நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ

கு²த்³த³கனிகாயே

சரியாபிடக-அட்ட²கதா²

க³ந்தா²ரம்ப⁴கதா²

சரியா ஸப்³ப³லோகஸ்ஸ, ஹிதா யஸ்ஸ மஹேஸினோ;

அசிந்தேய்யானுபா⁴வம் தம், வந்தே³ லோகக்³க³னாயகம்.

விஜ்ஜாசரணஸம்பன்னா, யேன நீயந்தி லோகதோ;

வந்தே³ தமுத்தமம் த⁴ம்மம், ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴பூஜிதம்.

ஸீலாதி³கு³ணஸம்பன்னோ, டி²தோ மக்³க³ப²லேஸு யோ;

வந்தே³ அரியஸங்க⁴ம் தம், புஞ்ஞக்கே²த்தம் அனுத்தரம்.

வந்த³னாஜனிதம் புஞ்ஞம், இதி யம் ரதனத்தயே;

ஹதந்தராயோ ஸப்³ப³த்த², ஹுத்வாஹம் தஸ்ஸ தேஜஸா.

இமஸ்மிம் ப⁴த்³த³கப்பஸ்மிம், ஸம்ப⁴தா யா ஸுது³க்கரா;

உக்கம்ஸபாரமிப்பத்தா, தா³னபாரமிதாத³யோ.

தாஸம் ஸம்போ³தி⁴சரியானம், ஆனுபா⁴வவிபா⁴வனம்;

ஸக்கேஸு நிக்³ரோதா⁴ராமே, வஸந்தேன மஹேஸினா.

யம் த⁴ம்மஸேனாபதினோ, ஸப்³ப³ஸாவககேதுனோ;

லோகனாதே²ன சரியா-பிடகம் நாம தே³ஸிதம்.

யம் கு²த்³த³கனிகாயஸ்மிம், ஸங்கா³யிம்ஸு மஹேஸயோ;

த⁴ம்மஸங்கா³ஹகா ஸத்து², ஹேதுஸம்பத்திதீ³பனம்.

தஸ்ஸ ஸம்போ³தி⁴ஸம்பா⁴ர-விபா⁴க³னயயோக³தோ;

கிஞ்சாபி து³க்கரா காதும், அத்த²ஸம்வண்ணனா மயா.

ஸஹ ஸம்வண்ணனம் யஸ்மா, த⁴ரதே ஸத்து² ஸாஸனம்;

புப்³பா³சரியஸீஹானம், திட்ட²தேவ வினிச்ச²யோ.

தஸ்மா தம் அவலம்பி³த்வா, ஓகா³ஹித்வா ச ஸப்³ப³ஸோ;

ஜாதகானுபனிஸ்ஸாய, போராணட்ட²கதா²னயம்.

நிஸ்ஸிதம் வாசனாமக்³க³ம், ஸுவிஸுத்³த⁴மனாகுலம்;

மஹாவிஹாரவாஸீனம், நிபுணத்த²வினிச்ச²யம்.

நீதனேய்யத்த²பே⁴தா³ ச, பாரமீ பரிதீ³பயம்;

கரிஸ்ஸாமி தம் சரியா-பிடகஸ்ஸத்த²வண்ணனம்.

இதி ஆகங்க²மானஸ்ஸ, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ சிரட்டி²திம்;

விப⁴ஜந்தஸ்ஸ தஸ்ஸத்த²ம், நிஸாமயத² ஸாத⁴வோதி.

தத்த² சரியாபிடகந்தி கேனட்டே²ன சரியாபிடகம்? அதீதாஸு ஜாதீஸு ஸத்து² சரியானுபா⁴வப்பகாஸினீ பரியத்தீதி கத்வா, பரியத்திஅத்தோ² ஹி அயம் பிடகஸத்³தோ³, ‘‘மா பிடகஸம்பதா³னேனா’’திஆதீ³ஸு (அ. நி. 3.66) விய. அத² வா யஸ்மா ஸா பரியத்தி தஸ்ஸேவ ஸத்து² புரிமஜாதீஸு சரியானம் ஆனுபா⁴வப்பகாஸனேன பா⁴ஜனபூ⁴தா, தஸ்மாபி ‘‘சரியாபிடக’’ந்தி வுச்சதி, பா⁴ஜனத்தோ²பி ஹி பிடகஸத்³தோ³ நித்³தி³ட்டோ² ‘‘அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய, குதா³லபிடகம் ஆதா³யா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.228; அ. நி. 3.70) விய. தம் பனேதம் சரியாபிடகம் வினயபிடகம், ஸுத்தந்தபிடகம், அபி⁴த⁴ம்மபிடகந்தி தீஸு பிடகேஸு ஸுத்தந்தபிடகபரியாபன்னம். தீ³க⁴னிகாயோ, மஜ்ஜி²மனிகாயோ, ஸம்யுத்தனிகாயோ, அங்கு³த்தரனிகாயோ, கு²த்³த³கனிகாயோதி பஞ்சஸு நிகாயேஸு கு²த்³த³கனிகாயபரியாபன்னம். ஸுத்தம், கே³ய்யம், வேய்யாகரணம், கா³தா², உதா³னம், இதிவுத்தகம், ஜாதகம், அப்³பு⁴தத⁴ம்மம், வேத³ல்லந்தி நவஸு ஸாஸனங்கே³ஸு கா³தா²ஸங்க³ஹம்.

‘‘த்³வாஸீதி பு³த்³த⁴தோ க³ண்ஹிம், த்³வேஸஹஸ்ஸானி பி⁴க்கு²தோ;

சதுராஸீதி ஸஹஸ்ஸானி, யே மே த⁴ம்மா பவத்தினோ’’தி. (தே²ரகா³. 1027) –

ஏவம் த⁴ம்மப⁴ண்டா³கா³ரிகேன படிஞ்ஞாதேஸு சதுராஸீதியா த⁴ம்மக்க²ந்த⁴ஸஹஸ்ஸேஸு கதிபயத⁴ம்மக்க²ந்த⁴ஸங்க³ஹம். வக்³க³தோ அகித்திவக்³கோ³, ஹத்தி²னாக³வக்³கோ³, யுத⁴ஞ்ஜயவக்³கோ³தி வக்³க³த்தயஸங்க³ஹம். சரியதோ அகித்திவக்³கே³ த³ஸ, ஹத்தி²னாக³வக்³கே³ த³ஸ, யுத⁴ஞ்ஜயவக்³கே³ பஞ்சத³ஸாதி பஞ்சதிம்ஸசரியாஸங்க³ஹம். தீஸு வக்³கே³ஸு அகித்திவக்³கோ³ ஆதி³, சரியாஸு அகித்திசரியா. தஸ்ஸாபி –

‘‘கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே, சதுரோ ச அஸங்கி²யே;

ஏத்த²ந்தரே யம் சரிதம், ஸப்³ப³ம் தம் போ³தி⁴பாசன’’ந்தி. –

அயம் கா³தா² ஆதி³. தஸ்ஸ இதோ பபு⁴தி அனுக்கமேன அத்த²ஸம்வண்ணனா ஹோதி.

க³ந்தா²ரம்ப⁴கதா² நிட்டி²தா.

நிதா³னகதா²

ஸா பனாயம் அத்த²ஸம்வண்ணனா யஸ்மா தூ³ரேனிதா³னம், அவிதூ³ரேனிதா³னம், ஸந்திகேனிதா³னந்தி இமானி தீணி நிதா³னானி த³ஸ்ஸேத்வா வுச்சமானா ஸுணந்தேஹி ஸமுதா³க³மதோ பட்டா²ய ஸுட்டு² விஞ்ஞாதா நாம ஹோதி. தஸ்மா தேஸம் நிதா³னானம் அயம் விபா⁴கோ³ வேதி³தப்³போ³.

தீ³பங்கரத³ஸப³லஸ்ஸ பாத³மூலஸ்மிஞ்ஹி கதாபி⁴னீஹாரஸ்ஸ மஹாபோ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ யாவ துஸிதப⁴வனே நிப்³ப³த்தி, தாவ பவத்தோ கதா²மக்³கோ³ தூ³ரேனிதா³னம் நாம. துஸிதப⁴வனதோ பட்டா²ய யாவ போ³தி⁴மண்டே³ ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணப்பத்தி, தாவ பவத்தோ கதா²மக்³கோ³ அவிதூ³ரேனிதா³னம் நாம. மஹாபோ³தி⁴மண்ட³தோ பன பட்டா²ய யாவ பச்சுப்பன்னவத்து², தாவ பவத்தோ கதா²மக்³கோ³ ஸந்திகேனிதா³னம் நாம. இமேஸு தீஸு நிதா³னேஸு யஸ்மா தூ³ரேனிதா³னஅவிதூ³ரேனிதா³னானி ஸப்³ப³ஸாதா⁴ரணானி, தஸ்மா தானி ஜாதகட்ட²கதா²யம் (ஜா. அட்ட². 1.தூ³ரேனிதா³னகதா²) வித்தா²ரிதனயேனேவ வித்தா²ரதோ வேதி³தப்³பா³னி. ஸந்திகேனிதா³னே பன அத்தி² விஸேஸோதி திண்ணம்பி நிதா³னானம் அயமாதி³தோ பட்டா²ய ஸங்கே²பகதா².

தீ³பங்கரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ பாத³மூலே கதாபி⁴னீஹாரோ போ³தி⁴ஸத்தபூ⁴தோ லோகனாதோ² அத்தனோ அபி⁴னீஹாரானுரூபம் ஸமத்திம்ஸபாரமியோ பூரேத்வா, ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஸம்பா⁴ரம் மத்த²கம் பாபேத்வா, துஸிதப⁴வனே நிப்³ப³த்தோ பு³த்³த⁴பா⁴வாய உப்பத்திகாலம் ஆக³மயமானோ, தத்த² யாவதாயுகம் ட²த்வா ததோ சுதோ ஸக்யராஜகுலே படிஸந்தி⁴ம் க³ஹேத்வா அனந்தேன பரிஹாரேன மஹந்தேன ஸிரிஸோப⁴க்³கே³ன வட்³ட⁴மானோ அனுக்கமேன யோப்³ப³னம் பத்வா ஏகூனதிம்ஸே வயஸ்மிம் கதமஹாபி⁴னிக்க²மனோ, ச²ப்³ப³ஸ்ஸானி மஹாபதா⁴னம் பத³ஹித்வா, வேஸாக²புண்ணமாயம் போ³தி⁴ருக்க²மூலே நிஸின்னோ ஸூரியே அனத்த²ங்க³மிதேயேவ மாரப³லம் வித⁴மித்வா புரிமயாமே புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரித்வா, மஜ்ஜி²மயாமே தி³ப்³ப³சக்கு²ம் விஸோதே⁴த்வா, பச்சி²மயாமே தி³யட்³ட⁴கிலேஸஸஹஸ்ஸம் கே²பேத்வா, அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴மபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி².

ததோ தத்தே²வ ஸத்தஸத்தாஹே வீதினாமேத்வா, ஆஸாள்ஹிபுண்ணமாயம் பா³ராணஸிம் க³ந்த்வா இஸிபதனே மிக³தா³யே அஞ்ஞாஸிகோண்ட³ஞ்ஞப்பமுகா² அட்டா²ரஸ ப்³ரஹ்மகோடியோ த⁴ம்மாமதம் பாயேந்தோ, த⁴ம்மசக்கம் (ஸம். நி. 5.1081; மஹாவ. 13 ஆத³யோ; படி. ம. 2.30) பவத்தேத்வா, யஸாதி³கே வேனேய்யே அரஹத்தே பதிட்டா²பேத்வா, தே ஸப்³பே³வ ஸட்டி² அரஹந்தே லோகானுக்³க³ஹாய விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா, உருவேலம் க³ச்ச²ந்தோ கப்பாஸிகவனஸண்டே³ திம்ஸ ப⁴த்³த³வக்³கி³யே ஸோதாபத்திப²லாதீ³ஸு பதிட்டா²பேத்வா, உருவேலம் க³ந்த்வா அட்³டு⁴ட்³டா⁴னி பாடிஹாரியஸஹஸ்ஸானி த³ஸ்ஸேத்வா உருவேலகஸ்ஸபாத³யோ ஸஹஸ்ஸஜடிலபரிவாரே தேபா⁴திகஜடிலே வினேத்வா, தேஹி பரிவுதோ ராஜக³ஹனக³ரூபசாரே லட்டி²வனுய்யானே நிஸின்னோ பி³ம்பி³ஸாரப்பமுகே² த்³வாத³ஸனஹுதே ப்³ராஹ்மணக³ஹபதிகே ஸாஸனே ஓதாரேத்வா, மக³த⁴ராஜேன காரிதே வேளுவனவிஹாரே விஹரதி.

அதே²வம் ப⁴க³வதி வேளுவனே விஹரந்தே ஸாரிபுத்தமோக்³க³ல்லானேஸு அக்³க³ஸாவகட்டா²னே ட²பிதேஸு ஸாவகஸன்னிபாதே ஜாதே, ஸுத்³தோ⁴த³னமஹாராஜா ‘‘புத்தோ கிர மே ச²ப்³ப³ஸ்ஸானி து³க்கரகாரிகம் சரித்வா பரமாபி⁴ஸம்போ³தி⁴ம் பத்வா பவத்திதவரத⁴ம்மசக்கோ ராஜக³ஹம் நிஸ்ஸாய வேளுவனே விஹரதீ’’தி ஸுத்வா த³ஸபுரிஸஸஹஸ்ஸபரிவாரே, அனுக்கமேன த³ஸ அமச்சே பேஸேஸி ‘‘புத்தம் மே இதா⁴னேத்வா த³ஸ்ஸேதா²’’தி. தேஸு ராஜக³ஹம் க³ந்த்வா ஸத்து² த⁴ம்மதே³ஸனாய அரஹத்தே பதிட்டி²தேஸு காளுதா³யித்தே²ரேன ரஞ்ஞோ அதி⁴ப்பாயே ஆரோசிதே ப⁴க³வா வீஸதிஸஹஸ்ஸகீ²ணாஸவபரிவுதோ ராஜக³ஹதோ நிக்க²மித்வா ஸட்டி²யோஜனம் கபிலவத்து²ம் த்³வீஹி மாஸேஹி ஸம்பாபுணி. ஸக்யராஜானோ ‘‘அம்ஹாகம் ஞாதிஸேட்ட²ம் பஸ்ஸிஸ்ஸாமா’’தி ஸன்னிபதித்வா நிக்³ரோதா⁴ராமம் ப⁴க³வதோ ச பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ ச வஸனயோக்³க³ம் காரேத்வா, க³ந்த⁴புப்பா²தி³ஹத்தா² பச்சுக்³க³மனம் கத்வா, ஸத்தா²ரம் நிக்³ரோதா⁴ராமம் பவேஸேஸும். தத்ர ப⁴க³வா வீஸதிஸஹஸ்ஸகீ²ணாஸவபரிவுதோ பஞ்ஞத்தவரபு³த்³தா⁴ஸனே நிஸீதி³. ஸாகியா மானத்த²த்³தா⁴ ஸத்து² பணிபாதம் நாகம்ஸு. ப⁴க³வா தேஸம் அஜ்ஜா²ஸயம் ஓலோகேத்வா மானம் ப⁴ஞ்ஜித்வா தே த⁴ம்மதே³ஸனாய பா⁴ஜனே காதும் அபி⁴ஞ்ஞாபாத³கம் சதுத்த²ஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா வுட்டா²ய ஆகாஸம் அப்³பு⁴க்³க³ந்த்வா தேஸம் ஸீஸே பாத³பம்ஸும் ஓகிரமானோ விய, கண்ட³ம்ப³ருக்க²மூலே கதபாடிஹாரியஸதி³ஸம் யமகபாடிஹாரியம் அகாஸி. ராஜா தம் அச்ச²ரியம் தி³ஸ்வா ‘‘அயம் லோகே அக்³க³புக்³க³லோ’’தி வந்தி³. ரஞ்ஞா பன வந்தி³தே தே டா²தும் நாம ந ஸக்கோந்தி, ஸப்³பே³பி ஸாகியா வந்தி³ம்ஸு.

ததா³ கிர ப⁴க³வா யமகபாடிஹாரியம் கரோந்தோ லோகவிவரணபாடிஹாரியம்பி அகாஸி – யஸ்மிம் வத்தமானே மனுஸ்ஸா மனுஸ்ஸலோகே யதா²டி²தா யதா²னிஸின்னாவ சாதுமஹாராஜிகதோ பட்டா²ய யாவ அகனிட்ட²ப⁴வனா ஸப்³பே³ தே³வே தத்த² தத்த² அத்தனோ ப⁴வனே கீளந்தே தி³ப்³பா³னுபா⁴வேன ஜோதந்தே மஹதிம் தி³ப்³ப³ஸம்பத்திம் அனுப⁴வந்தே ஸந்தானி ஸமாபத்திஸுகா²னி அனுப⁴வந்தே அஞ்ஞமஞ்ஞம் த⁴ம்மம் ஸாகச்ச²ந்தே ச பு³த்³தா⁴னுபா⁴வேன அத்தனோ மம்ஸசக்கு²னாவ பஸ்ஸந்தி. ததா² ஹேட்டா²பத²வியம் அட்ட²ஸு மஹானிரயேஸு, ஸோளஸஸு ச உஸ்ஸத³னிரயேஸு, லோகந்தரனிரயே சாதி தத்த² தத்த² மஹாது³க்க²ம் அனுப⁴வமானே ஸத்தே பஸ்ஸந்தி. த³ஸஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴துயம் தே³வா மஹச்சதே³வானுபா⁴வேன ததா²க³தம் உபஸங்கமித்வா அச்ச²ரியப்³பு⁴தசித்தஜாதா பஞ்ஜலிகா நமஸ்ஸமானா பயிருபாஸந்தி, பு³த்³த⁴கு³ணபடிஸம்யுத்தா கா³தா²யோ உதா³ஹரந்தா தோ²மேந்தி அப்போ²டேந்தி ஹஸந்தி பீதிஸோமனஸ்ஸம் பவேதே³ந்தி. யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் –

‘‘பு⁴ம்மா மஹாராஜிகா தாவதிம்ஸா, யாமா ச தே³வா துஸிதா ச நிம்மிதா;

பரனிம்மிதா யேபி ச ப்³ரஹ்மகாயிகா, ஆனந்தி³தா விபுலமகம்ஸு கோ⁴ஸ’’ந்தி. (பு³. வம். 1.6)

ததா³ ஹி த³ஸப³லோ ‘‘அதுலம் அத்தனோ பு³த்³த⁴ப³லம் த³ஸ்ஸேஸ்ஸாமீ’’தி மஹாகருணாய ஸமுஸ்ஸாஹிதோ ஆகாஸே த³ஸஸஹஸ்ஸசக்கவாளஸமாக³மே சங்கமம் மாபேத்வா, த்³வாத³ஸயோஜனவித்த²தே ஸப்³ப³ரதனமயே சங்கமே டி²தோ யதா²வுத்தம் தே³வமனுஸ்ஸனயனவிஹங்கா³னம் ஏகனிபாதபூ⁴தமச்ச²ரியம் அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணம் பு³த்³தா⁴னம் ஸமாதி⁴ஞாணானுபா⁴வதீ³பனம் பாடிஹாரியம் த³ஸ்ஸேத்வா, புன தஸ்மிம் சங்கமே சங்கமந்தோ வேனேய்யானம் அஜ்ஜா²ஸயானுரூபம் அசிந்தேய்யானுபா⁴வாய அனோபமாய பு³த்³த⁴லீளாய த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி. தேன வுத்தம் –

‘‘ந ஹேதே ஜானந்தி ஸதே³வமானுஸா, பு³த்³தோ⁴ அயம் கீதி³ஸகோ நருத்தமோ;

இத்³தி⁴ப³லம் பஞ்ஞாப³லஞ்ச கீதி³ஸம், பு³த்³த⁴ப³லம் லோகஹிதஸ்ஸ கீதி³ஸம்.

‘‘ந ஹேதே ஜானந்தி ஸதே³வமானுஸா, பு³த்³தோ⁴ அயம் ஏதி³ஸகோ நருத்தமோ;

இத்³தி⁴ப³லம் பஞ்ஞாப³லஞ்ச ஏதி³ஸம், பு³த்³த⁴ப³லம் லோகஹிதஸ்ஸ ஏதி³ஸம்.

‘‘ஹந்தா³ஹம் த³ஸ்ஸயிஸ்ஸாமி, பு³த்³த⁴ப³லமனுத்தரம்;

சங்கமம் மாபயிஸ்ஸாமி, நபே⁴ ரதனமண்டி³த’’ந்தி. (பு³. வம். 1.3-5);

ஏவம் ததா²க³தே அத்தனோ பு³த்³தா⁴னுபா⁴வதீ³பனம் பாடிஹாரியம் த³ஸ்ஸேத்வா த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தே ஆயஸ்மா த⁴ம்மஸேனாபதி ஸாரிபுத்தோ ராஜக³ஹே கி³ஜ்ஜ²கூடபப்³ப³தே டி²தோ தி³ப்³ப³சக்கு²னா பஸ்ஸித்வா, தேன பு³த்³தா⁴னுபா⁴வஸந்த³ஸ்ஸனேன அச்ச²ரியப்³பு⁴தசித்தஜாதோ ‘‘ஹந்தா³ஹம் பி⁴ய்யோஸோமத்தாய பு³த்³தா⁴னுபா⁴வம் லோகஸ்ஸ பாகடம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி ஸஞ்ஜாதபரிவிதக்கோ அத்தனோ பரிவாரபூ⁴தானம் பஞ்சன்னம் பி⁴க்கு²ஸதானம் தமத்த²ம் ஆரோசேத்வா இத்³தி⁴யா ஆகாஸேன தாவதே³வ ஆக³ந்த்வா ஸபரிவாரோ ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமித்வா பஞ்சபதிட்டி²தேன வந்தி³த்வா த³ஸனக²ஸமோதா⁴னஸமுஜ்ஜலமஞ்ஜலிம் ஸிரஸி பக்³க³ய்ஹ ததா²க³தஸ்ஸ மஹாபி⁴னீஹாரம் பாரமிபரிபூரணஞ்ச புச்சி². ப⁴க³வா தம் காயஸக்கி²ம் கத்வா தத்த² ஸன்னிபதிதமனுஸ்ஸானஞ்சேவ த³ஸஸஹஸ்ஸசக்கவாளதே³வப்³ரஹ்மானஞ்ச அத்தனோ பு³த்³தா⁴னுபா⁴வம் பரிதீ³பயந்தோ பு³த்³த⁴வம்ஸம் தே³ஸேஸி. தேன வுத்தம் –

‘‘ஸாரிபுத்தோ மஹாபஞ்ஞோ, ஸமாதி⁴ஜ்ஜா²னகோவிதோ³;

பஞ்ஞாய பாரமிப்பத்தோ, புச்ச²தி லோகனாயகம்.

‘‘கீதி³ஸோ தே மஹாவீர, அபி⁴னீஹாரோ நருத்தம;

கம்ஹி காலே தயா தீ⁴ர, பத்தி²தா போ³தி⁴முத்தமா.

‘‘தா³னம் ஸீலஞ்ச நேக்க²ம்மம், பஞ்ஞா வீரியஞ்ச கீதி³ஸம்;

க²ந்தி ஸச்சமதி⁴ட்டா²னம், மேத்துபேக்கா² ச கீதி³ஸா.

‘‘த³ஸ பாரமீ தயா தீ⁴ர, கீதி³ஸீ லோகனாயக;

கத²ம் உபபாரமீ புண்ணா, பரமத்த²பாரமீ கத²ம்.

‘‘தஸ்ஸ புட்டோ² வியாகாஸி, கரவீகமது⁴ரகி³ரோ;

நிப்³பா³பயந்தோ ஹத³யம், ஹாஸயந்தோ ஸதே³வக’’ந்தி. (பு³. வம். 1.74-78);

ஏவம் ப⁴க³வதா பு³த்³த⁴வம்ஸே தே³ஸிதே ஆயஸ்மா த⁴ம்மஸேனாபதி ‘‘அஹோ பு³த்³தா⁴னம் ஹேதுஸம்பதா³, அஹோ ஸமுதா³க³மஸம்பத்தி, அஹோ மஹாபி⁴னீஹாரஸமிஜ்ஜ²னா, து³க்கரம் வத ப⁴க³வதா கதம் ஏத்தகம் காலம் ஏவம் பாரமியோ பூரேந்தேன, ஏவம்வித⁴ஸ்ஸ போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴ரணஸ்ஸ அனுச்ச²விகமேவ சேதம் ப²லம், யதி³த³ம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதா ப³லேஸு ச வஸீபா⁴வோ ஏவம்மஹித்³தி⁴கதா ஏவம்மஹானுபா⁴வதா’’தி பு³த்³த⁴கு³ணாரம்மணம் ஞாணம் பேஸேஸி. ஸோ அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணம் ப⁴க³வதோ ஸீலம் ஸமாதி⁴ பஞ்ஞா விமுத்தி விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனம் ஹிரிஓத்தப்பம் ஸத்³தா⁴வீரியம் ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் ஸீலவிஸுத்³தி⁴ தி³ட்டி²விஸுத்³தி⁴ ஸமத²விபஸ்ஸனா தீணி குஸலமூலானி தீணி ஸுசரிதானி தயோ ஸம்மாவிதக்கா திஸ்ஸோ அனவஜ்ஜஸஞ்ஞாயோ திஸ்ஸோ தா⁴துயோ சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா சத்தாரோ ஸம்மப்பதா⁴னா சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³ சத்தாரோ அரியமக்³கா³ சத்தாரி அரியப²லானி சதஸ்ஸோ படிஸம்பி⁴தா³ சதுயோனிபரிச்சே²த³கஞாணானி சத்தாரோ அரியவம்ஸா சத்தாரி வேஸாரஜ்ஜஞாணானி பஞ்ச பதா⁴னியங்கா³னி பஞ்சங்கி³கோ ஸம்மாஸமாதி⁴ பஞ்சிந்த்³ரியானி பஞ்ச ப³லானி பஞ்ச நிஸ்ஸரணியா தா⁴துயோ பஞ்ச விமுத்தாயதனஞாணானி பஞ்ச விமுத்திபரிபாசனீயா த⁴ம்மா ச² ஸாரணீயா த⁴ம்மா ச² அனுஸ்ஸதிட்டா²னானி ச² கா³ரவா ச² நிஸ்ஸரணியா தா⁴துயோ ச² ஸததவிஹாரா ச² அனுத்தரியானி ச² நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யா ஸஞ்ஞா ச² அபி⁴ஞ்ஞா ச² அஸாதா⁴ரணஞாணானி ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா ஸத்த அரியத⁴னானி ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ஸத்த ஸப்புரிஸத⁴ம்மா ஸத்த நித்³த³ஸவத்தூ²னி ஸத்த ஸஞ்ஞா ஸத்த த³க்கி²ணேய்யபுக்³க³லதே³ஸனா ஸத்த கீ²ணாஸவப³லதே³ஸனா அட்ட² பஞ்ஞாபடிலாப⁴ஹேதுதே³ஸனா அட்ட² ஸம்மத்தானி அட்ட² லோகத⁴ம்மாதிக்கமா அட்ட² ஆரம்ப⁴வத்தூ²னி அட்ட² அக்க²ணதே³ஸனா அட்ட² மஹாபுரிஸவிதக்கா அட்ட² அபி⁴பா⁴யதனதே³ஸனா அட்ட² விமோக்கா² நவ யோனிஸோமனஸிகாரமூலகா த⁴ம்மா நவ பாரிஸுத்³தி⁴பதா⁴னியங்கா³னி நவ ஸத்தாவாஸதே³ஸனா நவ ஆகா⁴தப்படிவினயா நவ பஞ்ஞா நவ நானத்ததே³ஸனா நவ அனுபுப்³ப³விஹாரா த³ஸ நாத²கரணா த⁴ம்மா த³ஸ கஸிணாயதனானி த³ஸ குஸலகம்மபதா² த³ஸ ஸம்மத்தானி த³ஸ அரியவாஸா த³ஸ அஸேக்கா² த⁴ம்மா த³ஸ ரதனானி த³ஸ ததா²க³தப³லானி ஏகாத³ஸ மேத்தானிஸம்ஸா த்³வாத³ஸ த⁴ம்மசக்காகாரா தேரஸ து⁴தங்க³கு³ணா சுத்³த³ஸ பு³த்³த⁴ஞாணானி பஞ்சத³ஸ விமுத்திபரிபாசனீயா த⁴ம்மா ஸோளஸவிதா⁴ ஆனாபானஸ்ஸதீ ஸோளஸ அபரம்பரியா த⁴ம்மா அட்டா²ரஸ பு³த்³த⁴த⁴ம்மா ஏகூனவீஸதி பச்சவேக்க²ணஞாணானி சதுசத்தாலீஸ ஞாணவத்தூ²னி பஞ்ஞாஸ உத³யப்³ப³யஞாணானி பரோபண்ணாஸ குஸலத⁴ம்மா ஸத்தஸத்ததி ஞாணவத்தூ²னி சதுவீஸதிகோடிஸதஸஹஸ்ஸஸமாபத்திஸஞ்சாரிதமஹாவஜிரஞாணம் அனந்தனயஸமந்தபட்டா²னபவிசயபச்சவேக்க²ணதே³ஸனாஞாணானி ததா² அனந்தாஸு லோகதா⁴தூஸு அனந்தானம் ஸத்தானம் ஆஸயாதி³விபா⁴வனஞாணானி சாதி ஏவமாதி³கே அசிந்தேய்யானுபா⁴வே பு³த்³த⁴கு³ணே த⁴ம்மன்வயதோ அனுக³ச்ச²ந்தோ அனுஸ்ஸரந்தோ நேவ அந்தம், ந பமாணம் பஸ்ஸி. தே²ரோ ஹி அத்தனோபி நாம கு³ணானம் அந்தம் வா பமாணம் வா ஆவஜ்ஜேந்தோ ந பஸ்ஸதி, ஸோ ப⁴க³வதோ கு³ணானம் பமாணம் கிம் பஸ்ஸிஸ்ஸதி? யஸ்ஸ யஸ்ஸ ஹி பஞ்ஞா மஹதீ ஞாணம் விஸத³ம், ஸோ ஸோ பு³த்³த⁴கு³ணே மஹந்ததோ ஸத்³த³ஹதி, இதி தே²ரோ ப⁴க³வதோ கு³ணானம் பமாணம் வா பரிச்சே²த³ம் வா அபஸ்ஸந்தோ ‘‘மாதி³ஸஸ்ஸ நாம ஸாவகபாரமிஞாணே டி²தஸ்ஸ பு³த்³த⁴கு³ணா ஞாணேன பரிச்சி²ந்தி³தும் ந ஸக்கா, பகே³வ இதரேஸம். அஹோ அசிந்தேய்யா அபரிமேய்யபே⁴தா³ மஹானுபா⁴வா ஸப்³ப³ஞ்ஞுகு³ணா, கேவலம் பனேதே ஏகஸ்ஸ பு³த்³த⁴ஞாணஸ்ஸேவ ஸப்³ப³ஸோ கோ³சரா, நாஞ்ஞேஸம். கதே²தும் பன ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ஹிபி வித்தா²ரதோ ந ஸக்காயேவா’’தி நிட்ட²மக³மாஸி. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘பு³த்³தோ⁴பி பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴ணேய்ய வண்ணம், கப்பம்பி சே அஞ்ஞமபா⁴ஸமானோ;

கீ²யேத² கப்போ சிரதீ³க⁴மந்தரே, வண்ணோ ந கீ²யேத² ததா²க³தஸ்ஸா’’தி. (தீ³. நி. அட்ட². 1.304; 3.141; உதா³. அட்ட². 53);

ஏவம் பு³த்³தா⁴னம் கு³ணமஹந்ததம் நிஸ்ஸாய உப்பன்னப³லவபீதிஸோமனஸ்ஸோ புன சிந்தேஸி – ‘‘ஏவரூபானம் நாம பு³த்³த⁴கு³ணானம் ஹேதுபூ⁴தா பு³த்³த⁴காரகா த⁴ம்மா பாரமியோ அஹோ மஹானுபா⁴வா. கதமாஸு நு கோ² ஜாதீஸு பாரமிதா பரிபாசிதா, கத²ம் வா பரிபாகம் க³தா, ஹந்தா³ஹம் இமமத்த²ம் புச்ச²ந்தோ ஏவம்பி ஸமுதா³க³மதோ பட்டா²ய பு³த்³தா⁴னுபா⁴வம் இமஸ்ஸ ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ பாகடதரம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி. ஸோ ஏவம் சிந்தேத்வா ப⁴க³வந்தம் இமம் பஞ்ஹம் அபுச்சி² – ‘‘கதமாஸு நு கோ², ப⁴ந்தே, ஜாதீஸு இமே பு³த்³த⁴காரகா த⁴ம்மா பரிபாசிதா, கத²ம் வா பரிபாகம் க³தா’’தி? அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா தஸ்மிம் ரதனசங்கமே திஸந்தி⁴பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வா யுக³ந்த⁴ரபப்³ப³தே பா³லஸூரியோ விய விரோசமானோ நிஸின்னோ ‘‘ஸாரிபுத்த, மய்ஹம் பு³த்³த⁴காரகா த⁴ம்மா ஸமாதா³னதோ பட்டா²ய நிரந்தரம் ஸக்கச்சகாரிதாய வீரியூபத்த²ம்பே⁴ன ச ஸப்³பே³ஸு கப்பேஸு ப⁴வதோ ப⁴வம் ஜாதிதோ ஜாதிம் பரிபச்சந்தாயேவ அஹேஸும், இமஸ்மிம் பன ப⁴த்³த³கப்பே இமாஸு ஜாதீஸு தே பரிபக்கா ஜாதா’’தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே’’திஆதி³னா சரியாபிடகம் பு³த்³தா⁴பதா³னியந்தி து³தியாபி⁴தா⁴னம் த⁴ம்மபரியாயம் அபா⁴ஸி. அபரே பன ‘‘ரதனசங்கமே சங்கமந்தோ தே³வாதிதே³வோ தே³வப்³ரஹ்மாதீ³ஹி பூஜியமானோ நிக்³ரோதா⁴ராமே ஓதரித்வா வீஸதிஸஹஸ்ஸகீ²ணாஸவபரிவுதோ பஞ்ஞத்தவரபு³த்³தா⁴ஸனே நிஸின்னோ ப⁴க³வா வுத்தனயேனேவ ஆயஸ்மதா ஸாரிபுத்தேன புச்சி²தோ சரியாபிடகம் தே³ஸேஸீ’’தி வத³ந்தி. ஏத்தாவதா தூ³ரேனிதா³னஅவிதூ³ரேனிதா³னானி ஸங்கே²பதோ த³ஸ்ஸேத்வா சரியாபிடகஸ்ஸ ஸந்திகேனிதா³னம் வித்தா²ரதோ நித்³தி³ட்ட²ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். தூ³ரேனிதா³னம் பன அஸங்க்²யேய்யவிபா⁴வனாயம் ஆவி ப⁴விஸ்ஸதீதி.

1. இதா³னி ‘‘கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே’’திஆதி³னயப்பவத்தாய சரியாபிடகபாளியா அத்த²ஸம்வண்ணனா ஹோதி. தத்ராயம் கப்ப-ஸத்³தோ³ ஸஉபஸக்³கோ³ அனுபஸக்³கோ³ ச விதக்கவிதா⁴னபடிபா⁴க³பஞ்ஞத்திகாலபரமாயுஸமணவோஹாரஸமந்தபா⁴வாபி⁴ஸத்³த³ஹன- சே²த³னவினியோக³வினயகிரியாலேஸந்தரகப்பதண்ஹாதி³ட்டி²அஸங்க்²யேய்யகப்பமஹாகப்பாதீ³ஸு தி³ஸ்ஸதி. ததா² ஹேஸ ‘‘நேக்க²ம்மஸங்கப்போ அப்³யாபாத³ஸங்கப்போ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.137) விதக்கே ஆக³தோ. ‘‘சீவரே விகப்பம் ஆபஜ்ஜேய்யா’’திஆதீ³ஸு (பாரா. 642) விதா⁴னே, அதி⁴கவிதா⁴னம் ஆபஜ்ஜேய்யாதி அத்தோ². ‘‘ஸத்து²கப்பேன வத கிர, போ⁴, ஸாவகேன ஸத்³தி⁴ம் மந்தயமானா ந ஜானிம்ஹா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.260) படிபா⁴கே³. ஸத்து²ஸதி³ஸேனாதி அயஞ்ஹி தத்த² அத்தோ². ‘‘இதா⁴யஸ்மா, கப்போ’’திஆதீ³ஸு (ஸு. நி. 1098) பஞ்ஞத்தியம். ‘‘யேன ஸுத³ம் நிச்சகப்பம் விஹராமீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.387) காலே. ‘‘ஆகங்க²மானோ, ஆனந்த³, ததா²க³தோ கப்பம் வா திட்டே²ய்ய கப்பாவஸேஸம் வா’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.178; உதா³. 51) பரமாயும்ஹி. ஆயுகப்போ ஹி இத⁴ கப்போதி அதி⁴ப்பேதோ. ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பஞ்சஹி ஸமணகப்பேஹி ப²லம் பரிபு⁴ஞ்ஜிது’’ந்திஆதீ³ஸு (சூளவ. 250) ஸமணவோஹாரே. ‘‘கேவலகப்பம் ஜேதவனம் ஓபா⁴ஸேத்வா’’திஆதீ³ஸு (கு². பா. 5.1; ஸு. நி. மங்க³லஸுத்த) ஸமந்தபா⁴வே. ‘‘ஸத்³தா⁴ ஸத்³த³ஹனா ஓகப்பனா அபி⁴ப்பஸாதோ³’’திஆதீ³ஸு (த⁴. ஸ. 12) அபி⁴ஸத்³த³ஹனே, ஸத்³தா⁴யந்தி அத்தோ². ‘‘அலங்கதோ கப்பிதகேஸமஸ்ஸூ’’திஆதீ³ஸு (வி. வ. 1094; ஜா. 2.22.1368) சே²த³னே. ‘‘ஏவமேவ இதோ தி³ன்னம், பேதானம் உபகப்பதீ’’திஆதீ³ஸு (கு². பா. 7.7; பே. வ. 20) வினியோகே³. ‘‘கப்பகதேன அகப்பகதம் ஸம்ஸிப்³பி³தம் ஹோதீ’’திஆதீ³ஸு (பாசி. 371) வினயகிரியாயம். ‘‘அத்தி² கப்போ நிபஜ்ஜிதும், ஹந்தா³ஹம் நிபஜ்ஜாமீ’’திஆதீ³ஸு லேஸே. ‘‘ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² ஸங்க⁴பே⁴த³கோ…பே… கப்பம் நிரயம்ஹி பச்சதீ’’தி (இதிவு. 18; சூளவ. 354; கதா². 657, 862) ச ஆதீ³ஸு அந்தரகப்பே.

‘‘ந கப்பயந்தி ந புரேக்க²ரோந்தி, த⁴ம்மாபி தேஸம் ந படிச்சி²தாஸே;

ந ப்³ராஹ்மணோ ஸீலவதேன நேய்யோ, பாரங்க³தோ ந பச்சேதி தாதீ³’’தி. –

ஆதீ³ஸு (ஸு. நி. 809) தண்ஹாதி³ட்டீ²ஸு. ததா² ஹி வுத்தம் நித்³தே³ஸே ‘‘கப்பாதி உத்³தா³னதோ த்³வே கப்பா தண்ஹாகப்போ தி³ட்டி²கப்போ’’தி (மஹானி. 28). ‘‘அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 1.244; ம. நி. 1.68) அஸங்க்²யேய்யகப்பே. ‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, கப்பஸ்ஸ அஸங்க்²யேய்யானீ’’திஆதீ³ஸு (அ. நி. 4.156) மஹாகப்பே. இதா⁴பி மஹாகப்பேயேவ த³ட்ட²ப்³போ³ (தீ³. நி. அட்ட². 1.29; 3.275; ஸம். நி. அட்ட². 1.1.1; அ. நி. அட்ட². 2.3.128; கு². பா. அட்ட². 5.ஏவமிச்சாதி³பாட²வண்ணனா).

தத்ராயம் பத³ஸித்³தி⁴ – கப்பீயதீதி கப்போ, ஏத்தகானி வஸ்ஸானீதி வா ஏத்தகானி வஸ்ஸஸதானீதி வா ஏத்தகானி வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானீதி வா ஏத்தகானி வஸ்ஸஸதஸஹஸ்ஸானீதி வா ஸம்வச்ச²ரவஸேன க³ணேதும் அஸக்குணேய்யத்தா கேவலம் ஸாஸபராஸிஉபமாதீ³ஹி கப்பேதப்³போ³ பரிகப்பேதப்³ப³பரிமாணோதி அத்தோ². வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘கீவ தீ³கோ⁴ நு கோ², ப⁴ந்தே, கப்போதி? தீ³கோ⁴ கோ², பி⁴க்கு², கப்போ, ஸோ ந ஸுகரோ ஸங்கா²தும் ‘ஏத்தகானி வஸ்ஸானீ’தி வா ‘ஏத்தகானி வஸ்ஸஸதானீ’தி வா ‘ஏத்தகானி வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானீ’தி வா ‘ஏத்தகானி வஸ்ஸஸதஸஹஸ்ஸானீ’தி வா. ஸக்கா பன, ப⁴ந்தே, உபமம் காதுந்தி? ‘ஸக்கா, பி⁴க்கூ²’தி ப⁴க³வா அவோச. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்கு², யோஜனம் ஆயாமேன யோஜனம் வித்தா²ரேன யோஜனம் உப்³பே³தே⁴ன மஹாஸாஸபராஸி. ததோ வஸ்ஸஸதஸ்ஸ வஸ்ஸஸஹஸ்ஸஸ்ஸ அச்சயேன ஏகமேகம் ஸாஸபம் உத்³த⁴ரேய்ய, கி²ப்பதரம் கோ² ஸோ, பி⁴க்கு², மஹாஸாஸபராஸி இமினா உபக்கமேன பரிக்க²யம் பரியாதா³னம் க³ச்சே²ய்ய, ந த்வேவ கப்போ, ஏவம் தீ³கோ⁴ கோ², பி⁴க்கு², கப்போ’’தி (ஸம். நி. 2.128).

ஸ்வாயம் மஹாகப்போ ஸம்வட்டாதி³வஸேன சதுஅஸங்க்²யேய்யகப்பஸங்க³ஹோ. வுத்தம்பி சேதம் –

‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, கப்பஸ்ஸ அஸங்க்²யேய்யானி. கதமானி சத்தாரி? ஸம்வட்டோ, ஸம்வட்டட்டா²யீ, விவட்டோ, விவட்டட்டா²யீ’’தி (அ. நி. 4.156).

தத்த² தயோ ஸம்வட்டா – தேஜோஸம்வட்டோ, ஆபோஸம்வட்டோ, வாயோஸம்வட்டோதி. திஸ்ஸோ ஸம்வட்டஸீமா – ஆப⁴ஸ்ஸரா, ஸுப⁴கிண்ஹா, வேஹப்ப²லாதி. யதா³ ஹி கப்போ தேஜேன ஸம்வட்டதி, ஆப⁴ஸ்ஸரதோ ஹேட்டா² அக்³கி³னா ட³ய்ஹதி. யதா³ ஆபேன ஸம்வட்டதி, ஸுப⁴கிண்ஹதோ ஹேட்டா² உத³கேன விலீயதி. யதா³ வாயுனா ஸம்வட்டதி, வேஹப்ப²லதோ ஹேட்டா² வாதேன வித்³த⁴ம்ஸதி. வித்தா²ரதோ பன கோடிஸதஸஹஸ்ஸசக்கவாளம் வினஸ்ஸதி, யம் பு³த்³தா⁴னம் ஆணாக்கே²த்தந்தி வுச்சதி. தேஸு தீஸு ஸம்வட்டேஸு யதா²க்கமம் கப்பவினாஸகமஹாமேக⁴தோ யாவ ஜாலாய வா உத³கஸ்ஸ வா வாதஸ்ஸ வா உபச்சே²தோ³ இத³ம் ஏகம் அஸங்க்²யேய்யம் ஸம்வட்டோ நாம. கப்பவினாஸகஜாலாதி³பச்சே²த³தோ யாவ கோடிஸதஸஹஸ்ஸசக்கவாளபரிபூரகோ ஸம்பத்திமஹாமேகோ⁴ உட்ட²ஹதி, இத³ம் து³தியம் அஸங்க்²யேய்யம் ஸம்வட்டட்டா²யீ நாம.

ஸம்பத்திமஹாமேக⁴தோ யாவ சந்தி³மஸூரியபாதுபா⁴வோ, இத³ம் ததியம் அஸங்க்²யேய்யம் விவட்டோ நாம. சந்தி³மஸூரியபாதுபா⁴வதோ யாவ புன கப்பவினாஸகமஹாமேகோ⁴, இத³ம் சதுத்த²ம் அஸங்க்²யேய்யம் விவட்டட்டா²யீ நாம. இமேஸு சதுஸட்டி²அந்தரகப்பஸங்க³ஹம் விவட்டட்டா²யீ. தேன ஸமானகாலபரிச்சே²தா³ விவட்டாத³யோ வேதி³தப்³பா³. ‘‘வீஸதிஅந்தரகப்பஸங்க³ஹ’’ந்தி ஏகே. இதி இமானி சத்தாரி அஸங்க்²யேய்யானி ஏகோ மஹாகப்போ ஹோதி. தேன வுத்தம் ‘‘ஸ்வாயம் மஹாகப்போ ஸம்வட்டாதி³வஸேன சதுஅஸங்க்²யேய்யகப்பஸங்க³ஹோ’’தி.

கப்பேதி ச அச்சந்தஸம்யோக³வஸேன உபயோக³ப³ஹுவசனம். ஸதஸஹஸ்ஸேதி கப்பஸத்³த³ஸம்ப³ந்தே⁴ன சாயம் புல்லிங்க³னித்³தே³ஸோ, இதா⁴பி அச்சந்தஸம்யோக³வஸேனேவ ப³ஹுவசனம். ஸமானாதி⁴கரணஞ்ஹேதம் பத³த்³வயம். சதுரோ ச அஸங்கி²யேதி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. கஸ்ஸ பன அஸங்கி²யேதி அஞ்ஞஸ்ஸ அவுத்தத்தா கப்பஸ்ஸ ச வுத்தத்தா பகரணதோ கப்பானந்தி அயமத்தோ² விஞ்ஞாயதேவ. ந ஹி வுத்தம் வஜ்ஜேத்வா அவுத்தஸ்ஸ கஸ்ஸசி க³ஹணம் யுத்தந்தி. ச-ஸத்³தோ³ ஸம்பிண்ட³னத்தோ², மஹாகப்பானம் சதுரோ அஸங்க்²யேய்யே ஸதஸஹஸ்ஸே ச மஹாகப்பேதி அயஞ்ஹேத்த² அத்தோ². அஸங்கி²யேதி ஏத்த² ஸங்கா²தும் ந ஸக்காதி அஸங்கி²யா, க³ணனம் அதிக்கந்தாதி அத்தோ². ‘‘அஸங்க்²யேய்யந்தி ஏகோ க³ணனவிஸேஸோ’’தி ஏகே. தே ஹி ஏகதோ பட்டா²ய மஹாப³லக்க²பரியோஸானானி ஏகூனஸட்டி²ட்டா²னானி வஜ்ஜேத்வா த³ஸமஹாப³லக்கா²னி அஸங்க்²யேய்யம் நாம, ஸட்டி²மட்டா²னந்தரந்தி வத³ந்தி. தம் ந யுஜ்ஜதி, ஸங்க்²யாடா²னந்தரம் நாம க³ணனவிஸேஸோ, தஸ்ஸ அஸங்க்²யேய்யபா⁴வாபா⁴வதோ ஏகம் டா²னந்தரம் அஸங்க்²யேய்யஞ்சாதி விருத்³த⁴மேதம். நனு ச அஸங்க்²யபா⁴வேன அஸங்க்²யேய்யத்தேபி தஸ்ஸ சதுப்³பி³த⁴பா⁴வோ ந யுஜ்ஜதீதி? நோ ந யுஜ்ஜதி. சதூஸு டா²னேஸு அஸங்க்²யேய்யபா⁴வஸ்ஸ இச்சி²தத்தா. தத்ராயமாதி³தோ பட்டா²ய விபா⁴வனா –

அதீதே கிர ஏகஸ்மிம் கப்பே தண்ஹங்கரோ மேத⁴ங்கரோ ஸரணங்கரோ தீ³பங்கரோதி சத்தாரோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ அனுக்கமேன லோகே உப்பஜ்ஜிம்ஸு. தேஸு தீ³பங்கரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே அமரவதீ நாம நக³ரம் அஹோஸி. தத்த² ஸுமேதோ⁴ நாம ப்³ராஹ்மணோ படிவஸதி உப⁴தோ ஸுஜாதோ மாதிதோ ச பிதிதோ ச, ஸம்ஸுத்³த⁴க³ஹணிகோ யாவ ஸத்தமா குலபரிவட்டா அக்கி²த்தோ அனுபக்குட்டோ² ஜாதிவாதே³ன, அபி⁴ரூபோ த³ஸ்ஸனீயோ பாஸாதி³கோ பரமாய வண்ணபோக்க²ரதாய ஸமன்னாக³தோ. ஸோ அஞ்ஞம் கம்மம் அகத்வா ப்³ராஹ்மணஸிப்பமேவ உக்³க³ண்ஹி. தஸ்ஸ த³ஹரகாலேயேவ மாதாபிதரோ காலமகம்ஸு. அத²ஸ்ஸ ராஸிவட்³ட⁴கோ அமச்சோ ஆயபோத்த²கம் ஆஹரித்வா ஸுவண்ணரஜதமணிமுத்தாதி³ப⁴ரிதே ஸாரக³ப்³பே⁴ விவரித்வா ‘‘ஏத்தகம் தே, குமார, மாதுஸந்தகம், ஏத்தகம் தே பிதுஸந்தகம், ஏத்தகம் தே அய்யகபய்யகான’’ந்தி யாவ ஸத்தமா குலபரிவட்டா த⁴னம் ஆசிக்கி²த்வா ‘‘ஏதம் த⁴னம் படிபஜ்ஜாஹீ’’தி ஆஹ. ஸுமேத⁴பண்டி³தோ சிந்தேஸி – ‘‘இமம் ஏவம் ப³ஹும் த⁴னம் ஸம்ஹரித்வா மய்ஹம் மாதாபிதாத³யோ பரலோகம் க³ச்ச²ந்தா ஏககஹாபணம்பி க³ஹேத்வா ந க³தா, மயா பன க³ஹேத்வா க³மனகாரணம் காதும் வட்டதீ’’தி. ஸோ ரஞ்ஞோ ஆரோசேத்வா நக³ரே பே⁴ரிம் சராபேத்வா மஹாஜனஸ்ஸ தா³னம் த³த்வா ஹிமவந்தப்பதே³ஸம் க³ந்த்வா தாபஸபப்³ப³ஜ்ஜம் பப்³ப³ஜித்வா ஸத்தாஹேனேவ அட்ட² ஸமாபத்தியோ பஞ்ச ச அபி⁴ஞ்ஞாயோ நிப்³ப³த்தேத்வா ஸமாபத்திவிஹாரேஹி விஹரதி.

தஸ்மிஞ்ச காலே தீ³பங்கரத³ஸப³லோ பரமாபி⁴ஸம்போ³தி⁴ம் பத்வா பவத்திதவரத⁴ம்மசக்கோ சதூஹி கீ²ணாஸவஸதஸஹஸ்ஸேஹி பரிவுதோ அனுபுப்³பே³ன சாரிகம் சரமானோ ரம்மவதீநக³ரம் நாம பத்வா தஸ்ஸ அவிதூ³ரே ஸுத³ஸ்ஸனமஹாவிஹாரே படிவஸதி. ரம்மவதீனக³ரவாஸினோ ‘‘ஸத்தா² கிர அம்ஹாகம் நக³ரம் பத்வா ஸுத³ஸ்ஸனமஹாவிஹாரே படிவஸதீ’’தி ஸுத்வா க³ந்த⁴மாலாதி³ஹத்தா² ஸத்தா²ரம் உபஸங்கமித்வா வந்தி³த்வா க³ந்த⁴மாலாதீ³ஹி பூஜேத்வா ஏகமந்தம் நிஸின்னா த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா ஸ்வாதனாய நிமந்தேத்வா உட்டா²யாஸனா பக்கமிம்ஸு. தே புனதி³வஸே மஹாதா³னம் ஸஜ்ஜேத்வா நக³ரம் அலங்கரித்வா த³ஸப³லஸ்ஸ ஆக³மனமக்³க³ம் ஹட்ட²துட்டா² ஸோதே⁴ந்தி.

தஸ்மிஞ்ச காலே ஸுமேத⁴தாபஸோ ஆகாஸேன க³ச்ச²ந்தோ தே ஹட்ட²துட்டே² மனுஸ்ஸே தி³ஸ்வா ‘‘அம்போ⁴, கஸ்ஸ தும்ஹே இமம் மக்³க³ம் ஸோதே⁴தா²’’தி புச்சி²? தேஹி ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஆக³மனமக்³க³ம் ஸோதே⁴மா’’தி வுத்தே அதீதேஸு பு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரத்தா ‘‘பு³த்³தோ⁴’’தி வசனம் ஸுத்வா உப்பன்னபீதிஸோமனஸ்ஸோ தாவதே³வ ஆகாஸதோ ஓருய்ஹ ‘‘மய்ஹம்பி ஓகாஸம் தே³த², அஹம்பி ஸோதே⁴ஸ்ஸாமீ’’தி தேஹி த³ஸ்ஸிதம் ஓகாஸம் ‘‘கிஞ்சாபி அஹம் இமம் இத்³தி⁴யா ஸத்தரதனவிசித்தம் கத்வா அலங்கரிதும் பஹோமி, அஜ்ஜ பன மயா காயவேய்யாவச்சம் காதும் வட்டதி, காயாரஹம் புஞ்ஞம் க³ண்ஹிஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேத்வா திணகசவராத³யோ நீஹரித்வா பம்ஸும் ஆஹரித்வா ஸமம் கரோந்தோ ஸோதே⁴தி. அனிட்டி²தேயேவ பன தஸ்ஸ பதே³ஸஸ்ஸ ஸோத⁴னே தீ³பங்கரோ ப⁴க³வா மஹானுபா⁴வானம் ச²ளபி⁴ஞ்ஞானம் கீ²ணாஸவானம் சதூஹி ஸதஸஹஸ்ஸேஹி பரிவுதோ தம் மக்³க³ம் படிபஜ்ஜி. ஸுமேத⁴பண்டி³தோ ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ பு³த்³த⁴ஸாவகா ச மா சிக்க²ல்லம் அக்கமந்தூ’’தி அத்தனோ வாகசீரஞ்ச சம்மக²ண்ட³ஞ்ச ஜடாகலாபஞ்ச பஸாரேத்வா ஸயஞ்ச யேன ப⁴க³வா தேன ஸீஸம் கத்வா அவகுஜ்ஜோ நிபஜ்ஜி. ஏவஞ்ச சிந்தேஸி – ‘‘ஸசாஹம் இச்சி²ஸ்ஸாமி, இமஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாவகோ ஹுத்வா அஜ்ஜேவ கிலேஸே கா⁴தேஸ்ஸாமி. கிம் மய்ஹம் ஏககேனேவ ஸம்ஸாரமஹோக⁴தோ நித்த²ரணேன? யம்னூனாஹம்பி ஏவரூபோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ஹுத்வா ஸதே³வகம் லோகம் ஸம்ஸாரமஹண்ணவதோ தாரேய்ய’’ந்தி. இதி ஸோ அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தமஹாபி⁴னீஹாரவஸேன சித்தம் பணிதே⁴ஸி. அத² ப⁴க³வா ஆக³ந்த்வா தஸ்ஸ உஸ்ஸீஸகே ட²த்வா சித்தாசாரம் ஸமிஜ்ஜ²னபா⁴வஞ்சஸ்ஸ ஞத்வா ‘‘அயம் இதோ கப்பஸதஸஹஸ்ஸாதி⁴கானம் சதுன்னம் அஸங்க்²யேய்யானம் மத்த²கே கோ³தமோ நாம ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ஸப்³ப³ம் இமம் ப⁴க³வதோ பவத்திம் ப்³யாகரித்வா பக்காமி.

ததோ அபரேபி கோண்ட³ஞ்ஞப⁴க³வந்தம் ஆதி³ம் கத்வா அனுக்கமேன உப்பன்னா யாவ கஸ்ஸபத³ஸப³லபரியோஸானா ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ மஹாஸத்தம் ‘‘பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ப்³யாகரிம்ஸு. இதி அம்ஹாகம் போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ பாரமியோ பூரேந்தஸ்ஸேவ சதுவீஸதி ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ உப்பன்னா. யஸ்மிம் பன கப்பே தீ³பங்கரத³ஸப³லோ உத³பாதி³, தஸ்மிம் அஞ்ஞேபி தயோ பு³த்³தா⁴ அஹேஸும். தேஸம் ஸந்திகே போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ ப்³யாகரணம் நாஹோஸி, தஸ்மா தே இத⁴ ந க³ஹிதா. போராணட்ட²கதா²யம் பன தம்ஹா கப்பா பட்டா²ய ஸப்³ப³பு³த்³தே⁴ த³ஸ்ஸேதும் இத³ம் வுத்தம் –

‘‘தண்ஹங்கரோ மேத⁴ங்கரோ, அதோ²பி ஸரணங்கரோ;

தீ³பங்கரோ ச ஸம்பு³த்³தோ⁴, கோண்ட³ஞ்ஞோ த்³விபது³த்தமோ.

‘‘மங்க³லோ ச ஸுமனோ ச, ரேவதோ ஸோபி⁴தோ முனி;

அனோமத³ஸ்ஸீ பது³மோ, நாரதோ³ பது³முத்தரோ.

‘‘ஸுமேதோ⁴ ச ஸுஜாதோ ச, பியத³ஸ்ஸீ மஹாயஸோ;

அத்த²த³ஸ்ஸீ த⁴ம்மத³ஸ்ஸீ, ஸித்³த⁴த்தோ² லோகனாயகோ.

‘‘திஸ்ஸோ பு²ஸ்ஸோ ச ஸம்பு³த்³தோ⁴, விபஸ்ஸீ ஸிகி² வேஸ்ஸபூ⁴;

ககுஸந்தோ⁴ கோணாக³மனோ, கஸ்ஸபோ சாபி நாயகோ.

‘‘ஏதே அஹேஸும் ஸம்பு³த்³தா⁴, வீதராகா³ ஸமாஹிதா;

ஸதரம்ஸீவ உப்பன்னா, மஹாதமவினோத³னா;

ஜலித்வா அக்³கி³க்க²ந்தா⁴வ, நிப்³பு³தா தே ஸஸாவகா’’தி. (ஜா. அட்ட². 1.தூ³ரேனிதா³னகதா²; அப. அட்ட². 1.தூ³ரேனிதா³னகதா²);

தத்த² தீ³பங்கரத³ஸப³லஸ்ஸ ச கோண்ட³ஞ்ஞத³ஸப³லஸ்ஸ ச அந்தரே மஹாகப்பானம் ஏகம் அஸங்க்²யேய்யம் பு³த்³த⁴ஸுஞ்ஞோ லோகோ அஹோஸி, ததா² ப⁴க³வதோ கோண்ட³ஞ்ஞஸ்ஸ ச ப⁴க³வதோ மங்க³லஸ்ஸ ச அந்தரே, ததா² ப⁴க³வதோ ஸோபி⁴தஸ்ஸ ச ப⁴க³வதோ அனோமத³ஸ்ஸிஸ்ஸ ச அந்தரே, ததா² ப⁴க³வதோ நாரத³ஸ்ஸ ச ப⁴க³வதோ பது³முத்தரஸ்ஸ ச அந்தரே. வுத்தஞ்ஹேதம் பு³த்³த⁴வம்ஸே (பு³. வம். 28.3, 4, 6, 9) –

‘‘தீ³பங்கரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ, கோண்ட³ஞ்ஞஸ்ஸ ச ஸத்து²னோ;

ஏதேஸம் அந்தரா கப்பா, க³ணனாதோ அஸங்கி²யா.

‘‘கோண்ட³ஞ்ஞஸ்ஸ அபரேன, மங்க³லோ நாம நாயகோ;

தேஸம்பி அந்தரா கப்பா, க³ணனாதோ அஸங்கி²யா.

‘‘ஸோபி⁴தஸ்ஸ அபரேன, அனோமத³ஸ்ஸீ மஹாயஸோ;

தேஸம்பி அந்தரா கப்பா, க³ணனாதோ அஸங்கி²யா.

‘‘நாரத³ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ, பது³முத்தரஸ்ஸ ஸத்து²னோ;

தேஸம்பி அந்தரா கப்பா, க³ணனாதோ அஸங்கி²யா’’தி.

ஏவம் க³ணனாதீததாய அஸங்க்²யேய்யத்தேபி சதூஸு டா²னேஸு மஹாகப்பானம் க³ணனாதிக்கமேன ‘‘சதுரோ ச அஸங்கி²யே’’தி வுத்தம், ந ஸங்க்²யாவிஸேஸேனாதி வேதி³தப்³ப³ம். யஸ்மா பன பது³முத்தரத³ஸப³லஸ்ஸ ச ஸுமேத⁴த³ஸப³லஸ்ஸ ச அந்தரே திம்ஸகப்பஸஹஸ்ஸானி, ஸுஜாதத³ஸப³லஸ்ஸ ச பியத³ஸ்ஸீத³ஸப³லஸ்ஸ ச அந்தரே நவஸஹஸ்ஸாதி⁴கானம் கப்பானம் ஸட்டி²ஸஹஸ்ஸானி த்³வாஸீதுத்தரானி அட்ட² ச ஸதானி, த⁴ம்மத³ஸ்ஸீத³ஸப³லஸ்ஸ ச ஸித்³த⁴த்த²த³ஸப³லஸ்ஸ ச அந்தரே வீஸதி கப்பா, ஸித்³த⁴த்த²த³ஸப³லஸ்ஸ ச திஸ்ஸத³ஸப³லஸ்ஸ ச அந்தரே ஏகோ கப்போ, ப⁴க³வதோ விபஸ்ஸிஸ்ஸ ச ப⁴க³வதோ ஸிகி²ஸ்ஸ ச அந்தரே ஸட்டி² கப்பா, ப⁴க³வதோ ச வேஸ்ஸபு⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ச ககுஸந்த⁴ஸ்ஸ அந்தரே திம்ஸ கப்பா, இதி பது³முத்தரத³ஸப³லஸ்ஸ உப்பன்னகப்பதோ பட்டா²ய ஹேட்டா² தேஸம் தேஸம் பு³த்³தா⁴னம் உப்பன்னகப்பேஹி இமினா ச ப⁴த்³த³கப்பேன ஸத்³தி⁴ம் ஸதஸஹஸ்ஸமஹாகப்பா. தே ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே’’தி. இமஸ்மிம் பனத்தே² வித்தா²ரியமானே ஸப்³ப³ம் பு³த்³த⁴வம்ஸபாளிம் ஆஹரித்வா ஸம்வண்ணேதப்³ப³ம் ஹோதீதி அதிவித்தா²ரபீ⁴ருகஸ்ஸ மஹாஜனஸ்ஸ சித்தம் அனுரக்க²ந்தா ந வித்தா²ரயிம்ஹ. அத்தி²கேஹி பு³த்³த⁴வம்ஸதோ (பு³. வம். 1.1 ஆத³யோ) க³ஹேதப்³போ³. யோபி சேத்த² வத்தப்³போ³ கதா²மக்³கோ³, ஸோபி அட்ட²ஸாலினியா (த⁴. ஸ. அட்ட². ஸுமேத⁴கதா²) த⁴ம்மஸங்க³ஹவண்ணனாய ஜாதகட்ட²கதா²ய (ஜா. அட்ட². 1.தூ³ரேனிதா³னகதா²) ச வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³போ³.

ஏத்த²ந்தரேதி ஏத்த² அந்தரஸத்³தோ³ –

‘‘நதீ³தீரேஸு ஸண்டா²னே, ஸபா⁴ஸு ரதி²யாஸு ச;

ஜனா ஸங்க³ம்ம மந்தேந்தி, மஞ்ச தஞ்ச கிமந்தர’’ந்தி. (ஸம். நி. 1.228) –

ஆதீ³ஸு காரணே ஆக³தோ. ‘‘அத்³த³ஸா கோ² மம், ப⁴ந்தே, அஞ்ஞதரா இத்தீ² விஜ்ஜந்தரிகாய பா⁴ஜனம் தோ⁴வந்தீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 2.149) க²ணே, விஜ்ஜுனிச்ச²ரணக்க²ணேதி அத்தோ². ‘‘யஸ்ஸந்தரதோ ந ஸந்தி கோபா’’திஆதீ³ஸு (உதா³. 20) சித்தே. ‘‘அந்தரா ச க³யம் அந்தரா ச போ³தி⁴’’ந்திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.285; மஹாவ. 11) விவரே. ‘‘ந உபஜ்ஜா²யஸ்ஸ ப⁴ணமானஸ்ஸ அந்தரந்தரா கதா² ஓபாதேதப்³பா³’’திஆதீ³ஸு (மஹாவ. 66) வேமஜ்ஜே². இதா⁴பி வேமஜ்ஜே²யேவ த³ட்ட²ப்³போ³ (தீ³. நி. அட்ட². 1.1; அ. நி. அட்ட². 2.4.36), தஸ்மா ஏதஸ்மிம் அந்தரே வேமஜ்ஜே²தி அத்தோ². இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யஸ்மிம் மஹாகப்பே அம்ஹாகம் ப⁴க³வா ஸுமேத⁴பண்டி³தோ ஹுத்வா தீ³பங்கரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ பாத³மூலே –

‘‘மனுஸ்ஸத்தம் லிங்க³ஸம்பத்தி, ஹேது ஸத்தா²ரத³ஸ்ஸனம்;

பப்³ப³ஜ்ஜா கு³ணஸம்பத்தி, அதி⁴காரோ ச ச²ந்த³தா’’தி. (பு³. வம். 2.59) –

ஏவம் வுத்தேஹி அட்ட²ஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தம் மஹாபி⁴னீஹாரம் அகாஸி, ஸமத்திம்ஸ பாரமியோ பவிசினி ஸமாதி³யி, ஸப்³பே³பி பு³த்³த⁴காரகே த⁴ம்மே ஸம்பாதே³தும் ஆரபி⁴, யம்ஹி சேதஸ்மிம் ப⁴த்³த³கப்பே ஸப்³ப³ஸோ பூரிதபாரமீ ஹுத்வா அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி². இமேஸம் த்³வின்னம் மஹாகப்பானம் அந்தரே யதா²வுத்தபரிச்சே²தே³ காலவிஸேஸேதி. கத²ம் பனேதம் விஞ்ஞாயதீதி? ‘‘கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே, சதுரோ ச அஸங்கி²யே’’தி இத³ஞ்ஹி மஹாகப்பானம் பரிச்சே²த³தோ அபரிச்சே²த³தோ ச ஸங்க்²யாத³ஸ்ஸனம். ஸா கோ² பனாயம் ஸங்க்²யா ஸங்க்²யேய்யஸ்ஸ ஆதி³பரியோஸானக்³க³ஹணம் வினா ந ஸம்ப⁴வதீதி யத்த² போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரானமாரம்போ⁴ யத்த² ச தே பரியோஸிதா தது³ப⁴யம்பி அவதி⁴பா⁴வேன ‘‘ஏத்த²ந்தரே’’தி ஏத்த² அத்த²தோ த³ஸ்ஸிதந்தி விஞ்ஞாயதி. அவதி⁴ ச பனாயம் அபி⁴விதி⁴வஸேன வேதி³தப்³போ³, ந மரியாதா³வஸேன, ஆரம்போ⁴ஸானகப்பானம் ஏகதே³ஸேன அந்தோக³த⁴த்தா. நனு ச நிப்பதே³ஸேன தேஸம் அபரியாதா³னதோ அபி⁴விதி⁴ ச இத⁴ ந ஸம்ப⁴வதீதி? ந இத³மேவம் ததே³கதே³ஸேபி தப்³போ³ஹாரதோ. யோ ஹி ததே³கதே³ஸபூ⁴தோ கப்போ, ஸோ நிப்பதே³ஸதோ பரியாதி³ன்னோதி.

யம் சரிதம், ஸப்³ப³ம் தம் போ³தி⁴பாசனந்தி ஏத்த² சரிதந்தி சரியா, ஸமத்திம்ஸபாரமிஸங்க³ஹா தா³னஸீலாதி³படிபத்தி, ஞாதத்த²சரியாலோகத்த²சரியாபு³த்³த⁴த்த²சரியானம் தத³ந்தோக³த⁴த்தா. ததா² யா சிமா அட்ட² சரியா, ஸேய்யதி²த³ம் – பணிதி⁴ஸம்பன்னானம் சதூஸு இரியாபதே²ஸு இரியாபத²சரியா, இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரானம் அஜ்ஜ²த்திகாயதனேஸு ஆயதனசரியா, அப்பமாத³விஹாரீனம் சதூஸு ஸதிபட்டா²னேஸு ஸதிசரியா, அதி⁴சித்தமனுயுத்தானம் சதூஸு ஜா²னேஸு ஸமாதி⁴சரியா, பு³த்³தி⁴ஸம்பன்னானம் சதூஸு அரியஸச்சேஸு ஞாணசரியா, ஸம்மா படிபன்னானம் சதூஸு அரியமக்³கே³ஸு மக்³க³சரியா, அதி⁴க³தப²லானம் சதூஸு ஸாமஞ்ஞப²லேஸு பத்திசரியா, திண்ணம் பு³த்³தா⁴னம் ஸப்³ப³ஸத்தேஸு லோகத்த²சரியாதி. தத்த² பதே³ஸதோ த்³வின்னம் போ³தி⁴ஸத்தானம் பச்சேகபு³த்³த⁴பு³த்³த⁴ஸாவகானஞ்ச லோகத்த²சரியா, மஹாபோ³தி⁴ஸத்தானம் பன ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴னஞ்ச நிப்பதே³ஸதோ. வுத்தஞ்ஹேதம் நித்³தே³ஸே (சூளனி. க²க்³க³விஸாணஸுத்தனித்³தே³ஸ 121; படி. ம. 1.197) ‘‘சரியாதி அட்ட² சரியாயோ இரியாபத²சரியா ஆயதனசரியா’’தி வித்தா²ரோ. ‘‘அதி⁴முச்சந்தோ ஸத்³தா⁴ய சரதி, பக்³க³ண்ஹந்தோ வீரியேன சரதி, உபட்ட²ஹந்தோ ஸதியா சரதி, அவிக்கி²பந்தோ ஸமாதி⁴னா சரதி, பஜானந்தோ பஞ்ஞாய சரதி, விஜானந்தோ விஞ்ஞாணேன சரதி, ஏவம்பி படிபன்னஸ்ஸ குஸலா த⁴ம்மா ஆயதந்தீதி ஆயதனசரியாய சரதி, ஏவம்பி படிபன்னோ விஸேஸமதி⁴க³ச்ச²தீதி விஸேஸசரியாய சரதீ’’தி யா இமா அபராபி அட்ட² சரியா வுத்தா, தாஸம் ஸப்³பா³ஸம் பாரமிதாஸ்வேவ ஸமோரோதோ⁴ வேதி³தப்³போ³. தேன வுத்தம் ‘‘சரிதந்தி சரியா, ஸமத்திம்ஸபாரமிஸங்க³ஹா தா³னஸீலாதி³படிபத்தீ’’தி. ஹேதுசரியாய ஏவ பன இதா⁴தி⁴ப்பேதத்தா மக்³க³சரியாபத்திசரியானம் இத⁴ அனவரோதோ⁴ வேதி³தப்³போ³. தேன வுத்தம் ‘‘ஸப்³ப³ம் தம் போ³தி⁴பாசன’’ந்தி.

தத்த² ஸப்³ப³-ஸத்³தோ³ ஸப்³ப³ஸப்³ப³ம் ஆயதனஸப்³ப³ம் ஸக்காயஸப்³ப³ம் பதே³ஸஸப்³ப³ந்தி சதூஸு அத்தே²ஸு தி³ஸ்ஸதி. ததா² ஹி ‘‘ஸப்³பே³ த⁴ம்மா ஸப்³பா³காரேன பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணமுகே² ஆபாத²மாக³ச்ச²ந்தீ’’திஆதீ³ஸு (மஹானி. 156; சூளனி. மோக⁴ராஜமாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸ 85) ஸப்³ப³ஸப்³ப³ஸ்மிம். ‘‘ஸப்³ப³ம் வோ, பி⁴க்க²வே, தே³ஸேஸ்ஸாமி தம் ஸுணாத², கிஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸப்³ப³ம் சக்கு²ஞ்சேவ ரூபா ச…பே… மனோ சேவ த⁴ம்மா சா’’தி (ஸம். நி. 4.23) ஏத்த² ஆயதனஸப்³ப³ஸ்மிம். ‘‘ஸப்³ப³ம் ஸப்³ப³தோ ஸஞ்ஜானாதீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.6) ஸக்காயஸப்³ப³ஸ்மிம். ‘‘ஸப்³பே³ஸம்பி வோ, ஸாரிபுத்த, ஸுபா⁴ஸிதம் பரியாயேனா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 1.345) பதே³ஸஸப்³ப³ஸ்மிம். இதா⁴பி பதே³ஸஸப்³ப³ஸ்மிம் ஏவ வேதி³தப்³போ³, போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரபூ⁴தஸ்ஸ சரிதஸ்ஸ அதி⁴ப்பேதத்தா.

போ³தீ⁴தி ருக்கோ²பி அரியமக்³கோ³பி நிப்³பா³னம்பி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம்பி. ‘‘போ³தி⁴ருக்க²மூலே பட²மாபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴’’தி (மஹாவ. 1; உதா³. 1) ச ‘‘அந்தரா ச க³யம் அந்தரா ச போ³தி⁴’’ந்தி (ம. நி. 1.285; மஹாவ. 11) ச ஆக³தட்டா²னே பு³ஜ்ஜ²தி ஏத்தா²தி ருக்கோ² போ³தி⁴. ‘‘போ³தி⁴ வுச்சதி சதூஸு மக்³கே³ஸு ஞாண’’ந்தி (சூளனி. க²க்³க³விஸாணஸுத்தனித்³தே³ஸ 121) ஆக³தட்டா²னே சத்தாரி அரியஸச்சானி பு³ஜ்ஜ²தி ஏதேனாதி அரியமக்³கோ³ போ³தி⁴. ‘‘பத்வான போ³தி⁴ம் அமதம் அஸங்க²த’’ந்தி ஆக³தட்டா²னே பு³ஜ்ஜ²தி ஏதஸ்மிம் நிமித்தபூ⁴தேதி நிப்³பா³னம் போ³தி⁴. ‘‘பப்போதி போ³தி⁴ம் வரபூ⁴ரிமேத⁴ஸோ’’தி (தீ³. நி. 3.217) ஆக³தட்டா²னே ஸப்³பே³ த⁴ம்மே ஸப்³பா³காரேன பு³ஜ்ஜ²தி ஏதேனாதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் போ³தி⁴. இதா⁴பி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் அதி⁴ப்பேதம். அரஹத்தமக்³க³ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணானி வா இத⁴ போ³தீ⁴தி வேதி³தப்³பா³னி (பாரா. அட்ட². 1.11), மஹாபோ³தி⁴யா அதி⁴ப்பேதத்தா ப⁴க³வதோ. ஆஸவக்க²யஞாணபத³ட்டா²னஞ்ஹி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணபத³ட்டா²னஞ்ச ஆஸவக்க²யஞாணம் ‘‘மஹாபோ³தீ⁴’’தி வுச்சதி. ஏத்தா²யம் ஸங்கே²பத்தோ² – யதா²வுத்தகாலபரிச்சே²தே³ யம் மம தா³னாஸீலாதி³படிபத்திஸங்கா²தம் சரிதம், தம் ஸப்³ப³ம் அனவஸேஸம் மஹாபோ³தி⁴யா பாசனம் ஸாத⁴கம் நிப்³ப³த்தகந்தி. ஏதேன போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரானம் நிரந்தரபா⁴வனம் த³ஸ்ஸேதி. அத² வா ஸப்³ப³ந்தி ஏத்த²ந்தரே யதா²வுத்தகாலபரிச்சே²தே³ யம் சரிதம், தம் ஸப்³ப³ம் ஸகலமேவ அனவஸேஸம் போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரபூ⁴தமேவ. ஏதேன ஸப்³ப³ஸம்பா⁴ரபா⁴வனம் த³ஸ்ஸேதி.

தஸ்ஸோ ஹி போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரேஸு பா⁴வனா ஸப்³ப³ஸம்பா⁴ரபா⁴வனா நிரந்தரபா⁴வனா சிரகாலபா⁴வனா ஸக்கச்சபா⁴வனா சாதி. தாஸு ‘‘கப்பே ச ஸதஸஹஸ்ஸே, சதுரோ ச அஸங்கி²யே’’தி இமினா சிரகாலபா⁴வனா வுத்தா. யோ சேத்த² அச்சந்தஸம்யோகோ³, தேன பட²மே அத்த²விகப்பே ஸப்³ப³க்³க³ஹணேன ச நிரந்தரபா⁴வனா, து³தியே அத்த²விகப்பே ஸப்³ப³ம் சரித’’ந்தி இமினா ஸப்³ப³ஸம்பா⁴ரபா⁴வனா, போ³தி⁴பாசன’’ந்தி இமினா ஸக்கச்சபா⁴வனா வுத்தா ஹோதி, யதா² தம் சரிதம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் பாசேதி ஏவம்பூ⁴தபா⁴வதீ³பனதோ. ததா² ஹி தம் ‘‘போ³தி⁴பாசன’’ந்தி வத்தப்³ப³தம் அரஹதி, ந அஞ்ஞதா²தி. கத²ம் பனேத்த² போ³தி⁴சரியாய நிரந்தரபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³? யதி³ சித்தனிரந்தரதாய தம் ந யுஜ்ஜதி, ந ஹி மஹாபோ³தி⁴ஸத்தானம் மஹாபி⁴னீஹாரதோ உத்³த⁴ம் போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴ரணசித்ததோ அஞ்ஞம் சித்தம் நப்பவத்ததீதி ஸக்கா வத்தும். அத² கிரியமயசித்தப்பவத்திம் ஸந்தா⁴ய வுச்சேய்ய, ஏவம்பி ந யுஜ்ஜதி, ந ஹி ஸப்³பா³னி தேஸம் கிரியமயசித்தானி போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴ரணவஸேனேவ பவத்தந்தி. ஏதேனேவ பயோக³னிரந்தரதாபி படிக்கி²த்தாதி த³ட்ட²ப்³பா³. ஜாதினிரந்தரதாய பன நிரந்தரபா⁴வனா வேதி³தப்³பா³. யஸ்ஸஞ்ஹி ஜாதியம் மஹாபோ³தி⁴ஸத்தேன மஹாபணிதா⁴னம் நிப்³ப³த்திதம், ததோ பட்டா²ய யாவ சரிமத்தபா⁴வா ந ஸா நாம ஜாதி உபலப்³ப⁴தி, யா ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴தா ந ஸியா அந்தமஸோ தா³னபாரமிமத்தம் உபாதா³ய. அயஞ்ஹி நியதிபத்தி²தானம் போ³தி⁴ஸத்தானம் த⁴ம்மதா. யாவ ச தே கம்மாதீ³ஸு வஸீபா⁴வம் ந பாபுணந்தி, தாவ ஸப்பதே³ஸம்பி ஸம்பா⁴ரேஸு பயோக³மாபஜ்ஜந்தி. யதா³ பன ஸப்³ப³ஸோ கம்மாதீ³ஸு வஸீபா⁴வப்பத்தா ஹோந்தி, அத² ததோ பட்டா²ய நிப்பதே³ஸதோ ஏவ போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரேஸு ஸமீஹனம் ஸாதச்சகிரியா ச ஸம்பஜ்ஜதி. ஸக்கச்சகாரிதா பன ஸப்³ப³காலம் ஹோதி, ஏவம் யேன யேன போ³தி⁴ஸத்தானம் தத்த² தத்த² யதா²தி⁴ப்பாயம் ஸமிஜ்ஜ²னம் ஸம்பஜ்ஜதீதி. ஏவமேதாய கா³தா²ய போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரேஸு ஸப்³ப³ஸம்பா⁴ரபா⁴வனா சிரகாலபா⁴வனா நிரந்தரபா⁴வனா ஸக்கச்சபா⁴வனா சாதி சதஸ்ஸோபி பா⁴வனா பகாஸிதாதி வேதி³தப்³பா³.

தத்ர யஸ்மா போ³தி⁴ஸத்தசரிதம் போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரா போ³தி⁴சரியா அக்³க³யானம் பாரமியோதி அத்த²தோ ஏகம், ப்³யஞ்ஜனமேவ நானம், யஸ்மா ச பரதோ விபா⁴கே³ன வக்க²மானானம் தா³னபாரமிஆதீ³னம் சரிதந்தி இத³ம் அவிஸேஸவசனம், தஸ்மா ஸப்³ப³போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரேஸு கோஸல்லஜனனத்த²ம் பாரமியோ இத⁴ ஸம்வண்ணேதப்³பா³. தா பரதோ பகிண்ணககதா²யம் ஸப்³பா³காரேன ஸம்வண்ணயிஸ்ஸாம.

2. இதி ப⁴க³வா அத்தனோ போ³தி⁴ஸத்தபூ⁴மியம் சரிதம் ஆரம்ப⁴தோ பட்டா²ய யாவ பரியோஸானா மஹாபோ³தி⁴யா பரிபாசனமேவாதி அவிஸேஸதோ த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தஸ்ஸ பரமுக்கம்ஸக³மனேன அதிஸயதோ போ³தி⁴பரிபாசனபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் இமஸ்மிம் ப⁴த்³த³கப்பே கதிபயா புப்³ப³சரியா விபா⁴க³தோ விபா⁴வேந்தோ ‘‘அதீதகப்பே’’திஆதி³மாஹ.

தத்த² அதீதகப்பேதி இதோ புரிமே புரிமதரே வா ஸப்³ப³ஸ்மிம் அதிக்கந்தே யதா²வுத்தபரிச்சே²தே³ மஹாகப்பே, கப்பானம் ஸதஸஹஸ்ஸாதி⁴கேஸு சதூஸு அஸங்க்²யேய்யேஸூதி அத்தோ². சரிதந்தி சிண்ணம் தா³னாதி³படிபத்திம். ட²பயித்வாதி முஞ்சித்வா அக்³க³ஹேத்வா, அவத்வாதி அத்தோ². ப⁴வாப⁴வேதி ப⁴வே ச அப⁴வே ச, ‘‘இதிப⁴வாப⁴வகத²’’ந்தி (தீ³. நி. 1.17) ஏத்த² ஹி வுத்³தி⁴ஹானியோ ப⁴வாப⁴வாதி வுத்தா. ‘‘இதிப⁴வாப⁴வதஞ்ச வீதிவத்தோ’’தி (உதா³. 20) ஏத்த² ஸம்பத்திவிபத்திவுத்³தி⁴ஹானிஸஸ்ஸதுச்சே²த³புஞ்ஞபாபானிப⁴வாப⁴வாதி அதி⁴ப்பேதானி. ‘‘இதிப⁴வாப⁴வஹேது வா, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ தண்ஹா உப்பஜ்ஜமானா உப்பஜ்ஜதீ’’தி (அ. நி. 4.9; இதிவு. 105) ஏத்த² பன பணீதபணீததரானி ஸப்பினவனீதாதி³பே⁴ஸஜ்ஜானி ப⁴வாப⁴வாதி அதி⁴ப்பேதானி. ஸம்பத்திப⁴வேஸு பணீததரா பணீததமா ப⁴வாப⁴வாதிபி வத³ந்தி ஏவ, தஸ்மா இதா⁴பி ஸோ ஏவ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³, கு²த்³த³கே சேவ மஹந்தே ச ப⁴வஸ்மிந்தி வுத்தம் ஹோதி. இமம்ஹி கப்பேதி இமஸ்மிம் ப⁴த்³த³கப்பே. பவக்கி²ஸ்ஸந்தி கத²யிஸ்ஸம். ஸுணோஹீதி த⁴ம்மஸேனாபதிம் ஸவனே நியோஜேதி. மேதி மம ஸந்திகே, மம பா⁴ஸதோதி அத்தோ².

நிதா³னகதா² நிட்டி²தா.

1. அகித்திவக்³கோ³

1. அகித்திசரியாவண்ணனா

3. ஏவம் ப⁴க³வா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ ஸதே³வமனுஸ்ஸாய ச பரிஸாய அத்தனோ புப்³ப³சரியாய ஸவனே உஸ்ஸாஹம் ஜனேத்வா இதா³னி தம் புப்³ப³சரிதம் ப⁴வந்தரபடிச்ச²ன்னம் ஹத்த²தலே ஆமலகம் விய பச்சக்க²ம் கரோந்தோ ‘‘யதா³ அஹம் ப்³ரஹாரஞ்ஞே’’திஆதி³மாஹ.

தத்த² யதா³தி யஸ்மிம் காலே. ப்³ரஹாரஞ்ஞேதி மஹாஅரஞ்ஞே, அரஞ்ஞானியம், மஹந்தே வனேதி அத்தோ². ஸுஞ்ஞேதி ஜனவிவித்தே. விபினகானனேதி விபினபூ⁴தே கானனே, பத³த்³வயேனாபி தஸ்ஸ அரஞ்ஞஸ்ஸ க³ஹனபா⁴வமேவ தீ³பேதி, ஸப்³ப³மேதம் காரதீ³பம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். அஜ்ஜோ²கா³ஹேத்வாதி அனுபவிஸித்வா. விஹராமீதி தி³ப்³ப³ப்³ரஹ்மஅரியஆனேஞ்ஜவிஹாரேஹி ஸமுப்பாதி³தஸுக²விஸேஸேன இரியாபத²விஹாரேன ஸரீரது³க்க²ம் விச்சி²ந்தி³த்வா ஹராமி அத்தபா⁴வம் பவத்தேமி. அகித்தி நாம தாபஸோதி ஏவம்னாமகோ தாபஸோ ஹுத்வா யதா³ அஹம் தஸ்மிம் அரஞ்ஞே விஹராமீதி அத்தோ². ஸத்தா² ததா³ அத்தனோ அகித்திதாபஸபா⁴வம் த⁴ம்மஸேனாபதிஸ்ஸ வத³தி. தத்ராயம் அனுபுப்³பி³கதா² –

அதீதே கிர இமஸ்மிம்யேவ ப⁴த்³த³கப்பே பா³ராணஸியம் ப்³ரஹ்மத³த்தே நாம ராஜினி ரஜ்ஜம் காரேந்தே போ³தி⁴ஸத்தோ அஸீதிகோடிவிப⁴வஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணமஹாஸாலஸ்ஸ குலே நிப்³ப³த்தி, ‘‘அகித்தீ’’திஸ்ஸ நாமம் கரிம்ஸு. தஸ்ஸ பத³ஸா க³மனகாலே ப⁴கி³னீபி ஜாயி. ‘‘யஸவதீ’’திஸ்ஸா நாமம் கரிம்ஸு. ஸோ ஸோளஸவஸ்ஸகாலே தக்கஸிலம் க³ந்த்வா ஸப்³ப³ஸிப்பானி உக்³க³ஹேத்வா பச்சாக³மாஸி. அத²ஸ்ஸ மாதாபிதரோ காலமகம்ஸு. ஸோ தேஸம் பேதகிச்சானி காரேத்வா கதிபயதி³வஸாதிக்கமேன ரதனாவலோகனம் ஆயுத்தகபுரிஸேஹி காரயமானோ ‘‘ஏத்தகம் மத்திகம், ஏத்தகம் பேத்திகம், ஏத்தகம் பிதாமஹ’’ந்தி ஸுத்வா ஸம்விக்³க³மானஸோ ஹுத்வா ‘‘இத³ம் த⁴னமேவ பஞ்ஞாயதி, ந த⁴னஸ்ஸ ஸம்ஹாரகா, ஸப்³பே³ இமம் த⁴னம் பஹாயேவ க³தா, அஹம் பன நம் ஆதா³ய க³மிஸ்ஸாமீ’’தி ராஜானம் ஆபுச்சி²த்வா பே⁴ரிம் சராபேஸி – ‘‘த⁴னேன அத்தி²கா அகித்திபண்டி³தஸ்ஸ கே³ஹம் ஆக³ச்ச²ந்தூ’’தி.

ஸோ ஸத்தாஹம் மஹாதா³னம் பவத்தேத்வா த⁴னே அகீ²யமானே ‘‘கிம் மே இமாய த⁴னகீளாய, அத்தி²கா க³ண்ஹிஸ்ஸந்தீ’’தி நிவேஸனத்³வாரம் விவரித்வா ஹிரஞ்ஞஸுவண்ணாதி³ப⁴ரிதே ஸாரக³ப்³பே⁴ விவராபேத்வா ‘‘தி³ன்னம்யேவ ஹரந்தூ’’தி கே³ஹம் பஹாய ஞாதிபரிவட்டஸ்ஸ பரிதே³வந்தஸ்ஸ ப⁴கி³னிம் க³ஹேத்வா பா³ராணஸிதோ நிக்க²மித்வா நதி³ம் உத்தரித்வா த்³வே தீணி யோஜனானி க³ந்த்வா பப்³ப³ஜித்வா ரமணீயே பூ⁴மிபா⁴கே³ பண்ணஸாலம் கரித்வா வஸதி. யேன பன த்³வாரேன ததா³ நிக்க²மி, தம் அகித்தித்³வாரம் நாம ஜாதம். யேன தித்தே²ன நதி³ம் ஓதிண்ணோ, தம் அகித்திதித்த²ம் நாம ஜாதம். தஸ்ஸ பப்³ப³ஜிதபா⁴வம் ஸுத்வா ப³ஹூ மனுஸ்ஸா கா³மனிக³மராஜதா⁴னிவாஸினோ தஸ்ஸ கு³ணேஹி ஆகட்³டி⁴யமானஹத³யா அனுபப்³ப³ஜிம்ஸு. மஹாபரிவாரோ அஹோஸி, மஹாலாப⁴ஸக்காரோ நிப்³ப³த்தி, பு³த்³து⁴ப்பாதோ³ விய அஹோஸி. அத² மஹாஸத்தோ ‘‘அயம் லாப⁴ஸக்காரோ மஹா, பரிவாரோபி மஹந்தோ, காயவிவேகமத்தம்பி இத⁴ ந லப⁴தி, மயா ஏகாகினா விஹரிதும் வட்டதீ’’தி சிந்தேத்வா பரமப்பிச்ச²பா⁴வதோ விவேகனின்னதாய ச கஸ்ஸசி அஜானாபேத்வா ஏககோவ நிக்க²மித்வா அனுபுப்³பே³ன த³மிளரட்ட²ம் பத்வா காவீரபட்டனஸமீபே உய்யானே விஹரந்தோ ஜா²னாபி⁴ஞ்ஞாயோ நிப்³ப³த்தேஸி. தத்ராபிஸ்ஸ மஹாலாப⁴ஸக்காரோ உப்பஜ்ஜி. ஸோ தம் ஜிகு³ச்ச²ந்தோ ச²ட்³டே³த்வா ஆகாஸேன க³ந்த்வா காரதீ³பே ஓதரி. ததா³ காரதீ³போ அஹிதீ³போ நாம. ஸோ தத்த² மஹந்தம் காரருக்க²ம் உபனிஸ்ஸாய பண்ணஸாலம் மாபேத்வா வாஸம் கப்பேஸி. அப்பிச்ச²தாய பன கத்த²சி அக³ந்த்வா தஸ்ஸ ருக்க²ஸ்ஸ ப²லகாலே ப²லானி கா²த³ந்தோ ப²லே அஸதி பத்தானி உத³கஸித்தானி கா²த³ந்தோ ஜா²னஸமாபத்தீஹி வீதினாமேஸி.

தஸ்ஸ ஸீலதேஜேன ஸக்கஸ்ஸ பண்டு³கம்ப³லஸிலாஸனம் உண்ஹாகாரம் த³ஸ்ஸேஸி. ஸக்கோ ‘‘கோ நு கோ² மம் இமம்ஹா டா²னா சாவேதுகாமோ’’தி ஆவஜ்ஜேந்தோ பண்டி³தம் தி³ஸ்வா ‘‘கிமத்த²ம் நு கோ² அயம் தாபஸோ ஏவம் து³க்கரம் தபம் சரதி, ஸக்கத்தம் நு கோ² பத்தே²தி, உதா³ஹு அஞ்ஞம், வீமம்ஸிஸ்ஸாமி நம். அயஞ்ஹி ஸுவிஸுத்³த⁴காயவசீமனோஸமாசாரோ ஜீவிதே நிரபேக்கோ² உத³கஸித்தானி காரபத்தானி கா²த³தி, ஸசே ஸக்கத்தம் பத்தே²தி அத்தனோ ஸித்தானி காரபத்தானி மய்ஹம் த³ஸ்ஸதி, நோ சே, ந த³ஸ்ஸதீ’’தி ப்³ராஹ்மணவண்ணேன தஸ்ஸ ஸந்திகம் அக³மாஸி. போ³தி⁴ஸத்தோபி காரபத்தானி ஸேதே³த்வா ‘‘ஸீதலீபூ⁴தானி கா²தி³ஸ்ஸாமீ’’தி பண்ணஸாலத்³வாரே நிஸீதி³. அத²ஸ்ஸ புரதோ ஸக்கோ ப்³ராஹ்மணரூபேன பி⁴க்கா²ய அத்தி²கோ ஹுத்வா அட்டா²ஸி. மஹாஸத்தோ தம் தி³ஸ்வா ‘‘லாபா⁴ வத மே, ஸுலத்³த⁴ம் வத மே, சிரஸ்ஸம் வத மே யாசகோ தி³ட்டோ²’’தி ஸோமனஸ்ஸப்பத்தோ ஹுத்வா ‘‘அஜ்ஜ மம மனோரத²ம் மத்த²கம் பாபேத்வா தா³னம் த³ஸ்ஸாமீ’’தி பக்கபா⁴ஜனேனேவ ஆதா³ய க³ந்த்வா தா³னபாரமிம் ஆவஜ்ஜேத்வா அத்தனோ அஸேஸேத்வாவ தஸ்ஸ பி⁴க்கா²பா⁴ஜனே பக்கி²பி. ஸக்கோ தம் க³ஹேத்வா தோ²கம் க³ந்த்வா அந்தரதா⁴யி. மஹாஸத்தோபி தஸ்ஸ த³த்வா புன பரியேட்டி²ம் அனாபஜ்ஜித்வா தேனேவ பீதிஸுகே²ன வீதினாமேஸி.

து³தியதி³வஸே பன காரபத்தானி பசித்வா ‘‘ஹிய்யோ த³க்கி²ணேய்யம் அலபி⁴ம், அஜ்ஜ நு கோ² கத²’’ந்தி பண்ணஸாலத்³வாரே நிஸீதி³. ஸக்கோபி ததே²வ ஆக³மி. மஹாஸத்தோ புனபி ததே²வ த³த்வா வீதினாமேஸி. ததியதி³வஸே ச ததே²வ த³த்வா ‘‘அஹோ வத மே லாபா⁴, ப³ஹும் வத புஞ்ஞம் பஸவாமி, ஸசாஹம் த³க்கி²ணேய்யம் லபே⁴ய்யம், ஏவமேவ மாஸம்பி த்³வேமாஸம்பி தா³னம் த³தே³ய்ய’’ந்தி சிந்தேஸி. தீஸுபி தி³வஸேஸு ‘‘தேன தா³னேன ந லாப⁴ஸக்காரஸிலோகம் ந சக்கவத்திஸம்பத்திம் ந ஸக்கஸம்பத்திம் ந ப்³ரஹ்மஸம்பத்திம் ந ஸாவகபோ³தி⁴ம் ந பச்சேகபோ³தி⁴ம் பத்தே²மி, அபி ச இத³ம் மே தா³னம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஸ்ஸ பச்சயோ ஹோதூ’’தி யதா²தி⁴காரம் சித்தம் ட²பேஸி. தேன வுத்தம் –

4. ‘‘ததா³ மம் தபதேஜேன, ஸந்தத்தோ திதி³வாபி⁴பூ⁴;

தா⁴ரேந்தோ ப்³ராஹ்மணவண்ணம், பி⁴க்கா²ய மம் உபாக³மி.

5. ‘‘பவனா ஆப⁴தம் பண்ணம், அதேலஞ்ச அலோணிகம்;

மம த்³வாரே டி²தம் தி³ஸ்வா, ஸகடாஹேன ஆகிரிம்.

6. ‘‘தஸ்ஸ த³த்வானஹம் பண்ணம், நிகுஜ்ஜித்வான பா⁴ஜனம்;

புனேஸனம் ஜஹித்வான, பாவிஸிம் பண்ணஸாலகம்.

7. ‘‘து³தியம்பி ததியம்பி, உபக³ஞ்சி² மமந்திகம்;

அகம்பிதோ அனோலக்³கோ³, ஏவமேவமதா³ஸஹம்.

8. ‘‘ந மே தப்பச்சயா அத்தி², ஸரீரஸ்மிம் விவண்ணியம்;

பீதிஸுகே²ன ரதியா, வீதினாமேமி தம் தி³வம்.

9. ‘‘யதி³ மாஸம்பி த்³வேமாஸம், த³க்கி²ணேய்யம் வரம் லபே⁴;

அகம்பிதோ அனோலீனோ, த³தே³ய்யம் தா³னமுத்தமம்.

10. ‘‘ந தஸ்ஸ தா³னம் த³த³மானோ, யஸம் லாப⁴ஞ்ச பத்த²யிம்;

ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் பத்த²யானோ, தானி கம்மானி ஆசரி’’ந்தி.

தத்த² ததா³தி யதா³ அஹம் அகித்தினாமகோ தாபஸோ ஹுத்வா தஸ்மிம் தீ³பே காராரஞ்ஞே விஹராமி, ததா³. மந்தி மம. தபதேஜேனாதி ஸீலபாரமிதானுபா⁴வேன. ஸீலஞ்ஹி து³ச்சரிதஸம்கிலேஸஸ்ஸ தபனதோ ‘‘தபோ’’தி வுச்சதி, நேக்க²ம்மவீரியபாரமிதானுபா⁴வேன வா. தாபி ஹி தண்ஹாஸம்கிலேஸஸ்ஸ கோஸஜ்ஜஸ்ஸ ச தபனதோ ‘‘தபோ’’தி வுச்சதி, உக்கம்ஸக³தா ச தா போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸ இமஸ்மிம் அத்தபா⁴வேதி. க²ந்திஸம்வரஸ்ஸ சாபி பரமுக்கம்ஸக³மனதோ ‘‘க²ந்திபாரமிதானுபா⁴வேனா’’திபி வத்தும் வட்டதேவ. ‘‘க²ந்தீ பரமம் தபோ’’தி (தீ³. நி. 2.90; த⁴. ப. 184) ஹி வுத்தம். ஸந்தத்தோதி யதா²வுத்தகு³ணானுபா⁴வஜனிதேன த⁴ம்மதாஸித்³தே⁴ன பண்டு³கம்ப³லஸிலாஸனஸ்ஸ உண்ஹாகாரேன ஸந்தாபிதோ. திதி³வாபி⁴பூ⁴தி தே³வலோகாதி⁴பதி, ஸக்கோதி அத்தோ². பண்ணஸாலாய ஸமீபே க³ஹிதம்பி காரபண்ணம் பண்ணஸாலாய அரஞ்ஞமஜ்ஜ²க³தத்தா ‘‘பவனா ஆப⁴த’’ந்தி வுத்தம்.

அதேலஞ்ச அலோணிகந்தி தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ அனுளாரபா⁴வேபி அஜ்ஜா²ஸயஸம்பத்தியா தா³னத⁴ம்மஸ்ஸ மஹாஜுதிகபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம். மம த்³வாரேதி மய்ஹம் பண்ணஸாலாய த்³வாரே. ஸகடாஹேன ஆகிரிந்தி இமினா அத்தனோ கிஞ்சிபி அஸேஸேத்வா தி³ன்னபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி.

புனேஸனம் ஜஹித்வானாதி ‘‘ஏகதி³வஸம் த்³விக்க²த்தும் கா⁴ஸேஸனம் ந ஸல்லேக²’’ந்தி சிந்தேத்வா தா³னபீதியா தித்தோ விய ஹுத்வா தஸ்மிம் தி³வஸே புன ஆஹாரபரியேட்டி²ம் அகத்வா.

அகம்பிதோதி ஸுதூ³ரவிக்க²ம்பி⁴தத்தா மச்ச²ரியேன அசலிதோ தா³னஜ்ஜா²ஸயதோ சலனமத்தம்பி அகாரிதோ. அனோலக்³கோ³தி லோப⁴வஸேன ஈஸகம்பி அலக்³கோ³. ததியம்பீதி பி-ஸத்³தே³ன து³தியம்பீதி இமம் ஸம்பிண்டே³தி. ஏவமேவமதா³ஸஹந்தி யதா² பட²மம், ஏவமேவம் து³தியம்பி, ததியம்பி அதா³ஸிம் அஹம்.

ந மே தப்பச்சயாதி கா³தா²ய வுத்தமேவத்த²ம் பாகடம் கரோதி. தத்த² தப்பச்சயாதி தா³னபச்சயா தீஸு தி³வஸேஸு சி²ன்னாஹாரதாய ஸரீரஸ்மிம் யேன வேவண்ணியேன ப⁴விதப்³ப³ம், தம்பி மே ஸரீரஸ்மிம் விவண்ணியம் தா³னபச்சயாயேவ நத்தி². கஸ்மா? தா³னவிஸயேன பீதிஸுகே²ன தா³னவிஸயாய ஏவ ச ரதியா. வீதினாமேமி தம் தி³வந்தி தம் ஸகலம் திமத்ததி³வஸம் வீதினாமேமி, ந கேவலஞ்ச தீணி ஏவ தி³வஸானி, அத² கோ² மாஸத்³விமாஸமத்தம்பி காலம், ஏவமேவ தா³தும் பஹோமீதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யதி³ மாஸம்பீ’’திஆதி³ வுத்தம். அனோலீனோதி அலீனசித்தோ, தா³னே அஸங்குசிதசித்தோதி அத்தோ².

தஸ்ஸாதி ப்³ராஹ்மணரூபேன ஆக³தஸ்ஸ ஸக்கஸ்ஸ. யஸந்தி கித்திம், பரிவாரஸம்பத்திம் வா. லாப⁴ஞ்சாதி தே³வமனுஸ்ஸேஸு சக்கவத்திஆதி³பா⁴வேன லத்³த⁴ப்³ப³ம் லாப⁴ம் வா ந பத்த²யிம். அத² கோ² ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் பத்த²யானோ ஆகங்க²மானோ தானி தீஸு தி³வஸேஸு அனேகவாரம் உப்பன்னானி தா³னமயானி புஞ்ஞகம்மானி தா³னஸ்ஸ வா பரிவாரபூ⁴தானி காயஸுசரிதாதீ³னி புஞ்ஞகம்மானி ஆசரிம் அகாஸிந்தி.