3. ததியவக்³கோ³

1. நிக்³ரோத⁴த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

நாஹம் ப⁴யஸ்ஸ பா⁴யாமீதி ஆயஸ்மதோ நிக்³ரோத⁴த்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம் கிர இதோ அட்டா²ரஸே கப்பஸதே ப்³ராஹ்மணமஹாஸாலகுலே நிப்³ப³த்தித்வா வயப்பத்தோ காமேஸு ஆதீ³னவம் நேக்க²ம்மே ச ஆனிஸம்ஸம் தி³ஸ்வா க⁴ரப³ந்த⁴னம் பஹாய அரஞ்ஞாயதனம் பவிஸித்வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் ஸாலவனே பண்ணஸாலம் கத்வா தாபஸபப்³ப³ஜம் பப்³ப³ஜித்வா வனமூலப²லாஹாரோ வஸதி. தேன ஸமயேன பியத³ஸ்ஸீ நாம ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ லோகே உப்பஜ்ஜித்வா ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ த⁴ம்மாமதவஸ்ஸேன கிலேஸஸந்தாபம் நிப்³பா³பேந்தோ ஏகதி³வஸம் தாபஸே அனுகம்பாய தம் ஸாலவனம் பவிஸித்வா நிரோத⁴ஸமாபத்திம் ஸமாபன்னோ. தாபஸோ வனமூலப²லத்தா²ய க³ச்ச²ந்தோ ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ புப்பி²தஸாலத³ண்ட³ஸாகா²யோ க³ஹேத்வா ஸாலமண்ட³பம் கத்வா தம் ஸப்³ப³த்த²கமேவ ஸாலபுப்பே²ஹி ஸஞ்சா²தே³த்வா ப⁴க³வந்தம் வந்தி³த்வா பீதிஸோமனஸ்ஸவஸேனேவ ஆஹாரத்தா²யபி அக³ந்த்வா நமஸ்ஸமானோ அட்டா²ஸி. ஸத்தா² நிரோத⁴தோ வுட்டா²ய தஸ்ஸ அனுகம்பாய ‘‘பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ ஆக³ச்ச²தூ’’தி சிந்தேஸி, ‘‘பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴பி சித்தம் பஸாதே³ஸ்ஸதீ’’தி. தாவதே³வ பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ ஆக³தோ. ஸோ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம்பி தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ வந்தி³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ய்ஹ அட்டா²ஸி. ஸத்தா² ஸிதஸ்ஸ பாதுகரணாபதே³ஸேன தஸ்ஸ பா⁴வினிம் ஸம்பத்திம் பகாஸேந்தோ த⁴ம்மம் கதே²த்வா பக்காமி ஸத்³தி⁴ம் பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸுயேவ ஸம்ஸரந்தோ விவட்டூபனிஸ்ஸயம் ப³ஹும் குஸலம் உபசினித்வா இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ஸாவத்தி²யம் ப்³ராஹ்மணமஹாஸாலகுலே நிப்³ப³த்தி, நிக்³ரோதோ⁴திஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ ஜேதவனபடிக்³க³ஹணதி³வஸே பு³த்³தா⁴னுபா⁴வத³ஸ்ஸனேன ஸஞ்ஜாதப்பஸாதோ³ பப்³ப³ஜித்வா விபஸ்ஸனம் ஆரபி⁴த்வா நசிரஸ்ஸேவ ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ அஹோஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.49.190-220) –

‘‘அஜ்ஜோ²கா³ஹேத்வா ஸாலவனம், ஸுகதோ அஸ்ஸமோ மம;

ஸாலபுப்பே²ஹி ஸஞ்ச²ன்னோ, வஸாமி விபினே ததா³.

‘‘பியத³ஸ்ஸீ ச ப⁴க³வா, ஸயம்பூ⁴ அக்³க³புக்³க³லோ;

விவேககாமோ ஸம்பு³த்³தோ⁴, ஸாலவனமுபாக³மி.

‘‘அஸ்ஸமா அபி⁴னிக்க²ம்ம, பவனம் அக³மாஸஹம்;

மூலப²லம் க³வேஸந்தோ, ஆஹிந்தா³மி வனே ததா³.

‘‘தத்த²த்³த³ஸாஸிம் ஸம்பு³த்³த⁴ம், பியத³ஸ்ஸிம் மஹாயஸம்;

ஸுனிஸின்னம் ஸமாபன்னம், விரோசந்தம் மஹாவனே.

‘‘சதுத³ண்டே³ ட²பேத்வான, பு³த்³த⁴ஸ்ஸ உபரீ அஹம்;

மண்ட³பம் ஸுகதம் கத்வா, ஸாலபுப்பே²ஹி சா²த³யிம்.

‘‘ஸத்தாஹம் தா⁴ரயித்வான, மண்ட³பம் ஸாலசா²தி³தம்;

தத்த² சித்தம் பஸாதே³த்வா, பு³த்³த⁴ஸேட்ட²மவந்த³ஹம்.

‘‘ப⁴க³வா தம்ஹி ஸமயே, வுட்ட²ஹித்வா ஸமாதி⁴தோ;

யுக³மத்தம் பேக்க²மானோ, நிஸீதி³ புரிஸுத்தமோ.

‘‘ஸாவகோ வருணோ நாம, பியத³ஸ்ஸிஸ்ஸ ஸத்து²னோ;

வஸீஸதஸஹஸ்ஸேஹி, உபக³ச்சி² வினாயகம்.

‘‘பியத³ஸ்ஸீ ச ப⁴க³வா, லோகஜேட்டோ² நராஸபோ⁴;

பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ நிஸீதி³த்வா, ஸிதம் பாதுகரீ ஜினோ.

‘‘அனுருத்³தோ⁴ உபட்டா²கோ, பியத³ஸ்ஸிஸ்ஸ ஸத்து²னோ;

ஏகம்ஸம் சீவரம் கத்வா, அபுச்சி²த்த² மஹாமுனிம்.

‘‘கோ நு கோ² ப⁴க³வா ஹேது, ஸிதகம்மஸ்ஸ ஸத்து²னோ;

காரணே விஜ்ஜமானம்ஹி, ஸத்தா² பாதுகரே ஸிதம்.

‘‘ஸத்தாஹம் ஸாலச்ச²த³னம், யோ மே தா⁴ரேஸி மாணவோ;

தஸ்ஸ கம்மம் ஸரித்வான, ஸிதம் பாதுகரிம் அஹம்.

‘‘அனோகாஸம் ந பஸ்ஸாமி, யத்த² புஞ்ஞம் விபச்சதி;

தே³வலோகே மனுஸ்ஸே வா, ஓகாஸோவ ந ஸம்மதி.

‘‘தே³வலோகே வஸந்தஸ்ஸ, புஞ்ஞகம்மஸமங்கி³னோ;

யாவதா பரிஸா தஸ்ஸ, ஸாலச்ச²ன்னா ப⁴விஸ்ஸதி.

‘‘தத்த² தி³ப்³பே³ஹி நச்சேஹி, கீ³தேஹி வாதி³தேஹி ச;

ரமிஸ்ஸதி ஸதா³ ஸந்தோ, புஞ்ஞகம்மஸமாஹிதோ.

‘‘யாவதா பரிஸா தஸ்ஸ, க³ந்த⁴க³ந்தீ⁴ ப⁴விஸ்ஸதி;

ஸாலஸ்ஸ புப்ப²வஸ்ஸோ ச, பவஸ்ஸிஸ்ஸதி தாவதே³.

‘‘ததோ சுதோயம் மனுஜோ, மானுஸம் ஆக³மிஸ்ஸதி;

இதா⁴பி ஸாலச்ச²த³னம், ஸப்³ப³காலம் த⁴ரிஸ்ஸதி.

‘‘இத⁴ நச்சஞ்ச கீ³தஞ்ச, ஸம்மதாளஸமாஹிதம்;

பரிவாரேஸ்ஸந்தி மம் நிச்சம், பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘உக்³க³ச்ச²ந்தே ச ஸூரியே, ஸாலவஸ்ஸம் பவஸ்ஸதே;

புஞ்ஞகம்மேன ஸம்யுத்தம், வஸ்ஸதே ஸப்³ப³காலிகம்.

‘‘அட்டா²ரஸே கப்பஸதே, ஓக்காககுலஸம்ப⁴வோ;

கோ³தமோ நாம நாமேன, ஸத்தா² லோகே ப⁴விஸ்ஸதி.

‘‘தஸ்ஸ த⁴ம்மே ஸுதா³யாதோ³, ஓரஸோ த⁴ம்மனிம்மிதோ;

ஸப்³பா³ஸவே பரிஞ்ஞாய, நிப்³பா³யிஸ்ஸதினாஸவோ.

‘‘த⁴ம்மம் அபி⁴ஸமேந்தஸ்ஸ, ஸாலச்ச²ன்னம் ப⁴விஸ்ஸதி;

சிதகே ஜா²யமானஸ்ஸ, ச²த³னம் தத்த² ஹேஸ்ஸதி.

‘‘விபாகம் கித்தயித்வான, பியத³ஸ்ஸீ மஹாமுனி;

பரிஸாய த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி, தப்பேந்தோ த⁴ம்மவுட்டி²யா.

‘‘திம்ஸகப்பானி தே³வேஸு, தே³வரஜ்ஜமகாரயிம்;

ஸட்டி² ச ஸத்தக்க²த்துஞ்ச, சக்கவத்தீ அஹோஸஹம்.

‘‘தே³வலோகா இதா⁴க³ந்த்வா, லபா⁴மி விபுலம் ஸுக²ம்;

இதா⁴பி ஸாலச்ச²த³னம், மண்ட³பஸ்ஸ இத³ம் ப²லம்.

‘‘அயம் பச்சி²மகோ மய்ஹம், சரிமோ வத்ததே ப⁴வோ;

இதா⁴பி ஸாலச்ச²த³னம், ஹேஸ்ஸதி ஸப்³ப³காலிகம்.

‘‘மஹாமுனிம் தோஸயித்வா, கோ³தமம் ஸக்யபுங்க³வம்;

பத்தோம்ஹி அசலம் டா²னம், ஹித்வா ஜயபராஜயம்.

‘‘அட்டா²ரஸே கப்பஸதே, யம் பு³த்³த⁴மபி⁴பூஜயிம்;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம், ப⁴வா ஸப்³பே³ ஸமூஹதா;

நாகோ³வ ப³ந்த⁴னம் சே²த்வா, விஹராமி அனாஸவோ.

‘‘ஸ்வாக³தம் வத மே ஆஸி, பு³த்³த⁴ஸேட்ட²ஸ்ஸ ஸந்திகே;

திஸ்ஸோ விஜ்ஜா அனுப்பத்தா, கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம்.

‘‘படிஸம்பி⁴தா³ சதஸ்ஸோ, விமோக்கா²பி ச அட்டி²மே;

ச²ளபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கதா, கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

ஏவம் பன ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ ஹுத்வா ப²லஸுகே²ன வீதினாமேந்தோ ஸாஸனஸ்ஸ நிய்யானிகபா⁴வவிபா⁴வனத்த²ம் அஞ்ஞாப்³யாகரணவஸேன ‘‘நாஹம் ப⁴யஸ்ஸ பா⁴யாமீ’’தி கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

21. தத்த² பா⁴யந்தி ஏதஸ்மாதி ப⁴யம், ஜாதிஜராதி³. ப⁴யஸ்ஸாதி நிஸ்ஸக்கே ஸாமிவசனம், ப⁴யதோ பா⁴யிதப்³ப³னிமித்தம் ஜாதிஜராமரணாதி³னா ஹேதுனா நாஹம் பா⁴யாமீதி அத்தோ². தத்த² காரணமாஹ ‘‘ஸத்தா² நோ அமதஸ்ஸ கோவிதோ³’’தி. அம்ஹாகம் ஸத்தா² அமதே குஸலோ வேனேய்யானம் அமததா³னே சே²கோ. யத்த² ப⁴யம் நாவதிட்ட²தீதி யஸ்மிம் நிப்³பா³னே யதா²வுத்தம் ப⁴யம் ந திட்ட²தி ஓகாஸம் ந லப⁴தி. தேனாதி ததோ நிப்³பா³னதோ. வஜந்தீதி அப⁴யட்டா²னமேவ க³ச்ச²ந்தி. நிப்³பா³னஞ்ஹி அப⁴யட்டா²னம் நாம. கேன பன வஜந்தீதி ஆஹ ‘‘மக்³கே³ன வஜந்தி பி⁴க்க²வோ’’தி, அட்ட²ங்கி³கேன அரியமக்³கே³ன ஸத்து² ஓவாத³கரணா பி⁴க்கூ² ஸம்ஸாரே ப⁴யஸ்ஸ இக்க²னகாதி அத்தோ². யத்தா²தி வா யம் நிமித்தம் யஸ்ஸ அரியமக்³க³ஸ்ஸ அதி⁴க³மஹேது அத்தானுவாதா³தி³கம் பஞ்சவீஸதிவித⁴ம்பி ப⁴யம் நாவதிட்ட²தி பதிட்ட²ம் ந லப⁴தி, தேன அரியேன மக்³கே³ன வஜந்தி அப⁴யட்டா²னம் ஸத்து² ஸாஸனே பி⁴க்கூ², தேன மக்³கே³ன அஹம்பி க³தோ, தஸ்மா நாஹம் ப⁴யஸ்ஸ பா⁴யாமீதி தே²ரோ அஞ்ஞம் ப்³யாகாஸி.

நிக்³ரோத⁴த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. சித்தகத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

நீலாஸுகீ³வாதி ஆயஸ்மதோ சித்தகத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோ கிர பது³முத்தரபு³த்³த⁴காலதோ பட்டா²ய விவட்டூபனிஸ்ஸயம் குஸலம் ஆசினந்தோ இதோ ஏகனவுதே கப்பே மனுஸ்ஸயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுத்தம் பத்தோ விபஸ்ஸிம் ப⁴க³வந்தம் பஸ்ஸித்வா பஸன்னமானஸோ புப்பே²ஹி பூஜம் கத்வா வந்தி³த்வா ‘‘ஸந்தத⁴ம்மேன நாம ஏத்த² ப⁴விதப்³ப³’’ந்தி ஸத்த²ரி நிப்³பா³னே ச அதி⁴முச்சி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன ததோ சுதோ தாவதிம்ஸப⁴வனே நிப்³ப³த்தோ அபராபரம் புஞ்ஞானி கத்வா தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ராஜக³ஹே விப⁴வஸம்பன்னஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி சித்தகோ நாம நாமேன. ஸோ ப⁴க³வதி ராஜக³ஹம் க³ந்த்வா வேளுவனே விஹரந்தே ஸத்தா²ரம் உபஸங்கமித்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா சரியானுகூலம் கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா அரஞ்ஞாயதனம் பவிஸித்வா பா⁴வனானுயுத்தோ ஜா²னம் நிப்³ப³த்தேத்வா ஜா²னபாத³கம் விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா நசிரேனேவ அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.50.1-7) –

‘‘கணிகாரம்வ ஜோதந்தம், நிஸின்னம் பப்³ப³தந்தரே;

அத்³த³ஸம் விரஜம் பு³த்³த⁴ம், விபஸ்ஸிம் லோகனாயகம்.

‘‘தீணி கிங்கணிபுப்பா²னி, பக்³க³ய்ஹ அபி⁴ரோபயிம்;

ஸம்பு³த்³த⁴ம் அபி⁴பூஜேத்வா, க³ச்சா²மி த³க்கி²ணாமுகோ².

‘‘தேன கம்மேன ஸுகதேன, சேதனாபணிதீ⁴ஹி ச;

ஜஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தாவதிம்ஸம் அக³ச்ச²ஹம்.

‘‘ஏகனவுதே இதோ கப்பே, யம் பு³த்³த⁴மபி⁴பூஜயிம்;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா ஸத்தா²ரம் வந்தி³தும் ராஜக³ஹம் உபக³தோ தத்த² பி⁴க்கூ²ஹி ‘‘கிம், ஆவுஸோ, அரஞ்ஞே அப்பமத்தோ விஹாஸீ’’தி புட்டோ² அத்தனோ அப்பமாத³விஹாரனிவேத³னேன அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ ‘‘நீலாஸுகீ³வா’’தி கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

22. தத்த² நீலாஸுகீ³வாதி நீலஸுகீ³வா, கா³தா²ஸுக²த்த²ஞ்ஹேத்த² தீ³கோ⁴ கதோ, ராஜிவந்ததாய ஸுந்த³ராய கீ³வாய ஸமன்னாக³தோதி அத்தோ². தே யேபு⁴ய்யேன ச நீலவண்ணதாய நீலா. ஸோப⁴னகண்ட²தாய ஸுகீ³வா. ஸிகி²னோதி மத்த²கே ஜாதாய ஸிகா²ய ஸஸ்ஸிரிகபா⁴வேன ஸிகி²னோ. மோராதி மயூரா. காரம்பி⁴யந்தி காரம்ப³ருக்கே². காரம்பி⁴யந்தி வா தஸ்ஸ வனஸ்ஸ நாமம். தஸ்மா காரம்பி⁴யந்தி காரம்ப⁴னாமகே வனேதி அத்தோ². அபி⁴னத³ந்தீதி பாவுஸ்ஸகாலே மேக⁴க³ஜ்ஜிதம் ஸுத்வா கேகாஸத்³த³ம் கரோந்தா உதுஸம்பதா³ஸித்³தே⁴ன ஸரேன ஹம்ஸாதி³கே அபி⁴ப⁴வந்தா விய நத³ந்தி. தேதி தே மோரா. ஸீதவாதகீளிதாதி ஸீதேன மேக⁴வாதேன ஸஞ்ஜாதகீளிதா மது⁴ரவஸ்ஸிதம் வஸ்ஸந்தா. ஸுத்தந்தி ப⁴த்தஸம்மத³வினோத³னத்த²ம் ஸயிதம், காயகிலமத²படிபஸ்ஸம்ப⁴னாய வா அனுஞ்ஞாதவேலாயம் ஸுபந்தம். ஜா²யந்தி ஸமத²விபஸ்ஸனாஜா²னேஹி ஜா²யனஸீலம் பா⁴வனானுயுத்தம். நிபோ³தே⁴ந்தீதி பபோ³தே⁴ந்தி. ‘‘இமேபி நாம நித்³த³ம் அனுபக³ந்த்வா ஜாக³ரந்தா அத்தனா கத்தப்³ப³ம் கரோந்தி, கிமங்க³ம் பனாஹ’’ந்தி ஏவம் ஸம்பஜஞ்ஞுப்பாத³னேன ஸயனதோ வுட்டா²பேந்தீதி அதி⁴ப்பாயோ.

சித்தகத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. கோ³ஸாலத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

அஹம் கோ² வேளுகு³ம்ப³ஸ்மிந்தி ஆயஸ்மதோ கோ³ஸாலத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோபி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² விவட்டூபனிஸ்ஸயம் குஸலம் ஆசினந்தோ இதோ ஏகனவுதே கப்பே அஞ்ஞதரஸ்மிம் பப்³ப³தே ருக்க²ஸாகா²யம் ஓலம்ப³மானம் பச்சேகபு³த்³த⁴ஸ்ஸ பம்ஸுகூலசீவரம் தி³ஸ்வா ‘‘அரஹத்³த⁴ஜோ வதாய’’ந்தி பஸன்னசித்தோ புப்பே²ஹி பூஜேஹி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தாவதிம்ஸப⁴வனே நிப்³ப³த்தோ. ததோ பட்டா²ய தே³வமனுஸ்ஸேஸுயேவ ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ மக³த⁴ரட்டே² இப்³ப⁴குலே நிப்³ப³த்தோ கோ³ஸாலோ நாம நாமேன. ஸோணேன பன கோடிகண்ணேன கதபரிசயத்தா தஸ்ஸ பப்³ப³ஜிதபா⁴வம் ஸுத்வா ‘‘ஸோபி நாம மஹாவிப⁴வோ பப்³ப³ஜிஸ்ஸதி, கிமங்க³ம் பனாஹ’’ந்தி ஸஞ்ஜாதஸம்வேகோ³ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே பப்³ப³ஜித்வா சரியானுகூலம் கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா ஸப்பாயம் வஸனட்டா²னம் க³வேஸந்தோ அத்தனோ ஜாதகா³மஸ்ஸ அவிதூ³ரே ஏகஸ்மிம் ஸானுபப்³ப³தே விஹாஸி. தஸ்ஸ மாதா தி³வஸே தி³வஸே பி⁴க்க²ம் தே³தி. அதே²கதி³வஸம் கா³மம் பிண்டா³ய பவிட்ட²ஸ்ஸ மாதா மது⁴ஸக்க²ராபி⁴ஸங்க²தம் பாயாஸம் அதா³ஸி. ஸோ தம் க³ஹேத்வா தஸ்ஸ பப்³ப³தஸ்ஸ சா²யாயம் அஞ்ஞதரஸ்ஸ வேளுகு³ம்ப³ஸ்ஸ மூலே நிஸீதி³த்வா பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா தோ⁴விதபத்தபாணீ விபஸ்ஸனம் ஆரபி⁴. போ⁴ஜனஸப்பாயலாபே⁴ன காயசித்தானம் கல்லதாய ஸமாஹிதோ உத³யப்³ப³யஞாணாதி³கே திக்கே² ஸூரே வஹந்தே அப்பகஸிரேனேவ விபஸ்ஸனம் உஸ்ஸுக்காபேத்வா மக்³க³படிபாடியா பா⁴வனம் மத்த²கம் பாபேந்தோ ஸஹ படிஸம்பி⁴தா³ஹி அரஹத்தம் ஸச்சா²காஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.50.8-14) –

‘‘ஹிமவந்தஸ்ஸ அவிதூ³ரே, உத³ங்க³ணோ நாம பப்³ப³தோ;

தத்த²த்³த³ஸம் பம்ஸுகூலம், து³மக்³க³ம்ஹி விலம்பி³தம்.

‘‘தீணி கிங்கணிபுப்பா²னி, ஓசினித்வானஹம் ததா³;

ஹேட்டா² பஹட்டே²ன சித்தேன, பம்ஸுகூலம் அபூஜயிம்.

‘‘தேன கம்மேன ஸுகதேன, சேதனாபணிதீ⁴ஹி ச;

ஜஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தாவதிம்ஸம் அக³ச்ச²ஹம்.

‘‘ஏகனவுதே இதோ கப்பே, யம் கம்மமகரிம் ததா³;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பூஜித்வா அரஹத்³த⁴ஜம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன அதி⁴க³ந்த்வா தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரத்த²ம் பப்³ப³தஸானுமேவ க³ந்துகாமோ அத்தனோ படிபத்திம் பவேதே³ந்தோ ‘‘அஹம் கோ² வேளுகு³ம்ப³ஸ்மி’’ந்தி கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

23. தத்த² வேளுகு³ம்ப³ஸ்மிந்தி வேளுக³ச்ச²ஸ்ஸ ஸமீபே, தஸ்ஸ சா²யாயம். பு⁴த்வான மது⁴பாயஸந்தி மது⁴பஸித்தபாயாஸம் பு⁴ஞ்ஜித்வா. பத³க்கி²ணந்தி பத³க்கி²ணக்³கா³ஹேன, ஸத்து² ஓவாத³ஸ்ஸ ஸம்மா ஸம்படிச்ச²னேனாதி அத்தோ². ஸம்மஸந்தோ க²ந்தா⁴னம் உத³யப்³ப³யந்தி பஞ்சன்னம் உபாதா³னக்க²ந்தா⁴னம் உத³யப்³ப³யஞ்ச விபஸ்ஸந்தோ, யதி³பி இதா³னி கதகிச்சோ, ப²லஸமாபத்திம் பன ஸமாபஜ்ஜிதும் விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேந்தோதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸானும் படிக³மிஸ்ஸாமீதி புப்³பே³ மயா வுத்த²பப்³ப³தஸானுமேவ உத்³தி³ஸ்ஸ க³ச்சி²ஸ்ஸாமி. விவேகமனுப்³ரூஹயந்தி படிபஸ்ஸத்³தி⁴விவேகம் ப²லஸமாபத்திகாயவிவேகஞ்ச பரிப்³ரூஹயந்தோ, தஸ்ஸ வா பரிப்³ரூஹனஹேது க³மிஸ்ஸாமீதி. ஏவம் பன வத்வா தே²ரோ தத்தே²வ க³தோ, அயமேவ ச இமஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ அஞ்ஞாப்³யாகரணகா³தா² அஹோஸி.

கோ³ஸாலத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

4. ஸுக³ந்த⁴த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

அனுவஸ்ஸிகோ பப்³ப³ஜிதோதி ஆயஸ்மதோ ஸுக³ந்த⁴த்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோ கிர இதோ த்³வானவுதே கப்பே திஸ்ஸஸ்ஸ நாம ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ காலே மனுஸ்ஸயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பத்தோ மிக³ப்³யத⁴னேன அரஞ்ஞே விசரதி. ஸத்தா² தஸ்ஸ அனுகம்பாய பத³வளஞ்ஜம் த³ஸ்ஸேத்வா க³தோ. ஸோ ஸத்து² பத³சேதியானி தி³ஸ்வா புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரதாய ‘‘ஸதே³வகே லோகே அக்³க³புக்³க³லஸ்ஸ இமானி பதா³னீ’’தி பீதிஸோமனஸ்ஸஜாதோ கோரண்ட³கபுப்பா²னி க³ஹேத்வா பூஜம் கத்வா சித்தம் பஸாதே³ஸி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா ததோ சுதோ அபராபரம் புஞ்ஞானி கத்வா தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே குடும்பி³கோ ஹுத்வா ஸத்து² பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ ச மஹாதா³னம் பவத்தேத்வா க³ந்த⁴குடிம் மஹக்³க⁴கோ³ஸிதசந்த³னம் பிஸித்வா தேன பரிப⁴ண்ட³ம் கத்வா பத்த²னம் பட்ட²பேஸி – ‘‘நிப்³ப³த்தனிப்³ப³த்தட்டா²னே மய்ஹம் ஸரீரம் ஏவம்ஸுக³ந்த⁴ம் ஹோதூ’’தி. ஏவம் அஞ்ஞானிபி தத்த² தத்த² ப⁴வே ப³ஹூனி புஞ்ஞகம்மானி கத்வா ஸுக³தீஸு ஏவ பரிவத்தமானோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ஸாவத்தி²யம் விப⁴வஸம்பன்னஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ கே³ஹே நிப்³ப³த்தி. நிப்³ப³த்தஸ்ஸ ச தஸ்ஸ மாதுகுச்சி²க³தகாலதோ பட்டா²ய மாது ஸரீரம் ஸகலம்பி கே³ஹம் ஸுரபி⁴க³ந்த⁴ம் வாயதி. ஜாததி³வஸே பன விஸேஸதோ பரமஸுக³ந்த⁴ம் ஸாமந்தகே³ஹேஸுபி வாயதேவ. தஸ்ஸ மாதாபிதரோ ‘‘அம்ஹாகம் புத்தோ அத்தனாவ அத்தனோ நாமம் க³ஹேத்வா ஆக³தோ’’தி ஸுக³ந்தோ⁴த்வேவ நாமம் அகம்ஸு. ஸோ அனுபுப்³பே³ன வயப்பத்தோ மஹாஸேலத்தே²ரம் தி³ஸ்வா தஸ்ஸ ஸந்திகே த⁴ம்மம் ஸுத்வா பப்³ப³ஜித்வா விபஸ்ஸனாய கம்மம் கரோந்தோ ஸத்தாஹப்³ப⁴ந்தரே ஏவ அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.50.15-24) –

‘‘வனகம்மிகோ புரே ஆஸிம், பிதுமாதுமதேனஹம்;

பஸுமாரேன ஜீவாமி, குஸலம் மே ந விஜ்ஜதி.

‘‘மம ஆஸயஸாமந்தா, திஸ்ஸோ லோகக்³க³னாயகோ;

பதா³னி தீணி த³ஸ்ஸேஸி, அனுகம்பாய சக்கு²மா.

‘‘அக்கந்தே ச பதே³ தி³ஸ்வா, திஸ்ஸனாமஸ்ஸ ஸத்து²னோ;

ஹட்டோ² ஹட்டே²ன சித்தேன, பதே³ சித்தம் பஸாத³யிம்.

‘‘கோரண்ட³ம் புப்பி²தம் தி³ஸ்வா, பாத³பம் த⁴ரணீருஹம்;

ஸகோஸகம் க³ஹேத்வான, பத³ஸேட்ட²ம் அபூஜயிம்.

‘‘தேன கம்மேன ஸுகதேன, சேதனாபணிதீ⁴ஹி ச;

ஜஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தாவதிம்ஸமக³ச்ச²ஹம்.

‘‘யம் யம் யோனுபபஜ்ஜாமி, தே³வத்தம் அத² மானுஸம்;

கோரண்ட³கச²வீ ஹோமி, ஸுப்பபா⁴ஸோ ப⁴வாமஹம்.

‘‘த்³வேனவுதே இதோ கப்பே, யம் கம்மமகரிம் ததா³;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பத³பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ ‘‘அனுவஸ்ஸிகோ பப்³ப³ஜிதோ’’தி இமம் கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

24. தத்த² அனுவஸ்ஸிகோதி அனுக³தோ உபக³தோ வஸ்ஸம் அனுவஸ்ஸோ, அனுவஸ்ஸோவ அனுவஸ்ஸிகோ. பப்³ப³ஜிதோதி பப்³ப³ஜ்ஜம் உபக³தோ, பப்³ப³ஜிதோ ஹுத்வா உபக³தவஸ்ஸமத்தோ ஏகவஸ்ஸிகோதி அத்தோ². அத² வா அனுக³தம் பச்சா²க³தம் அபக³தம் வஸ்ஸம் அனுவஸ்ஸம், தம் அஸ்ஸ அத்தீ²தி அனுவஸ்ஸிகோ. யஸ்ஸ பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ வஸ்ஸம் அபரிபுண்ணதாய ந க³ணனூபக³தம், ஸோ ஏவம் வுத்தோ, தஸ்மா அவஸ்ஸிகோதி வுத்தம் ஹோதி. பஸ்ஸ த⁴ம்மஸுத⁴ம்மதந்தி தவ ஸத்து² த⁴ம்மஸ்ஸ ஸுத⁴ம்மபா⁴வம் ஸ்வாக்கா²ததம் ஏகந்தனிய்யானிகதம் பஸ்ஸ, யத்த² அனுவஸ்ஸிகோ துவம் பப்³ப³ஜிதோ. புப்³பே³னிவாஸஞாணம் தி³ப்³ப³சக்கு²ஞாணம் ஆஸவக்க²யஞாணந்தி திஸ்ஸோ விஜ்ஜா தயா அனுப்பத்தா ஸச்சி²கதா, ததோ ஏவ கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம் ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸனம் அனுஸிட்டி² ஓவாதோ³ அனுஸிக்கி²தோதி கதகிச்சதம் நிஸ்ஸாய பீதிஸோமனஸ்ஸஜாதோ தே²ரோ அத்தானம் பரம் விய கத்வா வத³தீதி.

ஸுக³ந்த⁴த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. நந்தி³யத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

ஓபா⁴ஸஜாதந்தி ஆயஸ்மதோ நந்தி³யத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோ கிர பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ஸத்த²ரி பரினிப்³பு³தே சேதியே சந்த³னஸாரேன வேதி³கம் காரேத்வா உளாரம் பூஜாஸக்காரம் பவத்தேஸி. ததோ பட்டா²ய அஜ்ஜா²ஸயஸம்பன்னோ ஹுத்வா தத்த² தத்த² விவட்டூபனிஸ்ஸயம் ப³ஹும் புஞ்ஞகம்மம் ஆசினித்வா தே³வேஸு ச மனுஸ்ஸேஸு ச ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ கபிலவத்து²ஸ்மிம் ஸக்யராஜகுலே நிப்³ப³த்தி. தஸ்ஸ மாதாபிதரோ நந்தி³ம் ஜனேந்தோ ஜாதோதி நந்தி³யோதி நாமம் அகம்ஸு. ஸோ வயப்பத்தோ அனுருத்³தா⁴தீ³ஸு ஸத்து² ஸந்திகே பப்³ப³ஜந்தேஸு ஸயம்பி பப்³ப³ஜித்வா விபஸ்ஸனாய கம்மம் கரோந்தோ கதாதி⁴காரதாய நசிரஸ்ஸேவ அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.15.15-20) –

‘‘பது³முத்தரோ நாம ஜினோ, லோகஜேட்டோ² நராஸபோ⁴;

ஜலித்வா அக்³கி³க²ந்தோ⁴வ, ஸம்பு³த்³தோ⁴ பரினிப்³பு³தோ.

‘‘நிப்³பு³தே ச மஹாவீரே, தூ²போ வித்தா²ரிகோ அஹு;

தூ³ரதோவ உபட்டே²ந்தி, தா⁴துகே³ஹவருத்தமே.

‘‘பஸன்னசித்தோ ஸுமனோ, அகம் சந்த³னவேதி³கம்;

தி³ஸ்ஸதி தூ²பக²ந்தோ⁴ ச, தூ²பானுச்ச²விகோ ததா³.

‘‘ப⁴வே நிப்³ப³த்தமானம்ஹி, தே³வத்தே அத² மானுஸே.

ஓமத்தம் மே ந பஸ்ஸாமி, புப்³ப³கம்மஸ்ஸித³ம் ப²லம்.

‘‘பஞ்சத³ஸகப்பஸதே, இதோ அட்ட² ஜனா அஹும்;

ஸப்³பே³ ஸமத்தனாமா தே சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லா.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா அனுருத்³த⁴த்தே²ராதீ³ஹி ஸத்³தி⁴ம் பாசீனவம்ஸமிக³தா³யே விஹரந்தே இமஸ்மிம் தே²ரே ஏகதி³வஸம் மாரோ பாபிமா பி⁴ம்ஸாபேதுகாமோ தஸ்ஸ பே⁴ரவரூபம் த³ஸ்ஸேதி. தே²ரோ தம் ‘‘மாரோ அய’’ந்தி ஞத்வா ‘‘பாபிம, யே மாரதே⁴ய்யம் வீதிவத்தா, தேஸம் தவ கிரியா கிம் கரிஸ்ஸதி, ததோனிதா³னம் பன த்வம் ஏவ விகா⁴தம் அனத்த²ம் பாபுணிஸ்ஸஸீ’’தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஓபா⁴ஸஜாதம் ப²லக³’’ந்தி கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

25. தத்த² ஓபா⁴ஸஜாதந்தி ஞாணோபா⁴ஸேன ஜாதோபா⁴ஸம் அக்³க³மக்³க³ஞாணஸ்ஸ அதி⁴க³தத்தா. தேன அனவஸேஸதோ கிலேஸந்த⁴காரஸ்ஸ விஹதவித்³த⁴ம்ஸிதபா⁴வதோ அதிவிய பப⁴ஸ்ஸரந்தி அத்தோ². ப²லக³ந்தி ப²லம் க³தம் உபக³தம், அக்³க³ப²லஞாணஸஹிதந்தி அதி⁴ப்பாயோ. சித்தந்தி கீ²ணாஸவஸ்ஸ சித்தம் ஸாமஞ்ஞேன வத³தி. தேனாஹ ‘‘அபி⁴ண்ஹஸோ’’தி. தஞ்ஹி நிரோத⁴னின்னதாய கீ²ணாஸவானம் நிச்சகப்பம் அரஹத்தப²லஸமாபத்திஸமாபஜ்ஜனதோ ‘‘ப²லேன ஸஹித’’ந்தி வத்தப்³ப³தம் அரஹதி. தாதி³ஸந்தி ததா²ரூபம், அரஹந்தந்தி அத்தோ². ஆஸஜ்ஜாதி விஸோதே⁴த்வா பரிபு⁴ய்ய. கண்ஹாதி மாரம் ஆலபதி, ஸோ ஹி கண்ஹகம்மத்தா கண்ஹாபி⁴ஜாதிதாய ச ‘‘கண்ஹோ’’தி வுச்சதி. து³க்க²ம் நிக³ச்ச²ஸீதி இத⁴ குச்சி²அனுப்பவேஸாதி³னா நிரத்த²கம் காயபரிஸ்ஸமம் து³க்க²ம், ஸம்பராயே ச அப்பதிகாரம் அபாயது³க்க²ம் உபக³மிஸ்ஸஸி பாபுணிஸ்ஸஸி. தம் ஸுத்வா மாரோ ‘‘ஜானாதி மம் ஸமணோ’’தி தத்தே²வந்தரதா⁴யீதி.

நந்தி³யத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

6. அப⁴யத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

ஸுத்வா ஸுபா⁴ஸிதம் வாசந்தி ஆயஸ்மதோ அப⁴யத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோ கிர பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா த⁴ம்மகதி²கோ ஹுத்வா த⁴ம்மகத²னகாலே பட²மம் சதூஹி கா³தா²ஹி ப⁴க³வந்தம் அபி⁴த்த²வித்வா பச்சா² த⁴ம்மம் கதே²ஸி. தேனஸ்ஸ புஞ்ஞகம்மப³லேன கப்பானம் ஸதஸஹஸ்ஸம் அபாயபடிஸந்தி⁴ நாம நாஹோஸி. ததா² ஹி வுத்தம் –

‘‘அபி⁴த்த²வித்வா பது³முத்தரம் ஜினம், பஸன்னசித்தோ அப⁴யோ ஸயம்பு⁴ம்;

ந க³ச்சி² கப்பானி அபாயபூ⁴மிம், ஸதஸஹஸ்ஸானி உளாரஸத்³தோ⁴’’தி. (அப. தே²ர 2.55.221)

கே²த்தஸம்பத்தியாதீ³ஹி தஸ்ஸ ச புப்³ப³பச்சி²மஸன்னிட்டா²னசேதனானம் அதிவிய உளாரபா⁴வேன ஸோ அபரிமேய்யோ புஞ்ஞாபி⁴ஸந்தோ³ குஸலாபி⁴ஸந்தோ³ தாதி³ஸோ அஹோஸி. ‘‘அசிந்தியே பஸன்னானம், விபாகோ ஹோதி அசிந்தியோ’’தி (அப. தே²ர 1.1.82) ஹி வுத்தம். தத்த² தத்த² ஹி ப⁴வே உபசிதம் புஞ்ஞம் தஸ்ஸ உபத்த²ம்ப⁴கமஹோஸி. ததா² ஹி ஸோ விபஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ கேதகபுப்பே²ஹி பூஜமகாஸி. ஏவம் உளாரேஹி புஞ்ஞவிஸேஸேஹி ஸுக³தீஸு ஏவ ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ரஞ்ஞோ பி³ம்பி³ஸாரஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி. அப⁴யோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. தஸ்ஸ உப்பத்தி பரதோ ஆவி ப⁴விஸ்ஸதி. ஸோ நிக³ண்டே²ன நாடபுத்தேன உப⁴தோகோடிகம் பஞ்ஹம் ஸிக்கா²பேத்வா ‘‘இமம் பஞ்ஹம் புச்சி²த்வா ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ வாத³ம் ஆரோபேஹீ’’தி விஸ்ஸஜ்ஜிதோ ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமித்வா தம் பஞ்ஹம் புச்சி²த்வா தஸ்ஸ பஞ்ஹஸ்ஸ அனேகம்ஸப்³யாகரணபா⁴வே ப⁴க³வதா கதி²தே நிக³ண்டா²னம் பராஜயம், ஸத்து² ச ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴பா⁴வம் விதி³த்வா உபாஸகத்தம் படிவேதே³ஸி. ததோ ரஞ்ஞே பி³ம்பி³ஸாரே காலங்கதே ஸஞ்ஜாதஸம்வேகோ³ ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா தாலச்சி²க்³க³ளூபமஸுத்ததே³ஸனாய ஸோதாபன்னோ ஹுத்வா புன விபஸ்ஸனம் ஆரபி⁴த்வா அரஹத்தம் ஸச்சா²காஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.52.17-22) –

‘‘வினதானதி³யா தீரே, விஹாஸி புரிஸுத்தமோ;

அத்³த³ஸம் விரஜம் பு³த்³த⁴ம், ஏகக்³க³ம் ஸுஸமாஹிதம்.

‘‘மது⁴க³ந்த⁴ஸ்ஸ புப்பே²ன, கேதகஸ்ஸ அஹம் ததா³;

பஸன்னசித்தோ ஸுமனோ, பு³த்³த⁴ஸேட்ட²மபூஜயிம்.

‘‘ஏகனவுதே இதோ கப்பே, யம் புப்ப²மபி⁴பூஜயிம்;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா அத்தனோ படிபத்திகித்தனேன அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ ‘‘ஸுத்வா ஸுபா⁴ஸிதம் வாச’’ந்தி கா³த²ம் அபா⁴ஸி.

26. தத்த² ஸுத்வாதி ஸோதம் ஓத³ஹித்வா, ஸோதத்³வாரானுஸாரேன உபதா⁴ரேத்வா. ஸுபா⁴ஸிதந்தி ஸுட்டு² பா⁴ஸிதம், ஸம்மதே³வ பா⁴ஸிதம், ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴பா⁴வதோ மஹாகாருணிகதாய ச கிஞ்சி அவிஸம்வாதே³த்வா யதா²தி⁴ப்பேதஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ ஏகந்ததோ ஸாத⁴னவஸேன பா⁴ஸிதம் சதுஸச்சவிபா⁴வனீயத⁴ம்மகத²ம். ந ஹி ஸச்சவினிமுத்தா ப⁴க³வதோ த⁴ம்மதே³ஸனா அத்தி². பு³த்³த⁴ஸ்ஸாதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ஸ்ஸ. ஆதி³ச்சப³ந்து⁴னோதி ஆதி³ச்சவம்ஸே ஸம்பூ⁴தத்தா ஆதி³ச்சோ ப³ந்து⁴ ஏதஸ்ஸாதி ஆதி³ச்சப³ந்து⁴, ப⁴க³வா. தஸ்ஸ ஆதி³ச்சப³ந்து⁴னோ. ஆதி³ச்சஸ்ஸ வா ப³ந்தூ⁴தி ஆதி³ச்சப³ந்து⁴, ப⁴க³வா. தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஓரஸபுத்தபா⁴வதோ. தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘யோ அந்த⁴காரே தமஸீ பப⁴ங்கரோ, வேரோசனோ மண்ட³லீ உக்³க³தேஜோ;

மா ராஹு கி³லீ சரமந்தலிக்கே², பஜம் மமம் ராஹு பமுஞ்ச ஸூரிய’’ந்தி. (ஸம். நி. 1.91);

பச்சப்³யதி⁴ந்தி படிவிஜ்ஜி²ம். ஹீ-தி நிபாதமத்தம். நிபுணந்தி ஸண்ஹம் பரமஸுகு²மம், நிரோத⁴ஸச்சம், சதுஸச்சமேவ வா. ஹீ-தி வா ஹேதுஅத்தே² நிபாதோ. யஸ்மா பச்சப்³யதி⁴ம் நிபுணம் சதுஸச்சம், தஸ்மா ந தா³னி கிஞ்சி படிவிஜ்ஜி²தப்³ப³ம் அத்தீ²தி அத்தோ². யதா² கிம் படிவிஜ்ஜீ²தி ஆஹ ‘‘வாலக்³க³ம் உஸுனா யதா²’’தி. யதா² ஸத்ததா⁴ பி⁴ன்னஸ்ஸ வாலஸ்ஸ கோடிம் ஸுஸிக்கி²தோ குஸலோ இஸ்ஸாஸோ உஸுனா கண்டே³ன அவிரஜ்ஜ²ந்தோ விஜ்ஜே²ய்ய, ஏவம் பச்சப்³யதி⁴ம் நிபுணம் அரியஸச்சந்தி யோஜனா.

அப⁴யத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.