பாராயனவக்³க³னித்³தே³ஸோ

1. அஜிதமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

பாராயனவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே அஜிதஸுத்தனித்³தே³ஸே –

1. ‘‘கேனஸ்ஸு நிவுதோ லோகோ, (இச்சாயஸ்மா அஜிதோ,)

கேனஸ்ஸு நப்பகாஸதி;

கிஸ்ஸாபி⁴லேபனம் ப்³ரூஸி, கிம்ஸு தஸ்ஸ மஹப்³ப⁴ய’’ந்தி. –

அஜிதமாணவஸ்ஸ புச்சி²தே பட²மபஞ்ஹே ச உபரூபரிபஞ்ஹே ச நித்³தே³ஸேஸு ச வுத்தஞ்ச உத்தானஞ்ச வஜ்ஜேத்வா விஸேஸமேவ வக்கா²ம. தத்த² நிவுதோதி படிச்சா²தி³தோ. கிஸ்ஸாபி⁴லேபனம் ப்³ரூஸீதி கிம் அஸ்ஸ லோகஸ்ஸ அபி⁴லேபனம் வதே³ஸி?

ஆவுதோதி ஆவரிதோ. நிவுதோதி படிச்சா²தி³தோ. ஓவுதோதி ஹேட்டா² படிச்சா²தி³தோ. பிஹிதோதி உபரிபா⁴கே³ன சா²தி³தோ. படிச்ச²ன்னோதி அவிவடோ. படிகுஜ்ஜிதோதி அதோ⁴முக²ம் சா²தி³தோ.

நப்பகாஸதீதி நப்பகாஸோ ஹோதி. நப்பபா⁴ஸதீதி ஞாணப்பபா⁴ஸம் ந கரோதி. ந தபதீதி ஞாணதபம் ந கரோதி. ந விரோசதீதி ஞாணவிரோசனம் ந கரோதி. ந ஞாயதீதி ந ஜானீயதி. ந பஞ்ஞாயதீதி நப்பஞ்ஞாயதே.

கேன லித்தோதி கேன லிம்பிதோ. ஸம்லித்தோ உபலித்தோதி உபஸக்³கே³ன பத³ம் வட்³டி⁴தம். ஆசிக்க²ஸி நித்³தே³ஸவஸேன. தே³ஸேஸி படினித்³தே³ஸவஸேன. பஞ்ஞபேஸி தேன தேன பகாரேன. அத்த²ம் போ³தே⁴ந்தோ பட்ட²பேஸி. தஸ்ஸத்த²ஸ்ஸ காரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ விவரஸி. ப்³யஞ்ஜனபா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ விப⁴ஜஸி. நிகுஜ்ஜிதபா⁴வம் க³ம்பீ⁴ரபா⁴வஞ்ச ஹரித்வா ஸோதூனம் ஞாணஸ்ஸ பதிட்ட²ம் ஜனயந்தோ உத்தானீகரோஸி. ஸப்³பே³ஹிபி இமேஹி ஆகாரேஹி ஸோதூனம் அஞ்ஞாணந்த⁴காரம் வித⁴மேந்தோ பகாஸேஸீதி ஏவம் அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.

2. வேவிச்சா² பமாதா³ நப்பகாஸதீதி மச்ச²ரியஹேது ச பமாத³ஹேது ச நப்பகாஸதி. மச்ச²ரியம் ஹிஸ்ஸ தா³னாதீ³ஹி கு³ணேஹி பகாஸிதும் ந தே³தி, பமாதோ³ ஸீலாதீ³ஹி. ஜப்பாபி⁴லேபனந்தி தண்ஹா அஸ்ஸ லோகஸ்ஸ மக்கடலேபோ விய மக்கடஸ்ஸ அபி⁴லேபனம். து³க்க²ந்தி ஜாதிஆதி³கம் து³க்க²ம்.

யேஸம் த⁴ம்மானந்தி யேஸம் ரூபாதி³த⁴ம்மானம். ஆதி³தோ ஸமுதா³க³மனம் பஞ்ஞாயதீதி பட²மதோ உப்பாதோ³ பஞ்ஞாயதி. அத்த²ங்க³மதோ நிரோதோ⁴ பஞ்ஞாயதீதி ப⁴ங்க³தோ நிருஜ்ஜ²னம் பஞ்ஞாயதி. கம்மஸன்னிஸ்ஸிதோ விபாகோதி குஸலாகுஸலவிபாகோ கம்மம் அமுஞ்சித்வா பவத்தனதோ கம்மஸன்னிஸ்ஸிதோ விபாகோதி வுச்சதி. விபாகஸன்னிஸ்ஸிதம் கம்மந்தி குஸலாகுஸலம் கம்மம் விபாகஸ்ஸ ஓகாஸம் கத்வா டி²தத்தா விபாகஸன்னிஸ்ஸிதம் கம்மந்தி வுச்சதி. நாமஸன்னிஸ்ஸிதம் ரூபந்தி பஞ்சவோகாரே ரூபம் நாமம் அமுஞ்சித்வா பவத்தனதோ நாமஸன்னிஸ்ஸிதம் ரூபந்தி வுச்சதி. ரூபஸன்னிஸ்ஸிதம் நாமந்தி பஞ்சவோகாரே நாமம் ரூபம் அமுஞ்சித்வா பவத்தனதோ ரூபஸன்னிஸ்ஸிதம் நாமந்தி வுச்சதி.

3. ஸவந்தி ஸப்³ப³தி⁴ ஸோதாதி ஸப்³பே³ஸு ரூபாதி³ஆயதனேஸு தண்ஹாதி³கா ஸோதா ஸந்த³ந்தி. கிம் நிவாரணந்தி தேஸம் கிம் ஆவரணம் கா ரக்கா². ஸம்வரம் ப்³ரூஹீதி தம் தேஸம் நிவாரணஸங்கா²தம் ஸம்வரம் ப்³ரூஹி. ஏதேன ஸாவஸேஸப்பஹானம் புச்ச²தி. கேன ஸோதா பிதீ⁴யரேதி கேன த⁴ம்மேன ஏதே ஸோதா பிதீ⁴யந்தி பச்சி²ஜ்ஜந்தி. ஏதேன அனவஸேஸப்பஹானம் புச்ச²தி.

ஸவந்தீதி உப்பஜ்ஜந்தி. ஆஸவந்தீதி அதோ⁴கா³மினோ ஹுத்வா ஸவந்தி. ஸந்த³ந்தீதி நிரந்தரகா³மினோ ஹுத்வா ஸந்த³மானா பவத்தந்தி. பவத்தந்தீதி புனப்புனம் வத்தந்தி.

4. ஸதி தேஸம் நிவாரணந்தி விபஸ்ஸனாயுத்தா குஸலாகுஸலத⁴ம்மானம் க³தியோ ஸமன்வேஸமானா ஸதி தேஸம் ஸோதானம் நிவாரணம். ஸோதானம் ஸம்வரம் ப்³ரூமீதி தமேவாஹம் ஸதிம் ஸோதானம் ஸம்வரம் ப்³ரூமீதி அதி⁴ப்பாயோ. பஞ்ஞாயேதே பிதீ⁴யரேதி ரூபாதீ³ஸு பன அனிச்சதாதி³படிவேத⁴ஸாதி⁴காய மக்³க³பஞ்ஞாய ஏதே ஸோதா ஸப்³ப³ஸோ பிதீ⁴யந்தி.

பச்சி²ஜ்ஜந்தீதி உச்சி²ஜ்ஜந்தி. ஸமுத³யஞ்சாதி பச்சயஞ்ச. அத்த²ங்க³மஞ்சாதி உப்பன்னானம் அபா⁴வக³மனஞ்ச, அனுப்பன்னானம் அனுப்பாத³ம் வா. அஸ்ஸாத³ஞ்சாதி ஆனிஸம்ஸஞ்ச. ஆதீ³னவஞ்சாதி தோ³ஸஞ்ச. நிஸ்ஸரணஞ்சாதி நிக்க²மனஞ்ச.

5. பஞ்ஞா சேவாதி பஞ்ஹாகா³தா²ய யா சாயம் தயா வுத்தா பஞ்ஞா, யா ச ஸதி, யஞ்ச தத³வஸேஸம் நாமரூபம், ஏதம் ஸப்³ப³ம்பி கத்த² நிருஜ்ஜ²தி. ஏதம் மே பஞ்ஹம் புட்டோ² பப்³ரூஹீதி ஏவம் ஸங்கே²பத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

கத்தே²தம் உபருஜ்ஜ²தீதி ஏதம் நாமரூபம் கத்த² ந ப⁴வதி. வூபஸம்மதீதி நிப்³பா³தி. அத்த²ம் க³ச்ச²தீதி அபா⁴வம் க³ச்ச²தி. படிப்பஸ்ஸம்ப⁴தீதி ஸன்னிஸீத³தி.

6. விஸ்ஸஜ்ஜனகா³தா²ய பனஸ்ஸ யஸ்மா பஞ்ஞாஸதியோ நாமேனேவ ஸங்க³ஹம் க³ச்ச²ந்தி, தஸ்மா தா விஸும் ந வுத்தா. அயமேத்த² ஸங்கே²பத்தோ² – யம் மம் த்வம், அஜித, ஏதம் பஞ்ஹம் அபுச்சி² – ‘‘கத்தே²தம் உபருஜ்ஜ²தீ’’தி, ததே³தம் யத்த² நாமஞ்ச ரூபஞ்ச அஸேஸம் உபருஜ்ஜ²தி, தம் தே வதா³மி. தஸ்ஸ தஸ்ஸ ஹி விஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴ன ஸஹேவ அபுப்³ப³ம் அசரிமம் ஏத்தே²தம் உபருஜ்ஜ²தி, ஏத்தே²வ விஞ்ஞாணனிரோதே⁴ன நிருஜ்ஜ²தி ஏதம், விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ தஸ்ஸ தஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதி, தம் நாதிவத்ததீதி வுத்தம் ஹோதி.

ஸோதாபத்திமக்³க³ஞாணேன அபி⁴ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴னாதி ஸோதாபத்திமக்³க³ஸம்பயுத்தபஞ்ஞாய குஸலாகுஸலசேதனாஸம்பயுத்தசித்தஸ்ஸ அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகவஸேன நிருஜ்ஜ²னேன. தத்த² து³விதோ⁴ நிரோதோ⁴ அனுபாதி³ன்னகனிரோதோ⁴ உபாதி³ன்னகனிரோதோ⁴தி. ஸோதாபத்திமக்³கே³ன ஹி சத்தாரி தி³ட்டி²ஸம்பயுத்தானி விசிகிச்சா²ஸஹக³தந்தி பஞ்ச சித்தானி நிருஜ்ஜ²ந்தி, தானி ரூபம் ஸமுட்டா²பேந்தி. தம் அனுபாதி³ன்னகரூபக்க²ந்தோ⁴, தானி சித்தானி விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, தம்ஸம்பயுத்தா வேத³னா ஸஞ்ஞா ஸங்கா²ரா தயோ அரூபக்க²ந்தா⁴. தத்த² ஸசே ஸோதாபன்னஸ்ஸ ஸோதாபத்திமக்³கோ³ அபா⁴விதோ அப⁴விஸ்ஸா, தானி பஞ்ச சித்தானி ச²ஸு ஆரம்மணேஸு பரியுட்டா²னம் பாபுணேய்யும். ஸோதாபத்திமக்³கோ³ பன நேஸம் பரியுட்டா²னுப்பத்திம் வாரயமானோ ஸேதுஸமுக்³கா⁴தம் அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகபா⁴வம் குருமானோ அனுபாதி³ன்னகம் நிரோதே⁴தி நாம. ஸகதா³கா³மிமக்³கே³ன சத்தாரி தி³ட்டி²விப்பயுத்தானி த்³வே தோ³மனஸ்ஸஸஹக³தானீதி ஓளாரிககாமராக³ப்³யாபாத³வஸேன ச² சித்தானி நிருஜ்ஜ²ந்தி. அனாகா³மிமக்³கே³ன அணுஸஹக³தகாமராக³ப்³யாபாத³வஸேன தானி ஏவ ச² சித்தானி நிருஜ்ஜ²ந்தி. அரஹத்தமக்³கே³ன சத்தாரி தி³ட்டி²விப்பயுத்தானி உத்³த⁴ச்சஸஹக³தஞ்சாதி பஞ்ச அகுஸலசித்தானி நிருஜ்ஜ²ந்தி. தத்த² ஸசே தேஸம் அரியானம் தே மக்³கா³ அபா⁴விதா அஸ்ஸு, தானி சித்தானி ச²ஸு ஆரம்மணேஸு பரியுட்டா²னம் பாபுணேய்யும். தே பன தேஸம் மக்³கா³ பரியுட்டா²னுப்பத்திம் வாரயமானா ஸேதுஸமுக்³கா⁴தம் அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகபா⁴வம் குருமானா அனுபாதி³ன்னகம் நிரோதே⁴ந்தி நாம. ஏவம் அனுபாதி³ன்னகனிரோதோ⁴ வேதி³தப்³போ³.

ஸசே பன ஸோதாபன்னஸ்ஸ ஸோதாபத்திமக்³கோ³ அபா⁴விதோ அப⁴விஸ்ஸா, ட²பேத்வா ஸத்த ப⁴வே அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரவட்டே உபாதி³ன்னகக்க²ந்த⁴ப்பவத்தம் பவத்தேய்ய. கஸ்மா? தஸ்ஸ பவத்தியா ஹேதூனம் அத்தி²தாய. தீணி ஸம்யோஜனானி தி³ட்டா²னுஸயோ விசிகிச்சா²னுஸயோதி இமே பன பஞ்ச கிலேஸே ஸோ மக்³கோ³ உப்பஜ்ஜமானோவ ஸமுக்³கா⁴தேதி. இதா³னி குதோ ஸோதாபன்னஸ்ஸ ஸத்த ப⁴வே ட²பேத்வா அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரவட்டே உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்திஸ்ஸதி. ஏவம் ஸோதாபத்திமக்³கோ³ உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் அப்பவத்தம் குருமானோ உபாதி³ன்னகம் நிரோதே⁴தி நாம.

ஸசே ஸகதா³கா³மிஸ்ஸ ஸகதா³கா³மிமக்³கோ³ அபா⁴விதோ அப⁴விஸ்ஸா, ட²பேத்வா த்³வே ப⁴வே பஞ்சஸு ப⁴வேஸு உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்தேய்ய. கஸ்மா? தஸ்ஸ பவத்தியா ஹேதூனம் அத்தி²தாய. ஓளாரிகானி காமராக³படிக⁴ஸம்யோஜனானி ஓளாரிகோ காமராகா³னுஸயோ படிகா⁴னுஸயோதி இமே பன சத்தாரோ கிலேஸே ஸோ மக்³கோ³ உப்பஜ்ஜமானோவ ஸமுக்³கா⁴தேதி. இதா³னி குதோ ஸகதா³கா³மிஸ்ஸ த்³வே ப⁴வே ட²பேத்வா பஞ்சஸு ப⁴வேஸு உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்திஸ்ஸதி. ஏவம் ஸகதா³கா³மிமக்³கோ³ உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் அப்பவத்தம் குருமானோ உபாதி³ன்னகம் நிரோதே⁴தி நாம.

ஸசே அனாகா³மிஸ்ஸ அனாகா³மிமக்³கோ³ அபா⁴விதோ அப⁴விஸ்ஸா, ட²பேத்வா ஏகம் ப⁴வம் து³தியப⁴வே உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்தேய்ய. கஸ்மா? தஸ்ஸ பவத்தியா ஹேதூனம் அத்தி²தாய. அணுஸஹக³தானி காமராக³படிக⁴ஸஞ்ஞோஜனானி அணுஸஹக³தோ காமராகா³னுஸயோ படிகா⁴னுஸயோதி இமே பன சத்தாரோ கிலேஸே ஸோ மக்³கோ³ உப்பஜ்ஜமானோவ ஸமுக்³கா⁴தேதி. இதா³னி குதோ அனாகா³மிஸ்ஸ ஏகம் ப⁴வம் ட²பேத்வா து³தியப⁴வே உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்திஸ்ஸதி. ஏவம் அனாகா³மிமக்³கோ³ உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் அப்பவத்தம் குருமானோ உபாதி³ன்னகம் நிரோதே⁴தி நாம.

ஸசே அரஹதோ அரஹத்தமக்³கோ³ அபா⁴விதோ அப⁴விஸ்ஸா, ரூபாரூபப⁴வேஸு உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்தேய்ய. கஸ்மா? தஸ்ஸ பவத்தியா ஹேதூனம் அத்தி²தாய. ரூபராகோ³ அரூபராகோ³ மானோ உத்³த⁴ச்சம் அவிஜ்ஜா மானானுஸயோ ப⁴வராகா³னுஸயோ அவிஜ்ஜானுஸயோதி இமே பன அட்ட² கிலேஸே ஸோ மக்³கோ³ உப்பஜ்ஜமானோவ ஸமுக்³கா⁴தேதி. இதா³னி குதோ கீ²ணாஸவஸ்ஸ புனப்³ப⁴வே உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் பவத்திஸ்ஸதி? ஏவம் அரஹத்தமக்³கோ³ உபாதி³ன்னகப்பவத்தம் அப்பவத்தம் குருமானோ உபாதி³ன்னகம் நிரோதே⁴தி நாம.

ஸோதாபத்திமக்³கோ³ சேத்த² அபாயப⁴வம் நிரோதே⁴தி. ஸகதா³கா³மிமக்³கோ³ ஸுக³திகாமப⁴வேகதே³ஸம். அனாகா³மிமக்³கோ³ காமப⁴வம். அரஹத்தமக்³கோ³ ரூபாரூபப⁴வம், ஸப்³ப³ப⁴வேபி நிரோதே⁴தி ஏவாதி வத³ந்தி. ஏவம் உபாதி³ன்னகனிரோதோ⁴ வேதி³தப்³போ³.

தத்த² ‘‘அபி⁴ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴னா’’தி ஏதேன அனுபாதி³ன்னகனிரோத⁴ம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘யே உப்பஜ்ஜேய்யும் நாமஞ்ச ரூபஞ்ச, ஏத்தே²தே நிருஜ்ஜ²ந்தீ’’தி இமினா பன உபாதி³ன்னகனிரோத⁴ம் த³ஸ்ஸேதி.

தத்த² ஸத்த ப⁴வே ட²பேத்வாதி காமப⁴வதோ காமப⁴வம் ஸம்ஸரந்தஸ்ஸ ஸத்த ப⁴வே வஜ்ஜேத்வா. அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரேதி –

‘‘க²ந்தா⁴னஞ்ச படிபாடி, தா⁴துஆயதனான ச;

அப்³போ³ச்சி²ன்னம் வத்தமானா, ‘ஸம்ஸாரோ’தி பவுச்சதீ’’தி. (விஸுத்³தி⁴. 2.619; த⁴. ஸ. அட்ட². நிதா³னகதா²; அ. நி. அட்ட². 2.4.199; படி. ம. அட்ட². 2.1.117; இதிவு. அட்ட². 14, 58; உதா³. அட்ட². 39) –

ஏவம் வண்ணிதே ஸம்ஸாரவட்டே. யே உப்பஜ்ஜேய்யும் நாமஞ்ச ரூபஞ்சாதி நமனலக்க²ணம் சதுக்க²ந்த⁴ஸங்கா²தம் நாமஞ்ச ருப்பனலக்க²ணம் பூ⁴தோபாதா³யஸங்கா²தம் ரூபஞ்ச ஏதே த⁴ம்மா உப்பஜ்ஜேய்யும். ஏத்தே²தே நிருஜ்ஜ²ந்தீதி ஏதஸ்மிம் ஸோதாபத்திமக்³கே³ ஏதே நாமரூபத⁴ம்மா அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகவஸேன நிரோத⁴ம் க³ச்ச²ந்தி. ஸகதா³கா³மிமக்³க³ஞாணேனாதி ஏத்த² படிஸந்தி⁴வஸேன ஸகிம்யேவ இமம் லோகம் ஆக³ச்ச²தீதி ஸகதா³கா³மீ, தஸ்ஸ மக்³கோ³ ஸகதா³கா³மிமக்³கோ³. தேன மக்³கே³ன ஸம்பயுத்தஞாணேன. த்³வே ப⁴வே ட²பேத்வாதி காமதா⁴துயாயேவ படிஸந்தி⁴வஸேன த்³வே ப⁴வே வஜ்ஜேத்வா. பஞ்சஸு ப⁴வேஸூதி தத³வஸிட்டே²ஸு பஞ்சஸு ப⁴வேஸு. ஏத்தே²தே நிருஜ்ஜ²ந்தீதி ஏத்த² ஸகதா³கா³மிமக்³கே³ ஏதே த⁴ம்மா வுத்தனயேன நிருஜ்ஜ²ந்தி. ஏகம் ப⁴வம் ட²பேத்வாதி உக்கட்ட²வஸேன ரூபதா⁴துயா வா அரூபதா⁴துயா வா ஏகம் ப⁴வம் வஜ்ஜேத்வா. ரூபதா⁴துயா வா அரூபதா⁴துயா வாதி து³தியகப⁴வே ரூபதா⁴துயா சேவ அரூபதா⁴துயா ச. நாமஞ்ச ரூபஞ்சாதி ஏத்த² ரூபப⁴வே நாமரூபம், அரூபப⁴வே நாமமேவ. ஏத்தே²தே நிருஜ்ஜ²ந்தீதி ஏத்த² அனாகா³மிமக்³கே³ ஏதே நாமரூபத⁴ம்மா வுத்தனயேன நிருஜ்ஜ²ந்தி.

அரஹதோதி கிலேஸேஹி ஆரகத்தா ‘‘அரஹா’’தி லத்³த⁴னாமஸ்ஸ கீ²ணாஸவஸ்ஸ. அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயாதி து³விதா⁴ ஹி நிப்³பா³னதா⁴து ஸஉபாதி³ஸேஸா ச அனுபாதி³ஸேஸா ச. தத்த² உபாதீ³யதி ‘‘அஹம் மமா’’தி பு⁴ஸம் க³ண்ஹீயதீதி உபாதி³, க²ந்த⁴பஞ்சகஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். உபாதி³யேவ ஸேஸோ அவஸிட்டோ² உபாதி³ஸேஸோ, ஸஹ உபாதி³ஸேஸேன வத்ததீதி ஸஉபாதி³ஸேஸா. நத்தே²த்த² உபாதி³ஸேஸோதி அனுபாதி³ஸேஸா. தாய அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா. பரினிப்³பா³யந்தஸ்ஸாதி நிரிந்த⁴னஸ்ஸ விய ஜாதவேத³ஸ்ஸ நிப்³பா³யந்தஸ்ஸ அப்பவத்தம் பவிஸந்தஸ்ஸ. சரிமவிஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴னாதி ஏத்த² அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸானம் நிரோத⁴வஸேன. தயோ சரிமா ப⁴வசரிமோ ஜா²னசரிமோ சுதிசரிமோதி. ப⁴வேஸு ஹி காமப⁴வே அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா பவத்தந்தி, ரூபாரூபப⁴வேஸு நப்பவத்தந்தி. தஸ்மா ஸோ ப⁴வசரிமோ. ஜா²னேஸு புரிமஜா²னத்தயேவ பவத்தந்தி, சதுத்தே² நப்பவத்தந்தி. தஸ்மா ஸோ ஜா²னசரிமோ. யே பன சுதிசித்தஸ்ஸ புரதோ ஸோளஸமேன சித்தேன ஸஹுப்பன்னா, தே சுதிசித்தேன ஸஹ நிருஜ்ஜ²ந்தி. ஸோ சுதிசரிமோ நாம. அயம் இத⁴ சரிமோதி அதி⁴ப்பேதோ. யே ஹி கேசி பு³த்³தா⁴ வா பச்சேகபு³த்³தா⁴ வா அரியஸாவகா வா அந்தமஸோ குந்த²கிபில்லிகம் உபாதா³ய ஸப்³பே³ ப⁴வங்க³சித்தேனேவ அப்³யாகதேன து³க்க²ஸச்சேன காலம் கரோந்தி. தஸ்மா சரிமவிஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴னாதி சுதிசித்தஸ்ஸ நிரோதே⁴னாதி அத்தோ².

பஞ்ஞா ச ஸதி ச நாமஞ்சாதி ஏதேஹி சதுன்னம் அரூபக்க²ந்தா⁴னம் க³ஹணம் பச்சேதப்³ப³ம். ரூபஞ்சாதி ஏதேன சதுன்னம் மஹாபூ⁴தானம் சதுவீஸதிஉபாதா³ரூபானஞ்ச க³ஹணம் பச்சேதப்³ப³ம். இதா³னி தஸ்ஸ நிருஜ்ஜ²னூபாயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘விஞ்ஞாணஸ்ஸ நிரோதே⁴ன, ஏத்தே²தம் உபருஜ்ஜ²தீ’’தி ஆஹ. தத்த² விஞ்ஞாணந்தி சரிமவிஞ்ஞாணம்பி அபி⁴ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணம்பி. அபி⁴ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணஸ்ஸ பஹீனனிரோதே⁴ன ஏத்தே²தம் உபருஜ்ஜ²தி நிருஜ்ஜ²தி தீ³பஸிகா² விய அபண்ணத்திகபா⁴வம் யாதி, சரிமவிஞ்ஞாணஸ்ஸ அனுப்பாத³பச்சயத்தா அனுப்பாத³னிரோதே⁴ன அனுப்பாத³வஸேனேவ உபருஜ்ஜ²தீதி (தீ³. நி. அட்ட². 1.499).

7. ஏத்தாவதா ச ‘‘து³க்க²மஸ்ஸ மஹப்³ப⁴ய’’ந்தி இமினா பகாஸிதம் து³க்க²ஸச்சம், ‘‘யானி ஸோதானீ’’தி இமினா ஸமுத³யஸச்சம், ‘‘பஞ்ஞாயேதே பிதீ⁴யரே’’தி இமினா மக்³க³ஸச்சம், ‘‘அஸேஸம் உபருஜ்ஜ²தீ’’தி இமினா நிரோத⁴ஸச்சந்தி ஏவம் சத்தாரி ஸச்சானி ஸுத்வாபி அரியபூ⁴மிம் அனதி⁴க³தோ புன ஸேக்கா²ஸேக்க²படிபத³ம் புச்ச²ந்தோ ‘‘யே ச ஸங்கா²தத⁴ம்மாஸே’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² ஸங்கா²தத⁴ம்மாதி அனிச்சாதி³வஸேன பரிவீமம்ஸிதத⁴ம்மா, அரஹந்தானமேதம் அதி⁴வசனம். ஸேக்கா²தி ஸீலாதீ³னி ஸிக்க²மானா அவஸேஸா அரியபுக்³க³லா. புதூ²தி ப³ஹூ ஸத்தஜனா. தேஸம் மே நிபகோ இரியம் புட்டோ² பப்³ரூஹீதி தேஸம் மே ஸேக்கா²ஸேக்கா²னம் நிபகோ பண்டி³தோ த்வம் புட்டோ² படிபத்திம் ப்³ரூஹீதி.

தேஸம் க²ந்தா⁴ ஸங்கா²தாதி தேஸம் பஞ்சக்க²ந்தா⁴ அப்படிஸந்தி⁴கம் கத்வா தே³ஸிதா, ஸங்கே²பம் கத்வா ட²பிதா வா. தா⁴துஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. இரியந்தி பயோக³ம். சரியந்தி கிரியம். வுத்திந்தி பவத்திம். ஆசரந்தி சரணம். கோ³சரந்தி பச்சயம். விஹாரந்தி இரியாபத²பவத்தனம். படிபத³ந்தி விபஸ்ஸனம்.

8. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா யஸ்மா ஸேக்கே²ன காமச்ச²ந்த³னீவரணம் ஆதி³ம் கத்வா ஸப்³ப³கிலேஸா பஹாதப்³பா³ ஏவ, தஸ்மா ‘‘காமேஸூதி உபட்³ட⁴கா³தா²ய ஸேக்க²படிபத³ம் த³ஸ்ஸேதி. தஸ்ஸத்தோ² – வத்து²காமேஸு கிலேஸகாமேன நாபி⁴கி³ஜ்ஜே²ய்ய, காயது³ச்சரிதாத³யோ ச மனஸோ ஆவிலபா⁴வகரே த⁴ம்மே பஜஹந்தோ மனஸானாவிலோ ஸியாதி. யஸ்மா பன அஸேக்கோ² அனிச்சாதி³வஸேன ஸப்³ப³ஸங்கா²ராதீ³னம் பரிதுலிதத்தா குஸலோ ஸப்³ப³த⁴ம்மேஸு காயானுபஸ்ஸனாஸதிஆதீ³ஹி ச ஸதோ ஸக்காயதி³ட்டி²ஆதீ³னம் பி⁴ன்னத்தா பி⁴க்கு²பா⁴வம் பத்தோ ஹுத்வா ஸப்³ப³இரியாபதே²ஸு பரிப்³ப³ஜதி, தஸ்மா ‘‘குஸலோ’’தி உபட்³ட⁴கா³தா²ய அஸேக்க²படிபத³ம் த³ஸ்ஸேதி.

நாபி⁴கி³ஜ்ஜே²ய்யாதி கே³த⁴ம் நாபஜ்ஜேய்ய. ந பலிகி³ஜ்ஜே²ய்யாதி லோப⁴ம் நாபஜ்ஜேய்ய. ந பலிபு³ந்தே⁴ய்யாதி லோப⁴வஸேன ந அல்லீயேய்ய.

ஆவிலகரே கிலேஸே ஜஹேய்யாதி சித்தாலுளகரே உபதாபஸங்கா²தே கிலேஸே ஜஹேய்ய.

ஸப்³பே³ த⁴ம்மா அனத்தாதி நிப்³பா³னம் அந்தோகரித்வா வுத்தம். யம் கிஞ்சி ஸமுத³யத⁴ம்மந்தி யம் கிஞ்சி ஸப்பச்சயஸபா⁴வம்.

ஸஹ கா³தா²பரியோஸானாதி கா³தா²வஸானேனேவ ஸத்³தி⁴ம். யேதே ப்³ராஹ்மணேன ஸத்³தி⁴ம் ஏகச்ச²ந்தா³தி யே ஏதே அஜிதமாணவேன கல்யாணச²ந்தே³ன ஏகஜ்ஜா²ஸயா. ஏகப்பயோகா³தி காயவசீமனோபயோகே³ஹி ஏகப்பயோகா³. ஏகாதி⁴ப்பாயாதி ஏகோ அதி⁴ப்பாயோ ருசி ஏதேஸந்தி ஏகாதி⁴ப்பாயா, ஏகருசிகாதி அத்தோ². ஏகவாஸனவாஸிதாதி அதீதபு³த்³த⁴ஸாஸனே தேன ஸத்³தி⁴ம் பா⁴விதபா⁴வனா. அனேகபாணஸஹஸ்ஸானந்தி அனேகேஸம் தே³வமனுஸ்ஸஸங்கா²தானம் பாணஸஹஸ்ஸானம். விரஜம் வீதமலந்தி ராகா³தி³ரஜவிரஹிதம் ராகா³தி³மலவிரஹிதஞ்ச.

த⁴ம்மசக்கு²ந்தி இத⁴ ஸோதாபத்திமக்³கோ³ அதி⁴ப்பேதோ. அஞ்ஞத்த² ஹேட்டா²மக்³க³த்தயம். தஸ்ஸ உப்பத்திகாரணத³ஸ்ஸனத்த²ம் ‘‘யம் கிஞ்சி ஸமுத³யத⁴ம்மம், ஸப்³ப³ம் தம் நிரோத⁴த⁴ம்ம’’ந்தி ஆஹ. தஞ்ஹி நிரோத⁴ம் ஆரம்மணம் கத்வா கிச்சவஸேன ஏவம் ஸப்³ப³ஸங்க²தம் படிவிஜ்ஜ²ந்தம் உப்பஜ்ஜதி. தஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ அனுபாதா³ய ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சீதி தஸ்ஸ ச அஜிதப்³ராஹ்மணஸ்ஸ அந்தேவாஸிகஸஹஸ்ஸானஞ்ச தண்ஹாதீ³ஹி அக்³க³ஹேத்வா காமாஸவாதீ³ஹி மக்³க³க்க²ணே சித்தம் விமுச்சமானம் ப²லக்க²ணே விமுச்சி. ஸஹ அரஹத்தப்பத்தாதி அரஹத்தப்பத்தியா ச ஸஹேவ ஆயஸ்மதோ அஜிதஸ்ஸ ச அந்தேவாஸிகஸஹஸ்ஸஸ்ஸ ச அஜினஜடாவாகசீரதித³ண்ட³கமண்ட³லுஆத³யோ அந்தரதா⁴யிம்ஸு. ஸப்³பே³வ இத்³தி⁴மயபத்தசீவரத⁴ரா த்³வங்கு³லகேஸா ஏஹிபி⁴க்கூ² ஹுத்வா ப⁴க³வந்தம் நமஸ்ஸமானா பஞ்ஜலிகா நிஸீதி³ம்ஸு. பாளியம் பன அஜிதத்தே²ரோவ பஞ்ஞாயதி. தத்த² அன்வத்த²படிபத்தியாதி ஸயம் பச்சாஸீஸிதலத்³த⁴படிபத்தியா, நிப்³பா³னலத்³த⁴பா⁴வேனாதி அத்தோ². ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² பாகடமேவ. ஏவம் ப⁴க³வா அரஹத்தனிகூடேன தே³ஸனம் நிட்டா²பேஸீதி.

ஸத்³த⁴ம்மப்பஜ்ஜோதிகாய சூளனித்³தே³ஸ-அட்ட²கதா²ய

அஜிதமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

2. திஸ்ஸமேத்தேய்யமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

9. து³தியே திஸ்ஸமேத்தேய்யஸுத்தனித்³தே³ஸே – கோத⁴ ஸந்துஸிதோதி நிட்டி²தே பன அஜிதஸுத்தே ‘‘கத²ம் லோகம் அவேக்க²ந்தம், மச்சுராஜா ந பஸ்ஸதீ’’தி (ஸு. நி. 1124; சூளனி. மோக⁴ராஜமாணவபுச்சா² 143) ஏவம் மோக⁴ராஜா புச்சி²தும் ஆரபி⁴. ‘‘ந தாவஸ்ஸ இந்த்³ரியானி பரிபாகம் க³தானீ’’தி ஞத்வா ப⁴க³வா ‘‘திட்ட² த்வம், மோக⁴ராஜ, அஞ்ஞோ புச்ச²தூ’’தி படிக்கி²பி. ததோ திஸ்ஸமேத்தேய்யோ அத்தனோ ஸம்ஸயம் புச்ச²ந்தோ ‘‘கோதா⁴தி கா³த²மாஹ. தத்த² கோத⁴ ஸந்துஸிதோதி கோ இத⁴ ஸத்தோ துட்டோ². இஞ்ஜிதாதி தண்ஹாதி³ட்டி²விப்ப²ந்தி³தானி. உப⁴ந்தமபி⁴ஞ்ஞாயாதி உபோ⁴ அந்தே அபி⁴ஜானித்வா. மந்தா ந லிப்பதீதி பஞ்ஞாய ந லிப்பதி.

பரிபுண்ணஸங்கப்போதி நேக்க²ம்மாதி³விதக்கேஹி பரிபுண்ணஸங்கப்பத்தா பரிபுண்ணமனோரதோ².

தண்ஹிஞ்ஜிதந்தி தண்ஹாய சலிதம். தி³ட்டி²ஞ்ஜிதாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. காமிஞ்ஜிதந்தி கிலேஸகாமேஹி இஞ்ஜிதம் ப²ந்தி³தம். ‘‘கம்மிஞ்ஜித’’ந்திபி பாடோ², தம் ந ஸுந்த³ரம்.

மஹந்தோ புரிஸோதி மஹாபுரிஸோ. உத்தமோ புரிஸோதி அக்³க³புரிஸோ. பதா⁴னோ புரிஸோதி ஸேட்ட²புரிஸோ. அலாமகோ புரிஸோதி விஸிட்ட²புரிஸோ. ஜேட்ட²கோ புரிஸோதி பாமோக்க²புரிஸோ. ந ஹேட்டி²மகோ புரிஸோதி உத்தமபுரிஸோ. புரிஸானம் கோடிப்பத்தோ புரிஸோதி பதா⁴னபுரிஸோ. ஸப்³பே³ஸம் இச்சி²தோ புரிஸோதி பவரபுரிஸோ.

ஸிப்³பி³னிமச்சகா³தி தண்ஹம் அதிஅகா³, அதிக்கமித்வா டி²தோ. உபச்சகா³தி பு⁴ஸம் அதிஅகா³.

10. தஸ்ஸேதமத்த²ம் ப⁴க³வா ப்³யாகரோந்தோ ‘‘காமேஸூ’’தி கா³தா²த்³வயமாஹ. தத்த² காமேஸு ப்³ரஹ்மசரியவாதி காமனிமித்தம் ப்³ரஹ்மசரியவா, காமேஸு ஆதீ³னவம் தி³ஸ்வா மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியேன ஸமன்னாக³தோதி வுத்தம் ஹோதி. ஏத்தாவதா ஸந்துஸிததம் த³ஸ்ஸேதி. ‘‘வீததண்ஹோ’’திஆதீ³ஹி அனிஞ்ஜிததம். தத்த² ஸங்கா²ய நிப்³பு³தோதி அனிச்சாதி³வஸேன த⁴ம்மே வீமம்ஸித்வா ராகா³தி³னிப்³பா³னேன நிப்³பு³தோ.

அஸத்³த⁴ம்மஸமாபத்தியாதி நீசத⁴ம்மஸமாயோக³தோ. ஆரதீதி ஆரகா ரமனம். விரதீதி தாய வினா ரமனம். படிவிரதீதி படினிவத்தித்வா தாய வினா ரமனம். வேரமணீதி வேரவினாஸனம். அகிரியாதி கிரியாபச்சி²ந்த³னம். அகரணந்தி கரணபரிச்சி²ந்த³னம். அனஜ்ஜா²பத்தீதி அனாபஜ்ஜனதா. வேலாஅனதிக்கமோதி ஸீமாஅனதிக்கமோ. ஸேஸம் தத்த² தத்த² வுத்தனயத்தா பாகடமேவ.

ஏவம் ப⁴க³வா இத³ம்பி ஸுத்தம் அரஹத்தனிகூடேனேவ தே³ஸேஸி. தே³ஸனாபரியோஸானே அயம்பி ப்³ராஹ்மணோ அரஹத்தே பதிட்டா²ஸி ஸத்³தி⁴ம் அந்தேவாஸிகஸஹஸ்ஸேன, அஞ்ஞேஸஞ்ச அனேகஸஹஸ்ஸானம் த⁴ம்மசக்கு²ம் உத³பாதி³. ஸேஸம் புப்³ப³ஸதி³ஸமேவ.

ஸத்³த⁴ம்மப்பஜ்ஜோதிகாய சூளனித்³தே³ஸ-அட்ட²கதா²ய

திஸ்ஸமேத்தேய்யமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

3. புண்ணகமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

12. ததியே புண்ணகஸுத்தனித்³தே³ஸே – அனேஜந்தி இத³ம்பி புரிமனயேனேவ மோக⁴ராஜானம் படிக்கி²பித்வா வுத்தம். தத்த² மூலத³ஸ்ஸாவிந்தி அகுஸலமூலாதி³த³ஸ்ஸாவிம். இஸயோதி இஸினாமகா ஜடிலா. யஞ்ஞந்தி தே³ய்யத⁴ம்மம். அகப்பயிம்ஸூதி பரியேஸிம்ஸு.

ஹேதுத³ஸ்ஸாவீதிஆதீ³னி ஸப்³பா³னி காரணவேவசனானேவ. காரணஞ்ஹி யஸ்மா அத்தனோ ப²லத்தா²ய ஹினோதி பவத்ததி, தஸ்மா ஹேதூதி வுச்சதி. யஸ்மா தம் ப²லம் நிதே³தி ‘ஹந்த³, க³ண்ஹத² ந’ந்தி அப்பேதி விய, தஸ்மா நிதா³னந்தி வுச்சதி. ஸம்ப⁴வத³ஸ்ஸாவீதிஆதீ³னி பஞ்ச பதா³னி ஹேட்டா² த³ஸ்ஸிதனயானி ஏவ. யஸ்மா தம் படிச்ச ஏதி பவத்ததி, தஞ்ச ப²லம் ததோ ஸமுதே³தி உப்பஜ்ஜதி, தஸ்மா பச்சயோதி ச ஸமுத³யோதி ச வுச்சதி.

யா வா பனஞ்ஞாபி காசி ஸுக³தியோதி சதுஅபாயவினிமுத்தகா உத்தரமாதாத³யோ அப்பேஸக்கா² கபணமனுஸ்ஸா ச து³ல்லப⁴கா⁴ஸச்சா²த³னா து³க்க²பீளிதா வேதி³தப்³பா³. யா வா பனஞ்ஞாபி காசி து³க்³க³தியோதி யமராஜனாக³ஸுபண்ணபேதமஹித்³தி⁴காத³யோ பச்சேதப்³பா³. அத்தபா⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தியாதி தீஸு டா²னேஸு படிஸந்தி⁴வஸேன அத்தபா⁴வபடிலாப⁴த்தா²ய. ஜானாதீதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணேன ஜானாதி. பஸ்ஸதீதி ஸமந்தசக்கு²னா பஸ்ஸதி.

அகுஸலாதி அகோஸல்லஸம்பூ⁴தா. அகுஸலம் ப⁴ஜந்தீதி அகுஸலபா⁴கி³யா. அகுஸலபக்கே² ப⁴வாதி அகுஸலபக்கி²கா. ஸப்³பே³ தே அவிஜ்ஜா மூலம் காரணம் ஏதேஸந்தி அவிஜ்ஜாமூலகா. அவிஜ்ஜாய ஸமோஸரந்தி ஸம்மா ஓஸரந்தி க³ச்ச²ந்தீதி அவிஜ்ஜாஸமோஸரணா. அவிஜ்ஜாஸமுக்³கா⁴தாதி அரஹத்தமக்³கே³ன அவிஜ்ஜாய ஹதாய. ஸப்³பே³ தே ஸமுக்³கா⁴தம் க³ச்ச²ந்தீதி வுத்தப்பகாரா அகுஸலத⁴ம்மா, தே ஸப்³பே³ ஹதபா⁴வம் பாபுணந்தி.

அப்பமாத³மூலகாதி ஸதிஅவிப்பவாஸோ அப்பமாதோ³ மூலம் காரணம் ஏதேஸந்தி அப்பமாத³மூலகா. அப்பமாதே³ஸு ஸம்மா ஓஸரந்தி க³ச்ச²ந்தீதி அப்பமாத³ஸமோஸரணா. அப்பமாதோ³ தேஸம் த⁴ம்மானம் அக்³க³மக்கா²யதீதி ஸயம் காமாவசரோபி ஸமானோ சதுபூ⁴மகத⁴ம்மானம் பதிட்டா²பா⁴வேன அக்³கோ³ நாம ஜாதோ.

அலமத்தோதி ஸமத்த²சித்தோ. மயா புச்சி²தந்தி மயா புட்ட²ம். வஹஸ்ஸேதம் பா⁴ரந்தி ஏதம் ஆப⁴தபா⁴ரம் வஹஸ்ஸு. யே கேசி இஸிபப்³ப³ஜ்ஜம் பப்³ப³ஜிதா. ‘‘இஸிபப்³ப³ஜ்ஜா பப்³ப³ஜிதா’’திபி பாடோ².

ஆஜீவகஸாவகானம் ஆஜீவகா தே³வதாதி யே ஆஜீவகவசனம் ஸுணந்தி ஸுஸ்ஸுஸந்தி, தே ஆஜீவகஸாவகா, தேஸம் ஆஜீவகஸாவகானம். ஆஜீவகா ச தேஸம் தே³ய்யத⁴ம்மம் படிக்³க³ண்ஹந்தி, தே ஏவ ஆஜீவகா தே³வதா. ஏவம் ஸப்³ப³த்த². யே யேஸம் த³க்கி²ணேய்யாதி யே ஆஜீவகாத³யோ தி³ஸாபரியோஸானா யேஸம் க²த்தியாதீ³னம் தே³ய்யத⁴ம்மானுச்ச²விகா. தே தேஸம் தே³வதாதி தே ஆஜீவகாத³யோ தேஸம் க²த்தியாதீ³னம் தே³வதா.

யேபி யஞ்ஞம் ஏஸந்தீதி தே³ய்யத⁴ம்மம் இச்ச²ந்தி. க³வேஸந்தீதி ஓலோகேந்தி. பரியேஸந்தீதி உப்பாதே³ந்தி. யஞ்ஞா வா ஏதே புதூ²தி யஞ்ஞா ஏவ வா ஏதே புது²கா. யஞ்ஞயாஜகா வா ஏதே புதூ²தி தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ யாஜனகா ஏவ வா ஏதே புது²கா. த³க்கி²ணேய்யா வா ஏதே புதூ²தி தே³ய்யத⁴ம்மானுச்ச²விகா ஏவ வா ஏதே புது²கா. தே வித்தா²ரதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘கத²ம் யஞ்ஞா வா ஏதே புதூ²’’திஆதி³னா நயேன வித்தா²ரேன த³ஸ்ஸேதி.

13. ஆஸீஸமானாதி ரூபாதீ³னி பத்த²யமானா. இத்த²த்தந்தி இத்த²பா⁴வஞ்ச பத்த²யமானா, மனுஸ்ஸாதி³பா⁴வம் இச்ச²ந்தாதி வுத்தம் ஹோதி. ஜரம் ஸிதாதி ஜரம் நிஸ்ஸிதா. ஜராமுகே²ன சேத்த² ஸப்³ப³ம் வட்டது³க்க²ம் வுத்தம். தேன வட்டது³க்க²னிஸ்ஸிதா ததோ அபரிமுச்சமானாயேவ கப்பயிம்ஸூதி தீ³பேதி.

ரூபபடிலாப⁴ம் ஆஸீஸமானாதி வண்ணாயதனஸம்பத்திலாப⁴ம் பத்த²யமானா. ஸத்³தா³தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. க²த்தியமஹாஸாலகுலே அத்தபா⁴வபடிலாப⁴ந்தி ஸாரப்பத்தே க²த்தியானம் மஹாஸாலகுலே அத்தபா⁴வலாப⁴ம் படிஸந்தி⁴ம் பத்த²யமானா. ப்³ராஹ்மணமஹாஸாலகுலாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ப்³ரஹ்மகாயிகேஸு தே³வேஸூதி ஏத்த² புப்³ப³ப⁴வம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ஏத்தா²தி க²த்தியகுலாதீ³ஸு.

ஜரானிஸ்ஸிதாதி ஜரம் அஸ்ஸிதா. ப்³யாதி⁴னிஸ்ஸிதாதிஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஏதேஹி ஸப்³ப³ம் வட்டது³க்க²ம் பரியாதி³யித்வா த³ஸ்ஸிதம் ஹோதி.

14. கச்சிஸு தே ப⁴க³வா யஞ்ஞபதே² அப்பமத்தா, அதாரு ஜாதிஞ்ச ஜரஞ்ச மாரிஸாதி ஏத்த² யஞ்ஞோ ஏவ யஞ்ஞபதோ². இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – கச்சி தே யஞ்ஞே அப்பமத்தா ஹுத்வா யஞ்ஞம் கப்பயந்தா வட்டது³க்க²முத்தரிம்ஸூதி.

யேபி யஞ்ஞம் தே³ந்தி யஜந்தீதி தே³ய்யத⁴ம்மதா³னவஸேன யஜந்தி. பரிச்சஜந்தீதி விஸ்ஸஜ்ஜேந்தி.

15. ஆஸீஸந்தீதி ரூபபடிலாபா⁴த³யோ பத்தே²ந்தி. தோ²மயந்தீதி ‘‘ஸுசிம் தி³ன்ன’’ந்திஆதி³னா நயேன யஞ்ஞாதீ³னி பஸம்ஸந்தி. அபி⁴ஜப்பந்தீதி ரூபாதி³படிலாபா⁴ய வாசம் கீ³ரந்தி. ஜுஹந்தீதி தே³ந்தி. காமாபி⁴ஜப்பந்தி படிச்ச லாப⁴ந்தி ரூபாதி³லாப⁴ம் படிச்ச புனப்புனம் காமே ஏவ அபி⁴ஜப்பந்தி, ‘‘அஹோ வத அம்ஹாகம்பி ஸிய்யு’’ந்தி வத³ந்தி, தண்ஹஞ்ச தத்த² வட்³டே⁴ந்தீதி வுத்தம் ஹோதி. யாஜயோகா³தி யாகா³தி⁴முத்தா. ப⁴வராக³ரத்தாதி ஏவமிமேஹி ஆஸீஸனாதீ³ஹி ப⁴வராகே³னேவ ரத்தா, ப⁴வராக³ரத்தா வா ஹுத்வா ஏதானி ஆஸீஸனாதீ³னி கரோந்தா நாதரிம்ஸு ஜாதிஆதி³வட்டது³க்க²ம் ந உத்தரிம்ஸு.

யஞ்ஞம் வா தோ²மேந்தீதி தா³னம் வா வண்ணேந்தி. ப²லம் வாதி ரூபாதி³படிலாப⁴ம். த³க்கி²ணேய்யே வாதி ஜாதிஸம்பன்னாதீ³ஸு. ஸுசிம் தி³ன்னந்தி ஸுசிம் கத்வா தி³ன்னம். மனாபந்தி மனவட்³ட⁴னகம். பணீதந்தி ஓஜவந்தம். காலேனாதி தத்த² தத்த² ஸம்பத்தகாலே. கப்பியந்தி அகப்பியம் வஜ்ஜேத்வா தி³ன்னம். அனவஜ்ஜந்தி நித்³தோ³ஸம். அபி⁴ண்ஹந்தி புனப்புனம். த³த³ம் சித்தம் பஸாதி³தந்தி த³த³தோ முஞ்சனசித்தம் பஸாதி³தந்தி. தோ²மேந்தி கித்தேந்தீதி கு³ணம் பாகடம் கரோந்தி. வண்ணேந்தீதி வண்ணம் ப⁴ணந்தி. பஸம்ஸந்தீதி பஸாத³ம் பாபேந்தி.

இதோ நிதா³னந்தி இதோ மனுஸ்ஸலோகதோ தி³ன்னகாரணா. அஜ்ஜா²யகாதி மந்தே பரிவத்தேந்தா. மந்தத⁴ராதி மந்தே தா⁴ரேந்தா. திண்ணம் வேதா³னந்தி இருவேத³யஜுவேத³ஸாமவேதா³னம். ஓட்ட²பஹடகரணவஸேன பாரம் க³தாதி பாரகூ³. ஸஹ நிக⁴ண்டு³னா ச கேடுபே⁴ன ச ஸனிக⁴ண்டு³கேடுபா⁴னம். நிக⁴ண்டூ³தி நிக⁴ண்டு³ருக்கா²தீ³னம் வேவசனப்பகாஸகம் ஸத்த²ம். கேடுப⁴ந்தி கிரியாகப்பவிகப்போ கவீனம் உபகாராவஹம் ஸத்த²ம். ஸஹ அக்க²ரப்பபே⁴தே³ன ஸாக்க²ரப்பபே⁴தா³னம். அக்க²ரப்பபே⁴தோ³தி ஸிக்கா² ச நிருத்தி ச. இதிஹாஸபஞ்சமானந்தி ஆத²ப்³ப³ணவேத³ம் சதுத்த²ம் கத்வா ‘‘இதிஹ ஆஸ, இதிஹ ஆஸா’’தி ஈதி³ஸவசனபடிஸம்யுத்தபுராணகதா²ஸங்கா²தோ இதிஹாஸோ பஞ்சமோ ஏதேஸந்தி இதிஹாஸபஞ்சமா, தேஸம் இதிஹாஸபஞ்சமானம் வேதா³னம்.

பத³ம் தத³வஸேஸஞ்ச ப்³யாகரணம் அதி⁴யந்தி, வேதே³ந்தி வாதி பத³கா வேய்யாகரணா. லோகாயதம் வுச்சதி விதண்ட³வாத³ஸத்த²ம். மஹாபுரிஸலக்க²ணந்தி மஹாபுரிஸானம் பு³த்³தா⁴தீ³னம் லக்க²ணதீ³பகம் த்³வாத³ஸஸஹஸ்ஸக³ந்த²ப்பமாணம் ஸத்த²ம். யத்த² ஸோளஸஸஹஸ்ஸகா³தா²பத³பரிமாணா பு³த்³த⁴மந்தா நாம அஹேஸும். யேஸம் வஸேன ‘‘இமினா லக்க²ணேன ஸமன்னாக³தா பு³த்³தா⁴ நாம ஹோந்தி, இமினா பச்சேகபு³த்³தா⁴, அக்³க³ஸாவகா, அஸீதிமஹாஸாவகா (தே²ரகா³. அட்ட². 2.1288), பு³த்³த⁴மாதா, பு³த்³த⁴பிதா, அக்³கு³பட்டா²கோ, அக்³கு³பட்டா²யிகா, ராஜா சக்கவத்தீ’’தி அயம் விஸேஸோ ஞாயதி. அனவயாதி இமேஸு லோகாயதமஹாபுரிஸலக்க²ணேஸு அனூனா பரிபூரகாரினோ, அவயா ந ஹோந்தீதி வுத்தம் ஹோதி. அவயா நாம யே தானி அத்த²தோ ச க³ந்த²தோ ச ஸந்தா⁴ரேதும் ந ஸக்கோந்தி. வீதராகா³தி பஹீனராகா³. ஏதேன அரஹத்தப²லட்டா² வுத்தா. ராக³வினயாய வா படிபன்னாதி ஏதேன அரஹத்தமக்³க³ட்டா². வீததோ³ஸாதி அனாகா³மிப²லட்டா². தோ³ஸவினயாய வா படிபன்னாதி ஏதேன அனாகா³மிமக்³க³ட்டா². வீதமோஹாதி அரஹத்தப²லட்டா². மோஹவினயாய வா படிபன்னாதி அரஹத்தமக்³க³ட்டா². ஸீலஸமாதி⁴பஞ்ஞாவிமுத்திஸம்பன்னாதி ஏதேஹி சதூஹி லோகியலோகுத்தரமிஸ்ஸகேஹி ஸீலாதீ³ஹி ஸம்பன்னா. விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பன்னாதி ஏதேன பச்சவேக்க²ணஞாணஸம்பன்னா வுத்தாதி ஞாதப்³ப³ம், தஞ்ச கோ² லோகியமேவ. அபி⁴ஜப்பந்தீதி பத்தே²ந்தி. ஜப்பந்தீதி பச்சாஸீஸந்தி. பஜப்பந்தீதி அதீவ பச்சாஸீஸந்தி. யாஜயோகே³ஸு யுத்தாதி அனுயோகே³ தே³ய்யத⁴ம்மே தி³ய்யமானே அபி⁴யோக³வஸேன யுத்தா.

16. அத² கோ சரஹீதி அத² இதா³னி கோ அஞ்ஞோ அதாரி.

17. ஸங்கா²யாதி ஞாணேன வீமம்ஸித்வா. பரோபரானீதி பரானி ச ஓபரானி ச, பரத்தபா⁴வஸகத்தபா⁴வாதீ³னி பரானி ச ஓபரானி சாதி வுத்தம் ஹோதி. விதூ⁴மோதி காயது³ச்சரிதாதி³தூ⁴மவிரஹிதோ. அனீகோ⁴தி ராகா³தி³ஈக⁴விரஹிதோ. அதாரி ஸோதி ஸோ ஏவரூபோ அரஹா ஜாதிஜரம் அதாரி.

ஸகரூபாதி அத்தனோ ரூபா. பரரூபாதி பரேஸம் ரூபா. காயது³ச்சரிதம் விதூ⁴மிதந்தி திவித⁴காயது³ச்சரிதம் விதூ⁴மம் கதம். வித⁴மிதந்தி நாஸிதம்.

மானோ ஹி தே, ப்³ராஹ்மண, கா²ரிபா⁴ரோதி யதா² கா²ரிபா⁴ரோ க²ந்தே⁴ன வய்ஹமானோ உபரிட்டி²தோபி அக்கந்தக்கந்தட்டா²னம் பத²வியா ஸத்³தி⁴ம் ப²ஸ்ஸேதி விய, ஏவம் ஜாதிகோ³த்தகுலாதீ³னி மானவத்தூ²னி நிஸ்ஸாய உஸ்ஸாபிதோ மானோ, தத்த² தத்த² இஸ்ஸம் உப்பாதே³ந்தோ சதூஸு அபாயேஸு ஸம்ஸீதா³பேதி. தேனாஹ – ‘‘மானோ ஹி தே, ப்³ராஹ்மண, கா²ரிபா⁴ரோ’’தி. கோதோ⁴ தூ⁴மோதி தவ ஞாணக்³கி³ஸ்ஸ உபக்கிலேஸட்டே²ன கோதோ⁴ தூ⁴மோ. தேன ஹி தே உபக்கிலிட்டோ² ஞாணக்³கி³ ந விரோசதி. ப⁴ஸ்மனி மோஸவஜ்ஜந்தி நிரோஜட்டே²ன முஸாவாதோ³ சா²ரிகா நாம. யதா² ஹி சா²ரிகாய படிச்ச²ன்னோ அக்³கி³ ந ஜோததி, ஏவம் தே முஸாவாதே³ன படிச்ச²ன்னம் ஞாணந்தி த³ஸ்ஸேதி. ஜிவ்ஹா ஸுஜாதி யதா² துய்ஹம் ஸுவண்ணரஜதலோஹகட்ட²மத்திகாஸு அஞ்ஞதரமயா யாக³யஜனத்தா²ய ஸுஜா ஹோதி, ஏவம் மய்ஹம் த⁴ம்மயாக³யஜனத்தா²ய பஹுதஜிவ்ஹா ஸுஜாதி வத³தி. யதா² துய்ஹம் நதீ³தீரே யஜனட்டா²னம், ஏவம் த⁴ம்மயாக³யஜனட்டா²னட்டே²ன ஹத³யம் ஜோதிட்டா²னம். அத்தாதி சித்தம்.

ஜாதீதி ஜாயனகவஸேன ஜாதி. இத³மேத்த² ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஸஞ்ஜாயனவஸேன ஸஞ்ஜாதி, உபஸக்³கே³ன பத³ம் வட்³டி⁴தம். ஓக்கமனவஸேன ஓக்கந்தி. ஜாயனட்டே²ன வா ஜாதி. ஸா அபரிபுண்ணாயதனவஸேன யுத்தா. ஸஞ்ஜாயனட்டே²ன ஸஞ்ஜாதி. ஸா பரிபுண்ணாயதனவஸேன யுத்தா. ஓக்கமனட்டே²ன ஓக்கந்தி. ஸா அண்ட³ஜஜலாபு³ஜவஸேன யுத்தா. தே ஹி அண்ட³கோஸஞ்ச வத்தி²கோஸஞ்ச ஓக்கமந்தி பவிஸந்தி ஓக்கமந்தா பவிஸந்தா விய படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹந்தி. அபி⁴னிப்³ப³த்தனட்டே²ன அபி⁴னிப்³ப³த்தி. ஸா ஸம்ஸேத³ஜஓபபாதிகவஸேன யுத்தா. தே ஹி பாகடா ஏவ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தந்தி. அயம் தாவ ஸம்முதிகதா².

இதா³னி பரமத்த²கதா² ஹோதி. க²ந்தா⁴ ஏவ ஹி பரமத்த²தோ பாதுப⁴வந்தி, ந ஸத்தா. தத்த² ச க²ந்தா⁴னந்தி ஏகவோகாரப⁴வே ஏகஸ்ஸ, சதுவோகாரப⁴வே சதுன்னம், பஞ்சவோகாரப⁴வே பஞ்சன்னம்பி க³ஹணம் வேதி³தப்³ப³ம். பாதுபா⁴வோதி உப்பத்தி. ஆயதனானந்தி ஏத்த² தத்ர தத்ர உபபஜ்ஜமானாயதனானம் ஸங்க³ஹோ வேதி³தப்³போ³. படிலாபோ⁴தி ஸந்ததியா பாதுபா⁴வோயேவ. பாதுப⁴வந்தானேவ ஹி தானி படிலத்³தா⁴னி நாம ஹோந்தி. ஸா பனேஸா தத்த² தத்த² ப⁴வே பட²மாபி⁴னிப்³ப³த்திலக்க²ணா ஜாதி, நிய்யாதனரஸா, அதீதப⁴வதோ இத⁴ உம்முஜ்ஜனபச்சுபட்டா²னா, ப²லவஸேன து³க்க²விசித்ததாபச்சுபட்டா²னா வா.

ஜராதி ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஜீரணதாதி ஆகாரபா⁴வனித்³தே³ஸோ. க²ண்டி³ச்சந்திஆத³யோ தயோ காலாதிக்கமே கிச்சனித்³தே³ஸா, பச்சி²மா த்³வே பகதினித்³தே³ஸா. அயஞ்ஹி ஜராதி இமினா பதே³ன ஸபா⁴வதோ தீ³பிதா. தேனஸ்ஸா இத³ம் ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஜீரணதாதி இமினா ஆகாரதோ, தேனஸ்ஸாயம் ஆகாரனித்³தே³ஸோ. க²ண்டி³ச்சந்தி இமினா காலாதிக்கமே த³ந்தனகா²னம் க²ண்டி³தபா⁴வகரணகிச்சதோ. பாலிச்சந்தி இமினா கேஸலோமானம் பலிதபா⁴வகரணகிச்சதோ. வலித்தசதாதி இமினா மம்ஸம் மிலாபேத்வா தசே வலிபா⁴வகரணகிச்சதோ. தேனஸ்ஸா இமே க²ண்டி³ச்சந்திஆத³யோ தயோ காலாதிக்கமே கிச்சனித்³தே³ஸா. தேஹி இமேஸம் விகாரானம் த³ஸ்ஸனவஸேன பாகடீபூ⁴தா பாகடஜரா த³ஸ்ஸிதா. யதே²வ ஹி உத³கஸ்ஸ வா வாதஸ்ஸ வா அக்³கி³னோ வா திணருக்கா²தீ³னம் ஸம்ப⁴க்³க³பலிப⁴க்³க³தாய வா ஜா²மதாய வா க³தமக்³கோ³ பாகடோ ஹோதி, ந ச ஸோ க³தமக்³கோ³ தானேவ உத³காதீ³னி, ஏவமேவ ஜராய த³ந்தாதீ³னம் க²ண்டி³ச்சாதி³வஸேன க³தமக்³கோ³ பாகடோ, சக்கு²ம் உம்மீலேத்வாபி க³ய்ஹதி, ந ச க²ண்டி³ச்சாதீ³னேவ ஜரா. ந ஹி ஜரா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா ஹோதி.

ஆயுனோ ஸம்ஹானி இந்த்³ரியானம் பரிபாகோதி இமேஹி பன பதே³ஹி காலாதிக்கமேயேவ அபி⁴ப்³யத்தாய ஆயுக்க²யசக்கா²தி³இந்த்³ரியபரிபாகஸங்கா²தாய பகதியா தீ³பிதா, தேனஸ்ஸிமே பச்சி²மா த்³வே பகதினித்³தே³ஸாதி வேதி³தப்³பா³. தத்த² யஸ்மா ஜரம் பத்தஸ்ஸ ஆயு ஹாயதி, தஸ்மா ஜரா ‘‘ஆயுனோ ஸம்ஹானீ’’தி ப²லூபசாரேன வுத்தா. யஸ்மா ச த³ஹரகாலே ஸுப்பஸன்னானி ஸுகு²மம்பி அத்தனோ விஸயம் ஸுகே²னேவ க³ண்ஹனஸமத்தா²னி சக்கா²தீ³னி இந்த்³ரியானி ஜரம் பத்தஸ்ஸ பரிபக்கானி ஆலுளிதானி அவிஸதா³னி, ஓளாரிகம்பி அத்தனோ விஸயம் க³ஹேதும் அஸமத்தா²னி ஹோந்தி. தஸ்மா ‘‘இந்த்³ரியானம் பரிபாகோ’’தி ப²லூபசாரேனேவ வுத்தா.

ஸா பனேஸா ஏவம் நித்³தி³ட்டா² ஸப்³பா³பி ஜரா பாகடா படிச்ச²ன்னாதி து³விதா⁴ ஹோதி. தத்த² த³ந்தாதீ³ஸு க²ண்டா³தி³பா⁴வத³ஸ்ஸனதோ ரூபத⁴ம்மேஸு ஜரா பாகடஜரா நாம. அரூபத⁴ம்மேஸு பன ஜரா தாதி³ஸஸ்ஸ விகாரஸ்ஸ அத³ஸ்ஸனதோ படிச்ச²ன்னஜரா நாம. தத்த² ய்வாயம் க²ண்டா³தி³பா⁴வோ தி³ஸ்ஸதி, ஸோ தாதி³ஸானம் த³ந்தாதீ³னம் ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா வண்ணோயேவ. தஞ்ச சக்கு²னா தி³ஸ்வா மனோத்³வாரேன சிந்தேத்வா ‘‘இமே த³ந்தா ஜராய பஹடா’’தி ஜரம் ஜானாதி. உத³கட்டா²னே ப³த்³தா⁴னி கோ³ஸிங்கா³தீ³னி ஓலோகேத்வா ஹேட்டா² உத³கஸ்ஸ அத்தி²பா⁴வஜானனம் விய.

புன அவீசி ஸவீசீதி ஏவம்பி அயம் ஜரா து³விதா⁴ ஹோதி. தத்த² மணிகனகரஜதபவாளசந்த³ஸூரியாதீ³னம் மந்த³த³ஸகாதீ³ஸு பாணீனம் விய ச புப்ப²ப²லபல்லவாதீ³ஸு அபாணீனம் விய ச அந்தரந்தரா வண்ணவிஸேஸாதீ³னம் து³ப்³பி³ஞ்ஞேய்யத்தா ஜரா அவீசிஜரா நாம, நிரந்தரஜராதி அத்தோ². ததோ அஞ்ஞேஸு பன யதா²வுத்தேஸு அந்தரந்தரா வண்ணவிஸேஸாதீ³னம் ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா ஜரா ஸவீசிஜரா நாம.

தத்த² ஸவீசிஜரா உபாதி³ன்னகஅனுபாதி³ன்னகவஸேன ஏவம் தீ³பேதப்³பா³ – த³ஹரகுமாரகானஞ்ஹி பட²மமேவ கீ²ரத³ந்தா நாம உட்ட²ஹந்தி, ந தே தி²ரா. தேஸு பன பதிதேஸு புன த³ந்தா உட்ட²ஹந்தி, தே பட²மமேவ ஸேதா ஹோந்தி, ஜராவாதேன பன பஹடகாலே காளகா ஹோந்தி. கேஸா பன பட²மமேவ தம்பா³பி ஹோந்தி காளகாபி ஸேதகாபி. ச²வி பன ஸலோஹிதகா ஹோதி. வட்³ட⁴ந்தானம் வட்³ட⁴ந்தானம் ஓதா³தானம் ஓதா³தபா⁴வோ, காளகானம் காளகபா⁴வோ பஞ்ஞாயதி. ஜராவாதேன பஹடகாலே ச வலிம் க³ண்ஹாதி. ஸப்³ப³ம்பி ஸஸ்ஸம் வபிதகாலே ஸேதம் ஹோதி, பச்சா² நீலம். ஜராவாதேன பன பஹடகாலே பண்ட³ரம் ஹோதி. அம்ப³ங்குரேனாபி தீ³பேதும் வட்டதி ஏவ. ஸா பனேஸா க²ந்த⁴பரிபாகலக்க²ணா ஜரா, மரணூபனயனரஸா, யோப்³ப³னவினாஸபச்சுபட்டா²னா. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² பாகடமேவ. ஏவம் ப⁴க³வா இத³ம்பி ஸுத்தம் அரஹத்தனிகூடேனேவ தே³ஸேஸி, தே³ஸனாபரியோஸானே அயம்பி ப்³ராஹ்மணோ அரஹத்தே பதிட்டா²ஸி ஸத்³தி⁴ம் அந்தேவாஸிகஸஹஸ்ஸேன. அஞ்ஞேஸஞ்ச அனேகஸஹஸ்ஸானம் த⁴ம்மசக்கு²ம் உத³பாதி³. ஸேஸம் வுத்தஸதி³ஸமேவ.

ஸத்³த⁴ம்மப்பஜ்ஜோதிகாய சூளனித்³தே³ஸ-அட்ட²கதா²ய

புண்ணகமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

4. மேத்தகூ³மாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

18. சதுத்தே² மேத்தகூ³ஸுத்தே – மஞ்ஞாமி தம் வேத³கூ³ பா⁴விதத்தந்தி ‘‘அயம் வேத³கூ³’’தி ச ‘‘பா⁴விதத்தோ’’தி ச ஏவம் தம் மஞ்ஞாமி.

அபரித்தோதி ந அப்போ. மஹந்தோதி ந கு²த்³த³கோ. க³ம்பீ⁴ரோதி ந உத்தானோ. அப்பமேய்யோதி மினிதும் ந ஸக்குணேய்யோ. து³ப்பரியோகா³ள்ஹோதி அவகா³ஹிதும் ஓதரிதும் து³க்கோ². ப³ஹுரதனோ ஸாக³ரூபமோதி ப³ஹூனம் த⁴ம்மரதனானம் ஆகரத்தா அனேகவித⁴ரதனஸம்பன்னோ மஹாஸமுத்³தோ³ விய ப³ஹுரதனோ ஸாக³ரஸதி³ஸோ.

ந மங்கு ஹோதீதி ந விகுணிதமுகோ² ஹோதி. அப்பதிட்டி²தசித்தோதி தோ³ஸவஸேன ந க⁴னீபூ⁴தசித்தோ. அலீனமனஸோதி ந ஸங்குசிதசித்தோ. அப்³யாபன்னசேதஸோதி ந பூதிசித்தோ.

தி³ட்டே² தி³ட்ட²மத்தோதி சக்கு²விஸயே ரூபாரம்மணே தி³ட்ட²மத்தோயேவ தம் ஆரம்மணம் ப⁴விஸ்ஸதி, கத்தா வா காரேதா வா நத்தி². யம் சக்கு²னா தி³ட்ட²ம் வண்ணாயதனமேவ. ஸுதாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. அபி ச தி³ட்டே²தி த³ஸ்ஸனயோகே³ன வண்ணாயதனம், ஸவனயோகே³ன ஸத்³தா³யதனம், முதயோகே³ன கா⁴னஜிவ்ஹாகாயாயதனானி த³ஸ்ஸேதி. கா⁴னஸ்ஸ க³ந்தா⁴யதனம், ஜிவ்ஹாய ரஸாயதனம், காயஸ்ஸ பத²வீ தேஜோ வாயூதி போ²ட்ட²ப்³பா³யதனம், விஞ்ஞாதயோகே³ன த⁴ம்மாயதனம் த³ஸ்ஸேதி. தி³ட்டே² அனூபயோதி சக்கு²விஞ்ஞாணேன தி³ட்டே² ராகூ³பயவிரஹிதோ. அனபாயோதி கோத⁴விரஹிதோ அப்படிகோ⁴. அனிஸ்ஸிதோதி தண்ஹாய அனல்லீனோ. அப்படிப³த்³தோ⁴தி மானேன ந ப³த்³தோ⁴. விப்பமுத்தோதி ஸப்³பா³ரம்மணதோ முத்தோ. விஸஞ்ஞுத்தோதி கிலேஸேஹி வியுத்தோ ஹுத்வா டி²தோ.

ஸம்விஜ்ஜதி ப⁴க³வதோ சக்கூ²தி பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ பகதிமம்ஸசக்கு² உபலப்³ப⁴தி. பஸ்ஸதீதி த³க்க²தி ஓலோகேதி. சக்கு²னா ரூபந்தி சக்கு²விஞ்ஞாணேன ரூபாரம்மணம். ச²ந்த³ராகோ³தி தண்ஹாச²ந்தோ³.

த³ந்தம் நயந்தி ஸமிதிந்தி உய்யானகீளாமண்ட³லாதீ³ஸு ஹி மஹாஜனமஜ்ஜ²ம் க³ச்ச²ந்தா த³ந்தமேவ கோ³ணம் வா த³ந்தம் அஸ்ஸாஜானீயம் வா யானே யோஜேத்வா நயந்தி. ராஜாதி ததா²ரூபானேவ டா²னானி க³ச்ச²ந்தோ ராஜாபி த³ந்தமேவ அபி⁴ருஹதி. மனுஸ்ஸேஸூதி மனுஸ்ஸேஸுபி சதூஹி அரியமக்³கே³ஹி த³ந்தோ நிப்³பி³ஸேவனோவ ஸேட்டோ². யோதிவாக்யந்தி ஏவரூபம் அதிக்கம்மவசனம் புனப்புனம் வுச்சமானம்பி திதிக்க²தி நப்பதிப்ப²ரதி ந விஹஞ்ஞதி, ஏவரூபோ த³ந்தோ ஸேட்டோ²தி அத்தோ².

அஸ்ஸதராதி வளவாய க³த்³ரபே⁴ன ஜாதா. ஆஜானீயாதி யம் அஸ்ஸத³ம்மஸாரதி² காரணம் காரேதி, தஸ்ஸ கி²ப்பம் ஜானனஸமத்தா². ஸிந்த⁴வாதி ஸிந்த⁴வரட்டே² ஜாதா அஸ்ஸா. மஹானாகா³தி குஞ்ஜரஸங்கா²தா மஹாஹத்தி²னோ. அத்தத³ந்தோதி ஏதே அஸ்ஸதரா வா ஸிந்த⁴வா வா குஞ்ஜரா வா த³ந்தாவ, ந அத³ந்தா. யோ பன சதுமக்³க³ஸங்கா²தேன அத்தனோ த³ந்ததாய அத்தத³ந்தோ நிப்³பி³ஸேவனோ, அயம் ததோபி வரம், ஸப்³பே³ஹிபி ஏதேஹி உத்தரிதரோதி அத்தோ².

ந ஹி ஏதேஹி யானேஹீதி யானி ஏதானி ஹத்தி²யானாதீ³னி உத்தமயானானி, ஏதேஹி யானேஹி கோசி புக்³க³லோ ஸுபினந்தேனபி அக³தபுப்³ப³த்தா ‘‘அக³த’’ந்தி ஸங்கா²தம் நிப்³பா³னதி³ஸம் ததா² ந க³ச்சே²ய்ய. யதா² புப்³ப³பா⁴கே³ இந்த்³ரியத³மேன த³ந்தேன, அபரபா⁴கே³ அரியமக்³க³பா⁴வனாய ஸுத³ந்தேன த³ந்தோ நிப்³பி³ஸேவனோ ஸப்பஞ்ஞோ புக்³க³லோ தம் அக³தபுப்³ப³ம் தி³ஸம் க³ச்ச²தி, த³ந்தபூ⁴மிம் பாபுணாதி, தஸ்மா அத்தத³மனமேவ வரதரந்தி அத்தோ² (த⁴. ப. அட்ட². 2.322; மஹானி. அட்ட². 90).

விதா⁴ஸு ந விகம்பந்தீதி நவவித⁴மானகோட்டா²ஸேஸு ந சலந்தி ந வேதே⁴ந்தி. விப்பமுத்தா புனப்³ப⁴வாதி கம்மகிலேஸதோ ஸமுச்சே²த³விமுத்தியா ஸுட்டு² முத்தா. த³ந்தபூ⁴மிம் அனுப்பத்தாதி அரஹத்தப²லம் பாபுணித்வா டி²தா. தே லோகே விஜிதாவினோதி தே வுத்தப்பகாரா கீ²ணாஸவா ஸத்தலோகே விஜிதவிஜயா நாம (ஸம். நி. அட்ட². 2.3.76; மஹானி. அட்ட². 90).

யஸ்ஸிந்த்³ரியானி பா⁴விதானீதி யஸ்ஸ கீ²ணாஸவஸ்ஸ ஸத்³தா⁴தி³பஞ்சிந்த்³ரியானி அரஹத்தப²லம் பாபேத்வா வட்³டி⁴தானி. அஜ்ஜ²த்தஞ்ச ப³ஹித்³தா⁴ சாதி சக்கா²தி³அஜ்ஜ²த்தாயதனானி ச ரூபாதி³ப³ஹித்³தா⁴யதனானி ச நிப்³பி³ஸேவனானி கதானி. ஸப்³ப³லோகேதி ஸகலதேதா⁴துகே லோகே ச. நிப்³பி³ஜ்ஜ² இமம் பரஞ்ச லோகந்தி இமஞ்ச அத்தபா⁴வம் பரலோகே ச அத்தபா⁴வம் அதிக்கமித்வா டி²தோ கீ²ணாஸவோ. காலம் கங்க²தி பா⁴விதோ ஸ த³ந்தோதி ஸோ கீ²ணாஸவோ சக்கா²தி³தோ த³ந்தோ வட்³டி⁴தசித்தோ மரணகாலம் பத்தே²தி (ஸு. நி. அட்ட². 2.522; மஹானி. அட்ட². 90).

யேஸம் த⁴ம்மானம் ஆதி³தோ ஸமுதா³க³மனம் பஞ்ஞாயதீதி யேஸம் க²ந்தா⁴தி³த⁴ம்மானம் உப்பத்தி பஞ்ஞாயதி. அத்த²ங்க³மதோ நிரோதோ⁴தி அத்த²ங்க³மனவஸேன தேஸம்யேவ அபா⁴வோ பஞ்ஞாயதி. கம்மஸன்னிஸ்ஸிதோ விபாகோதி குஸலாகுஸலகம்மனிஸ்ஸிதோ விபாகோ கம்மம் அமுஞ்சித்வா பவத்தனதோ விபாகோபி கம்மஸன்னிஸ்ஸிதோவ நாம. நாமஸன்னிஸ்ஸிதம் ரூபந்தி ஸப்³ப³ரூபம் நாமம் க³ஹேத்வா பவத்தனதோ நாமஸன்னிஸ்ஸிதம் நாம ஜாதம். ஜாதியா அனுக³தந்தி ஸப்³ப³ம் கம்மாதி³கம் ஜாதியா அனுபவிட்ட²ம். ஜராய அனுஸடந்தி ஜராய பத்த²டம். ப்³யாதி⁴னா அபி⁴பூ⁴தந்தி ப்³யாதி⁴து³க்கே²ன அபி⁴மத்³தி³தம். மரணேன அப்³பா⁴ஹதந்தி மச்சுனா அபி⁴ஹடம் பஹடம். அதாணந்தி புத்தாதீ³ஹிபி தாயனஸ்ஸ அபா⁴வதோ அதாயனம் அனாரக்க²ம் அலப்³ப⁴ணேய்யம் கே²மம் வா. அலேணந்தி அல்லீயிதும் நிஸ்ஸயிதும் அனரஹம், அல்லீனானம்பி ந லேணகிச்சகரணம். அஸரணந்தி நிஸ்ஸிதானம் ந ப⁴யஹாரகம், ந ப⁴யவினாஸகம். அஸரணீபூ⁴தந்தி புரே உப்பத்தியா அத்தனோ அபா⁴வேனேவ அஸரணம், உப்பத்திஸமகாலமேவ அஸரணபூ⁴தந்தி அத்தோ².

19. அபுச்ச²ஸீதி ஏத்த² அ-இதி பத³பூரணமத்தே நிபாதோ, புச்ச²ஸித்வேவ அத்தோ². பவக்கா²மி யதா² பஜானந்தி யதா² பஜானந்தோ ஆசிக்க²தி, ஏவம் ஆசிக்கி²ஸ்ஸாமி. உபதி⁴னிதா³னா பப⁴வந்தி து³க்கா²தி தண்ஹாதி³உபதி⁴னிதா³னா ஜாதிஆதி³து³க்க²விஸேஸா பப⁴வந்தி.

தண்ஹூபதீ⁴தி தண்ஹா ஏவ தண்ஹூபதி⁴. ஸஸ்ஸதுச்சே²த³தி³ட்டி² ஏவ தி³ட்டூ²பதி⁴. ராகா³தி³கிலேஸா ஏவ கிலேஸூபதி⁴. புஞ்ஞாதி³கம்மானி ஏவ கம்மூபதி⁴. திவித⁴து³ச்சரிதானியேவ து³ச்சரிதூபதி⁴. கப³ளீகாராத³யோ ஆஹாரா ஏவ ஆஹாரூபதி⁴. தோ³ஸபடிகோ⁴ ஏவ படிகூ⁴பதி⁴. கம்மஸமுட்டா²னா கம்மேனேவ க³ஹிதா பத²வாத³யோ சதஸ்ஸோ தா⁴துயோவ சதஸ்ஸோ உபாதி³ன்னதா⁴துயோ உபதீ⁴. சக்கா²தி³ச²அஜ்ஜ²த்திகானி ஆயதனானி ஏவ ச² அஜ்ஜ²த்திகானி ஆயதனானி உபதீ⁴. சக்கு²விஞ்ஞாணாதி³ச²விஞ்ஞாணகாயாவ ச² விஞ்ஞாணகாயா உபதீ⁴. ஸப்³ப³ம்பி து³க்க²ம் து³க்க²மனட்டே²னாதி ஸப்³ப³தேபூ⁴மகம் து³க்க²ம் து³ஸ்ஸஹனட்டே²ன உபதி⁴.

20. ஏவம் உபதி⁴னிதா³னதோ பப⁴வந்தேஸு து³க்கே²ஸு – யோ வே அவித்³வாதி கா³தா². தத்த² பஜானந்தி ஸங்கா²ரே அனிச்சாதி³வஸேன ஜானந்தோ. து³க்க²ஸ்ஸ ஜாதிப்பப⁴வானுபஸ்ஸீதி வட்டது³க்க²ஸ்ஸ ஜாதிகாரணம் ‘‘உபதீ⁴’’தி அனுபஸ்ஸந்தோ. இமிஸ்ஸா கா³தா²ய நித்³தே³ஸே வத்தப்³ப³ம் நத்தி².

21. ஸோகபரித்³த³வஞ்சாதி ஸோகஞ்ச பரிதே³வஞ்ச. ததா² ஹி தே விதி³தோ ஏஸ த⁴ம்மோதி யதா² யதா² ஸத்தா ஜானந்தி, ததா² ததா² ஞாபனவஸேன விதி³தோ ஏஸ தயா த⁴ம்மோதி.

தத்த² தரந்தீதி பட²மமக்³கே³ன தி³ட்டோ²க⁴ம் தரந்தி. உத்தரந்தீதி து³தியமக்³கே³ன காமோக⁴ம் தனுகரணவஸேன உக்³க³ந்த்வா தரந்தி. பதரந்தீதி தமேவ நிரவஸேஸப்பஹானவஸேன ததியமக்³கே³ன விஸேஸேன தரந்தி. ஸமதிக்கமந்தீதி ப⁴வோக⁴அவிஜ்ஜோக⁴ப்பஹானவஸேன சதுத்த²மக்³கே³ன ஸம்மா அதிக்கமந்தி. வீதிவத்தந்தீதி ப²லம் பாபுணித்வா திட்ட²ந்தி.

22. கித்தயிஸ்ஸாமி தே த⁴ம்மந்தி நிப்³பா³னத⁴ம்மம் நிப்³பா³னகா³மினிபடிபதா³த⁴ம்மஞ்ச தே தே³ஸயிஸ்ஸாமி. தி³ட்டே² த⁴ம்மேதி தி³ட்டே²வ து³க்கா²தி³த⁴ம்மே, இமஸ்மிம்யேவ வா அத்தபா⁴வே. அனீதிஹந்தி அத்தபச்சக்க²ம். யம் விதி³த்வாதி யம் த⁴ம்மம் ‘‘ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரா அனிச்சா’’திஆதி³னா (த⁴. ப. 277; தே²ரகா³. 676; கதா². 753) நயேன ஸம்மஸந்தோ விதி³த்வா.

தத்த² ஆதி³கல்யாணந்தி ஹித்வாபி அனுத்தரம் விவேகஸுக²ம் த⁴ம்மம் தவ கித்தயிஸ்ஸாமி, தஞ்ச கோ² அப்பம் வா ப³ஹும் வா கித்தயந்தோ ஆதி³கல்யாணாதி³ப்பகாரமேவ கித்தயிஸ்ஸாமி. ஆதி³ம்ஹி கல்யாணம் ப⁴த்³த³கம் அனவஜ்ஜமேவ கத்வா கித்தயிஸ்ஸாமி. மஜ்ஜே²பி. பரியோஸானேபி ப⁴த்³த³கம் அனவஜ்ஜமேவ கத்வா கித்தயிஸ்ஸாமீதி வுத்தம் ஹோதி. யஸ்மிஞ்ஹி ப⁴க³வா ஏககா³த²ம்பி தே³ஸேஸி, ஸா ஸமந்தப⁴த்³த³கத்தா த⁴ம்மஸ்ஸ பட²மபாதே³ன ஆதி³கல்யாணா, து³தியததியபாதே³ஹி மஜ்ஜே²கல்யாணா, பச்சி²மபாதே³ன பரியோஸானகல்யாணா. ஏகானுஸந்தி⁴கம் ஸுத்தம் நிதா³னேன ஆதி³கல்யாணம், நிக³மனேன பரியோஸானகல்யாணம், ஸேஸேன மஜ்ஜே²கல்யாணம். நானானுஸந்தி⁴கம் ஸுத்தம் பட²மானுஸந்தி⁴னா ஆதி³கல்யாணம், பச்சி²மேன பரியோஸானகல்யாணம், ஸேஸேஹி மஜ்ஜே²கல்யாணம்.

அபி ச ஸனிதா³னஉப்பத்தித்தா ஆதி³கல்யாணம், வேனேய்யானம் அனுரூபதோ அத்த²ஸ்ஸ அவிபரீததாய ச ஹேதுதா³ஹரணயுத்ததோ ச மஜ்ஜே²கல்யாணம், ஸோதூனம் ஸத்³தா⁴படிலாப⁴ஜனனேன நிக³மனேன ச பரியோஸானகல்யாணம்.

ஸகலோ ஹி ஸாஸனத⁴ம்மோ அத்தனோ அத்த²பூ⁴தேன ஸீலேன ஆதி³கல்யாணோ, ஸமத²விபஸ்ஸனாமக்³க³ப²லேஹி மஜ்ஜே²கல்யாணோ, நிப்³பா³னேன பரியோஸானகல்யாணோ. ஸீலஸமாதீ⁴ஹி வா ஆதி³கல்யாணோ, விபஸ்ஸனாமக்³கே³ஹி மஜ்ஜே²கல்யாணோ, ப²லனிப்³பா³னேஹி பரியோஸானகல்யாணோ. பு³த்³த⁴ஸுபோ³தி⁴தாய வா ஆதி³கல்யாணோ, த⁴ம்மஸுத⁴ம்மதாய மஜ்ஜே²கல்யாணோ, ஸங்க⁴ஸுப்படிபத்தியா பரியோஸானகல்யாணோ. தம் ஸுத்வா தத²த்தாய படிபன்னேன அதி⁴க³ந்தப்³பா³ய அபி⁴ஸம்போ³தி⁴யா வா ஆதி³கல்யாணோ, பச்சேகபோ³தி⁴யா மஜ்ஜே²கல்யாணோ, ஸாவகபோ³தி⁴யா பரியோஸானகல்யாணோ.

ஸுய்யமானோ சேஸ நீவரணவிக்க²ம்ப⁴னதோ ப⁴வனேனபி கல்யாணமேவ ஆவஹதீதி ஆதி³கல்யாணோ, படிபஜ்ஜியமானோ ஸமத²விபஸ்ஸனாஸுகா²வஹனதோ படிபத்தியாபி கல்யாணமேவ ஆவஹதீதி மஜ்ஜே²கல்யாணோ, ததா²படிபன்னோ (பாரா. அட்ட². 1.1) ச படிபத்திப²லே நிட்டி²தே தாதி³பா⁴வாவஹனதோ படிபத்திப²லேனபி கல்யாணமேவ ஆவஹதீதி பரியோஸானகல்யாணோதி.

யம் பனேஸ ப⁴க³வா த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தோ ஸாஸனப்³ரஹ்மசரியம் மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியஞ்ச பகாஸேதி, நானானயேஹி தீ³பேதி. தம் யதா²னுரூபம் அத்த²ஸம்பத்தியா ஸாத்த²ம். ப்³யஞ்ஜனஸம்பத்தியா ஸப்³யஞ்ஜனம். ஸங்காஸனபகாஸனவிவரணவிப⁴ஜனஉத்தானீகரணபஞ்ஞத்திஅத்த²பத³ஸமாயோக³தோ ஸாத்த²ம். அக்க²ரபத³ப்³யஞ்ஜனாகாரனிருத்தினித்³தே³ஸஸம்பத்தியா ஸப்³யஞ்ஜனம். அத்த²க³ம்பீ⁴ரதாபடிவேத⁴க³ம்பீ⁴ரதாஹி ஸாத்த²ம். த⁴ம்மக³ம்பீ⁴ரதாதே³ஸனாக³ம்பீ⁴ரதாஹி ஸப்³யஞ்ஜனம். அத்த²படிபா⁴னபடிஸம்பி⁴தா³விஸயதோ ஸாத்த²ம். த⁴ம்மனிருத்திபடிஸம்பி⁴தா³விஸயதோ ஸப்³யஞ்ஜனம். பண்டி³தவேத³னீயதோ ஸரிக்க²கஜனப்பஸாத³கந்தி ஸாத்த²ம். ஸத்³தே⁴ய்யதோ லோகியஜனப்பஸாத³கந்தி ஸப்³யஞ்ஜனம். க³ம்பீ⁴ராதி⁴ப்பாயதோ ஸாத்த²ம். உத்தானபத³தோ ஸப்³யஞ்ஜனம். உபனேதப்³ப³ஸ்ஸ அபா⁴வதோ ஸகலபரிபுண்ணபா⁴வேன கேவலபரிபுண்ணம். அபனேதப்³ப³ஸ்ஸ அபா⁴வதோ நித்³தோ³ஸபா⁴வேன பரிஸுத்³த⁴ம்.

அபி ச – படிபத்தியா அதி⁴க³மப்³யத்திதோ ஸாத்த²ம். பரியத்தியா ஆக³மப்³யத்திதோ ஸப்³யஞ்ஜனம். ஸீலாதி³பஞ்சத⁴ம்மக்க²ந்த⁴யுத்ததோ கேவலபரிபுண்ணம். நிருபக்கிலேஸதோ நித்த²ரணத்தா²ய பவத்திதோ லோகாமிஸனிரபேக்க²தோ ச பரிஸுத்³த⁴ம். ஸிக்க²த்தயபரிக்³க³ஹிதத்தா ப்³ரஹ்மபூ⁴தேஹி ஸேட்டே²ஹி சரிதப்³ப³தோ, தேஸஞ்ச சரியபா⁴வதோ ப்³ரஹ்மசரியம் (பாரா. அட்ட². 1.1).

ஏவம் பரியத்தித⁴ம்மம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி லோகுத்தரத⁴ம்மம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னே’’தி ஆஹ. ஸத்ததிம்ஸபோ³தி⁴பக்கி²யத⁴ம்மே த³ஸ்ஸேத்வா நிப்³ப³த்திதலோகுத்தரம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘நிப்³பா³னஞ்சா’’தி ஆஹ. நிப்³பா³னகா³மினிஞ்ச படிபத³ந்தி புப்³ப³பா⁴க³ஸீலஸமாதி⁴விபஸ்ஸனாத⁴ம்மஞ்ச கித்தயிஸ்ஸாமி.

து³க்கே² தி³ட்டே²தி து³க்க²ஸச்சே ஸரஸலக்க²ணேன தி³ட்டே² து³க்க²ஸச்சம் பகாஸேஸ்ஸாமி. ஸமுத³யாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.

23. தஞ்சாஹம் அபி⁴னந்தா³மீதி தம் வுத்தப்பகாரத⁴ம்மஜோதகம் தவ வசனம் அஹம் பத்த²யாமி. த⁴ம்மமுத்தமந்தி தஞ்ச த⁴ம்மமுத்தமம் அபி⁴னந்தா³மி.

தத்த² மஹதோ தமோகாயஸ்ஸ பதா³லனந்தி மஹதோ அவிஜ்ஜாராஸிஸ்ஸ சே²த³னம். அனிச்சலக்க²ணவஸேன ஏஸீ. து³க்க²லக்க²ணவஸேன க³வேஸீ. அனத்தலக்க²ணவஸேன ஸமந்ததோ பரியேஸீ. மஹதோ விபல்லாஸஸ்ஸ பபே⁴த³னந்தி மஹந்தஸ்ஸ அஸுபே⁴ ஸுப⁴ந்திஆதி³த்³வாத³ஸவித⁴ஸ்ஸ விபல்லாஸஸ்ஸ பே⁴த³னம். மஹதோ தண்ஹாஸல்லஸ்ஸ அப்³ப³ஹனந்தி மஹந்தஸ்ஸ அந்தோதுத³னட்டே²ன தண்ஹாகண்டகஸ்ஸ லுஞ்சனம். தி³ட்டி²ஸங்கா⁴டஸ்ஸ வினிவேட²னந்தி தி³ட்டி²யேவ அப்³போ³ச்சி²ன்னப்பவத்திதோ ஸங்க⁴டிதட்டே²ன ஸங்கா⁴டோ, தஸ்ஸ தி³ட்டி²ஸங்கா⁴டஸ்ஸ நிவத்தனம். மானத⁴ஜஸ்ஸ பாதனந்தி உஸ்ஸிதட்டே²ன உன்னதிலக்க²ணஸ்ஸ மானத்³த⁴ஜஸ்ஸ பாதனம். அபி⁴ஸங்கா²ரஸ்ஸ வூபஸமந்தி புஞ்ஞாதி³அபி⁴ஸங்கா²ரஸ்ஸ உபஸமனம். ஓக⁴ஸ்ஸ நித்த²ரணந்தி வட்டே ஓஸீதா³பனஸ்ஸ காமோகா⁴தி³ஓக⁴ஸ்ஸ நித்த²ரணம் நிக்க²மனம். பா⁴ரஸ்ஸ நிக்கே²பனந்தி ரூபாதி³பஞ்சக்க²ந்த⁴பா⁴ரஸ்ஸ கி²பனம் ச²ட்³ட³னம். ஸம்ஸாரவட்டஸ்ஸ உபச்சே²த³ந்தி க²ந்தா⁴தி³படிபாடிஸம்ஸாரவட்டஸ்ஸ ஹேதுனஸ்ஸனேன உச்சி²ஜ்ஜனம். ஸந்தாபஸ்ஸ நிப்³பா³பனந்தி கிலேஸஸந்தாபஸ்ஸ நிப்³பு³திம். பரிளாஹஸ்ஸ படிபஸ்ஸத்³த⁴ந்தி கிலேஸபரிளாஹஸ்ஸ வூபஸமம் படிபஸ்ஸம்ப⁴னம். த⁴ம்மத⁴ஜஸ்ஸ உஸ்ஸாபனந்தி நவவித⁴லோகுத்தரத⁴ம்மஸ்ஸ உஸ்ஸாபேத்வா ட²பனம். பரமத்த²ம் அமதம் நிப்³பா³னந்தி உத்தமட்டே²ன பரமத்த²ம். நத்தி² ஏதஸ்ஸ மரணஸங்கா²தம் மதந்தி அமதம். கிலேஸவிஸபடிபக்க²த்தா அக³த³ந்திபி அமதம். ஸம்ஸாரது³க்க²படிபக்க²பூ⁴தத்தா நிப்³பு³தந்தி நிப்³பா³னம். நத்தே²த்த² தண்ஹாஸங்கா²தம் வானந்திபி நிப்³பா³னம்.

மஹேஸக்கே²ஹி ஸத்தேஹீதி மஹானுபா⁴வேஹி ஸக்காதீ³ஹி ஸத்தேஹி. பரியேஸிதோதி பரியிட்டோ². கஹம் தே³வதே³வோதி தே³வானம் அதிதே³வோ குஹிம். கஹம் நராஸபோ⁴தி உத்தமபுரிஸோ.

24. உத்³த⁴ம் அதோ⁴ திரியஞ்சாபி மஜ்ஜே²தி ஏத்த² உத்³த⁴ந்தி அனாக³தத்³தா⁴ வுச்சதி. அதோ⁴தி அதீதத்³தா⁴. திரியஞ்சாபி மஜ்ஜே²தி பச்சுப்பன்னத்³தா⁴. ஏதேஸு நந்தி³ஞ்ச நிவேஸனஞ்ச, பனுஜ்ஜ விஞ்ஞாணந்தி ஏதேஸு உத்³தா⁴தீ³ஸு தண்ஹஞ்ச தி³ட்டி²னிவேஸனஞ்ச அபி⁴ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணஞ்ச பனுதே³ஹி. பனுதி³த்வா ச ப⁴வே ந திட்டே²தி ஏவம் ஸந்தே து³விதே⁴பி ப⁴வே ந திட்டே²ய்ய. ஏவம் தாவ பனுஜ்ஜஸத்³த³ஸ்ஸ பனுதே³ஹீதி இமஸ்மிம் அத்த²விகப்பே ஸம்ப³ந்தோ⁴. பனுதி³த்வாதி ஏதஸ்மிம் பன அத்த²விகப்பே ப⁴வே ந திட்டே²தி அயமேவ ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஏதானி நந்தீ³னிவேஸனவிஞ்ஞாணானி பனுதி³த்வா து³விதே⁴பி ப⁴வே ந திட்டே²ய்யாதி.

ஸஹோகாஸவஸேன தே³வலோகோ உத்³த⁴ம். அபாயலோகோ அதோ⁴. மனுஸ்ஸலோகோ மஜ்ஜே². தத்த² குஸலா த⁴ம்மாதி அபாயம் முஞ்சித்வா உபரி படிஸந்தி⁴தா³னதோ குஸலா த⁴ம்மா உத்³த⁴ந்தி வுச்சந்தி. அகுஸலா த⁴ம்மா அபாயேஸு படிஸந்தி⁴தா³னதோ அதோ⁴தி. தது³ப⁴யவிமுத்தத்தா அப்³யாகதா த⁴ம்மா திரியஞ்சாபி மஜ்ஜே²தி வுச்சந்தி. ஸப்³போ³பரிவஸேன அரூபதா⁴து உத்³த⁴ம். ஸப்³ப³அதோ⁴வஸேன காமதா⁴து அதோ⁴. தது³ப⁴யந்தரவஸேன ரூபதா⁴து மஜ்ஜே². காயசித்தாபா³த⁴க²னனவஸேன ஸுகா² வேத³னா உத்³த⁴ம். து³க்க²மனவஸேன து³க்கா² வேத³னா அதோ⁴. அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா மஜ்ஜே². அத்தபா⁴வவஸேன பரிச்சே²த³ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘உத்³த⁴ந்தி உத்³த⁴ம் பாத³தலா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² உத்³த⁴ம் பாத³தலாதி பாத³தலதோ உபரி. அதோ⁴ கேஸமத்த²காதி கேஸமத்த²கதோ அதோ⁴. மஜ்ஜே²தி த்³வின்னம் அந்தரம்.

புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரஸஹக³தம் விஞ்ஞாணந்தி தேரஸவித⁴புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரஸம்பயுத்தம் கம்மவிஞ்ஞாணம். அபுஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரஸஹக³தம் விஞ்ஞாணந்தி த்³வாத³ஸவித⁴அபுஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரஸம்பயுத்தம் கம்மவிஞ்ஞாணம். ஆனேஞ்ஜாபி⁴ஸங்கா²ரஸஹக³தம் விஞ்ஞாணந்தி சதுப்³பி³த⁴ம் ஆனேஞ்ஜாபி⁴ஸங்கா²ரஸஹக³தம் கம்மவிஞ்ஞாணம். நுஜ்ஜாதி கி²ப. பனுஜ்ஜாதி அதீவ கி²ப. நுதா³தி லுஞ்ச. பனுதா³தி அதீவ லுஞ்ச. பஜஹாதி ச²ட்³டே³ஹி. வினோதே³ஹீதி தூ³ரம் கரோஹி.

கம்மப⁴வஞ்சாதி புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரசேதனாவ. படிஸந்தி⁴கஞ்ச புனப்³ப⁴வந்தி படிஸந்தி⁴யா ரூபாதி³புனப்³ப⁴வஞ்ச. பஜஹந்தோ பட²மமக்³கே³ன, வினோதே³ந்தோ து³தியமக்³கே³ன, ப்³யந்தீ கரோந்தோ ததியமக்³கே³ன, அனபா⁴வம் க³மேந்தோ சதுத்த²மக்³கே³ன. கம்மப⁴வே ந திட்டே²ய்யாதி புஞ்ஞாதி³அபி⁴ஸங்கா²ரே ந திட்டே²ய்ய.

25. ஏதானி வினோதே³த்வா ப⁴வே அதிட்ட²ந்தோ ஏஸோ – ஏவம் விஹாரீதி கா³தா². தத்த² இதே⁴வாதி இமஸ்மிம்யேவ ஸாஸனே, இமஸ்மிம்யேவ வா அத்தபா⁴வே. இமிஸ்ஸா கா³தா²ய நித்³தே³ஸோ உத்தானத்தோ²வ.

26. ஸுகித்திதம் கோ³தமனூபதீ⁴கந்தி ஏத்த² அனூபதீ⁴கந்தி நிப்³பா³னம், தம் ஸந்தா⁴ய ப⁴க³வந்தம் ஆலபந்தோ ஆஹ – ‘‘ஸுகித்திதம் கோ³தமனூபதீ⁴க’’ந்தி.

நித்³தே³ஸே கிலேஸா சாதி உபதாபனட்டே²ன ராகா³த³யோ கிலேஸா ச ராஸட்டே²ன விபாகபூ⁴தா பஞ்சக்க²ந்தா⁴ ச குஸலாதி³அபி⁴ஸங்கா²ரா சேதனா ச ‘‘உபதீ⁴’’தி வுச்சந்தி கதீ²யந்தி. உபதி⁴ப்பஹானம் தத³ங்க³ப்பஹானேன, உபதி⁴வூபஸமம் விக்க²ம்ப⁴னப்பஹானேன, உபதி⁴படினிஸ்ஸக்³க³ம் ஸமுச்சே²த³ப்பஹானேன உபதி⁴படிபஸ்ஸத்³த⁴ம் ப²லேனாதி.

27. ந கேவலம் து³க்க²மேவ பஹாஸி – தே சாபீதி கா³தா². தத்த² அட்டி²தந்தி ஸக்கச்சம், ஸதா³ வா. தம் தம் நமஸ்ஸாமீதி தஸ்மா தம் நமஸ்ஸாமி. ஸமேச்சாதி உபக³ந்த்வா. நாகா³தி ப⁴க³வந்தம் ஆலபந்தோ ஆஹ.

நித்³தே³ஸே ஸமேச்சாதி ஜானித்வா, ஏகதோ ஹுத்வா வா. அபி⁴ஸமேச்சாதி படிவிஜ்ஜி²த்வா. ஸமாக³ந்த்வாதி ஸம்முகா² ஹுத்வா. அபி⁴ஸமாக³ந்த்வாதி ஸமீபம் க³ந்த்வா. ஸம்முகா²தி ஸம்முகே². ஆகு³ம் ந கரோதீதி பாபம் ந கரோதி.

28. இதா³னி நம் ப⁴க³வா ‘‘அத்³தா⁴ ஹி ப⁴க³வா பஹாஸி து³க்க²’’ந்தி ஏவம் தேன ப்³ராஹ்மணேன விதி³தோபி அத்தானம் அனுபனேத்வாவ பஹீனது³க்கே²ன புக்³க³லேன ஓவத³ந்தோ ‘‘யம் ப்³ராஹ்மண’’ந்தி கா³த²மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – யம் தம் அபி⁴ஜானந்தோ ‘‘அயம் பா³ஹிதபாபத்தா ப்³ராஹ்மணோ, வேதே³ஹி க³தத்தா வேத³கூ³, கிஞ்சனாபா⁴வா அகிஞ்சனோ, காமேஸு ச ப⁴வேஸு ச அஸத்தத்தா காமப⁴வே அஸத்தோ’’தி ஜஞ்ஞா ஜானேய்யாஸி. அத்³தா⁴ ஹி ஸோ ஓக⁴மிமம் அதாரி, திண்ணோ ச பாரம் அகி²லோ அகங்கோ².

நித்³தே³ஸே ராக³கிஞ்சனந்தி ராக³பலிபோ³த⁴ம். தோ³ஸகிஞ்சனந்திஆதி³பி ஏஸேவ நயோ. காமோக⁴ம் திண்ணோ அனாகா³மிமக்³கே³ன. ப⁴வோக⁴ம் திண்ணோ அரஹத்தமக்³கே³ன. தி³ட்டோ²க⁴ம் திண்ணோ ஸோதாபத்திமக்³கே³ன. அவிஜ்ஜோக⁴ம் திண்ணோ அரஹத்தமக்³கே³ன. ஸம்ஸாரபத²ம் திண்ணோ குஸலாகுஸலகம்மப்பபே⁴தே³னாதி. உத்திண்ணோ பட²மமக்³கே³ன. நித்திண்ணோ து³தியமக்³கே³ன. அதிக்கந்தோ ததியமக்³கே³ன. ஸமதிக்கந்தோ சதுத்த²மக்³கே³ன.வீதிவத்தோ ப²லேன.

29. கிஞ்ச பி⁴ய்யோ – வித்³வா ச யோதி கா³தா². தத்த² இதா⁴தி இமஸ்மிம் ஸாஸனே, அத்தபா⁴வே வா. விஸஜ்ஜாதி வோஸஜ்ஜித்வா.

நித்³தே³ஸே ஸஜ்ஜந்தி முஞ்சனம். விஸஜ்ஜந்தி வோஸஜ்ஜனம். ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² பாகடமேவ. ஏவம் ப⁴க³வா இத³ம்பி ஸுத்தம் அரஹத்தனிகூடேனேவ தே³ஸேஸி. தே³ஸனாபரியோஸானே ச வுத்தஸதி³ஸோ ஏவ த⁴ம்மாபி⁴ஸமயோ அஹோஸீதி.

ஸத்³த⁴ம்மப்பஜ்ஜோதிகாய சூளனித்³தே³ஸ-அட்ட²கதா²ய

மேத்தகூ³மாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

5. தோ⁴தகமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

30. பஞ்சமே தோ⁴தகஸுத்தே – வாசாபி⁴கங்கா²மீதி வாசம் அபி⁴கங்கா²மி. ஸிக்கே² நிப்³பா³னமத்தனோதி அத்தனோ ராகா³தீ³னம் நிப்³பா³னத்தா²ய அதி⁴ஸீலாதீ³னி ஸிக்கே²ய்ய. நித்³தே³ஸே அபுப்³ப³ம் நத்தி².

31. இதோதி மம முக²தோ.

நித்³தே³ஸே ஆதப்பந்தி கிலேஸதாபனம். உஸ்ஸாஹந்தி அஸங்கோசம். உஸ்ஸோள்ஹீந்தி ப³லவவீரியம். தா²மந்தி அஸிதி²லம். தி⁴திந்தி தா⁴ரணம். வீரியம் கரோஹீதி பரக்கமம் கரோஹி. ச²ந்த³ம் ஜனேஹீதி ருசிம் உப்பாதே³ஹி.

32. ஏவம் வுத்தே அத்தமனோ தோ⁴தகோ ப⁴க³வந்தம் அபி⁴த்த²வமானோ கத²ம்கதா²பமோக்க²ம் யாசந்தோ ‘‘பஸ்ஸாமஹ’’ந்தி கா³த²மாஹ. தத்த² பஸ்ஸாமஹம் தே³வமனுஸ்ஸலோகேதி பஸ்ஸாமி அஹம் தே³வமனுஸ்ஸலோகே. தம் தம் நமஸ்ஸாமீதி தம் ஏவரூபம் தம் நமஸ்ஸாமி. பமுஞ்சாதி பமோசேஹி.

நித்³தே³ஸே பச்சேகபு³த்³தா⁴தி தம் தம் ஆரம்மணம் பாடியேக்கம் சதுஸச்சம் ஸயமேவ பு³த்³தா⁴ படிவேத⁴ப்பத்தாதி பச்சேகபு³த்³தா⁴. ஸீஹஸீஹோதி அச²ம்பி⁴தட்டே²ன ஸீஹானம் அதிஸீஹோ. நாக³னாகோ³தி நிக்கிலேஸட்டே²ன, மஹந்தட்டே²ன வா நாகா³னம் அதினாகோ³. க³ணிக³ணீதி க³ணவந்தானம் அதீவ க³ணவா. முனிமுனீதி ஞாணவந்தானம் அதீவ ஞாணவா. ராஜராஜாதி உத்தமராஜா. முஞ்ச மந்தி மோசேஹி மம். பமுஞ்ச மந்தி நானாவிதே⁴ன முஞ்சேஹி மம். மோசேஹி மந்தி ஸிதி²லம் கரோஹி மம். பமோசேஹி மந்தி அதீவ ஸிதி²லம் கரோஹி மம். உத்³த⁴ர மந்தி மம் ஸம்ஸாரபங்கா உத்³த⁴ரித்வா த²லே பதிட்டா²பேஹி. ஸமுத்³த⁴ர மந்தி ஸம்மா உத்³த⁴ரித்வா த²லே பதிட்டா²பேஹி மம். வுட்டா²பேஹீதி விசிகிச்சா²ஸல்லதோ அபனேத்வா விஸும் கரணவஸேன உட்டா²பேஹி.

33. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா அத்தாதீ⁴னமேவ கத²ம்கதா²பமோக்க²ம் ஓக⁴தரணமுகே²ன த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘நாஹ’’ந்தி கா³த²மாஹ. தத்த² நாஹம் ஸஹிஸ்ஸாமீதி அஹம் ந ஸஹிஸ்ஸாமி ந ஸக்கோமி. ந வாயமிஸ்ஸாமீதி வுத்தம் ஹோதி. பமோசனாயாதி பமோசேதும். கத²ம்கதி²ந்தி ஸகங்க²ம். தரேஸீதி தரேய்யாஸி.

நித்³தே³ஸே ந ஈஹாமீதி பயோக³ம் ந கரோமி. ந ஸமீஹாமீதி அதீவ பயோக³ம் ந கரோமி. அஸ்ஸத்³தே⁴ புக்³க³லேதி ரதனத்தயே ஸத்³தா⁴விரஹிதே புக்³க³லே. அச்ச²ந்தி³கேதி மக்³க³ப²லத்த²ம் ருசிவிரஹிதே. குஸீதேதி ஸமாதி⁴விரஹிதே. ஹீனவீரியேதி நிப்³பீ³ரியே. அப்படிபஜ்ஜமானேதி படிபத்தியா ந படிபஜ்ஜமானே.

34. ஏவம் வுத்தே அத்தமனதரோ தோ⁴தகோ ப⁴க³வந்தம் அபி⁴த்த²வமானோ அனுஸாஸனிம் யாசந்தோ ‘‘அனுஸாஸ ப்³ரஹ்மே’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² ப்³ரஹ்மேதி ஸேட்ட²வசனமேதம். தேன ப⁴க³வந்தம் ஆமந்தயமானோ ஆஹ ‘‘அனுஸாஸ ப்³ரஹ்மே’’தி. விவேகத⁴ம்மந்தி ஸப்³ப³ஸங்கா²ரவிவேகம் நிப்³பா³னத⁴ம்மம். அப்³யாபஜ்ஜமானோதி நானப்பகாரகம் அனாபஜ்ஜமானோ. இதே⁴வ ஸந்தோதி இதே⁴வ ஸமானோ. அஸிதோதி அனிஸ்ஸிதோ.

35-7. இதோ பரா த்³வே கா³தா² மேத்தகூ³ஸுத்தே வுத்தனயா ஏவ. கேவலஞ்ஹி தத்த² த⁴ம்மம், இத⁴ ஸந்திந்தி அயம் விஸேஸோ. ததியகா³தா²யபி புப்³ப³ட்³ட⁴ம் தத்த² வுத்தனயமேவ. அபரட்³டே⁴ ஸங்கோ³தி ஸஜ்ஜனட்டா²னம், லக்³க³னந்தி வுத்தம் ஹோதி. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² பாகடமேவ.

ஏவம் ப⁴க³வா இத³ம்பி ஸுத்தம் அரஹத்தனிகூடேனேவ தே³ஸேஸி, தே³ஸனாபரியோஸானே ச வுத்தஸதி³ஸோ ஏவ த⁴ம்மாபி⁴ஸமயோ அஹோஸீதி.

ஸத்³த⁴ம்மப்பஜ்ஜோதிகாய சூளனித்³தே³ஸ-அட்ட²கதா²ய

தோ⁴தகமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

6. உபஸீவமாணவஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

38. ச²ட்டே² உபஸீவஸுத்தே – மஹந்தமோக⁴ந்தி மஹந்தம் ஓக⁴ம். அனிஸ்ஸிதோதி புக்³க³லம் வா த⁴ம்மம் வா அனல்லீனோ. நோ விஸஹாமீதி ந ஸக்கோமி. ஆரம்மணந்தி நிஸ்ஸயம். யம் நிஸ்ஸிதோதி யம் த⁴ம்மம் வா புக்³க³லம் வா நிஸ்ஸிதோ.

நித்³தே³ஸே காமோக⁴ந்தி அனாகா³மிமக்³கே³ன காமோக⁴ம். அரஹத்தமக்³கே³ன ப⁴வோக⁴ம். ஸோதாபத்திமக்³கே³ன தி³ட்டோ²க⁴ம். அரஹத்தமக்³கே³ன அவிஜ்ஜோக⁴ம் தரேய்யம். ஸக்யகுலா பப்³ப³ஜிதோதி ப⁴க³வதோ உச்சாகுலபரிதீ³பனவஸேன வுத்தம். ஆலம்ப³ணந்தி அவத்த²ரித்வா டா²னம். நிஸ்ஸயந்தி அல்லீயனம். உபனிஸ்ஸயந்தி அபஸ்ஸயனம்.

39. இதா³னி யஸ்மா ப்³ராஹ்மணோ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனலாபீ⁴ தஞ்ச ஸந்தம்பி நிஸ்ஸயம் ந ஜானாதி. தேனஸ்ஸ ப⁴க³வா தஞ்ச நிஸ்ஸயம் உத்தரிஞ்ச நிய்யானபத²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஆகிஞ்சஞ்ஞ’’ந்தி கா³த²மாஹ. தத்த² பேக்க²மானோதி தம் ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனஸமாபத்திம் ஸதோ ஸமாபஜ்ஜித்வா வுட்ட²ஹித்வா ச அனிச்சாதி³வஸேன பஸ்ஸமானோ. நத்தீ²தி நிஸ்ஸாயாதி தம் ‘‘நத்தி² கிஞ்சீ’’தி பவத்தம் ஸமாபத்திம் ஆரம்மணம் கத்வா. தரஸ்ஸு ஓக⁴ந்தி ததோ பபு⁴தி பவத்தாய விபஸ்ஸனாய யதா²னுரூபம் சதுப்³பி³த⁴ம்பி ஓக⁴ம் தரஸ்ஸு. கதா²ஹீதி கத²ம்கதா²ஹி. தண்ஹக்க²யம் நத்தமஹாபி⁴பஸ்ஸாதி ரத்திந்தி³வம் நிப்³பா³னம் விபூ⁴தம் கத்வா பஸ்ஸ. ஏதேனஸ்ஸ தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரம் கதே²ஸி.

நித்³தே³ஸே தஞ்ஞேவ விஞ்ஞாணம் அபா⁴வேதீதி ஆகாஸாலம்ப³ணம் கத்வா பவத்தமஹக்³க³தவிஞ்ஞாணம் அபா⁴வேதி அபா⁴வம் க³மேதி. விபா⁴வேதீதி விவிதா⁴ அபா⁴வம் க³மேதி. அந்தரதா⁴பேதீதி அத³ஸ்ஸனம் க³மேதி. நத்தி² கிஞ்சீதி பஸ்ஸதீதி அந்தமஸோ ப⁴ங்க³மத்தம்பிஸ்ஸ நத்தீ²தி பஸ்ஸதி.

40. இதா³னி ‘‘காமே பஹாயா’’தி ஸுத்வா விக்க²ம்ப⁴னவஸேன அத்தனா பஹீனே காமே ஸம்பஸ்ஸமானோ ‘‘ஸப்³பே³ஸூ’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² ஹித்வா மஞ்ஞந்தி அஞ்ஞம் ததோ ஹேட்டா² ச²ப்³பி³த⁴ம்பி ஸமாபத்திம் ஹித்வா. ஸஞ்ஞாவிமோக்கே² பரமேதி ஸத்தஸு ஸஞ்ஞாவிமோக்கே²ஸு உத்தமே ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனே. திட்டே² நு ஸோ தத்த² அனானுயாயீதி ஸோ புக்³க³லோ தத்த² ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனப்³ரஹ்மலோகே அவிக³ச்ச²மானோ திட்டே²ய்ய நூதி புச்ச²தி.

நித்³தே³ஸே அவிச்சமானோதி அவியுஜ்ஜமானோ. அவிக³ச்ச²மானோதி வியோக³ம் அனாபஜ்ஜமானோ. அனந்தரதா⁴யமானோதி அந்தரதா⁴னம் அனாபஜ்ஜமானோ. அபரிஹாயமானோதி அனந்தரா பரிஹானம் அனாபஜ்ஜமானோ.

41-2. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா ஸட்டி²கப்பஸஹஸ்ஸமத்தகம்யேவ டா²னம் அனுஜானந்தோ சதுத்த²ம் கா³த²மாஹ. ஏவம் தஸ்ஸ தத்த² டா²னம் ஸுத்வா இதா³னிஸ்ஸ ஸஸ்ஸதுச்சே²த³பா⁴வம் புச்ச²ந்தோ ‘‘திட்டே² சே’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² பூக³ம்பி வஸ்ஸானந்தி அனேகஸங்க்²யம்பி வஸ்ஸானம், க³ணனராஸிந்தி அத்தோ². ‘‘பூக³ம்பி வஸ்ஸானீ’’திபி பாடோ². தத்த² விப⁴த்திப்³யத்தயேன ஸாமிவசனஸ்ஸ பச்சத்தவசனம் காதப்³ப³ம், பூக³ந்தி வா ஏதஸ்ஸ ப³ஹூனீதி அத்தோ² வத்தப்³போ³. ‘‘பூகா³னீ’’தி வாபி பட²ந்தி, புரிமபாடோ²யேவ ஸப்³ப³ஸுந்த³ரோ. தத்தே²வ ஸோ ஸீதி ஸியா விமுத்தோதி ஸோ புக்³க³லோ தத்தே²வாகிஞ்சஞ்ஞாயதனே நானாது³க்கே²ஹி விமுத்தோ ஸீதிபா⁴வப்பத்தோ ப⁴வேய்ய, நிப்³பா³னப்பத்தோ ஸஸ்ஸதோ ஹுத்வா திட்டே²ய்யாதி அதி⁴ப்பாயோ. சவேத² விஞ்ஞாணம் ததா²வித⁴ஸ்ஸாதி ‘‘உதா³ஹு ததா²வித⁴ஸ்ஸ விஞ்ஞாணம் அனுபாதா³ய பரினிப்³பா³யேய்யா’’தி உச்சே²த³ம் புச்ச²தி, ‘‘படிஸந்தி⁴க்³க³ஹணத்த²ம் வாபி ப⁴வேய்யா’’தி படிஸந்தி⁴ம்பி தஸ்ஸ புச்ச²தி.

தஸ்ஸ விஞ்ஞாணம் சவேய்யாதி தஸ்ஸ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனே உப்பன்னஸ்ஸ விஞ்ஞாணம் சுதிம் பாபுணேய்ய. உச்சி²ஜ்ஜேய்யாதி உச்சே²த³ம் ப⁴வேய்ய. வினஸ்ஸேய்யாதி வினாஸம் பாபுணேய்ய. ந ப⁴வேய்யாதி அபா⁴வம் க³மேய்ய. உபபன்னஸ்ஸாதி படிஸந்தி⁴வஸேன உபபன்னஸ்ஸ.