³க³தா ஸாஸனே வா உக்³க³தா ஸமுக்³க³தா, த்வம்பி ஸுகீ² ஹோஹீதி. தி³ட்டா²னீதி மயா ச தயா ச தி³ட்டா²னி. உத்தராபி ஸுணாது மேதி, ‘‘அம்ஹாகம் சதுஸச்சபடிவேத⁴பா⁴வம், தீ⁴தா மே உத்தராபி, ஸுணாதூ’’தி வத³தி. ஸஹ ஸச்சபடிவேதே⁴னேவ ஸாபி ஸூசிலோமோ விய ஸப்³ப³ம் ஸேதகண்டு³கச்சு²ஆதி³பா⁴வம் பஹாய தி³ப்³ப³ஸம்பத்திம் படிலப⁴தி ஸத்³தி⁴ம் புத்தேன. தீ⁴தா பனஸ்ஸா யதா² நாம லோகே மாதாபிதூஹி இஸ்ஸரியே லத்³தே⁴ புத்தானம்பி தம் ஹோதி, ஏவம் மாது-ஆனுபா⁴வேனேவ ஸம்பத்திம் லபி⁴. ததோ பட்டா²ய ச ஸா ஸத்³தி⁴ம் புத்தகேஹி க³ந்த⁴குடிஸமீபருக்கே²யேவ நிவாஸருக்க²ம் லபி⁴த்வா ஸாயம் பாதம் பு³த்³த⁴த³ஸ்ஸனம் லப⁴மானா த⁴ம்மம் ஸுணமானா தீ³க⁴ரத்தம் தத்தே²வ வஸி. ஸத்தமம்.
8. ஸுத³த்தஸுத்தவண்ணனா
242. அட்ட²மே கேனசிதே³வ கரணீயேனாதி வாணிஜ்ஜகம்மம் அதி⁴ப்பேதம். அனாத²பிண்டி³கோ ச ராஜக³ஹஸேட்டி² ச அஞ்ஞமஞ்ஞம் ப⁴கி³னிபதிகா ஹோந்தி. யதா³ ராஜக³ஹே உட்டா²னகப⁴ண்ட³கம் மஹக்³க⁴ம் ஹோதி, ததா³ ராஜக³ஹஸேட்டி² தம் க³ஹேத்வா பஞ்சஸகடஸதேஹி ஸாவத்தி²ம் க³ந்த்வா யோஜனமத்தே டி²தோ அத்தனோ ஆக³தபா⁴வம் ஜானாபேதி. அனாத²பிண்டி³கோ பச்சுக்³க³ந்த்வா தஸ்ஸ மஹாஸக்காரம் கத்வா ஏகயானம் ஆரோபேத்வா ஸாவத்தி²ம் பவிஸதி. ஸோ ஸசே ப⁴ண்ட³ம் லஹுகம் விக்கீயதி, விக்கிணாதி. நோ சே, ப⁴கி³னிக⁴ரே ட²பேத்வா பக்கமதி. அனாத²பிண்டி³கோபி ததே²வ கரோதி. ஸ்வாயம் ததா³பி தேனேவ கரணீயேன அக³மாஸி. தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம்.
தம் தி³வஸம் பன ராஜக³ஹஸேட்டி² யோஜனமத்தே டி²தேன அனாத²பிண்டி³கேன ஆக³தபா⁴வஜானனத்த²ம் பேஸிதம் பண்ணம் ந ஸுணி, த⁴ம்மஸ்ஸவனத்தா²ய விஹாரம் அக³மாஸி. ஸோ த⁴ம்மகத²ம் ஸுத்வா ஸ்வாதனாய பு³த்³த⁴ப்பமுக²ம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் நிமந்தேத்வா அத்தனோ க⁴ரே உத்³த⁴னக²ணாபனதா³ருபா²லனாதீ³னி காரேஸி. அனாத²பிண்டி³கோபி ‘‘இதா³னி மய்ஹம் பச்சுக்³க³மனம் கரிஸ்ஸதி, இதா³னி கரிஸ்ஸதீ’’தி க⁴ரத்³வாரேபி பச்சுக்³க³மனம் அலபி⁴த்வா அந்தோக⁴ரம் பவிட்டோ² படிஸந்தா²ரம்பி ந ப³ஹும் அலத்த². ‘‘கிம், மஹாஸேட்டி², குஸலம் தா³ரகரூபானம்? நஸி மக்³கே³ கிலந்தோ’’தி? ஏத்தகோவ படிஸந்தா²ரோ அஹோஸி. ஸோ தஸ்ஸ மஹாப்³யாபாரம் தி³ஸ்வா, ‘‘கிம் நு தே, க³ஹபதி, ஆவாஹோ வா ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி? க²ந்த⁴கே (சூளவ. 304) ஆக³தனயேனேவ கத²ம் பவத்தேத்வா தஸ்ஸ முக²தோ பு³த்³த⁴ஸத்³த³ம் ஸுத்வா பஞ்சவண்ணம் பீதிம் படிலபி⁴. ஸா தஸ்ஸ ஸீஸேன உட்டா²ய யாவ பாத³பிட்டி²யா, பாத³பிட்டி²யா உட்டா²ய யாவ ஸீஸா க³ச்ச²தி, உப⁴தோ உட்டா²ய மஜ்ஜே² ஓஸரதி, மஜ்ஜே² உட்டா²ய உப⁴தோ க³ச்ச²தி. ஸோ பீதியா நிரந்தரம் பு²ட்டோ², ‘‘பு³த்³தோ⁴தி த்வம், க³ஹபதி, வதே³ஸி? பு³த்³தோ⁴ தாஹம், க³ஹபதி, வதா³மீ’’தி ஏவம் திக்க²த்தும் புச்சி²த்வா, ‘‘கோ⁴ஸோபி கோ² ஏஸோ து³ல்லபோ⁴ லோகஸ்மிம் யதி³த³ம் பு³த்³தோ⁴’’தி ஆஹ. இத³ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘அஸ்ஸோஸி கோ² அனாத²பிண்டி³கோ, க³ஹபதி, பு³த்³தோ⁴ கிர லோகே உப்பன்னோ’’தி.
ஏதத³ஹோஸி அகாலோ கோ² அஜ்ஜாதி ஸோ கிர தம் ஸேட்டி²ம் புச்சி², ‘‘குஹிம் க³ஹபதி ஸத்தா² விஹரதீ’’தி? அத²ஸ்ஸ ஸோ – ‘‘பு³த்³தா⁴ நாம து³ராஸதா³ ஆஸீவிஸஸதி³ஸா ஹோந்தி, ஸத்தா² ஸிவதி²காய வஸதி, ந ஸக்கா தத்த² தும்ஹாதி³ஸேஹி இமாய வேலாய க³ந்து’’ந்தி ஆசிக்கி². அத²ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி. பு³த்³த⁴க³தாய ஸதியா நிபஜ்ஜீதி தம்தி³வஸம் கிரஸ்ஸ ப⁴ண்ட³ஸகடேஸு வா உபட்டா²கேஸு வா சித்தம்பி ந உப்பஜ்ஜி, ஸாயமாஸம்பி ந அகாஸி, ஸத்தபூ⁴மிகம் பன பாஸாத³ம் ஆருய்ஹ ஸுபஞ்ஞத்தாலங்கதவரஸயனே ‘‘பு³த்³தோ⁴ பு³த்³தோ⁴’’தி ஸஜ்ஜா²யம் கரோந்தோவ நிபஜ்ஜித்வா நித்³த³ம் ஓக்கமி. தேன வுத்தம் ‘‘பு³த்³த⁴க³தாய ஸதியா நிபஜ்ஜீ’’தி.
ரத்தியா ஸுத³ம் திக்க²த்தும் உட்டா²ஸி பபா⁴தந்தி மஞ்ஞமானோதி பட²மயாமே தாவ வீதிவத்தே உட்டா²ய பு³த்³த⁴ம் அனுஸ்ஸரி, அத²ஸ்ஸ ப³லவப்பஸாதோ³ உத³பாதி³, பீதிஆலோகோ அஹோஸி, ஸப்³ப³தமம் விக³ச்சி², தீ³பஸஹஸ்ஸுஜ்ஜலம் விய சந்து³ட்டா²னம் ஸூரியுட்டா²னம் விய ச ஜாதம். ஸோ ‘‘பபாத³ம் ஆபன்னோ வதம்ஹி, ஸூரியோ உக்³க³தோ’’தி உட்டா²ய ஆகாஸதலே டி²தம் சந்த³ம் உல்லோகேத்வா ‘‘ஏகோவ யாமோ க³தோ, அஞ்ஞே த்³வே அத்தீ²’’தி புன பவிஸித்வா நிபஜ்ஜி. ஏதேனுபாயேன மஜ்ஜி²மயாமாவஸானேபி பச்சி²மயாமாவஸானேபீதி திக்க²த்தும் உட்டா²ஸி. பச்சி²மயாமாவஸானே பன ப³லவபச்சூஸேயேவ உட்டா²ய ஆகாஸதலம் ஆக³ந்த்வா மஹாத்³வாராபி⁴முகோ²வ அஹோஸி, ஸத்தபூ⁴மிகத்³வாரம் ஸயமேவ விவடம் அஹோஸி. ஸோ பாஸாதா³ ஓருய்ஹ அந்தரவீதி²ம் படிபஜ்ஜி.
விவரிம்ஸூதி ‘‘அயம் மஹாஸேட்டி² ‘பு³த்³து⁴பட்டா²னம் க³மிஸ்ஸாமீ’தி நிக்க²ந்தோ, பட²மத³ஸ்ஸனேனேவ ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டா²ய திண்ணம் ரதனானம் அக்³கு³பட்டா²கோ ஹுத்வா அஸதி³ஸம் ஸங்கா⁴ராமம் கத்வா சாதுத்³தி³ஸஸ்ஸ அரியக³ணஸ்ஸ அனாவடத்³வாரோ ப⁴விஸ்ஸதி, ந யுத்தமஸ்ஸ த்³வாரம் பித³ஹிது’’ந்தி சிந்தேத்வா விவரிம்ஸு. அந்தரதா⁴யீதி ராஜக³ஹம் கிர ஆகிண்ணமனுஸ்ஸம் அந்தோனக³ரே நவ கோடியோ, ப³ஹினக³ரே நவாதி தம் உபனிஸ்ஸாய அட்டா²ரஸ மனுஸ்ஸகோடியோ வஸந்தி. அவேலாய மதமனுஸ்ஸே ப³ஹி நீஹரிதும் அஸக்கோந்தா அட்டாலகே ட²த்வா ப³ஹித்³வாரே கி²பந்தி. மஹாஸேட்டி² நக³ரதோ ப³ஹினிக்க²ந்தமத்தோவ அல்லஸரீரம் பாதே³ன அக்கமி, அபரம்பி பிட்டி²பாதே³ன பஹரி. மக்கி²கா உப்பதித்வா பரிகிரிம்ஸு. து³க்³க³ந்தோ⁴ நாஸபுடம் அபி⁴ஹனி. பு³த்³த⁴ப்பஸாதோ³ தனுத்தம் க³தோ. தேனஸ்ஸ ஆலோகோ அந்தரதா⁴யி, அந்த⁴காரோ பாதுரஹோஸி. ஸத்³த³மனுஸ்ஸாவேஸீதி ‘‘ஸேட்டி²ஸ்ஸ உஸ்ஸாஹம் ஜனேஸ்ஸாமீ’’தி ஸுவண்ணகிங்கிணிகம் க⁴ட்டேந்தோ விய மது⁴ரஸ்ஸரேன ஸத்³த³ம் அனுஸ்ஸாவேஸி.
ஸதம் கஞ்ஞாஸஹஸ்ஸானீதி புரிமபதா³னிபி இமினாவ ஸஹஸ்ஸபதே³ன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்ப³ந்த⁴னீயானி. யதே²வ ஹி ஸதம் கஞ்ஞாஸஹஸ்ஸானி, ஸதம் ஸஹஸ்ஸானி ஹத்தீ², ஸதம் ஸஹஸ்ஸானி அஸ்ஸா, ஸதம் ஸஹஸ்ஸானி ரதா²தி அயமேத்த² அத்தோ². இதி ஏகேகஸதஸஹஸ்ஸமேவ தீ³பிதம். பத³வீதிஹாரஸ்ஸாதி பத³வீதிஹாரோ நாம ஸமக³மனே த்³வின்னம் பதா³னம் அந்தரே முட்டி²ரதனமத்தம். கலம் நாக்³க⁴ந்தி ஸோளஸிந்தி தம் ஏகம் பத³வீதிஹாரம் ஸோளஸபா⁴கே³ கத்வா ததோ ஏகோ கோட்டா²ஸோ புன ஸோளஸதா⁴, ததோ ஏகோ ஸோளஸதா⁴தி ஏவம் ஸோளஸ வாரே ஸோளஸதா⁴ பி⁴ன்னஸ்ஸ ஏகோ கோட்டா²ஸோ ஸோளஸிகலா நாம, தம் ஸோளஸிகலம் ஏதானி சத்தாரி ஸதஸஹஸ்ஸானி ந அக்³க⁴ந்தி. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – ஸதம் ஹத்தி²ஸஹஸ்ஸானி ஸதம் அஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி ஸதம் ரத²ஸஹஸ்ஸானி ஸதம் கஞ்ஞாஸஹஸ்ஸானி, தா ச கோ² ஆமுக்கமணிகுண்ட³லா ஸகலஜம்பு³தீ³பராஜதீ⁴தரோ வாதி இமஸ்மா ஏத்தகா லாபா⁴ விஹாரம் க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ தஸ்மிம் ஸோளஸிகலஸங்கா²தே பதே³ஸே பவத்தசேதனாவ உத்தரிதராதி. இத³ம் பன விஹாரக³மனம் கஸ்ஸ வஸேன க³ஹிதந்தி? விஹாரம் க³ந்த்வா அனந்தராயேன ஸோதாபத்திப²லே பதிட்ட²ஹந்தஸ்ஸ. ‘‘க³ந்த⁴மாலாதீ³ஹி பூஜம் கரிஸ்ஸாமி, சேதியம் வந்தி³ஸ்ஸாமி, த⁴ம்மம் ஸோஸ்ஸாமி, தீ³பபூஜம் கரிஸ்ஸாமி, ஸங்க⁴ம் நிமந்தேத்வா தா³னம் த³ஸ்ஸாமி, ஸிக்கா²பதே³ஸு வா ஸரணேஸு வா பதிட்ட²ஹிஸ்ஸாமீ’’தி க³ச்ச²தோபி வஸேன வட்டதியேவ.
அந்த⁴காரோ அந்தரதா⁴யீதி ஸோ கிர சிந்தேஸி – ‘‘அஹம் ஏககோதி ஸஞ்ஞம் கரோமி, அனுயுத்தாபி மே அத்தி², கஸ்மா பா⁴யாமீ’’தி ஸூரோ அஹோஸி. அத²ஸ்ஸ ப³லவா பு³த்³த⁴ப்பஸாதோ³ உத³பாதி³. தஸ்மா அந்த⁴காரோ அந்தரதா⁴யீதி. ஸேஸவாரேஸுபி ஏஸேவ நயோ. அபிச புரதோ புரதோ க³ச்ச²ந்தோ பி⁴ம்ஸனகே ஸுஸானமக்³கே³ அட்டி²கஸங்க²லிகஸமம்ஸலோஹிதந்திஆதீ³னி அனேகவிதா⁴னி குணபானி அத்³த³ஸ. ஸோணஸிங்கா³லாதீ³னம் ஸத்³த³ம் அஸ்ஸோஸி. தம் ஸப்³ப³ம் பரிஸ்ஸயம் புனப்புனம் பு³த்³த⁴க³தம் பஸாத³ம் வட்³டே⁴த்வா மத்³த³ந்தோ அக³மாஸியேவ.
ஏஹி ஸுத³த்தாதி ஸோ கிர ஸேட்டி² க³ச்ச²மானோவ சிந்தேஸி – ‘‘இமஸ்மிம் லோகே ப³ஹூ பூரணகஸ்ஸபாத³யோ தித்தி²யா ‘மயம் பு³த்³தா⁴ மயம் பு³த்³தா⁴’தி வத³ந்தி, கத²ம் நு கோ² அஹம் ஸத்து² பு³த்³த⁴பா⁴வம் ஜானேய்ய’’ந்தி? அத²ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘மய்ஹம் கு³ணவஸேன உப்பன்னம் நாமம் மஹாஜனோ ஜானாதி, குலத³த்தியம் பன மே நாமம் அஞ்ஞத்ர மயா ந கோசி ஜானாதி. ஸசே பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதி, குலத³த்திகனாமேன மம் ஆலபிஸ்ஸதீ’’தி. ஸத்தா² தஸ்ஸ சித்தம் ஞத்வா ஏவமாஹ.
பரினிப்³பு³தோதி கிலேஸபரினிப்³பா³னேன பரினிப்³பு³தோ. ஆஸத்தியோதி தண்ஹாயோ. ஸந்திந்தி கிலேஸவூபஸமம். பப்புய்யாதி பத்வா. இத³ஞ்ச பன வத்வா ஸத்தா² தஸ்ஸ அனுபுப்³பி³கத²ம் கதே²த்வா மத்த²கே சத்தாரி ஸச்சானி பகாஸேஸி. ஸேட்டி² த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டா²ய பு³த்³த⁴ப்பமுக²ம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் நிமந்தேத்வா புனதி³வஸதோ பட்டா²ய மஹாதா³னம் தா³தும் ஆரபி⁴. பி³ம்பி³ஸாராத³யோ ஸேட்டி²ஸ்ஸ ஸாஸனம் பேஸேந்தி – ‘‘த்வம் ஆக³ந்துகோ, யம் நப்பஹோதி, தம் இதோ ஆஹராபேஹீ’’தி. ஸோ ‘‘அலம் தும்ஹே ப³ஹுகிச்சா’’தி ஸப்³பே³ படிக்கி²பித்வா பஞ்சஹி ஸகடஸதேஹி ஆனீதவிப⁴வேன ஸத்தாஹம் மஹாதா³னம் அதா³ஸி. தா³னபரியோஸானே ச ப⁴க³வந்தம் ஸாவத்தி²யம் வஸ்ஸாவாஸம் படிஜானாபேத்வா ராஜக³ஹஸ்ஸ ச ஸாவத்தி²யா ச அந்தரே யோஜனே யோஜனே ஸதஸஹஸ்ஸம் த³த்வா பஞ்சசத்தாலீஸ விஹாரே காரேந்தோ ஸாவத்தி²ம் க³ந்த்வா ஜேதவனமஹாவிஹாரம் காரேத்வா பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ நிய்யாதே³ஸீதி. அட்ட²மம்.
9. பட²மஸுக்காஸுத்தவண்ணனா
243. நவமே ரதி²காய ரதி²கந்தி ஏகம் ரதி²கம் க³ஹேத்வா ததோ அபரம் க³ச்ச²ந்தோ ரதி²காய ரதி²கம் உபஸங்கமந்தோ நாம ஹோதி. ஸிங்கா⁴டகேபி ஏஸேவ நயோ. ஏத்த² ச ரதி²காதி ரச்சா². ஸிங்கா⁴டகந்தி சதுக்கம். கிம் மே கதாதி கிம் இமே கதா? கிம் கரோந்தீதி அத்தோ². மது⁴பீதாவ ஸேயரேதி க³ந்த⁴மது⁴பானம் பீதா விய ஸயந்தி. க³ந்த⁴மது⁴பானம் பீதோ கிர ஸீஸம் உக்கி²பிதும் ந ஸக்கோதி, அஸஞ்ஞீ ஹுத்வா ஸயதேவ. தஸ்மா ஏவமாஹ.
தஞ்ச பன அப்படிவானீயந்தி தஞ்ச பன த⁴ம்மம் அப்படிவானீயம் தே³ஸேதி. பா³ஹிரகஞ்ஹி ஸுமது⁴ரம்பி போ⁴ஜனம் புனப்புனம் பு⁴ஞ்ஜந்தஸ்ஸ ந ருச்சதி, ‘‘அபனேத², கிம் இமினா’’தி? படிவானேதப்³ப³ம் அபனேதப்³ப³ம் ஹோதி, ந ஏவமயம் த⁴ம்மோ. இமம் ஹி த⁴ம்மம் பண்டி³தா வஸ்ஸஸதம்பி வஸ்ஸஸஹஸ்ஸம்பி ஸுணந்தா தித்திம் ந க³ச்ச²ந்தி. தேனாஹ ‘‘அப்படிவானீய’’ந்தி. அஸேசனகமோஜவந்தி அனாஸித்தகம் ஓஜவந்தம். யதா² ஹி பா³ஹிரானி அஸம்பி⁴ன்னபாயாஸாதீ³னிபி ஸப்பிமது⁴ஸக்க²ராஹி ஆஸித்தானி யோஜிதானேவ மது⁴ரானி ஓஜவந்தானி ஹோந்தி, ந ஏவமயம் த⁴ம்மோ. அயம் ஹி அத்தனோ த⁴ம்மதாய மது⁴ரோ சேவ ஓஜவா ச, ந அஞ்ஞேன உபஸித்தோ. தேனாஹ ‘‘அஸேசனகமோஜவ’’ந்தி. பிவந்தி மஞ்ஞே ஸப்பஞ்ஞாதி பண்டி³தபுரிஸா பிவந்தி விய. வலாஹகமேவ பந்த²கூ³தி வலாஹகந்தரதோ நிக்க²ந்தஉத³கம் க⁴ம்மாபி⁴தத்தா பதி²கா விய. நவமம்.
10-11. து³தியஸுக்காஸுத்தாதி³வண்ணனா
244. த³ஸமே புஞ்ஞம் வத பஸவி ப³ஹுந்தி ப³ஹும் வத புஞ்ஞம் பஸவதீதி. த³ஸமம்.
245. ஏகாத³ஸமம் உத்தானமேவ. ஏகாத³ஸமம்.
12. ஆளவகஸுத்தவண்ணனா
246. த்³வாத³ஸமே ஆளவியந்தி ஆளவீதி தம் ரட்ட²ம்பி நக³ரம்பி. தஞ்ச ப⁴வனம் நக³ரஸ்ஸ அவிதூ³ரே கா³வுதமத்தே டி²தம். ப⁴க³வா தத்த² விஹரந்தோ தம் நக³ரம் உபனிஸ்ஸாய ஆளவியம் விஹரதீதி வுத்தோ. ஆளவகஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனேதி ஏத்த² பன அயமனுபுப்³பி³கதா² – ஆளவகோ கிர ராஜா விவித⁴னாடகூபபோ⁴க³ம் ச²ட்³டே³த்வா சோரபடிபா³ஹனத்த²ம் படிராஜனிஸேத⁴னத்த²ம் ப்³யாயாமகரணத்த²ஞ்ச ஸத்தமே ஸத்தமே தி³வஸே மிக³வம் க³ச்ச²ந்தோ ஏகதி³வஸம் ப³லகாயேன ஸத்³தி⁴ம் கதிகம் அகாஸி – ‘‘யஸ்ஸ பஸ்ஸேன மிகோ³ பலாயதி, தஸ்ஸேவ ஸோ பா⁴ரோ’’தி. அத² தஸ்ஸேவ பஸ்ஸேன மிகோ³ பலாயி, ஜவஸம்பன்னோ ராஜா த⁴னும் க³ஹேத்வா பத்திகோவ தியோஜனம் தம் மிக³ம் அனுப³ந்தி⁴. ஏணிமிகா³ ச தியோஜனவேகா³ ஏவ ஹோந்தி. அத² பரிக்கீ²ணஜவம் தம் உத³கம் விய பவிஸித்வா டி²தம் வதி⁴த்வா த்³விதா⁴ சே²த்வா அனத்தி²கோபி மம்ஸேன ‘‘நாஸக்கி² மிக³ம் க³ஹேது’’ந்தி அபவாத³மோசனத்த²ம் காஜேனாதா³ய ஆக³ச்ச²ந்தோ நக³ரஸ்ஸாவிதூ³ரே ப³ஹலபத்தபலாஸம் மஹானிக்³ரோத⁴ம் தி³ஸ்வா பரிஸ்ஸமவினோத³னத்த²ம் தஸ்ஸ மூலமுபக³தோ. தஸ்மிஞ்ச நிக்³ரோதே⁴ ஆளவகோ யக்கோ² மஹாராஜஸந்திகா ப⁴வனம் லபி⁴த்வா மஜ்ஜ²ன்ஹிகஸமயே தஸ்ஸ ருக்க²ஸ்ஸ சா²யாய பு²ட்டோ²காஸம் பவிட்டே² பாணினோ கா²த³ந்தோ படிவஸதி. ஸோ தம் தி³ஸ்வா கா²தி³தும் உபக³தோ. ராஜா தேன ஸத்³தி⁴ம் கதிகம் அகாஸி – ‘‘முஞ்ச மம், அஹம் தே தி³வஸே தி³வஸே மனுஸ்ஸஞ்ச தா²லிபாகஞ்ச பேஸேஸ்ஸாமீ’’தி. யக்கோ² – ‘‘த்வம் ராஜூபபோ⁴கே³ன பமத்தோ ந ஸரிஸ்ஸஸி, அஹம் பன ப⁴வனம் அனுபக³தஞ்ச அனனுஞ்ஞாதஞ்ச கா²தி³தும் ந லபா⁴மி, ஸ்வாஹம் ப⁴வந்தம்பி ஜீயேய்ய’’ந்தி ந முஞ்சி. ராஜா ‘‘யம் தி³வஸம் ந பேஸேமி, தம் தி³வஸம் மம் க³ஹேத்வா கா²தா³’’தி அத்தானம் அனுஜானித்வா தேன முத்தோ நக³ராபி⁴முகோ² அக³மாஸி.
ப³லகாயோ மக்³கே³ க²ந்தா⁴வாரம் ப³ந்தி⁴த்வா டி²தோ ராஜானம் தி³ஸ்வா, ‘‘கிம், மஹாராஜ, அயஸமத்தப⁴யா ஏவம் கிலந்தோஸீ’’தி? வத³ந்தோ பச்சுக்³க³ந்த்வா படிக்³க³ஹேஸி. ராஜா தம் பவத்திம் அனாரோசேத்வா நக³ரம் க³ந்த்வா கதபாதராஸோ நக³ரகு³த்திகம் ஆமந்தேத்வா ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி. நக³ரகு³த்திகோ – ‘‘கிம், தே³வ, காலபரிச்சே²தோ³ கதோ’’தி ஆஹ? ந கதோ ப⁴ணேதி. து³ட்டு² கதம், தே³வ, அமனுஸ்ஸா ஹி பரிச்சி²ன்னமத்தமேவ லப⁴ந்தி, அபரிச்சி²ன்னே பன ஜனபத³ஸ்ஸாபா³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதி, ஹோது தே³வ, கிஞ்சாபி ஏவமகாஸி, அப்போஸ்ஸுக்கோ த்வம் ரஜ்ஜஸுக²மனுபோ⁴ஹி, அஹமேத்த² காதப்³ப³ம் கரிஸ்ஸாமீதி. ஸோ காலஸ்ஸேவ வுட்டா²ய ப³ந்த⁴னாகா³ரத்³வாரே ட²த்வா யே யே வஜ்ஜா² ஹோந்தி, தே தே ஸந்தா⁴ய ‘‘யோ ஜீவிதத்தி²கோ, ஸோ நிக்க²மதூ’’தி ப⁴ணதி. யோ பட²மம் நிக்க²மதி, தம் கே³ஹம் நேத்வா ந்ஹாபேத்வா போ⁴ஜேத்வா ச ‘‘இமம் தா²லிபாகம் யக்க²ஸ்ஸ தே³ஹீ’’தி பேஸேதி. தம் ருக்க²மூலம் பவிட்ட²மத்தம்யேவ யக்கோ² பே⁴ரவம் அத்தபா⁴வம் நிம்மினித்வா மூலகந்த³ம் விய கா²தி³. யக்கா²னுபா⁴வேன கிர மனுஸ்ஸானம் கேஸாதீ³னி உபாதா³ய ஸகலஸரீரம் நவனீதபிண்ட³ம் விய ஹோதி, யக்க²ஸ்ஸ ப⁴த்தம் கா³ஹாபேதும் க³தபுரிஸா தம் தி³ஸ்வா பீ⁴தா யதா²மித்தம் ஆரோசேஸும். ததோ பபு⁴தி ‘‘ராஜா சோரே க³ஹேத்வா யக்க²ஸ்ஸ தே³தீ’’தி மனுஸ்ஸா சோரகம்மதோ படிவிரதா. ததோ அபரேன ஸமயேன நவசோரானம் அபா⁴வேன புராணசோரானஞ்ச பரிக்க²யேன ப³ந்த⁴னாகா³ரானி ஸுஞ்ஞானி அஹேஸும்.
அத² நக³ரகு³த்திகோ ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸி. ராஜா அத்தனோ த⁴னம் நக³ரரச்சா²ஸு ச²ட்³டா³பேஸி ‘‘அப்பேவ நாம கோசி லோபே⁴ன க³ண்ஹேய்யா’’தி. தம் பாதே³னபி கோசி நச்சு²பி. ஸோ சோரே அலப⁴ந்தோ அமச்சானம் ஆரோசேஸி. அமச்சா ‘‘குலபடிபாடியா ஏகமேகம் ஜிண்ணகம் பேஸேம, ஸோ பகதியாபி மச்சுபதே² வத்ததீ’’தி ஆஹம்ஸு. ராஜா ‘‘அம்ஹாகம் பிதரம் அம்ஹாகம் பிதாமஹம் பேஸேதீதி மனுஸ்ஸா கோ²ப⁴ம் கரிஸ்ஸந்தி, மா வோ ஏதம் ருச்சீ’’தி வாரேஸி. ‘‘தேன ஹி, தே³வ, தா³ரகம் பேஸேம உத்தானஸேய்யகம், ததா²வித⁴ஸ்ஸ ஹி ‘மாதா மே’தி ‘பிதா மே’தி ஸினேஹோ நத்தீ²’’தி ஆஹம்ஸு. ராஜா அனுஜானி. தே ததா² அகம்ஸு. நக³ரே தா³ரகமாதரோ ச தா³ரகே க³ஹேத்வா க³ப்³பி⁴னியோ ச பலாயித்வா பரஜனபதே³ தா³ரகே ஸம்வட்³டே⁴த்வா ஆனேந்தி. ஏவம் த்³வாத³ஸ வஸ்ஸானி க³தானி.
ததோ ஏகதி³வஸம் ஸகலனக³ரம் விசினித்வா ஏகம்பி தா³ரகம் அலபி⁴த்வா அமச்சா ரஞ்ஞோ ஆரோசேஸும் – ‘‘நத்தி², தே³வ, நக³ரே தா³ரகோ ட²பேத்வா அந்தேபுரே தவ புத்தம் ஆளவககுமார’’ந்தி. ராஜா ‘‘யதா² மம புத்தோ பியோ, ஏவம் ஸப்³ப³லோகஸ்ஸ, அத்தனா பன பியதரம் நத்தி², க³ச்ச²த² தம்பி த³த்வா மம ஜீவிதம் ரக்க²தா²’’தி. தேன ச ஸமயேன ஆளவகஸ்ஸ மாதா புத்தம் ந்ஹாபேத்வா மண்டே³த்வா து³கூலசும்ப³டகே கத்வா அங்கே ஸயாபேத்வா நிஸின்னா ஹோதி. ராஜபுரிஸா ரஞ்ஞோ ஆணாய தத்த² க³ந்த்வா விப்பலபந்தியா தஸ்ஸா ஸோளஸன்னஞ்ச தே³விஸஹஸ்ஸானம் ஸத்³தி⁴ம் தா⁴தியா தம் ஆதா³ய பக்கமிம்ஸு, ‘‘ஸ்வே யக்க²ப⁴க்கோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி. தம்தி³வஸஞ்ச ப⁴க³வா பச்சூஸஸமயம் பச்சுட்டா²ய ஜேதவனவிஹாரே க³ந்த⁴குடியம் மஹாகருணாஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜித்வா பு³த்³த⁴சக்கு²னா லோகம் ஓலோகேந்தோ அத்³த³ஸ ஆளவகஸ்ஸ குமாரஸ்ஸ அனாகா³மிப²லுப்பத்தியா உபனிஸ்ஸயம் யக்க²ஸ்ஸ ச ஸோதாபத்திப²லுப்பத்தியா, தே³ஸனாபரியோஸானே ச சதுராஸீதிபாணஸஹஸ்ஸானம் த⁴ம்மசக்கு²படிலாப⁴ஸ்ஸாதி. ஸோ விபா⁴தாய ரத்தியா புரிமப⁴த்தகிச்சம் கத்வா ஸுனிட்டி²தபச்சா²ப⁴த்தகிச்சோ காளபக்கூ²போஸத²தி³வஸே வத்தமானே ஓக்³க³தே ஸூரியே ஏகோ அது³தியோ பத்தசீவரமாதா³ய பாத³மக்³கே³னேவ ஸாவத்தி²தோ திம்ஸ யோஜனானி க³ந்த்வா தஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனம் பாவிஸி. தேன வுத்தம் ‘‘ஆளவகஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனே’’தி.
கிம் பன ப⁴க³வா யஸ்மிம் நிக்³ரோதே⁴ ஆளவகஸ்ஸ ப⁴வனம், தஸ்ஸ மூலே விஹாஸி, உதா³ஹு ப⁴வனேயேவாதி? ப⁴வனேயேவ. யதே²வ ஹி யக்கா² அத்தனோ ப⁴வனம் பஸ்ஸந்தி, ததா² ப⁴க³வாபி. ஸோ தத்த² க³ந்த்வா ப⁴வனத்³வாரே அட்டா²ஸி. ததா³ ஆளவகோ ஹிமவந்தே யக்க²ஸமாக³மம் க³தோ ஹோதி. ததோ ஆளவகஸ்ஸ த்³வாரபாலோ க³த்³ரபோ⁴ நாம யக்கோ² ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமித்வா வந்தி³த்வா, ‘‘கிம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா விகாலே ஆக³தோ’’தி ஆஹ. ஆம, க³த்³ரப⁴, ஆக³தோம்ஹி, ஸசே தே அக³ரு, விஹரேய்யாமேகரத்தம் ஆளவகஸ்ஸ ப⁴வனேதி. ந மே, ப⁴ந்தே, க³ரு, அபிச கோ² ஸோ யக்கோ² கக்க²ளோ ப²ருஸோ, மாதாபிதூனம்பி அபி⁴வாத³னாதீ³னி ந கரோதி, மா ருச்சி ப⁴க³வதோ இத⁴ வாஸோதி. ஜானாமி, க³த்³ரப⁴, தஸ்ஸ ஸபா⁴வம், ந கோசி மமந்தராயோ ப⁴விஸ்ஸதி. ஸசே தே அக³ரு, விஹரேய்யாமேகரத்தந்தி.
து³தியம்பி க³த்³ரபோ⁴ யக்கோ² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘அக்³கி³தத்தகபாலஸதி³ஸோ, ப⁴ந்தே, ஆளவகோ, மாதாபிதரோதி வா ஸமணப்³ராஹ்மணாதி வா த⁴ம்மோதி வா ந ஜானாதி, இதா⁴க³தானம் பன சித்தக்கே²பம்பி கரோதி, ஹத³யம்பி பா²லேதி, பாதே³பி க³ஹேத்வா பரஸமுத்³த³ம் வா பரசக்கவாளம் வா கி²பதீ’’தி. து³தியம்பி ப⁴க³வா ஆஹ – ‘‘ஜானாமி, க³த்³ரப⁴, ஸசேபி தே அக³ரு, விஹரேய்யாமேகரத்த’’ந்தி. ந மே, ப⁴ந்தே, க³ரு, அபிச கோ² ஸோ யக்கோ² அத்தனோ அனாரோசேத்வா அனுஜானந்தம் மம் ஜீவிதாபி வோரோபேய்ய, ஆரோசேமி, ப⁴ந்தே, தஸ்ஸாதி. யதா²ஸுக²ம், க³த்³ரப⁴, ஆரோசேஹீதி. ‘‘தேன ஹி, ப⁴ந்தே, த்வமேவ ஜானாஹீ’’தி ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஹிமவந்தாபி⁴முகோ² பக்காமி. ப⁴வனத்³வாரம்பி ஸயமேவ ப⁴க³வதோ விவரமதா³ஸி. ப⁴க³வா அந்தோப⁴வனம் பவிஸித்வா யத்த² அபி⁴லக்கி²தேஸு மங்க³லதி³வஸாதீ³ஸு நிஸீதி³த்வா ஆளவகோ ஸிரிம் அனுபோ⁴தி, தஸ்மிம்யேவ தி³ப்³ப³ரதனமயே பல்லங்கே நிஸீதி³த்வா ஸுவண்ணாப⁴ம் முஞ்சி. தம் தி³ஸ்வா யக்க²ஸ்ஸ இத்தி²யோ ஆக³ந்த்வா ப⁴க³வந்தம் வந்தி³த்வா ஸம்பரிவாரேத்வா நிஸீதி³ம்ஸு. ப⁴க³வா ‘‘புப்³பே³ தும்ஹே தா³னம் த³த்வா ஸீலம் ஸமாதி³யித்வா பூஜனேய்யம் பூஜேத்வா இமம் ஸம்பத்திம் பத்தா, இதா³னிபி ததே²வ கரோத², மா அஞ்ஞமஞ்ஞம் இஸ்ஸாமச்ச²ரியாபி⁴பூ⁴தா விஹரதா²’’திஆதி³னா நயேன தாஸம் பகிண்ணகத⁴ம்மகத²ம் கதே²ஸி. தா ப⁴க³வதோ மது⁴ரனிக்³கோ⁴ஸம் ஸுத்வா ஸாது⁴காரஸஹஸ்ஸானி த³த்வா ப⁴க³வந்தம் ஸம்பரிவாரேத்வா நிஸீதி³ம்ஸுயேவ. க³த்³ரபோ⁴பி ஹிமவந்தம் க³ந்த்வா ஆளவகஸ்ஸாரோசேஸி – ‘‘யக்³கே⁴, மாரிஸ, ஜானேய்யாஸி விமானே தே ப⁴க³வா நிஸின்னோ’’தி. ஸோ க³த்³ரப⁴ஸ்ஸ ஸஞ்ஞம் அகாஸி ‘‘துண்ஹீ ஹோஹி, க³ந்த்வா கத்தப்³ப³ம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி. புரிஸமானேன கிர லஜ்ஜிதோ அஹோஸி, தஸ்மா ‘‘மா கோசி பரிஸமஜ்ஜே² ஸுணேய்யா’’தி ஏவமகாஸி.
ததா³ ஸாதாகி³ரஹேமவதா ப⁴க³வந்தம் ஜேதவனேயேவ வந்தி³த்வா ‘‘யக்க²ஸமாக³மம் க³மிஸ்ஸாமா’’தி ஸபரிவாரா நானாயானேஹி ஆகாஸேன க³ச்ச²ந்தி. ஆகாஸே ச யக்கா²னம் ஸப்³ப³த்த² மக்³கோ³ நத்தி², ஆகாஸட்டா²னி விமானானி பரிஹரித்வா மக்³க³ட்டா²னேனேவ மக்³கோ³ ஹோதி. ஆளவகஸ்ஸ பன விமானம் பூ⁴மட்ட²ம் ஸுகு³த்தம் பாகாரபரிக்கி²த்தம் ஸுஸம்விஹிதத்³வாரஅட்டாலககோ³புரம் உபரி கம்ஸஜாலஸஞ்ச²ன்னம் மஞ்ஜூஸஸதி³ஸம் தியோஜனம் உப்³பே³தே⁴ன, தஸ்ஸ உபரி மக்³கோ³ ஹோதி. தே தம் பதே³ஸமாக³ம்ம க³ந்தும் நாஸக்கி²ம்ஸு. பு³த்³தா⁴னம் ஹி நிஸின்னோகாஸஸ்ஸ உபரிபா⁴கே³ன யாவ ப⁴வக்³கா³ கோசி க³ந்தும் ந ஸக்கோதி. தே ‘‘கிமித³’’ந்தி? ஆவஜ்ஜேத்வா ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வா ஆகாஸே கி²த்தலேட்³டு³ விய ஓருய்ஹ வந்தி³த்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா, ‘‘யக்க²ஸமாக³மம் க³ச்சா²ம ப⁴க³வா’’தி தீணி வத்தூ²னி பஸம்ஸந்தா யக்க²ஸமாக³மம் அக³மம்ஸு. ஆளவகோ தே தி³ஸ்வா, ‘‘இத⁴ நிஸீத³தா²’’தி படிக்கம்ம ஓகாஸமதா³ஸி. தே ஆளவகஸ்ஸ நிவேதே³ஸும் – ‘‘லாபா⁴ தே, ஆளவக, யஸ்ஸ தே ப⁴வனே ப⁴க³வா விஹரதி, க³ச்சா²வுஸோ, ப⁴க³வந்தம் பயிருபாஸஸ்ஸூ’’தி. ஏவம் ப⁴க³வா ப⁴வனேயேவ விஹாஸி, ந யஸ்மிம் நிக்³ரோதே⁴ ஆளவகஸ்ஸ ப⁴வனம், தஸ்ஸ மூலேதி. தேன வுத்தம் – ‘‘ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஆளவியம் விஹரதி ஆளவகஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனே’’தி.
அத² கோ² ஆளவகோ…பே… ஏதத³வோச – ‘‘நிக்க²ம, ஸமணா’’தி கஸ்மா பனாயம் ஏதத³வோச? ரோஸேதுகாமதாய. தத்ரேவம் ஆதி³தோ பபு⁴தி ஸம்ப³ந்தோ⁴ வேதி³தப்³போ³ – அயம் ஹி யஸ்மா அஸ்ஸத்³த⁴ஸ்ஸ ஸத்³தா⁴கதா² து³க்கதா² ஹோதி து³ஸ்ஸீலாதீ³னம் ஸீலாதி³கதா² விய, தஸ்மா தேஸம் யக்கா²னம் ஸந்திகா ப⁴க³வதோ பஸம்ஸம் ஸுத்வாயேவ அக்³கி³ம்ஹி பக்கி²த்தலோணஸக்க²ரா விய அப்³ப⁴ந்தரே கோபேன தடதடாயமானஹத³யோ ஹுத்வா ‘‘கோ ஸோ ப⁴க³வா நாம, யோ மம ப⁴வனம் பவிட்டோ²’’தி ஆஹ. தே அஹம்ஸு – ‘‘ந த்வம், ஆவுஸோ, ஜானாஸி ப⁴க³வந்தம் அம்ஹாகம் ஸத்தா²ரம், யோ துஸிதப⁴வனே டி²தோ பஞ்சமஹாவிலோகிதம் விலோகேத்வா’’திஆதி³னா நயேன யாவ த⁴ம்மசக்கபவத்தனா கதே²ந்தா படிஸந்தி⁴ஆதீ³ஸு த்³வத்திம்ஸ புப்³ப³னிமித்தானி வத்வா, ‘‘இமானிபி த்வம், ஆவுஸோ, அச்ச²ரியானி நாத்³த³ஸா’’தி? சோதே³ஸும். ஸோ தி³ஸ்வாபி கோத⁴வஸேன ‘‘நாத்³த³ஸ’’ந்தி ஆஹ. ஆவுஸோ ஆளவக, பஸ்ஸேய்யாஸி வா த்வம், ந வா, கோ தயா அத்தோ² பஸ்ஸதா வா அபஸ்ஸதா வா? கிம் த்வம் கரிஸ்ஸஸி அம்ஹாகம் ஸத்து²னோ, யோ த்வம் தம் உபனிதா⁴ய சலக்ககுத⁴-மஹாஉஸப⁴ஸமீபே தத³ஹுஜாதவச்ச²கோ விய, திதா⁴ பபி⁴ன்னமத்தவாரணஸமீபே பி⁴ங்கபோதகோ விய, பா⁴ஸுரவிலம்பி³தகேஸரஸோபி⁴தக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ மிக³ரஞ்ஞோ ஸமீபே ஜரஸிங்கா³லோ விய, தி³யட்³ட⁴யோஜனஸதபவட்³ட⁴காயஸுபண்ணராஜஸமீபே சி²ன்னபக்க²காகபோதகோ விய கா²யஸி, க³ச்ச² யம் தே கரணீயம், தம் கரோஹீதி. ஏவம் வுத்தே து³ட்டோ² ஆளவகோ உட்ட²ஹித்வா மனோஸிலாதலே வாமபாதே³ன ட²த்வா – ‘‘பஸ்ஸத² தா³னி தும்ஹாகம் வா ஸத்தா² மஹானுபா⁴வோ, அஹம் வா’’தி த³க்கி²ணபாதே³ன ஸட்டி²யோஜனமத்தம் கேலாஸபப்³ப³தகூடம் அக்கமி. தம் அயோகூடபஹடோ விய நித்³த⁴ந்தஅயோபிண்டோ³ பபடிகாயோ முஞ்சி, ஸோ தத்ர ட²த்வா, ‘‘அஹம் ஆளவகோ’’தி உக்³கோ⁴ஸேஸி. ஸகலஜம்பு³தீ³பம் ஸத்³தோ³ ப²ரி.
சத்தாரோ கிர ஸத்³தா³ ஸகலஜம்பு³தீ³பே ஸூயிம்ஸு – யஞ்ச புண்ணகோ யக்க²ஸேனாபதி த⁴னஞ்ஜயகோரப்³யராஜானம் ஜூதம் ஜினித்வா அப்போ²டேத்வா ‘‘அஹம் ஜினி’’ந்தி உக்³கோ⁴ஸேஸி; யஞ்ச ஸக்கோ தே³வானமிந்தோ³ கஸ்ஸபப⁴க³வதோ ஸாஸனே ஓஸக்கந்தே விஸ்ஸகம்மதே³வபுத்தம் ஸுனக²ம் கரித்வா – ‘‘அஹம் பாபபி⁴க்கூ² ச பாபபி⁴க்கு²னியோ ச உபாஸகே ச உபாஸிகாயோ ச ஸப்³பே³வ ச அத⁴ம்மவாதி³னோ கா²தா³மீ’’தி உக்³கோ⁴ஸாபேஸி; யஞ்ச குஸஜாதகே பபா⁴வதிஹேது ஸத்தஹி ராஜூஹி நக³ரே உபருத்³தே⁴ பபா⁴வதிம் அத்தனா ஸஹ ஹத்தி²க்க²ந்தே⁴ ஆரோபேத்வா நக³ரா நிக்க²ம்ம – ‘‘அஹம் ஸீஹஸ்ஸரமஹாகுஸராஜா’’தி மஹாபுரிஸோ உக்³கோ⁴ஸேஸி; யஞ்ச கேலாஸமுத்³த⁴னி ட²த்வா ஆளவகோதி. ததா³ ஹி ஸகலஜம்பு³தீ³பே த்³வாரே ட²த்வா உக்³கோ⁴ஸிதஸதி³ஸம் அஹோஸி. தியோஜனஸஹஸ்ஸவித்த²தோ ச ஹிமவாபி ஸங்கம்பி யக்க²ஸ்ஸானுபா⁴வேன.
ஸோ வாதமண்ட³லம் ஸமுட்டா²பேஸி – ‘‘ஏதேனேவ ஸமணம் பலாபேஸ்ஸாமீ’’தி. தே புரத்தி²மாதி³பே⁴தா³ வாதா ஸமுட்ட²ஹித்வா அட்³ட⁴யோஜனயோஜனத்³வியோஜனதியோஜனப்பமாணானி பப்³ப³தகூடானி பதா³லேத்வா வனக³ச்ச²ருக்கா²தீ³னி உம்மூலம் கத்வா, ஆளவினக³ரம் பக்க²ந்தா ஜிண்ணஹத்தி²ஸாலாதீ³னி சுண்ணேந்தா ச²த³னிட்ட²கா ஆகாஸே வித⁴மேந்தா. ப⁴க³வா ‘‘மா கஸ்ஸசி உபரோதோ⁴ ஹோதூ’’தி அதி⁴ட்டா²ஸி. தே வாதா த³ஸப³லம் பத்வா சீவரகண்ணமத்தம்பி சாலேதும் நாஸக்கி²ம்ஸு. ததோ மஹாவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. ‘‘உத³கேன அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா ஸமணம் மாரேஸ்ஸாமீ’’தி. தஸ்ஸானுபா⁴வேன உபரூபரி ஸதபடலஸஹஸ்ஸபடலாதி³பே⁴தா³ வலாஹகா உட்ட²ஹித்வா பவஸ்ஸிம்ஸு. வுட்டி²தா⁴ராவேகே³ன பத²வீ சி²த்³தா³ அஹோஸி. வனருக்கா²தீ³னம் உபரி மஹோகோ⁴ ஆக³ந்த்வா த³ஸப³லஸ்ஸ சீவரே உஸ்ஸாவபி³ந்து³மத்தம்பி தேமேதும் நாஸக்கி². ததோ பாஸாணவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. மஹந்தானி மஹந்தானி பப்³ப³தகூடானி தூ⁴மாயந்தானி பஜ்ஜலந்தானி ஆகாஸேனாக³ந்த்வா த³ஸப³லம் பத்வா தி³ப்³ப³மாலாகு³ளானி ஸம்பஜ்ஜிம்ஸு. ததோ பஹரணவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. ஏகதோதா⁴ராஉப⁴தோதா⁴ராஅஸிஸத்திகு²ரப்பாத³யோ தூ⁴மாயந்தா பஜ்ஜலந்தா ஆகாஸேனாக³ந்த்வா த³ஸப³லம் பத்வா தி³ப்³ப³புப்பா²னி அஹேஸும். ததோ அங்கா³ரவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. கிம்ஸுக வண்ணா அங்கா³ரா ஆகாஸேனாக³ந்த்வா த³ஸப³லஸ்ஸ பாத³மூலே தி³ப்³ப³புப்பா²னி ஹுத்வா விகீரயிம்ஸு. ததோ குக்குலவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. அச்சுண்ஹா குக்குலா ஆகாஸேனாக³ந்த்வா த³ஸப³லஸ்ஸ பாத³மூலே சந்த³னசுண்ணம் ஹுத்வா நிபதிம்ஸு. ததோ வாலிகவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. அதிஸுகு²மவாலிகா தூ⁴மாயந்தா பஜ்ஜலந்தா ஆகாஸேனாக³ந்த்வா த³ஸப³லஸ்ஸ பாத³மூலே தி³ப்³ப³புப்பா²னி ஹுத்வா நிபதிம்ஸு. ததோ கலலவஸ்ஸம் ஸமுட்டா²பேஸி. தம் கலலவஸ்ஸம் தூ⁴மாயந்தம் பஜ்ஜலந்தம் ஆகாஸேனாக³ந்த்வா த³ஸப³லஸ்ஸ பாத³மூலே தி³ப்³ப³க³ந்த⁴ம் ஹுத்வா நிபதி. ததோ அந்த⁴காரம் ஸமுட்டா²பேஸி ‘‘பி⁴ம்ஸேத்வா ஸமணம் பலாபேஸ்ஸாமீ’’தி. தம் சதுரங்க³ஸமன்னாக³தம் அந்த⁴காரஸதி³ஸம் ஹுத்வா த³ஸப³லம் பத்வா ஸூரியப்பபா⁴விஹதமிவ அந்த⁴காரம் அந்தரதா⁴யி.
ஏவம் யக்கோ² இமாஹி நவஹி வாதவஸ்ஸபாஸாணபஹரணங்கா³ரகுக்குலவாலிககலலந்த⁴காரவுட்டீ²ஹி ப⁴க³வந்தம் பலாபேதும் அஸக்கோந்தோ நானாவித⁴பஹரணஹத்தா²ய அனேகப்பகாரரூபபூ⁴தக³ணஸமாகுலாய சதுரங்கி³னியா ஸேனாய ஸயமேவ ப⁴க³வந்தம் அபி⁴க³தோ. தே பூ⁴தக³ணா அனேகப்பகாரே விகாரே கத்வா ‘‘க³ண்ஹத² ஹனதா²’’தி ப⁴க³வதோ உபரி ஆக³ச்ச²ந்தா விய ஹோந்தி. அபிச கோ² நித்³த⁴ந்தலோஹபிண்ட³ம் விய மக்கி²கா, ப⁴க³வந்தம் அல்லீயிதும் அஸமத்தா²வ அஹேஸும். ஏவம் ஸந்தேபி யதா² போ³தி⁴மண்டே³ மாரோ ஆக³தவேலாயமேவ நிவத்தோ, ததா² அனிவத்தேத்வா உபட்³ட⁴ரத்திமத்தம் ப்³யாகுலமகம்ஸு. ஏவம் உபட்³ட⁴ரத்திமத்தம் அனேகப்பகாரவிபி⁴ம்ஸனகத³ஸ்ஸனேனபி ப⁴க³வந்தம் சாலேதும் அஸக்கோந்தோ ஆளவகோ சிந்தேஸி – ‘‘யம்னூனாஹம் கேனசி அஜேய்யம் து³ஸ்ஸாவுத⁴ம் முஞ்சேய்ய’’ந்தி.
சத்தாரி கிர ஆவுதா⁴னி லோகே ஸேட்டா²னி – ஸக்கஸ்ஸ வஜிராவுத⁴ம், வேஸ்ஸவணஸ்ஸ க³தா³வுத⁴ம், யமஸ்ஸ நயனாவுத⁴ம், ஆளவகஸ்ஸ து³ஸ்ஸாவுத⁴ந்தி. யதி³ ஹி ஸக்கோ து³ட்டோ² வஜிராவுத⁴ம் ஸினேருமத்த²கே பஹரேய்ய, அட்ட²ஸட்டி²ஸஹஸ்ஸாதி⁴கயோஜனஸதஸஹஸ்ஸம் வினிவிஜ்ஜி²த்வா ஹேட்ட²தோ க³ச்சே²ய்ய. வேஸ்ஸவணேன குஜ்ஜ²னகாலே விஸ்ஸஜ்ஜிதம் க³தா³வுத⁴ம் ப³ஹூனம் யக்க²ஸஹஸ்ஸானம் ஸீஸம் பாதேத்வா புன ஹத்த²பாஸம் ஆக³ந்த்வா திட்ட²தி. யமேன து³ட்டே²ன நயனாவுதே⁴ன ஓலோகிதமத்தே அனேகானி கும்ப⁴ண்ட³ஸஹஸ்ஸானி தத்தகபாலே திலா விய ப²ரந்தானி வினஸ்ஸந்தி. ஆளவகோ து³ட்டோ² ஸசே ஆகாஸே து³ஸ்ஸாவுத⁴ம் முஞ்சேய்ய, த்³வாத³ஸ வஸ்ஸானி தே³வோ ந வஸ்ஸேய்ய. ஸசே பத²வியம் முஞ்சேய்ய. ஸப்³ப³ருக்க²திணாதீ³னி ஸுஸ்ஸித்வா த்³வாத³ஸவஸ்ஸந்தரே ந புன விருஹேய்யும். ஸசே ஸமுத்³தே³ முஞ்சேய்ய, தத்தகபாலே உத³கபி³ந்து³ விய ஸப்³ப³முத³கம் ஸுஸ்ஸேய்ய. ஸசே ஸினேருஸதி³ஸேபி பப்³ப³தே முஞ்சேய்ய, க²ண்டா³க²ண்ட³ம் ஹுத்வா விகிரேய்ய. ஸோ ஏவம் மஹானுபா⁴வம் து³ஸ்ஸாவுத⁴ம் உத்தரிஸாடகம் முஞ்சித்வா அக்³க³ஹேஸி. யேபு⁴ய்யேன த³ஸஸஹஸ்ஸீலோகதா⁴துதே³வதா வேகே³ன ஸன்னிபதிம்ஸு ‘‘அஜ்ஜ ப⁴க³வா ஆளவகம் த³மேஸ்ஸதி, தத்த² த⁴ம்மம் ஸோஸ்ஸாமா’’தி யுத்³த⁴த³ஸ்ஸனகாமாபி தே³வதா ஸன்னிபதிம்ஸு. ஏவம் ஸகலம்பி ஆகாஸம் தே³வதாஹி பரிபுண்ணமஹோஸி.
அத² ஆளவகோ ப⁴க³வதோ ஸமீபே உபரூபரி விசரித்வா வத்தா²வுத⁴ம் முஞ்சி. தம் அஸனிவிசக்கம் விய ஆகாஸே பே⁴ரவஸத்³த³ம் கரோந்தம் தூ⁴மாயந்தம் பஜ்ஜலந்தம் ப⁴க³வந்தம் பத்வா யக்க²மானமத்³த³னத்த²ம் பாத³புஞ்ச²னசோளம் ஹுத்வா பாத³மூலே நிபதி. ஆளவகோ தம் தி³ஸ்வா சி²ன்னவிஸாணோ விய உஸபோ⁴ உத்³த⁴ததா³டோ² விய ஸப்போ நித்தேஜோ நிம்மதோ³ நிபதிதமானத்³த⁴ஜோ ஹுத்வா சிந்தேஸி – ‘‘து³ஸ்ஸாவுத⁴ம்பி மே ஸமணம் நாபி⁴போ⁴ஸி. கிம் நு கோ² காரண’’ந்தி? ‘‘இத³ம் காரணம், மேத்தாவிஹாரயுத்தோ ஸமணோ, ஹந்த³ நம் ரோஸேத்வா மேத்தாய வியோஜேமீ’’தி இமினா ஸம்ப³ந்தே⁴னேதம் வுத்தம் – அத² கோ² ஆளவகோ யக்கோ² யேன ப⁴க³வா…பே… நிக்க²ம ஸமணாதி. தத்தா²யமதி⁴ப்பாயோ – கஸ்மா மயா அனனுஞ்ஞாதோ மம ப⁴வனம் பவிஸித்வா க⁴ரஸாமிகோ விய இத்தா²கா³ரஸ்ஸ மஜ்ஜே² நிஸின்னோஸி? அனனுயுத்தமேதம் ஸமணஸ்ஸ யதி³த³ம் அதி³ன்னபரிபோ⁴கோ³ இத்தி²ஸம்ஸக்³கோ³ ச? தஸ்மா யதி³ த்வம் ஸமணத⁴ம்மே டி²தோ, நிக்க²ம ஸமணாதி. ஏகே பன – ‘‘ஏதானி அஞ்ஞானி ச ப²ருஸவசனானி வத்வா ஏவாயம் ஏதத³வோசா’’தி ப⁴ணந்தி.
அத² ப⁴க³வா – ‘‘யஸ்மா த²த்³தோ⁴ படித²த்³த⁴பா⁴வேன வினேதும் ந ஸக்கா, ஸோ ஹி படித²த்³த⁴பா⁴வே கயிரமானே, ஸேய்யதா²பி சண்ட³ஸ்ஸ குக்குரஸ்ஸ நாஸாய பித்தம் பி⁴ந்தே³ய்ய, ஸோ பி⁴ய்யோஸோமத்தாய சண்ட³தரோ அஸ்ஸ, ஏவம் த²த்³த⁴தரோ ஹோதி, முது³னா பன ஸோ ஸக்கா வினேது’’ந்தி ஞத்வா, ஸாதா⁴வுஸோதி பியவசனேன தஸ்ஸ வசனம் ஸம்படிச்சி²த்வா நிக்க²மி. தேன வுத்தம் ஸாதா⁴வுஸோதி ப⁴க³வா நிக்க²மீதி.
ததோ ஆளவகோ – ‘‘ஸுப்³ப³சோ வதாயம் ஸமணோ ஏகவசனேனேவ நிக்க²ந்தோ, ஏவம் நாம நிக்க²மேதும் ஸுக²ம் ஸமணம் அகாரணேனேவாஹம் ஸகலரத்திம் யுத்³தே⁴ன அப்³பு⁴ய்யாஸி’’ந்தி முது³சித்தோ ஹுத்வா புன சிந்தேஸி – ‘‘இதா³னிபி ந ஸக்கா ஜானிதும், கிம் நு கோ² ஸுப்³ப³சதாய நிக்க²ந்தோ உதா³ஹு கோத⁴னோ. ஹந்தா³ஹம் வீமம்ஸாமீ’’தி. ததோ பவிஸ, ஸமணாதி ஆஹ. அத² ஸுப்³ப³சோதி முது³பூ⁴தசித்தவவத்தா²னகரணத்த²ம் புன பியவசனம் வத³ந்தோ ஸாதா⁴வுஸோதி ப⁴க³வா பாவிஸி. ஆளவகோ புனப்புனம் தமேவ ஸுப்³ப³சபா⁴வம் வீமம்ஸந்தோ து³தியம்பி ததியம்பி நிக்க²ம பவிஸாதி ஆஹ. ப⁴க³வாபி ததா² அகாஸி. யதி³ ந கரேய்ய, பகதியாபி த²த்³த⁴யக்க²ஸ்ஸ சித்தம் த²த்³த⁴தரம் ஹுத்வா த⁴ம்மகதா²ய பா⁴ஜனம் ந ப⁴வேய்ய. தஸ்மா யதா² நாம மாதா ரோத³ந்தம் புத்தகம் யம் ஸோ இச்ச²தி, தம் த³த்வா வா கத்வா வா ஸஞ்ஞாபேஸி ததா² ப⁴க³வா கிலேஸரோத³னேன ரோத³ந்தம் யக்க²ம் ஸஞ்ஞாபேதும் யம் ஸோ ப⁴ணதி, தம் அகாஸி. யதா² ச தா⁴தீ த²ஞ்ஞம் அபிவந்தம் தா³ரகம் கிஞ்சி த³த்வா உபலாளேத்வா பாயேதி, ததா² ப⁴க³வா யக்க²ம் லோகுத்தரத⁴ம்மகீ²ரம் பாயேதும் தஸ்ஸ பத்தி²தவசனகரணேன உபலாளேந்தோ ஏவமகாஸி. யதா² ச புரிஸோ லாபு³ம்ஹி சதுமது⁴ரம் பூரேதுகாமோ தஸ்ஸப்³ப⁴ந்தரம் ஸோதே⁴தி, ஏவம் ப⁴க³வா யக்க²ஸ்ஸ சித்தே லோகுத்தரசதுமது⁴ரம் பூரேதுகாமோ தஸ்ஸப்³ப⁴ந்தரே கோத⁴மலம் ஸோதே⁴தும் யாவ ததியம் நிக்க²மனபவிஸனம் அகாஸி.
அத² ஆளவகோ ‘‘ஸுப்³ப³சோ அயம் ஸமணோ ‘நிக்க²மா’தி வுத்தோ நிக்க²மதி, ‘பவிஸா’தி வுத்தோ பவிஸதி. யம்னூனாஹம் இமம் ஸமணம் ஏவமேவ ஸகலரத்திம் கிலமேத்வா பாதே³ க³ஹேத்வா பாரக³ங்கா³ய கி²பேய்ய’’ந்தி? பாபகம் சித்தம் உப்பாதே³த்வா சதுத்த²வாரம் ஆஹ நிக்க²ம, ஸமணாதி. தம் ஞத்வா ப⁴க³வா ந க்²வாஹம் தந்தி ஆஹ. ஏவம் வா வுத்தே தது³த்தரிகரணீயம் பரியேஸமானோ பஞ்ஹம் புச்சி²தப்³ப³ம் மஞ்ஞிஸ்ஸதி. தம் த⁴ம்மகதா²ய முக²ம் ப⁴விஸ்ஸதீதி ஞத்வா, ந க்²வாஹம் தந்தி ஆஹ. தத்த² ந-இதி படிக்கே²பே. கோ²தி அவதா⁴ரணே. அஹந்தி அத்தனித³ஸ்ஸனம். தந்தி ஹேதுவசனம். தேனேவேத்த² ‘‘யஸ்மா த்வம் ஏவம் சிந்தேஸி, தஸ்மா அஹம், ஆவுஸோ, நேவ நிக்க²மிஸ்ஸாமி, யம் தே கரணீயம், தம் கரோஹீ’’தி ஏவமத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
ததோ ஆளவகோ யஸ்மா புப்³பே³பி ஆகாஸேன க³மனவேலாய – ‘‘கிம் நு கோ² ஏதம் ஸுவண்ணவிமானம், உதா³ஹு ரஜதமணிவிமானானம் அஞ்ஞதரம், ஹந்த³ நம் பஸ்ஸாமா’’தி ஏவம் அத்தனோ விமானம் ஆக³தே இத்³தி⁴மந்தே தாபஸபரிப்³பா³ஜகே பஞ்ஹம் புச்சி²த்வா விஸ்ஸஜ்ஜேதும் அஸக்கோந்தே சித்தக்கே²பாதீ³ஹி விஹேடே²தி, தஸ்மா ப⁴க³வந்தம்பி ததா² விஹேடே²ஸ்ஸாமீதி மஞ்ஞமானோ பஞ்ஹம் தந்திஆதி³மாஹ.
குதோ பனஸ்ஸ பஞ்ஹாதி? தஸ்ஸ கிர மாதாபிதரோ கஸ்ஸபம் ப⁴க³வந்தம் பயிருபாஸித்வா அட்ட² பஞ்ஹே ஸஹ விஸ்ஸஜ்ஜனேன உக்³க³ஹேஸும். தே த³ஹரகாலே ஆளவகம் பரியாபுணாபேஸும்; ஸோ காலச்சயேன விஸ்ஸஜ்ஜனம் ஸம்முஸ்ஸி. ததோ ‘‘இமே பஞ்ஹாபி மா வினஸ்ஸந்தூ’’தி ஸுவண்ணபட்டே² ஜாதிஹிங்கு³லகேன லேகா²பேத்வா விமானே நிக்கி²பி. ஏவமேதே புட்ட²பஞ்ஹா பு³த்³த⁴விஸயாவ ஹோந்தி. ப⁴க³வா தம் ஸுத்வா யஸ்மா பு³த்³தா⁴னம் பரிச்சத்தலாப⁴ந்தராயோ வா ஜீவிதந்தராயோ வா ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணப்³யாமப்பபா⁴தி³படிகா⁴தோ வா ந ஸக்கா கேனசி காதும், தஸ்மா நம் லோகே அஸாதா⁴ரணம் பு³த்³தா⁴னுபா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ந க்²வாஹம் தம், ஆவுஸோ, பஸ்ஸாமி ஸதே³வகே லோகேதிஆதி³மாஹ.
ஏவம் ப⁴க³வா தஸ்ஸ பா³த⁴னசித்தம் படிஸேதே⁴த்வா பஞ்ஹாபுச்ச²னே உஸ்ஸாஹம் ஜனேந்தோ ஆஹ அபிச த்வம், ஆவுஸோ, புச்ச², யதா³கங்க²ஸீதி. தஸ்ஸத்தோ² – புச்ச², யதி³ ஆகாங்க²ஸி, ந மே பஞ்ஹாவிஸ்ஸஜ்ஜனே பா⁴ரோ அத்தி². அத² வா புச்ச², யம் ஆகங்க²ஸி. ஸப்³ப³ம் தே விஸ்ஸஜ்ஜேஸ்ஸாமீதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுபவாரணம் பவாரேஸி அஸாதா⁴ரணம் பச்சேகபு³த்³த⁴அக்³க³ஸாவகமஹாஸாவகேஹி. ஏவம் ப⁴க³வதோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபவாரணாய பவாரிதாய அத² கோ² ஆளவகோ யக்கோ² ப⁴க³வந்தம் கா³தா²ய அஜ்ஜ²பா⁴ஸி.
தத்த² கிம் ஸூத⁴ வித்தந்தி, கிம் ஸு இத⁴ வித்தம். வித்தந்தி த⁴னம். தம் ஹி பீதிஸங்கா²தம் வித்திம் கரோதி, தஸ்மா ‘‘வித்த’’ந்தி வுச்சதி. ஸுசிண்ணந்தி ஸுகதம். ஸுக²ந்தி காயிகசேதஸிகம் ஸாதம். ஆவஹாதீதி ஆவஹதி ஆனேதி தே³தி அப்பேதி. ஹவே-இதி த³ள்ஹத்தே² நிபாதோ. ஸாது³தரந்தி அதிஸயேன ஸாது³. ‘‘ஸாது⁴தர’’ந்திபி பாடோ². ரஸானந்தி ரஸஸஞ்ஞிதானம் த⁴ம்மானம். கத²ந்தி கேன பகாரேன. கத²ம்ஜீவினோ ஜீவிதம் கத²ம்ஜீவிம்ஜீவிதம். கா³தா²ப³ந்த⁴ஸுக²த்த²ம் பன ஸானுனாஸிகம் வுச்சதி. கத²ம்ஜீவிம் ஜீவதந்தி வா பாடோ², தஸ்ஸ ‘‘ஜீவந்தானம் கத²ம்ஜீவி’’ந்தி அத்தோ². ஏவம் இமாய கா³தா²ய ‘‘கிம் ஸு இத⁴ லோகே புரிஸஸ்ஸ வித்தம் ஸேட்ட²ம்? கிம் ஸு ஸுசிண்ணம் ஸுக²மாவஹாதி? கிம் ரஸானம் ஸாது³தரம்? கத²ம்ஜீவிம் ஜீவிதம் ஸேட்ட²மாஹூ’’தி? இமே சத்தாரோ பஞ்ஹே புச்சி².
அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா கஸ்ஸபத³ஸப³லேன விஸ்ஸஜ்ஜிதனயேனேவ விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ இமம் கா³த²மாஹ ஸத்³தீ⁴த⁴ வித்தந்தி. தத்த² யதா² ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணாதி³ வித்தம் உபபோ⁴க³ஸுக²ம் ஆவஹதி, கு²ப்பிபாஸாதி³து³க்க²ம் படிபா³ஹதி, தா³லித்³தி³யம் வூபஸமேதி, முத்தாதி³ரதனபடிலாப⁴ஹேது ஹோதி, லோகஸந்ததிஞ்ச ஆவஹதி, ஏவம் லோகியலோகுத்தரா ஸத்³தா⁴பி யதா²ஸம்ப⁴வம் லோகியலோகுத்தரம் விபாகம் ஸுக²மாவஹதி, ஸத்³தா⁴து⁴ரேன படிபன்னானம் ஜாதிஜராதி³து³க்க²ம் படிபா³ஹதி, கு³ணதா³லித்³தி³யம் வூபஸமேதி, ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி³ரதனபடிலாப⁴ஹேது ஹோதி.
‘‘ஸத்³தோ⁴ ஸீலேன ஸம்பன்னோ, யஸோ போ⁴க³ஸமப்பிதோ;
யம் யம் பதே³ஸம் ப⁴ஜதி, தத்த² தத்தே²வ பூஜிதோ’’தி. (த⁴. ப. 303) –
வசனதோ லோகஸந்ததிஞ்ச ஆவஹதீதி கத்வா ‘‘வித்த’’ந்தி வுத்தம். யஸ்மா பன தேஸம் ஸத்³தா⁴வித்தம் அனுகா³மிகம் அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணம் ஸப்³ப³ஸம்பத்திஹேது, லோகியஸ்ஸ ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணாதி³வித்தஸ்ஸாபி நிதா³னம். ஸத்³தோ⁴யேவ ஹி தா³னாதீ³னி புஞ்ஞானி கத்வா வித்தம் அதி⁴க³ச்ச²தி, அஸ்ஸத்³த⁴ஸ்ஸ பன வித்தம் யாவதே³வ அனத்தா²ய ஹோதி, தஸ்மா ஸேட்ட²ந்தி வுத்தம். புரிஸஸ்ஸாதி உக்கட்ட²பரிச்சே²த³தே³ஸனா. தஸ்மா ந கேவலம் புரிஸஸ்ஸ, இத்தி²ஆதீ³னம்பி ஸத்³தா⁴வித்தமேவ ஸேட்ட²ந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.
த⁴ம்மோதி த³ஸகுஸலத⁴ம்மோ, தா³னஸீலபா⁴வனாத⁴ம்மோ வா. ஸுசிண்ணோதி ஸுகதோ ஸுசரிதோ. ஸுக²மாவஹதீதி ஸோணஸேட்டி²புத்தரட்ட²பாலாதீ³னம் விய மனுஸ்ஸஸுக²ம், ஸக்காதீ³னம் விய தி³ப்³ப³ஸுக²ம், பரியோஸானே மஹாபது³மாதீ³னம் விய நிப்³பா³னஸுக²ஞ்ச ஆவஹதி.
ஸச்சந்தி அயம் ஸச்சஸத்³தோ³ அனேகேஸு அத்தே²ஸு தி³ஸ்ஸதி. ஸேய்யதி²த³ம் – ‘‘ஸச்சம் ப⁴ணே ந குஜ்ஜே²ய்யா ’’ திஆதீ³ஸு (த⁴. ப. 224) வாசாஸச்சே. ‘‘ஸச்சே டி²தா ஸமணப்³ராஹ்மணா சா’’திஆதீ³ஸு (ஜா. 2.21.433) விரதிஸச்சே. ‘‘கஸ்மா நு ஸச்சானி வத³ந்தி நானா, பவாதி³யாஸே குஸலா வதா³னா’’திஆதீ³ஸு (ஸு. நி. 891) தி³ட்டி²ஸச்சே. ‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, ப்³ராஹ்மணஸச்சானீ’’திஆதீ³ஸு (அ. நி. 4.185) ப்³ராஹ்மணஸச்சே. ‘‘ஏகம் ஹி ஸச்சம் ந து³தியமத்தீ²’’திஆதீ³ஸு (ஸு. நி. 890; மஹானி. 119) பரமத்த²ஸச்சே. ‘‘சதுன்னம் ஸச்சானம் கதி குஸலா’’திஆதீ³ஸு (விப⁴. 216) அரியஸச்சே. இத⁴ பன பரமத்த²ஸச்சம் நிப்³பா³னம் விரதிஸச்சஞ்ச அப்³ப⁴ந்தரம் கத்வா வாசாஸச்சம் அதி⁴ப்பேதம், யஸ்ஸானுபா⁴வேன உத³காதீ³னி வஸே வத்தேந்தி, ஜாதிஜராமரணபாரம் தரந்தி. யதா²ஹ –
‘‘ஸச்சேன வாசேனுத³கம்ஹி தா⁴வதி,
விஸம்பி ஸச்சேன ஹனந்தி பண்டி³தா;
ஸச்சேன தே³வோ த²னயம் பவஸ்ஸதி,
ஸசே டி²தா நிப்³பு³திம் பத்த²யந்தி.
‘‘யே கேசிமே அத்தி² ரஸா பத²ப்³யா,
ஸச்சம் தேஸம் ஸாது³தரம் ரஸானம்;
ஸச்சே டி²தா ஸமணப்³ராஹ்மணா ச,
தரந்தி ஜாதிமரணஸ்ஸ பார’’ந்தி. (ஜா. 2.21.433);
ஸாது³தரந்தி மது⁴ரதரம் பணீததரம். ரஸானந்தி யே இமே ‘‘மூலரஸோ க²ந்த⁴ரஸோ’’திஆதி³னா (த⁴. ஸ. 628-630) நயேன ஸாயனீயத⁴ம்மா, யேசிமே ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸப்³ப³ம் ப²லரஸம் (மஹாவ. 300), அரஸரூபோ ப⁴வம் கோ³தமோ, யே தே, ப்³ராஹ்மண, ரூபரஸா ஸத்³த³ரஸா (பாரா. 3; அ. நி. 8.11), அனாபத்தி ரஸரஸே (பாசி. 605-611), அயம் த⁴ம்மவினயோ ஏகரஸோ விமுத்திரஸோ (சூளவ. 385; அ. நி. 8.19), பா⁴கீ³ வா ப⁴க³வா அத்த²ரஸஸ்ஸ த⁴ம்மரஸஸ்ஸா’’திஆதி³னா (மஹானி. 149) நயேன ரூபாசாரரஸுபவஜ்ஜா அவஸேஸா ப்³யஞ்ஜனாத³யோ ‘‘த⁴ம்மரஸா’’தி வுச்சந்தி. தேஸம் ரஸானம் ஸச்சம் ஹவே ஸாது³தரம் ஸச்சமேவ ஸாது³தரம். ஸாது⁴தரம் வா, ஸேட்ட²தரம், உத்தமதரம். மூலரஸாத³யோ ஹி ஸரீரமுபப்³ரூஹேந்தி, ஸம்கிலேஸிகஞ்ச ஸுக²மாவஹந்தி. ஸச்சரஸே விரதிஸச்சவாசாஸச்சரஸா ஸமத²விபஸ்ஸனாதீ³ஹி சித்தம் உபப்³ரூஹேதி, அஸம்கிலேஸிகஞ்ச ஸுக²மாவஹதி. விமுத்திரஸோ பரமத்த²ஸச்சரஸபரிபா⁴விதத்தா ஸாது³, அத்த²ரஸத⁴ம்மரஸா ச தத³தி⁴க³மூபாயபூ⁴தம் அத்த²ஞ்ச த⁴ம்மஞ்ச நிஸ்ஸாய பவத்திதோதி.
பஞ்ஞாஜீவிம்ஜீவிதந்தி ஏத்த² பன ய்வாயம் அந்தே⁴கசக்கு²த்³விசக்கு²கேஸு த்³விசக்கு²புக்³க³லோ க³ஹட்டோ² வா கம்மந்தானுட்டா²ன-ஸரணக³மனதா³ன-ஸம்விபா⁴க³-ஸீலஸமாதா³னுபோஸத²கம்மாதி³ க³ஹட்ட²படிபத³ம், பப்³ப³ஜிதோ வா அவிப்படிஸாரகரஸீலஸங்கா²தம் தது³த்தரிசித்தவிஸுத்³தி⁴ஆதி³பே⁴த³ம்பி பப்³ப³ஜிதபடிபத³ம் பஞ்ஞாய ஆராதே⁴த்வா ஜீவதி, தஸ்ஸ பஞ்ஞாய ஜீவினோ ஜீவிதம், தம் வா பஞ்ஞாஜீவிதம் ஸேட்ட²மாஹூதி ஏவமத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
ஏவம் ப⁴க³வதா விஸ்ஸஜ்ஜிதே சத்தாரோபி பஞ்ஹே ஸுத்வா அத்தமனோ யக்கோ² அவஸேஸேபி சத்தாரோ பஞ்ஹே புச்ச²ந்தோ கத²ம்ஸு தரதி ஓக⁴ந்தி கா³த²மாஹ. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா புரிமனயேனேவ விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ ஸத்³தா⁴ய தரதீதி கா³த²மாஹ. தத்த² கிஞ்சாபி யோ சதுப்³பி³த⁴மோக⁴ம் தரதி, ஸோ ஸம்ஸாரண்ணவம்பி தரதி, வட்டது³க்க²ம்பி அச்சேதி, கிலேஸமலாபி பரிஸுஜ்ஜ²தி, ஏவம் ஸந்தேபி பன யஸ்மா அஸ்ஸத்³தோ⁴ ஓக⁴தரணம் அஸத்³த³ஹந்தோ ந பக்க²ந்த³தி, பஞ்சஸு காமகு³ணேஸு சித்தவோஸ்ஸக்³கே³ன பமத்தோ தத்தே²வ விஸத்தத்தா ஸம்ஸாரண்ணவம் ந தரதி, குஸீதோ து³க்க²ம் விஹரதி வோகிண்ணோ அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி, அப்பஞ்ஞோ ஸுத்³தி⁴மக்³க³ம் அஜானந்தோ ந பரிஸுஜ்ஜ²தி, தஸ்மா தப்படிபக்க²ம் த³ஸ்ஸேந்தேன ப⁴க³வதா அயம் கா³தா² வுத்தா.
ஏவம் வுத்தாய சேதாய யஸ்மா ஸோதாபத்தியங்க³பத³ட்டா²னம் ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம், தஸ்மா ஸத்³தா⁴ய தரதி ஓக⁴ந்தி இமினா பதே³ன தி³ட்டோ²க⁴தரணம் ஸோதாபத்திமக்³க³ம் ஸோதாபன்னஞ்ச பகாஸேதி. யஸ்மா பன ஸோதாபன்னோ குஸலானம் த⁴ம்மானம் பா⁴வனாய ஸாதச்சகிரியஸங்க²தேன அப்பமாதே³ன ஸமன்னாக³தோ து³தியமக்³க³ம் ஆராதே⁴த்வா ட²பேத்வா ஸகிதே³விமம் லோகம் ஆக³மனமக்³க³ம் அவஸேஸம் ஸோதாபத்திமக்³கே³ன அதிண்ணம் ப⁴வோக⁴வத்து²ம் ஸம்ஸாரண்ணவம் தரதி, தஸ்மா அப்பமாதே³ன அண்ணவந்தி இமினா பதே³ன ப⁴வோக⁴தரணம் ஸகதா³கா³மிமக்³க³ம் ஸகதா³கா³மிஞ்ச பகாஸேதி. யஸ்மா ச ஸகதா³கா³மீ வீரியேன ததியமக்³க³ம் ஆராதே⁴த்வா ஸகதா³கா³மிமக்³கே³ன அனதீதம் காமோக⁴வத்து²ம் காமோக⁴ஸஞ்ஞிதஞ்ச காமது³க்க²மச்சேதி, தஸ்மா வீரியேன து³க்க²மச்சேதீதி இமினா பதே³ன காமோக⁴தரணம் அனாகா³மிமக்³க³ம் அனாகா³மிஞ்ச பகாஸேதி. யஸ்மா பன அனாகா³மீ விக³தகாமஸஞ்ஞாய பரிஸுத்³தா⁴ய பஞ்ஞாய ஏகந்தபரிஸுத்³த⁴ம் சதுத்த²மக்³க³பஞ்ஞம் ஆராதே⁴த்வா அனாகா³மிமக்³கே³ன அப்பஹீனம் அவிஜ்ஜாஸங்கா²தம் பரமமலம் பஜஹதி, தஸ்மா பஞ்ஞாய பரிஸுஜ்ஜ²தீதி, இமினா பதே³ன அவிஜ்ஜோக⁴தரணம் அரஹத்தமக்³க³ஞ்ச அரஹத்தஞ்ச பகாஸேதி. இமாய ச அரஹத்தனிகூடேன கதி²தாய கா³தா²ய பரியோஸானே யக்கோ² ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டா²ஸி.
இதா³னி தமேவ ‘‘பஞ்ஞாய பரிஸுஜ்ஜ²தீ’’தி ஏத்த² வுத்தம் பஞ்ஞாபத³ம் க³ஹேத்வா அத்தனோ படிபா⁴னேன லோகியலோகுத்தரமிஸ்ஸகம் பஞ்ஹம் புச்ச²ந்தோ கத²ம்ஸு லப⁴தே பஞ்ஞந்தி இமம் ச²ப்பத³ம் கா³த²மாஹ. தத்த² கத²ம்ஸூதி ஸப்³ப³த்தே²வ அத்த²யுத்திபுச்சா² ஹோந்தி. அயம் ஹி பஞ்ஞாதி³அத்த²ம் ஞத்வா தஸ்ஸ யுத்திம் புச்ச²தி – ‘‘கத²ம், காய யுத்தியா, கேன காரணேன பஞ்ஞம் லப⁴தீ’’தி? ஏஸ நயோ த⁴னாதீ³ஸு.
அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா சதூஹி காரணேஹி பஞ்ஞாலாப⁴ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஸத்³த³ஹானோதிஆதி³மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – யேன புப்³ப³பா⁴கே³ காயஸுசரிதாதி³பே⁴தே³ன அபரபா⁴கே³ ச ஸத்ததிம்ஸபோ³தி⁴பக்கி²யபே⁴தே³ன த⁴ம்மேன அரஹந்தோ பு³த்³த⁴பச்சேகபு³த்³த⁴ஸாவகா நிப்³பா³னம் பத்தா, தம் ஸத்³த³ஹானோ அரஹதம் த⁴ம்மம் நிப்³பா³னபத்தியா லோகியலோகுத்தரபஞ்ஞம் லப⁴தி, தஞ்ச கோ² ந ஸத்³தா⁴மத்தகேனேவ. யஸ்மா பன ஸத்³தா⁴ஜாதோ உபஸங்கமதி, உபஸங்கமந்தோ பயிருபாஸதி, பயிருபாஸந்தோ ஸோதம் ஓத³ஹதி, ஓஹிதஸோதோ த⁴ம்மம் ஸுணாதி, தஸ்மா உபஸங்கமனதோ பபு⁴தி யாவ த⁴ம்மஸ்ஸவனேன ஸுஸ்ஸூஸம் லப⁴தி. கிம் வுத்தம் ஹோதி – தம் த⁴ம்மம் ஸத்³த³ஹித்வாபி ஆசரியுபஜ்ஜா²யே காலேன உபஸங்கமித்வா வத்தகரணேன பயிருபாஸித்வா யதா³ பயிருபாஸனாய ஆராதி⁴தசித்தா கிஞ்சி வத்துகாமா ஹோந்தி. அத² அதி⁴க³தாய ஸோதுகாமதாய ஸோதம் ஓத³ஹித்வா ஸுணந்தோ லப⁴தீதி. ஏவம் ஸுஸ்ஸூஸம்பி ச ஸதிஅவிப்பவாஸேன அப்பமத்தோ ஸுபா⁴ஸிதது³ப்³பா⁴ஸிதஞ்ஞுதாய விசக்க²ணோ ஏவ லப⁴தி, ந இதரோ. தேனாஹ ‘‘அப்பமத்தோ விசக்க²ணோ’’தி.
ஏவம் யஸ்மா ஸத்³தா⁴ய பஞ்ஞலாப⁴ஸம்வத்தனிகம் படிபத³ம் படிபஜ்ஜதி, ஸுஸ்ஸூஸாய ஸக்கச்சம் பஞ்ஞாதி⁴க³மூபாயம் ஸுணாதி, அப்பமாதே³ன க³ஹிதம் ந பமுஸ்ஸதி. விசக்க²ணதாய அனூனாதி⁴கம் அவிபரீதஞ்ச க³ஹேத்வா வித்தா²ரிகம் கரோதி. ஸுஸ்ஸூஸாய வா ஓஹிதஸோதோ பஞ்ஞாபடிலாப⁴ஹேதும் த⁴ம்மம் ஸுணாதி, அப்பமாதே³ன ஸுதத⁴ம்மம் தா⁴ரேதி, விசக்க²ணதாய த⁴தானம் த⁴ம்மானம் அத்த²முபபரிக்க²தி, அதா²னுபுப்³பே³ன பரமத்த²ஸச்சம் ஸச்சி²கரோதி, தஸ்மாஸ்ஸ ப⁴க³வா ‘‘கத²ம்ஸு லப⁴தே பஞ்ஞ’’ந்தி புட்டோ² இமானி சத்தாரி காரணானி த³ஸ்ஸேந்தோ இமம் கா³த²மாஹ.
இதா³னி ததோ பரே தயோ பஞ்ஹே விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ பதிரூபகாரீதி இமம் கா³த²மாஹ. தத்த² தே³ஸகாலாதீ³னி அஹாபேத்வா லோகியஸ்ஸ லோகுத்தரஸ்ஸ வா த⁴னஸ்ஸ பதிரூபம் அதி⁴க³மூபாயம் கரோதீதி பதிரூபகாரீ. து⁴ரவாதி சேதஸிகவீரியவஸேன அனிக்கி²த்தது⁴ரோ. உட்டா²தாதி, ‘‘யோ ச ஸீதஞ்ச உண்ஹஞ்ச, திணா பி⁴ய்யோ ந மஞ்ஞதீ’’திஆதி³னா (தே²ரகா³. 232) நயேன காயிகவீரீயவஸேன உட்டா²னஸம்பன்னோ அஸிதி²லபரக்கமோ. விந்த³தே த⁴னந்தி ஏகமூஸிகாய நசிரஸ்ஸேவ சதுஸதஸஹஸ்ஸஸங்க²ம் சூளந்தேவாஸீ விய லோகியத⁴னஞ்ச, மஹல்லகமஹாதிஸ்ஸத்தே²ரோ விய லோகுத்தரத⁴னஞ்ச லப⁴தி. ஸோ ‘‘தீஹியேவ இரியாபதே²ஹி விஹரிஸ்ஸாமீ’’தி வத்தம் கத்வா தி²னமித்³தா⁴க³மனவேலாய பலாலசும்ப³டகம் தேமேத்வா ஸீஸே கத்வா க³லப்பமாணம் உத³கம் பவிஸித்வா தி²னமித்³த⁴ம் படிபா³ஹந்தோ த³ஸஹி வஸ்ஸேஹி அரஹத்தம் பாபுணி. ஸச்சேனாதி வசீஸச்சேனாபி ‘‘ஸச்சவாதீ³ பூ⁴தவாதீ³’’தி, பரமத்த²ஸச்சேனாபி ‘‘பு³த்³தோ⁴ பச்சேகபு³த்³தோ⁴ அரியஸாவகோ’’தி ஏவம் கித்திம் பப்போதி. த³த³ந்தி யம்கிஞ்சி இச்சி²தபத்தி²தம் த³த³ந்தோ மித்தானி க³ந்த²தி, ஸம்பாதே³தி கரோதீதி அத்தோ². து³த்³த³த³ம் வா த³த³ம் தம் க³ந்த²தி. தா³னமுகே²ன வா சத்தாரிபி ஸங்க³ஹவத்தூ²னி க³ஹிதானீதி வேதி³தப்³பா³னி, தேஹி மித்தானி கரோதீதி வுத்தம் ஹோதி.
ஏவம் க³ஹட்ட²பப்³ப³ஜிதானம் ஸாதா⁴ரணேன லோகியலோகுத்தரமிஸ்ஸகேன நயேன சத்தாரோ பஞ்ஹே விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா இதா³னி ‘‘கத²ம் பேச்ச ந ஸோசதீ’’தி இமம் பஞ்சமம் பஞ்ஹம் க³ஹட்ட²வஸேன விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ யஸ்ஸேதேதிஆதீ³மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – யஸ்ஸ ‘‘ஸத்³த³ஹானோ அரஹத’’ந்தி ஏத்த² வுத்தாய ஸப்³ப³கல்யாணத⁴ம்முப்பாதி³காய ஸத்³தா⁴ய ஸமன்னாக³தத்தா ஸத்³த⁴ஸ்ஸ, க⁴ரமேஸினோதி க⁴ராவாஸம் பஞ்ச வா காமகு³ணே ஏஸந்தஸ்ஸ க³வேஸந்தஸ்ஸ காமபோ⁴கி³னோ க³ஹட்ட²ஸ்ஸ ‘‘ஸச்சேன கித்திம் பப்போதீ’’தி ஏத்த² வுத்தப்பகாரம் ஸச்சம். ‘‘ஸுஸ்ஸூஸம் லப⁴தே பஞ்ஞ’’ந்தி ஏத்த² ஸுஸ்ஸூஸபஞ்ஞானாமேன வுத்தோவ த³மோ. ‘‘து⁴ரவா உட்டா²தா’’தி ஏத்த² து⁴ரனாமேன உட்டா²னனாமேன ச வுத்தா தி⁴தி. ‘‘த³த³ம் மித்தானி க³ந்த²தீ’’தி ஏத்த² வுத்தப்பகாரோ சாகோ³ சாதி ஏதே சதுரோ த⁴ம்மா ஸந்தி. ஸ வே பேச்ச ந ஸோசதீதி இத⁴லோகா பரலோகம் க³ந்த்வா ஸ வே ந ஸோசதீதி.
ஏவம் ப⁴க³வா பஞ்சமம்பி பஞ்ஹம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா தம் யக்க²ம் சோதே³ந்தோ இங்க⁴ அஞ்ஞேபீதிஆதி³மாஹ. தத்த² இங்கா⁴தி சோத³னத்தே² நிபாதோ. அஞ்ஞேபீதி அஞ்ஞேபி த⁴ம்மே புதூ² ஸமணப்³ராஹ்மணே புச்ச²ஸ்ஸு. அஞ்ஞேபி வா பூரணாத³யோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபடிஞ்ஞே புதூ² ஸமணப்³ராஹ்மணே புச்ச²ஸ்ஸு. யதி³ அம்ஹேஹி ‘‘ஸச்சேன கித்திம் பப்போதீ’’தி ஏத்த² வுத்தப்பகாரா ஸச்சா பி⁴ய்யோ கித்திப்பத்திகாரணம் வா, ‘‘ஸுஸ்ஸூஸம் லப⁴தே பஞ்ஞ’’ந்தி ஏத்த² ஸுஸ்ஸூஸாதி பஞ்ஞாபதே³ஸேன வுத்தா த³ம்மா பி⁴ய்யோ லோகியலோகுத்தரபஞ்ஞாபடிலாப⁴காரணம் வா, ‘‘த³த³ம் மித்தானி க³ந்த²தீ’’தி ஏத்த² வுத்தப்பகாரா சாகா³ பி⁴ய்யோ மித்தக³ந்த²னகாரணம் வா, ‘‘து⁴ரவா உட்டா²தா’’தி ஏத்த² தம் தம் அத்த²வஸம் படிச்ச து⁴ரனாமேன உட்டா²னனாமேன ச வுத்தாய மஹாபா⁴ரஸஹனத்தே²ன உஸ்ஸோள்ஹிபா⁴வப்பத்தாய வீரியஸங்கா²தாய க²ந்த்யா பி⁴ய்யோ லோகியலோகுத்தரத⁴னவிந்த³னகாரணம் வா, ‘‘ஸச்சம் த³ம்மோ தி⁴தி சாகோ³’’தி ஏவம் வுத்தேஹி இமேஹேவ சதூஹி த⁴ம்மேஹி பி⁴ய்யோ அஸ்மா லோகா பரம் லோகம் பேச்ச அஸோசனகாரணம் வா இத⁴ விஜ்ஜதீதி அயமேத்த² ஸத்³தி⁴ம் ஸங்கே²பயோஜனாய அத்த²வண்ணனா. வித்தா²ரதோ பன ஏகமேகம் பத³ம் அத்து²த்³தா⁴ரபது³த்³தா⁴ரபத³வண்ணனானயேஹி விப⁴ஜித்வா வேதி³தப்³பா³.
ஏவம் வுத்தே யக்கோ² யேன ஸம்ஸயேன அஞ்ஞே புச்சே²ய்ய, தஸ்ஸ பஹீனத்தா கத²ம் நு தா³னி புச்சே²ய்யம், புதூ² ஸமணப்³ராஹ்மணேதி வத்வா யேபிஸ்ஸ அபுச்ச²னகாரணம் ந ஜானந்தி, தேபி ஜானாபேந்தோ யோஹம் அஜ்ஜபஜானாமி, யோ அத்தோ² ஸம்பராயிகோதி ஆஹ. தத்த² அஜ்ஜாதி அஜ்ஜாதி³ம் கத்வாதி அதி⁴ப்பாயோ. பஜானாமீதி யதா²வுத்தேன பகாரேன ஜானாமி. யோ அத்தோ²தி ஏத்தாவதா ‘‘ஸுஸ்ஸூஸம் லப⁴தே பஞ்ஞ’’ந்திஆதி³னா நயேன வுத்தம் தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம் த³ஸ்ஸேதி. ஸம்பராயிகோதி இமினா ‘‘யஸ்ஸேதே சதுரோ த⁴ம்மா’’தி வுத்தம் பேச்ச ஸோகாபா⁴வகாரணம் ஸம்பராயிகம். அத்தோ²தி ச காரணஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். அயம் ஹி அத்த²ஸத்³தோ³ ‘‘ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜன’’ந்தி ஏவமாதீ³ஸு (பாரா. 1; தீ³. நி. 1.255) பாட²த்தே² வத்ததி. ‘‘அத்தோ² மே, க³ஹபதி, ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணேனா’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.250; ம. நி. 3.258) விசக்க²ணே. ‘‘ஹோதி ஸீலவதம் அத்தோ²’’திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.1.11) வுட்³டி⁴ம்ஹி. ‘‘ப³ஹுஜனோ ப⁴ஜதே அத்த²ஹேதூ’’திஆதீ³ஸு த⁴னே. ‘‘உபி⁴ன்னமத்த²ம் சரதீ’’திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.7.66; ஸம். நி. 1.250; தே²ரகா³. 443) ஹிதே. ‘‘அத்தே² ஜாதே ச பண்டி³த’’ந்திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.1.92) காரணே. இத⁴ பன காரணே. தஸ்மா யம் பஞ்ஞாதி³லாபா⁴தீ³னம் காரணம் தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம், யஞ்ச பேச்ச ஸோகாபா⁴வஸ்ஸ காரணம் ஸம்பராயிகம், தம் யோஹம் அஜ்ஜ ப⁴க³வதா வுத்தனயேன ஸாமம்யேவ பஜானாமி, ஸோ கத²ம் நு தா³னி புச்சே²ய்யம் புதூ² ஸமணப்³ராஹ்மணேதி ஏவமேத்த² ஸங்கே²பதோ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
ஏவம் யக்கோ² ‘‘பஜானாமி யோ அத்தோ² ஸம்பராயிகோ’’தி வத்வா தஸ்ஸ ஞாணஸ்ஸ ப⁴க³வம்மூலகத்தம் த³ஸ்ஸேந்தோ அத்தா²ய வத மே பு³த்³தோ⁴தி ஆஹ. தத்த² அத்தா²யாதி ஹிதாய வுட்³டி⁴யா ச. யத்த² தி³ன்னம் மஹப்ப²லந்தி ‘‘யஸ்ஸேதே சதுரோ த⁴ம்மா’’தி ஏத்த² வுத்தசாகே³ன யத்த² தி³ன்னம் மஹப்ப²லம், தம் அக்³க³த³க்கி²ணேய்யம் பு³த்³த⁴ம் பஜானாமீதி அத்தோ². கேசி பன ‘‘ஸங்க⁴ம் ஸந்தா⁴ய ஏவமாஹா’’தி ப⁴ணந்தி.
ஏவம் இமாய கா³தா²ய அத்தனோ ஹிதாதி⁴க³மம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஸஹிதபடிபத்திம் தீ³பேந்தோ ஸோ அஹம் விசரிஸ்ஸாமீதிஆதி³மாஹ. தத்த² கா³மா கா³மந்தி தே³வகா³மா தே³வகா³மம். புரா புரந்தி தே³வனக³ரதோ தே³வனக³ரம். நமஸ்ஸமானோ ஸம்பு³த்³த⁴ம், த⁴ம்மஸ்ஸ ச ஸுத⁴ம்மதந்தி ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ வத ப⁴க³வா, ஸ்வாக்கா²தோ வத ப⁴க³வதோ த⁴ம்மோ’’திஆதி³னா நயேன பு³த்³த⁴ஸுபோ³தி⁴தஞ்ச த⁴ம்மஸுத⁴ம்மதஞ்ச ச-ஸத்³தே³ன ‘‘ஸுப்படிபன்னோ வத ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴’’திஆதி³னா ஸங்க⁴ஸுப்படிபத்திஞ்ச அபி⁴த்த²வித்வா நமஸ்ஸமானோ த⁴ம்மகோ⁴ஸகோ ஹுத்வா விசரிஸ்ஸாமீதி வுத்தம் ஹோதி.
ஏவமிமாய கா³தா²ய பரியோஸானஞ்ச ரத்திவிபா⁴வனஞ்ச ஸாது⁴காரஸத்³து³ட்டா²னஞ்ச ஆளவககுமாரஸ்ஸ யக்க²ப⁴வனம் ஆனயனஞ்ச ஏகக்க²ணேயேவ அஹோஸி. ராஜபுரிஸா ஸாது⁴காரஸத்³த³ம் ஸுத்வா – ‘‘ஏவரூபோ ஸாது⁴காரஸத்³தோ³ ட²பேத்வா பு³த்³தே⁴ ந அஞ்ஞேஸம் அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி, ஆக³தோ நு கோ² ப⁴க³வா’’தி ஆவஜ்ஜேந்தா ப⁴க³வதோ ஸரீரப்பப⁴ம் தி³ஸ்வா புப்³பே³ விய ப³ஹி அட்ட²த்வா நிப்³பி³ஸங்கா அந்தோயேவ பவிஸித்வா அத்³த³ஸம்ஸு ப⁴க³வந்தம் யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனே நிஸின்னம், யக்க²ஞ்ச அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வா டி²தம். தி³ஸ்வான யக்க²ம் ஆஹம்ஸு – ‘‘அயம் தே, மஹாயக்க², ராஜகுமாரோ ப³லிகம்மாய ஆனீதோ, ஹந்த³ நம் கா²த³ வா பு⁴ஞ்ஜ வா, யதா²பச்சயம் வா கரோஹீ’’தி. ஸோ ஸோதாபன்னத்தா லஜ்ஜிதோ விஸேஸேன ச ப⁴க³வதோ புரதோ ஏவம் வுச்சமானோ அத² தம் குமாரம் உபோ⁴ஹி ஹத்தே²ஹி படிக்³க³ஹேத்வா ப⁴க³வதோ உபனாமேஸி ‘‘அயம், ப⁴ந்தே, குமாரோ மய்ஹம் பேஸிதோ, இமாஹம் ப⁴க³வதோ த³ம்மி, ஹிதானுகம்பகா பு³த்³தா⁴, படிக்³க³ண்ஹாது, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா இமம் தா³ரகம் இமஸ்ஸ ஹிதத்தா²ய ஸுக²த்தா²யா’’தி இமஞ்ச கா³த²மாஹ –
‘‘இமம் குமாரம் ஸதபுஞ்ஞலக்க²ணம்,
ஸப்³ப³ங்கு³பேதம் பரிபுண்ணப்³யஞ்ஜனம்;
உத³க்³க³சித்தோ ஸுமனோ த³தா³மி தே,
படிக்³க³ஹ லோகஹிதாய சக்கு²மா’’தி.
படிக்³க³ஹேஸி ப⁴க³வா குமாரம். படிக்³க³ண்ஹந்தோ ச யக்க²ஸ்ஸ ச குமாரஸ்ஸ ச மங்க³லகரணத்த²ம் பாதூ³னகா³த²ம் அபா⁴ஸி. தம் யக்கோ² குமாரம் ஸரணம் க³மேந்தோ திக்க²த்தும் சதுத்த²பாதே³ன பூரேஸி. ஸேய்யதி²த³ம் –
‘‘தீ³கா⁴யுகோ ஹோது அயம் குமாரோ,
துவஞ்ச யக்க² ஸுகி²தோ ப⁴வாஹி;
அப்³யாதி⁴தா லோகஹிதாய திட்ட²த²,
அயம் குமாரோ ஸரணமுபேதி பு³த்³த⁴ம்;
அயம் குமாரோ ஸரணமுபேதி த⁴ம்மம்;
அயம் குமாரோ ஸரணமுபேதி ஸங்க⁴’’ந்தி.
அத² ப⁴க³வா குமாரம் ராஜபுரிஸானம் அதா³ஸி – ‘‘இமம் வட்³டே⁴த்வா புன மமேவ தே³தா²’’தி. ஏவம் ஸோ குமாரோ ராஜபுரிஸானம் ஹத்த²தோ யக்க²ஸ்ஸ ஹத்த²ம், யக்க²ஸ்ஸ ஹத்த²தோ ப⁴க³வதோ ஹத்த²ம், ப⁴க³வதோ ஹத்த²தோ புன ராஜபுரிஸானம் ஹத்த²ம் க³தத்தா நாமதோ ‘‘ஹத்த²கோ ஆளவகோ’’தி ஜாதோ. தம் ஆதா³ய படினிவத்தே ராஜபுரிஸே தி³ஸ்வா கஸ்ஸகவனகம்மிகாத³யோ ‘‘கிம் யக்கோ² குமாரம் அதித³ஹரத்தா ந இச்சீ²’’தி? பீ⁴தா புச்சி²ம்ஸு. ராஜபுரிஸா ‘‘மா பா⁴யத². கே²மம் கதம் ப⁴க³வதா’’தி ஸப்³ப³மாரோசேஸும். ததோ ‘‘ஸாது⁴ ஸாதூ⁴’’தி ஸகலம் ஆளவினக³ரம் ஏககோலாஹலேன யக்கா²பி⁴முக²ம் அஹோஸி. யக்கோ²பி ப⁴க³வதோ பி⁴க்கா²சாரகாலே அனுப்பத்தே பத்தசீவரம் க³ஹேத்வா உபட்³ட⁴மக்³க³ம் அனுக³ந்த்வா நிவத்தி.
அத² ப⁴க³வா நக³ரே பிண்டா³ய சரித்வா கதப⁴த்தகிச்சோ நக³ரத்³வாரே அஞ்ஞதரஸ்மிம் விவித்தே ருக்க²மூலே பஞ்ஞத்தபு³த்³தா⁴ஸனே நிஸீதி³. ததோ மஹாஜனகாயேன ஸத்³தி⁴ம் ராஜா ச நாக³ரா ச ஏகதோ ஸம்பிண்டி³த்வா ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கம்ம வந்தி³த்வா பரிவாரேத்வா நிஸின்னா – ‘‘கத²ம், ப⁴ந்தே, ஏவம் தா³ருணம் யக்க²ம் த³மயித்தா²’’தி புச்சி²ம்ஸு. தேஸம் ப⁴க³வா யுத்³த⁴மாதி³ம் கத்வா ‘‘ஏவம் நவவித⁴ம் வஸ்ஸம் வஸ்ஸேத்வா ஏவம் விபி⁴ம்ஸனகம் அகாஸி, ஏவம் பஞ்ஹம் புச்சி². தஸ்ஸாஹம் ஏவம் விஸ்ஸஜ்ஜேஸி’’ந்தி தமேவாளவகஸுத்தம் கதே²ஸி. கதா²பரியோஸானே சதுராஸீதிபாணஸஹஸ்ஸானம் த⁴ம்மாபி⁴ஸமயோ அஹோஸி. ததோ ராஜா சேவ நாக³ரா ச வேஸ்ஸவணமஹாராஜஸ்ஸ ப⁴வனஸமீபே யக்க²ஸ்ஸ ப⁴வனம் கத்வா புப்ப²க³ந்தா⁴தி³ஸக்காருபேதம் நிச்சப³லிம் பவத்தேஸும். தஞ்ச குமாரம் விஞ்ஞுதம் பத்தம் ‘‘த்வம் ப⁴க³வந்தம் நிஸ்ஸாய ஜீவிதம் லபி⁴, க³ச்ச² ப⁴க³வந்தம்யேவ பயிருபாஸஸ்ஸு பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஞ்சா’’தி விஸ்ஸஜ்ஜேஸும். ஸோ ப⁴க³வந்தஞ்ச பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஞ்ச பயிருபாஸமானோ நசிரஸ்ஸேவ அனாகா³மிப²லே பதிட்டா²ய ஸப்³ப³ம் பு³த்³த⁴வசனம் உக்³க³ஹேத்வா பஞ்சஸதஉபாஸகபரிவாரோ அஹோஸி. ப⁴க³வா ச நம் ஏதத³க்³கே³ நித்³தி³ஸி – ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானம் உபாஸகானம் சதூஹி ஸங்க³ஹவத்தூ²ஹி பரிஸம் ஸங்க³ண்ஹந்தானம் யதி³த³ம் ஹத்த²கோ ஆளவகோ’’தி (அ. நி. 1.251). த்³வாத³ஸமம்.
இதி ஸாரத்த²ப்பகாஸினியா
ஸம்யுத்தனிகாய-அட்ட²கதா²ய
யக்க²ஸம்யுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.