3. நிக்கே²பகண்ட³ம்

திகனிக்கே²பம்

985. கதமே த⁴ம்மா குஸலா? தீணி குஸலமூலானி – அலோபோ⁴, அதோ³ஸோ, அமோஹோ; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா குஸலா.

986. கதமே த⁴ம்மா அகுஸலா? தீணி அகுஸலமூலானி – லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ; ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா அகுஸலா.

987. கதமே த⁴ம்மா அப்³யாகதா? குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் விபாகா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; யே ச த⁴ம்மா கிரியா நேவ குஸலா நாகுஸலா ந ச கம்மவிபாகா; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அப்³யாகதா.

988. கதமே த⁴ம்மா ஸுகா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா? ஸுக²பூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, ஸுக²ம் வேத³னம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸுகா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா.

989. கதமே த⁴ம்மா து³க்கா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா? து³க்க²பூ⁴மியம் காமாவசரே, து³க்க²ம் வேத³னம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா து³க்கா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா.

990. கதமே த⁴ம்மா அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா? அது³க்க²மஸுக²பூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, அது³க்க²மஸுக²ம் வேத³னம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய ஸம்பயுத்தா.

991. கதமே த⁴ம்மா விபாகா? குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் விபாகா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா விபாகா.

992. கதமே த⁴ம்மா விபாகத⁴ம்மத⁴ம்மா? குஸலாகுஸலா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா விபாகத⁴ம்மத⁴ம்மா.

993. கதமே த⁴ம்மா நேவவிபாகனவிபாகத⁴ம்மத⁴ம்மா? யே ச த⁴ம்மா கிரியா நேவ குஸலா நாகுஸலா ந ச கம்மவிபாகா, ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா நேவவிபாகனவிபாகத⁴ம்மத⁴ம்மா.

994. கதமே த⁴ம்மா உபாதி³ண்ணுபாதா³னியா? ஸாஸவா குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் விபாகா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; யஞ்ச ரூபம் கம்மஸ்ஸ கதத்தா – இமே த⁴ம்மா உபாதி³ண்ணுபாதா³னியா.

995. கதமே த⁴ம்மா அனுபாதி³ண்ணுபாதா³னியா? ஸாஸவா குஸலாகுஸலா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; யே ச த⁴ம்மா கிரியா நேவ குஸலா நாகுஸலா ந ச கம்மவிபாகா; யஞ்ச ரூபம் ந கம்மஸ்ஸ கதத்தா – இமே த⁴ம்மா அனுபாதி³ண்ணுபாதா³னியா.

996. கதமே த⁴ம்மா அனுபாதி³ண்ணஅனுபாதா³னியா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச, மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அனுபாதி³ண்ணஅனுபாதா³னியா.

997. கதமே த⁴ம்மா ஸம்கிலிட்ட²ஸம்கிலேஸிகா? தீணி அகுஸலமூலானி – லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ; ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா ஸம்கிலிட்ட²ஸம்கிலேஸிகா.

998. கதமே த⁴ம்மா அஸம்கிலிட்ட²ஸம்கிலேஸிகா? ஸாஸவா குஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; ரூபக்க²ந்தோ⁴, வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா அஸம்கிலிட்ட²ஸம்கிலேஸிகா.

999. கதமே த⁴ம்மா அஸம்கிலிட்ட²அஸம்கிலேஸிகா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச, மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அஸம்கிலிட்ட²அஸம்கிலேஸிகா.

1000. கதமே த⁴ம்மா ஸவிதக்கஸவிசாரா? ஸவிதக்கஸவிசாரபூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, விதக்கவிசாரே ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸவிதக்கஸவிசாரா.

1001. கதமே த⁴ம்மா அவிதக்கவிசாரமத்தா? அவிதக்கவிசாரமத்தபூ⁴மியம் ரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, விசாரம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா அவிதக்கவிசாரமத்தா.

1002. கதமே த⁴ம்மா அவிதக்கஅவிசாரா? அவிதக்கஅவிசாரபூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அரூபாவசரே, அபரியாபன்னே; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அவிதக்கஅவிசாரா.

1003. கதமே த⁴ம்மா பீதிஸஹக³தா? பீதிபூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, பீதிம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா பீதிஸஹக³தா.

1004. கதமே த⁴ம்மா ஸுக²ஸஹக³தா? ஸுக²பூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, ஸுக²ம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸுக²ஸஹக³தா.

1005. கதமே த⁴ம்மா உபேக்கா²ஸஹக³தா? உபேக்கா²பூ⁴மியம் காமாவசரே, ரூபாவசரே, அரூபாவசரே, அபரியாபன்னே, உபேக்க²ம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா உபேக்கா²ஸஹக³தா.

1006. கதமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³பா³? தீணி ஸம்யோஜனானி – ஸக்காயதி³ட்டி², விசிகிச்சா², ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ.

1007. தத்த² கதமா ஸக்காயதி³ட்டி²? இத⁴ அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ அரியானம் அத³ஸ்ஸாவீ அரியத⁴ம்மஸ்ஸ அகோவிதோ³ அரியத⁴ம்மே அவினீதோ ஸப்புரிஸானம் அத³ஸ்ஸாவீ ஸப்புரிஸத⁴ம்மஸ்ஸ அகோவிதோ³ ஸப்புரிஸத⁴ம்மே அவினீதோ ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, ரூபவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா ரூபம், ரூபஸ்மிம் வா அத்தானம். வேத³னம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, வேத³னாவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா வேத³னம், வேத³னாய வா அத்தானம். ஸஞ்ஞம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, ஸஞ்ஞாவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா ஸஞ்ஞம், ஸஞ்ஞாய வா அத்தானம். ஸங்கா²ரே அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, ஸங்கா²ரவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா ஸங்கா²ரே, ஸங்கா²ரேஸு வா அத்தானம். விஞ்ஞாணம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, விஞ்ஞாணவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா விஞ்ஞாணம், விஞ்ஞாணஸ்மிம் வா அத்தானம். யா ஏவரூபா தி³ட்டி² தி³ட்டி²க³தம் தி³ட்டி²க³ஹனம் தி³ட்டி²கந்தாரோ தி³ட்டி²விஸூகாயிகம் [தி³ட்டி²விஸூகாயிதம் (ஸீ.)] தி³ட்டி²விப்ப²ந்தி³தம் தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம் கா³ஹோ படிக்³கா³ஹோ அபி⁴னிவேஸோ பராமாஸோ கும்மக்³கோ³ மிச்சா²பதோ² மிச்ச²த்தம் தித்தா²யதனம் விபரியாஸக்³கா³ஹோ – அயம் வுச்சதி ஸக்காயதி³ட்டி².

1008. தத்த² கதமா விசிகிச்சா²? ஸத்த²ரி கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, த⁴ம்மே கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, ஸங்கே⁴ கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, ஸிக்கா²ய கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, புப்³ப³ந்தே கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, அபரந்தே கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, புப்³ப³ந்தாபரந்தே கங்க²தி விசிகிச்ச²தி, இத³ப்பச்சயதா படிச்சஸமுப்பன்னேஸு த⁴ம்மேஸு கங்க²தி விசிகிச்ச²தி. யா ஏவரூபா கங்கா² கங்கா²யனா கங்கா²யிதத்தம் விமதி விசிகிச்சா² த்³வேள்ஹகம் த்³வேதா⁴பதோ² ஸம்ஸயோ அனேகம்ஸக்³கா³ஹோ ஆஸப்பனா பரிஸப்பனா அபரியோகா³ஹனா த²ம்பி⁴தத்தம் சித்தஸ்ஸ மனோவிலேகோ² – அயம் வுச்சதி விசிகிச்சா².

1009. தத்த² கதமோ ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ? இதோ ப³ஹித்³தா⁴ ஸமணப்³ராஹ்மணானம் ‘ஸீலேன ஸுத்³தி⁴, வதேன ஸுத்³தி⁴, ஸீலப்³ப³தேன ஸுத்³தீ⁴’தி யா ஏவரூபா தி³ட்டி² தி³ட்டி²க³தம் தி³ட்டி²க³ஹனம் தி³ட்டி²கந்தாரோ தி³ட்டி²விஸூகாயிகம் தி³ட்டி²விப்ப²ந்தி³தம் தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம் கா³ஹோ படிக்³கா³ஹோ அபி⁴னிவேஸோ பராமாஸோ கும்மக்³கோ³ மிச்சா²பதோ² மிச்ச²த்தம் தித்தா²யதனம் விபரியாஸக்³கா³ஹோ – அயம் வுச்சதி ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ.

1010. இமானி தீணி ஸம்யோஜனானி; ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம் வசீகம்மம் மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³பா³.

1011. கதமே த⁴ம்மா பா⁴வனாய பஹாதப்³பா³? அவஸேஸோ லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ; ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா பா⁴வனாய பஹாதப்³பா³.

1012. கதமே த⁴ம்மா நேவ த³ஸ்ஸனேன ந பா⁴வனாய பஹாதப்³பா³? குஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா நேவ த³ஸ்ஸனேன ந பா⁴வனாய பஹாதப்³பா³.

1013. கதமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³ப³ஹேதுகா? தீணி ஸம்யோஜனானி – ஸக்காயதி³ட்டி², விசிகிச்சா², ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ.

1014. தத்த² கதமா ஸக்காயதி³ட்டி²…பே… அயம் வுச்சதி ஸக்காயதி³ட்டி².

1015. தத்த² கதமா விசிகிச்சா²…பே… அயம் வுச்சதி விசிகிச்சா².

1016. தத்த² கதமோ ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ…பே… அயம் வுச்சதி ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ.

1017. இமானி தீணி ஸம்யோஜனானி; ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³ப³ஹேதுகா. தீணி ஸம்யோஜனானி – ஸக்காயதி³ட்டி², விசிகிச்சா², ஸீலப்³ப³தபராமாஸோ – இமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³பா³. ததே³கட்டோ² லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ – இமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³ப³ஹேதூ. ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா த³ஸ்ஸனேன பஹாதப்³ப³ஹேதுகா.

1018. கதமே த⁴ம்மா பா⁴வனாய பஹாதப்³ப³ஹேதுகா? அவஸேஸோ லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ – இமே த⁴ம்மா பா⁴வனாய பஹாதப்³ப³ஹேதூ. ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா பா⁴வனாய பஹாதப்³ப³ஹேதுகா.

1019. கதமே த⁴ம்மா நேவ த³ஸ்ஸனேன ந பா⁴வனாய பஹாதப்³ப³ஹேதுகா? தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா அவஸேஸா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா நேவ த³ஸ்ஸனேன ந பா⁴வனாய பஹாதப்³ப³ஹேதுகா.

1020. கதமே த⁴ம்மா ஆசயகா³மினோ? ஸாஸவா குஸலாகுஸலா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஆசயகா³மினோ.

1021. கதமே த⁴ம்மா அபசயகா³மினோ? சத்தாரோ மக்³கா³ அபரியாபன்னா – இமே த⁴ம்மா அபசயகா³மினோ.

1022. கதமே த⁴ம்மா நேவ ஆசயகா³மி ந அபசயகா³மினோ? குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் விபாகா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; யே ச த⁴ம்மா கிரியா நேவ குஸலா நாகுஸலா ந ச கம்மவிபாகா; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா நேவ ஆசயகா³மி ந அபசயகா³மினோ.

1023. கதமே த⁴ம்மா ஸேக்கா²? சத்தாரோ மக்³கா³ அபரியாபன்னா, ஹேட்டி²மானி ச தீணி ஸாமஞ்ஞப²லானி – இமே த⁴ம்மா ஸேக்கா².

1024. கதமே த⁴ம்மா அஸேக்கா²? உபரிட்டி²மம் [உபரிமம் (ஸ்யா.)] அரஹத்தப²லம் – இமே த⁴ம்மா அஸேக்கா².

1025. கதமே த⁴ம்மா நேவஸேக்க²னாஸேக்கா²? தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா, அவஸேஸா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா நேவஸேக்க²னாஸேக்கா².

1026. கதமே த⁴ம்மா பரித்தா? ஸப்³பே³வ காமாவசரா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா; ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா பரித்தா.

1027. கதமே த⁴ம்மா மஹக்³க³தா? ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, குஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா மஹக்³க³தா.

1028. கதமே த⁴ம்மா அப்பமாணா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச, மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அப்பமாணா.

1029. கதமே த⁴ம்மா பரித்தாரம்மணா? பரித்தே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா பரித்தாரம்மணா.

1030. கதமே த⁴ம்மா மஹக்³க³தாரம்மணா? மஹக்³க³தே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா மஹக்³க³தாரம்மணா.

1031. கதமே த⁴ம்மா அப்பமாணாரம்மணா? அப்பமாணே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா அப்பமாணாரம்மணா.

1032. கதமே த⁴ம்மா ஹீனா? தீணி அகுஸலமூலானி – லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ; ததே³கட்டா² ச கிலேஸா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; தம்ஸமுட்டா²னம் காயகம்மம், வசீகம்மம், மனோகம்மம் – இமே த⁴ம்மா ஹீனா.

1033. கதமே த⁴ம்மா மஜ்ஜி²மா? ஸாஸவா குஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா மஜ்ஜி²மா.

1034. கதமே த⁴ம்மா பணீதா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச, மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா பணீதா.

1035. கதமே த⁴ம்மா மிச்ச²த்தனியதா? பஞ்ச கம்மானி ஆனந்தரிகானி, யா ச மிச்சா²தி³ட்டி²னியதா – இமே த⁴ம்மா மிச்ச²த்தனியதா.

1036. கதமே த⁴ம்மா ஸம்மத்தனியதா? சத்தாரோ மக்³கா³ அபரியாபன்னா – இமே த⁴ம்மா ஸம்மத்தனியதா.

1037. கதமே த⁴ம்மா அனியதா? தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா, அவஸேஸா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அனியதா.

1038. கதமே த⁴ம்மா மக்³கா³ரம்மணா? அரியமக்³க³ம் ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா மக்³கா³ரம்மணா.

1039. கதமே த⁴ம்மா மக்³க³ஹேதுகா? அரியமக்³க³ஸமங்கி³ஸ்ஸ மக்³க³ங்கா³னி ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா மக்³க³ஹேதுகா. அரியமக்³க³ஸமங்கி³ஸ்ஸ ஸம்மாதி³ட்டி² மக்³கோ³ சேவ ஹேது ச, ஸம்மாதி³ட்டி²ம் ட²பேத்வா, தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா மக்³க³ஹேதுகா. அரியமக்³க³ஸமங்கி³ஸ்ஸ அலோபோ⁴, அதோ³ஸோ, அமோஹோ – இமே த⁴ம்மா மக்³க³ஹேதூ. தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா மக்³க³ஹேதுகா.

1040. கதமே த⁴ம்மா மக்³கா³தி⁴பதினோ? அரியமக்³க³ம் அதி⁴பதிம் கரித்வா யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா மக்³கா³தி⁴பதினோ. அரியமக்³க³ஸமங்கி³ஸ்ஸ வீமம்ஸாதி⁴பதேய்யம் மக்³க³ம் பா⁴வயந்தஸ்ஸ வீமம்ஸம் ட²பேத்வா; தம்ஸம்பயுத்தோ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா மக்³கா³தி⁴பதினோ.

1041. கதமே த⁴ம்மா உப்பன்னா? யே த⁴ம்மா ஜாதா பூ⁴தா ஸஞ்ஜாதா நிப்³ப³த்தா அபி⁴னிப்³ப³த்தா பாதுபூ⁴தா உப்பன்னா ஸமுப்பன்னா உட்டி²தா ஸமுட்டி²தா உப்பன்னா உப்பன்னம்ஸேன ஸங்க³ஹிதா, ரூபம் [ரூபா (ப³ஹூஸு)], வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா உப்பன்னா.

1042. கதமே த⁴ம்மா அனுப்பன்னா? யே த⁴ம்மா அஜாதா அபூ⁴தா அஸஞ்ஜாதா அனிப்³ப³த்தா அனபி⁴னிப்³ப³த்தா அபாதுபூ⁴தா அனுப்பன்னா அஸமுப்பன்னா அனுட்டி²தா அஸமுட்டி²தா அனுப்பன்னா அனுப்பன்னம்ஸேன ஸங்க³ஹிதா, ரூபம், வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா அனுப்பன்னா.

1043. கதமே த⁴ம்மா உப்பாதி³னோ? குஸலாகுஸலானம் த⁴ம்மானம் அவிபக்கவிபாகானம் விபாகா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; யஞ்ச ரூபம் கம்மஸ்ஸ கதத்தா உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி – இமே த⁴ம்மா உப்பாதி³னோ.

1044. கதமே த⁴ம்மா அதீதா? யே த⁴ம்மா அதீதா நிருத்³தா⁴ விக³தா விபரிணதா அத்த²ங்க³தா அப்³ப⁴த்த²ங்க³தா உப்பஜ்ஜித்வா விக³தா அதீதா அதீதம்ஸேன ஸங்க³ஹிதா, ரூபம், வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா அதீதா.

1045. கதமே த⁴ம்மா அனாக³தா? யே த⁴ம்மா அஜாதா அபூ⁴தா அஸஞ்ஜாதா அனிப்³ப³த்தா அனபி⁴னிப்³ப³த்தா அபாதுபூ⁴தா அனுப்பன்னா அஸமுப்பன்னா அனுட்டி²தா அஸமுட்டி²தா அனாக³தா அனாக³தம்ஸேன ஸங்க³ஹிதா, ரூபம், வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா அனாக³தா.

1046. கதமே த⁴ம்மா பச்சுப்பன்னா? யே த⁴ம்மா ஜாதா பூ⁴தா ஸஞ்ஜாதா நிப்³ப³த்தா அபி⁴னிப்³ப³த்தா பாதுபூ⁴தா உப்பன்னா ஸமுப்பன்னா உட்டி²தா ஸமுட்டி²தா பச்சுப்பன்னா பச்சுப்பன்னம்ஸேன ஸங்க³ஹிதா, ரூபம், வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா பச்சுப்பன்னா.

1047. கதமே த⁴ம்மா அதீதாரம்மணா? அதீதே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா அதீதாரம்மணா.

1048. கதமே த⁴ம்மா அனாக³தாரம்மணா? அனாக³தே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா அனாக³தாரம்மணா.

1049. கதமே த⁴ம்மா பச்சுப்பன்னாரம்மணா? பச்சுப்பன்னே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா பச்சுப்பன்னாரம்மணா.

1050. கதமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தா? யே த⁴ம்மா தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் அஜ்ஜ²த்தம் பச்சத்தம் நியதா பாடிபுக்³க³லிகா உபாதி³ண்ணா, ரூபம், வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தா.

1051. கதமே த⁴ம்மா ப³ஹித்³தா⁴? யே த⁴ம்மா தேஸம் தேஸம் பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் அஜ்ஜ²த்தம் பச்சத்தம் நியதா பாடிபுக்³க³லிகா உபாதி³ண்ணா, ரூபம், வேத³னா, ஸஞ்ஞா, ஸங்கா²ரா, விஞ்ஞாணம் – இமே த⁴ம்மா ப³ஹித்³தா⁴.

1052. கதமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴? தது³ப⁴யம் – இமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴.

1053. கதமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தாரம்மணா? அஜ்ஜ²த்தே த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தாரம்மணா.

1054. கதமே த⁴ம்மா ப³ஹித்³தா⁴ரம்மணா? ப³ஹித்³தா⁴ த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா ப³ஹித்³தா⁴ரம்மணா.

1055. கதமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴ரம்மணா? அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴ த⁴ம்மே ஆரப்³ப⁴ யே உப்பஜ்ஜந்தி சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா – இமே த⁴ம்மா அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴ரம்மணா.

1056. கதமே த⁴ம்மா ஸனித³ஸ்ஸனஸப்படிகா⁴? ரூபாயதனம் – இமே த⁴ம்மா ஸனித³ஸ்ஸனஸப்படிகா⁴.

1057. கதமே த⁴ம்மா அனித³ஸ்ஸனஸப்படிகா⁴? சக்கா²யதனம், ஸோதாயதனம், கா⁴னாயதனம், ஜிவ்ஹாயதனம், காயாயதனம், ஸத்³தா³யதனம், க³ந்தா⁴யதனம், ரஸாயதனம், போ²ட்ட²ப்³பா³யதனம் – இமே த⁴ம்மா அனித³ஸ்ஸனஸப்படிகா⁴.

1058. கதமே த⁴ம்மா அனித³ஸ்ஸனஅப்படிகா⁴? வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; யஞ்ச ரூபம் அனித³ஸ்ஸனம் அப்படிக⁴ம் த⁴ம்மாயதனபரியாபன்னம்; அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அனித³ஸ்ஸனஅப்படிகா⁴.

திகம்.

து³கனிக்கே²பம்

ஹேதுகோ³ச்ச²கம்

1059. கதமே த⁴ம்மா ஹேதூ? தயோ குஸலஹேதூ, தயோ அகுஸலஹேதூ, தயோ அப்³யாகதஹேதூ, நவ காமாவசரஹேதூ ச² ரூபாவசரஹேதூ, ச² அரூபாவசரஹேதூ, ச² அபரியாபன்னஹேதூ.

1060. தத்த² கதமே தயோ குஸலஹேதூ? அலோபோ⁴, அதோ³ஸோ, அமோஹோ.

1061. தத்த² கதமோ அலோபோ⁴? யோ அலோபோ⁴ அலுப்³ப⁴னா அலுப்³பி⁴தத்தம் அஸாராகோ³ அஸாரஜ்ஜனா அஸாரஜ்ஜிதத்தம் அனபி⁴ஜ்ஜா² அலோபோ⁴ குஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி அலோபோ⁴.

1062. தத்த² கதமோ அதோ³ஸோ? யோ அதோ³ஸோ அது³ஸ்ஸனா அது³ஸ்ஸிதத்தம் மேத்தி மேத்தாயனா மேத்தாயிதத்தம் அனுத்³தா³ அனுத்³தா³யனா அனுதா³யிதத்தம் ஹிதேஸிதா அனுகம்பா அப்³யாபாதோ³ அப்³யாபஜ்ஜோ அதோ³ஸோ குஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி அதோ³ஸோ.

1063. தத்த² கதமோ அமோஹோ? து³க்கே² ஞாணம், து³க்க²ஸமுத³யே ஞாணம், து³க்க²னிரோதே⁴ ஞாணம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய ஞாணம், புப்³ப³ந்தே ஞாணம், அபரந்தே ஞாணம், புப்³ப³ந்தாபரந்தே ஞாணம், இத³ப்பச்சயதா படிச்சஸமுப்பன்னேஸு த⁴ம்மேஸு ஞாணம், யா ஏவரூபா பஞ்ஞா பஜானனா விசயோ பவிசயோ த⁴ம்மவிசயோ ஸல்லக்க²ணா உபலக்க²ணா பச்சுபலக்க²ணா பண்டி³ச்சம் கோஸல்லம் நேபுஞ்ஞம் வேப⁴ப்³யா சிந்தா உபபரிக்கா² பூ⁴ரீ மேதா⁴ பரிணாயிகா விபஸ்ஸனா ஸம்பஜஞ்ஞம் பதோதோ³ பஞ்ஞா பஞ்ஞிந்த்³ரியம் பஞ்ஞாப³லம் பஞ்ஞாஸத்த²ம் பஞ்ஞாபாஸாதோ³ பஞ்ஞாஆலோகோ பஞ்ஞாஓபா⁴ஸோ பஞ்ஞாபஜ்ஜோதோ பஞ்ஞாரதனம் அமோஹோ த⁴ம்மவிசயோ ஸம்மாதி³ட்டி² – அயம் வுச்சதி அமோஹோ.

இமே தயோ குஸலஹேதூ.

1064. தத்த² கதமே தயோ அகுஸலஹேதூ? லோபோ⁴, தோ³ஸோ, மோஹோ.

1065. தத்த² கதமோ லோபோ⁴? யோ ராகோ³ ஸாராகோ³ அனுனயோ அனுரோதோ⁴ நந்தீ³ நந்தீ³ராகோ³ [நந்தி³ராகோ³ (ஸீ.)] சித்தஸ்ஸ ஸாராகோ³ இச்சா² முச்சா² அஜ்ஜோ²ஸானம் கே³தோ⁴ பலிகே³தோ⁴ ஸங்கோ³ பங்கோ ஏஜா மாயா ஜனிகா ஸஞ்ஜனனீ ஸிப்³பி³னீ [ஸிப்³ப³னீ (ஸீ.)] ஜாலினீ ஸரிதா விஸத்திகா ஸுத்தம் விஸடா ஆயூஹினீ [ஆயூஹனீ (ஸீ. ஸ்யா.)] து³தியா பணிதி⁴ ப⁴வனேத்தி வனம் வனதோ² ஸந்த²வோ ஸினேஹோ அபேக்கா² படிப³ந்து⁴ ஆஸா ஆஸிஸனா ஆஸிஸிதத்தம் [ஆஸிம்ஸனா ஆஸிம்ஸிதத்தம் (ஸீ. ஸ்யா.)] ரூபாஸா ஸத்³தா³ஸா க³ந்தா⁴ஸா ரஸாஸா போ²ட்ட²ப்³பா³ஸா லாபா⁴ஸா த⁴னாஸா புத்தாஸா ஜீவிதாஸா ஜப்பா பஜப்பா அபி⁴ஜப்பா ஜப்பா ஜப்பனா ஜப்பிதத்தம் லோலுப்பம் லோலுப்பாயனா லோலுப்பாயிதத்தம் புச்ச²ஞ்ஜிகதா [புஞ்சிகதா (ஸ்யா.) புச்சி²கதா (ஸீ.)] ஸாது⁴கம்யதா அத⁴ம்மராகோ³ விஸமலோபோ⁴ நிகந்தி நிகாமனா பத்த²னா பிஹனா ஸம்பத்த²னா காமதண்ஹா ப⁴வதண்ஹா விப⁴வதண்ஹா ரூபதண்ஹா அரூபதண்ஹா நிரோத⁴தண்ஹா ரூபதண்ஹா ஸத்³த³தண்ஹா க³ந்த⁴தண்ஹா ரஸதண்ஹா போ²ட்ட²ப்³ப³தண்ஹா த⁴ம்மதண்ஹா ஓகோ⁴ யோகோ³ க³ந்தோ² உபாதா³னம் ஆவரணம் நீவரணம் சா²த³னம் ப³ந்த⁴னம் உபக்கிலேஸோ அனுஸயோ பரியுட்டா²னம் லதா வேவிச்ச²ம் து³க்க²மூலம் து³க்க²னிதா³னம் து³க்க²ப்பப⁴வோ மாரபாஸோ மாரப³ளிஸம் மாரவிஸயோ தண்ஹானதீ³ தண்ஹாஜாலம் தண்ஹாக³த்³து³லம் தண்ஹாஸமுத்³தோ³ அபி⁴ஜ்ஜா² லோபோ⁴ அகுஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி லோபோ⁴.

1066. தத்த² கதமோ தோ³ஸோ? அனத்த²ம் மே அசரீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அனத்த²ம் மே சரதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அனத்த²ம் மே சரிஸ்ஸதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, பியஸ்ஸ மே மனாபஸ்ஸ அனத்த²ம் அசரி…பே… அனத்த²ம் சரதி…பே… அனத்த²ம் சரிஸ்ஸதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அப்பியஸ்ஸ மே அமனாபஸ்ஸ அத்த²ம் அசரி…பே… அத்த²ம் சரதி…பே… அத்த²ம் சரிஸ்ஸதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அட்டா²னே வா பன ஆகா⁴தோ ஜாயதி. யோ ஏவரூபோ சித்தஸ்ஸ ஆகா⁴தோ படிகா⁴தோ படிக⁴ம் படிவிரோதோ⁴ கோபோ பகோபோ ஸம்பகோபோ தோ³ஸோ பதோ³ஸோ ஸம்பதோ³ஸோ சித்தஸ்ஸ ப்³யாபத்தி மனோபதோ³ஸோ கோதோ⁴ குஜ்ஜ²னா குஜ்ஜி²தத்தம் தோ³ஸோ து³ஸ்ஸனா து³ஸ்ஸிதத்தம் ப்³யாபத்தி ப்³யாபஜ்ஜனா ப்³யாபஜ்ஜிதத்தம் விரோதோ⁴ படிவிரோதோ⁴ சண்டி³க்கம் அஸுரோபோ அனத்தமனதா சித்தஸ்ஸ – அயம் வுச்சதி தோ³ஸோ.

1067. தத்த² கதமோ மோஹோ? து³க்கே² அஞ்ஞாணம், து³க்க²ஸமுத³யே அஞ்ஞாணம், து³க்க²னிரோதே⁴ அஞ்ஞாணம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய அஞ்ஞாணம், புப்³ப³ந்தே அஞ்ஞாணம், அபரந்தே அஞ்ஞாணம், புப்³ப³ந்தாபரந்தே அஞ்ஞாணம், இத³ப்பச்சயதா படிச்சஸமுப்பன்னேஸு த⁴ம்மேஸு அஞ்ஞாணம், யம் ஏவரூபம் அஞ்ஞாணம் அத³ஸ்ஸனம் அனபி⁴ஸமயோ அனனுபோ³தோ⁴ அஸம்போ³தோ⁴ அப்படிவேதோ⁴ அஸம்கா³ஹனா அபரியோகா³ஹனா அஸமபேக்க²னா அபச்சவேக்க²ணா அபச்சக்க²கம்மம் து³ம்மேஜ்ஜ²ம் பா³ல்யம் அஸம்பஜஞ்ஞம் மோஹோ பமோஹோ ஸம்மோஹோ அவிஜ்ஜா அவிஜ்ஜோகோ⁴ அவிஜ்ஜாயோகோ³ அவிஜ்ஜானுஸயோ அவிஜ்ஜாபரியுட்டா²னம் அவிஜ்ஜாலங்கீ³ மோஹோ அகுஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி மோஹோ.

இமே தயோ அகுஸலஹேதூ.

1068. தத்த² கதமே தயோ அப்³யாகதஹேதூ? குஸலானம் வா த⁴ம்மானம் விபாகதோ கிரியாப்³யாகதேஸு வா த⁴ம்மேஸு அலோபோ⁴ அதோ³ஸோ அமோஹோ – இமே தயோ அப்³யாகதஹேதூ.

1069. தத்த² கதமே நவ காமாவசரஹேதூ? தயோ குஸலஹேதூ, தயோ அகுஸலஹேதூ, தயோ அப்³யாகதஹேதூ – இமே நவ காமாவசரஹேதூ.

1070. தத்த² கதமே ச² ரூபாவசரஹேதூ? தயோ குஸலஹேதூ, தயோ அப்³யாகதஹேதூ – இமே ச² ரூபாவசரஹேதூ.

1071. தத்த² கதமே ச² அரூபாவசரஹேதூ? தயோ குஸலஹேதூ, தயோ அப்³யாகதஹேதூ – இமே ச² அரூபாவசரஹேதூ.

1072. தத்த² கதமே ச² அபரியாபன்னஹேதூ? தயோ குஸலஹேதூ, தயோ அப்³யாகதஹேதூ – இமே ச² அபரியாபன்னஹேதூ.

1073. தத்த² கதமே தயோ குஸலஹேதூ? அலோபோ⁴, அதோ³ஸோ, அமோஹோ.

1074. தத்த² கதமோ அலோபோ⁴? யோ அலோபோ⁴ அலுப்³ப⁴னா அலுப்³பி⁴தத்தம் அஸாராகோ³ அஸாரஜ்ஜனா அஸாரஜ்ஜிதத்தம் அனபி⁴ஜ்ஜா² அலோபோ⁴ குஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி அலோபோ⁴.

1075. தத்த² கதமோ அதோ³ஸோ? யோ அதோ³ஸோ அது³ஸ்ஸனா அது³ஸ்ஸிதத்தம்…பே… அப்³யாபாதோ³ அப்³யாபஜ்ஜோ அதோ³ஸோ குஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி அதோ³ஸோ.

1076. தத்த² கதமோ அமோஹோ? து³க்கே² ஞாணம், து³க்க²ஸமுத³யே ஞாணம், து³க்க²னிரோதே⁴ ஞாணம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய ஞாணம், புப்³ப³ந்தே ஞாணம், அபரந்தே ஞாணம், புப்³ப³ந்தாபரந்தே ஞாணம், இத³ப்பச்சயதா படிச்சஸமுப்பன்னேஸு த⁴ம்மேஸு ஞாணம், யா ஏவரூபா பஞ்ஞா பஜானனா விசயோ பவிசயோ த⁴ம்மவிசயோ ஸல்லக்க²ணா உபலக்க²ணா பச்சுபலக்க²ணா பண்டி³ச்சம் கோஸல்லம் நேபுஞ்ஞம் வேப⁴ப்³யா சிந்தா உபபரிக்கா² பூ⁴ரீ மேதா⁴ பரிணாயிகா விபஸ்ஸனா ஸம்பஜஞ்ஞம் பதோதோ³ பஞ்ஞா பஞ்ஞிந்த்³ரியம் பஞ்ஞாப³லம் பஞ்ஞாஸத்த²ம் பஞ்ஞாபாஸாதோ³ பஞ்ஞாஆலோகோ பஞ்ஞாஓபா⁴ஸோ பஞ்ஞாபஜ்ஜோதோ பஞ்ஞாரதனம் அமோஹோ த⁴ம்மவிசயோ ஸம்மாதி³ட்டி² த⁴ம்மவிசயஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³ மக்³க³ங்க³ம் மக்³க³பரியாபன்னம் – அயம் வுச்சதி அமோஹோ.

இமே தயோ குஸலஹேதூ.

1077. தத்த² கதமே தயோ அப்³யாகதஹேதூ? குஸலானம் த⁴ம்மானம் விபாகதோ அலோபோ⁴ அதோ³ஸோ அமோஹோ – இமே தயோ அப்³யாகதஹேதூ. இமே ச² அபரியாபன்னஹேதூ – இமே த⁴ம்மா ஹேதூ.

1078. கதமே த⁴ம்மா ந ஹேதூ? தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா, அவஸேஸா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா; வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா ந ஹேதூ.

1079. கதமே த⁴ம்மா ஸஹேதுகா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸஹேதுகா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸஹேதுகா.

1080. கதமே த⁴ம்மா அஹேதுகா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா அஹேதுகா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அஹேதுகா.

1081. கதமே த⁴ம்மா ஹேதுஸம்பயுத்தா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸம்பயுத்தா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஹேதுஸம்பயுத்தா.

1082. கதமே த⁴ம்மா ஹேதுவிப்பயுத்தா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா ஹேதுவிப்பயுத்தா.

1083. கதமே த⁴ம்மா ஹேதூ சேவ ஸஹேதுகா ச? லோபோ⁴ மோஹேன ஹேது சேவ ஸஹேதுகோ ச, மோஹோ லோபே⁴ன ஹேது சேவ ஸஹேதுகோ ச, தோ³ஸோ மோஹேன ஹேது சேவ ஸஹேதுகோ ச, மோஹோ தோ³ஸேன ஹேது சேவ ஸஹேதுகோ ச; அலோபோ⁴ அதோ³ஸோ அமோஹோ, தே அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஹேதூ சேவ ஸஹேதுகா ச – இமே த⁴ம்மா ஹேதூ சேவ ஸஹேதுகா ச.

1084. கதமே த⁴ம்மா ஸஹேதுகா சேவ ந ச ஹேதூ? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸஹேதுகா தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா, வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸஹேதுகா சேவ ந ச ஹேதூ.

1085. கதமே த⁴ம்மா ஹேதூ சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தா ச? லோபோ⁴ மோஹேன ஹேது சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தோ ச, மோஹோ லோபே⁴ன ஹேது சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தோ ச, தோ³ஸோ மோஹேன ஹேது சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தோ ச, மோஹோ தோ³ஸேன ஹேது சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தோ ச; அலோபோ⁴ அதோ³ஸோ அமோஹோ, தே அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஹேதூ சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தா ச – இமே த⁴ம்மா ஹேதூ சேவ ஹேதுஸம்பயுத்தா ச.

1086. கதமே த⁴ம்மா ஹேதுஸம்பயுத்தா சேவ ந ச ஹேதூ? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸம்பயுத்தா தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா, வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஹேதுஸம்பயுத்தா சேவ ந ச ஹேதூ.

1087. கதமே த⁴ம்மா ந ஹேதூ ஸஹேதுகா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ந ஹேதூ ஸஹேதுகா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ந ஹேதூ ஸஹேதுகா.

1088. கதமே த⁴ம்மா ந ஹேதூ அஹேதுகா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ந ஹேதூ அஹேதுகா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா ந ஹேதூ அஹேதுகா.

சூளந்தரது³கம்

1089. கதமே த⁴ம்மா ஸப்பச்சயா? பஞ்சக்க²ந்தா⁴ – ரூபக்க²ந்தோ⁴, வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸப்பச்சயா.

1090. கதமே த⁴ம்மா அப்பச்சயா? அஸங்க²தா தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அப்பச்சயா.

1091. கதமே த⁴ம்மா ஸங்க²தா? யேவ தே த⁴ம்மா ஸப்பச்சயா, தேவ தே த⁴ம்மா ஸங்க²தா.

1092. கதமே த⁴ம்மா அஸங்க²தா? யோ ஏவ ஸோ த⁴ம்மோ அப்பச்சயோ, ஸோ ஏவ ஸோ த⁴ம்மோ அஸங்க²தோ.

1093. கதமே த⁴ம்மா ஸனித³ஸ்ஸனா? ரூபாயதனம் – இமே த⁴ம்மா ஸனித³ஸ்ஸனா.

1094. கதமே த⁴ம்மா அனித³ஸ்ஸனா? சக்கா²யதனம்…பே… போ²ட்ட²ப்³பா³யதனம், வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, யஞ்ச ரூபம் அனித³ஸ்ஸனம் அப்படிக⁴ம் த⁴ம்மாயதனபரியாபன்னம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அனித³ஸ்ஸனா.

1095. கதமே த⁴ம்மா ஸப்படிகா⁴? சக்கா²யதனம்…பே… போ²ட்ட²ப்³பா³யதனம் – இமே த⁴ம்மா ஸப்படிகா⁴.

1096. கதமே த⁴ம்மா அப்படிகா⁴? வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, யஞ்ச ரூபம் அனித³ஸ்ஸனம் அப்படிக⁴ம் த⁴ம்மாயதனபரியாபன்னம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அப்படிகா⁴.

1097. கதமே த⁴ம்மா ரூபினோ? சத்தாரோ ச மஹாபூ⁴தா சதுன்னஞ்ச மஹாபூ⁴தானம் உபாதா³ய ரூபம் – இமே த⁴ம்மா ரூபினோ.

1098. கதமே த⁴ம்மா அரூபினோ? வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அரூபினோ.

1099. கதமே த⁴ம்மா லோகியா? ஸாஸவா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா லோகியா.

1100. கதமே த⁴ம்மா லோகுத்தரா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச, மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா லோகுத்தரா.

1101. கதமே த⁴ம்மா கேனசி விஞ்ஞேய்யா, கேனசி ந விஞ்ஞேய்யா? யே தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஸோதவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா கா⁴னவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா. யே தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா; யே வா பன தே த⁴ம்மா ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞேய்யா, ந தே த⁴ம்மா காயவிஞ்ஞேய்யா. இமே த⁴ம்மா கேனசி விஞ்ஞேய்யா கேனசி ந விஞ்ஞேய்யா.

ஆஸவகோ³ச்ச²கம்

1102. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவா? சத்தாரோ ஆஸவா – காமாஸவோ, ப⁴வாஸவோ, தி³ட்டா²ஸவோ, அவிஜ்ஜாஸவோ.

1103. தத்த² கதமோ காமாஸவோ? யோ காமேஸு காமச்ச²ந்தோ³ காமராகோ³ காமனந்தீ³ காமதண்ஹா காமஸினேஹோ காமபரிளாஹோ காமமுச்சா² காமஜ்ஜோ²ஸானம் – அயம் வுச்சதி காமாஸவோ.

1104. தத்த² கதமோ ப⁴வாஸவோ? யோ ப⁴வேஸு ப⁴வச²ந்தோ³ [ப⁴வச்ச²ந்தோ³ (ஸீ. ஸ்யா.)] ப⁴வராகோ³ ப⁴வனந்தீ³ ப⁴வதண்ஹா ப⁴வஸினேஹோ ப⁴வபரிளாஹோ ப⁴வமுச்சா² ப⁴வஜ்ஜோ²ஸானம் – அயம் வுச்சதி ப⁴வாஸவோ.

1105. தத்த² கதமோ தி³ட்டா²ஸவோ? ஸஸ்ஸதோ லோகோதி வா, அஸஸ்ஸதோ லோகோதி வா, அந்தவா லோகோதி வா, அனந்தவா லோகோதி வா, தம் ஜீவம் தம் ஸரீரந்தி வா, அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரந்தி வா, ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா, நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி வா; யா ஏவரூபா தி³ட்டி² தி³ட்டி²க³தம் தி³ட்டி²க³ஹனம் தி³ட்டி²கந்தாரோ தி³ட்டி²விஸூகாயிகம் தி³ட்டி²விப்ப²ந்தி³தம் தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம் கா³ஹோ படிக்³கா³ஹோ அபி⁴னிவேஸோ பராமாஸோ கும்மக்³கோ³ மிச்சா²பதோ² மிச்ச²த்தம் தித்தா²யதனம் விபரியாஸக்³கா³ஹோ – அயம் வுச்சதி தி³ட்டா²ஸவோ. ஸப்³பா³பி மிச்சா²தி³ட்டி² தி³ட்டா²ஸவோ.

1106. தத்த² கதமோ அவிஜ்ஜாஸவோ? து³க்கே² அஞ்ஞாணம், து³க்க²ஸமுத³யே அஞ்ஞாணம், து³க்க²னிரோதே⁴ அஞ்ஞாணம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய அஞ்ஞாணம், புப்³ப³ந்தே அஞ்ஞாணம், அபரந்தே அஞ்ஞாணம், புப்³ப³ந்தாபரந்தே அஞ்ஞாணம், இத³ப்பச்சயதா படிச்சஸமுப்பன்னேஸு த⁴ம்மேஸு அஞ்ஞாணம்ः யம் ஏவரூபம் அஞ்ஞாணம் அத³ஸ்ஸனம் அனபி⁴ஸமயோ அனனுபோ³தோ⁴ அஸம்போ³தோ⁴ அப்படிவேதோ⁴ அஸம்கா³ஹனா அபரியோகா³ஹனா அஸமபேக்க²னா அபச்சவேக்க²ணா அபச்சக்க²கம்மம் து³ம்மேஜ்ஜ²ம் பா³ல்யம் அஸம்பஜஞ்ஞம் மோஹோ பமோஹோ ஸம்மோஹோ அவிஜ்ஜா அவிஜ்ஜோகோ⁴ அவிஜ்ஜாயோகோ³ அவிஜ்ஜானுஸயோ அவிஜ்ஜாபரியுட்டா²னம் அவிஜ்ஜாலங்கீ³ மோஹோ அகுஸலமூலம் – அயம் வுச்சதி அவிஜ்ஜாஸவோ.

இமே த⁴ம்மா ஆஸவா.

1107. கதமே த⁴ம்மா நோ ஆஸவா? தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா அவஸேஸா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, அபரியாபன்னா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம் அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா நோ ஆஸவா.

1108. கதமே த⁴ம்மா ஸாஸவா? குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸாஸவா.

1109. கதமே த⁴ம்மா அனாஸவா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா அனாஸவா.

1110. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவஸம்பயுத்தா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸம்பயுத்தா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஆஸவஸம்பயுத்தா.

1111. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவவிப்பயுத்தா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴; ஸப்³ப³ஞ்ச ரூபம், அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா ஆஸவவிப்பயுத்தா.

1112. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவா சேவ ஸாஸவா ச? தேயேவ ஆஸவா ஆஸவா சேவ ஸாஸவா ச.

1113. கதமே த⁴ம்மா ஸாஸவா சேவ நோ ச ஆஸவா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸாஸவா, தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா அவஸேஸா ஸாஸவா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா; ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஸாஸவா சேவ நோ ச ஆஸவா.

1114. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவா சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தா ச? காமாஸவோ அவிஜ்ஜாஸவேன ஆஸவோ சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தோ ச, அவிஜ்ஜாஸவோ காமாஸவேன ஆஸவோ சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தோ ச, ப⁴வாஸவோ அவிஜ்ஜாஸவேன ஆஸவோ சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தோ ச, அவிஜ்ஜாஸவோ ப⁴வாஸவேன ஆஸவோ சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தோ ச, தி³ட்டா²ஸவோ அவிஜ்ஜாஸவேன ஆஸவோ சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தோ ச, அவிஜ்ஜாஸவோ தி³ட்டா²ஸவேன ஆஸவோ சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தோ ச – இமே த⁴ம்மா ஆஸவா சேவ ஆஸவஸம்பயுத்தா ச.

1115. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவஸம்பயுத்தா சேவ நோ ச ஆஸவா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா ஸம்பயுத்தா, தே த⁴ம்மே ட²பேத்வா வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஆஸவஸம்பயுத்தா சேவ நோ ச ஆஸவா.

1116. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவவிப்பயுத்தா ஸாஸவா? தேஹி த⁴ம்மேஹி யே த⁴ம்மா விப்பயுத்தா ஸாஸவா குஸலாகுஸலாப்³யாகதா த⁴ம்மா காமாவசரா, ரூபாவசரா, அரூபாவசரா, ரூபக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ – இமே த⁴ம்மா ஆஸவவிப்பயுத்தா ஸாஸவா.

1117. கதமே த⁴ம்மா ஆஸவவிப்பயுத்தா அனாஸவா? அபரியாபன்னா மக்³கா³ ச, மக்³க³ப²லானி ச, அஸங்க²தா ச தா⁴து – இமே த⁴ம்மா ஆஸவவிப்பயுத்தா அனாஸவா.

நிக்கே²பகண்டே³ பட²மபா⁴ணவாரோ.

ஸம்யோஜனகோ³ச்ச²கம்

1118. கதமே த⁴ம்மா ஸம்யோஜனா? த³ஸ ஸம்யோஜனானி – காமராக³ஸம்யோஜனம், படிக⁴ஸம்யோஜனம், மானஸம்யோஜனம், தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம், விசிகிச்சா²ஸம்யோஜனம், ஸீலப்³ப³தபராமாஸஸம்யோஜனம், ப⁴வராக³ஸம்யோஜனம், இஸ்ஸாஸம்யோஜனம், மச்ச²ரியஸம்யோஜனம், அவிஜ்ஜாஸம்யோஜனம்.

1119. தத்த² கதமம் காமராக³ஸம்யோஜனம்? யோ காமேஸு காமச்ச²ந்தோ³ காமராகோ³ காமனந்தீ³ காமதண்ஹா காமஸினேஹோ காமபரிளாஹோ காமமுச்சா² காமஜ்ஜோ²ஸானம் – இத³ம் வுச்சதி காமராக³ஸம்யோஜனம்.

1120. தத்த² கதமம் படிக⁴ஸம்யோஜனம்? அனத்த²ம் மே அசரீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அனத்த²ம் மே சரதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அனத்த²ம் மே சரிஸ்ஸதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, பியஸ்ஸ மே மனாபஸ்ஸ அனத்த²ம் அசரி…பே… அனத்த²ம் சரதி…பே… அனத்த²ம் சரிஸ்ஸதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அப்பியஸ்ஸ மே அமனாபஸ்ஸ அத்த²ம் அசரி…பே… அத்த²ம் சரதி…பே… அத்த²ம் சரிஸ்ஸதீதி ஆகா⁴தோ ஜாயதி, அட்டா²னே வா பன ஆகா⁴தோ ஜாயதி. யோ ஏவரூபோ சித்தஸ்ஸ ஆகா⁴தோ படிகா⁴தோ படிக⁴ம் படிவிரோதோ⁴ கோபோ பகோபோ ஸம்பகோபோ தோ³ஸோ பதோ³ஸோ ஸம்பதோ³ஸோ சித்தஸ்ஸ ப்³யாபத்தி மனோபதோ³ஸோ கோதோ⁴ குஜ்ஜ²னா குஜ்ஜி²தத்தம் தோ³ஸோ து³ஸ்ஸனா து³ஸ்ஸிதத்தம் ப்³யாபத்தி ப்³யாபஜ்ஜனா ப்³யாபஜ்ஜிதத்தம் விரோதோ⁴ படிவிரோதோ⁴ சண்டி³க்கம் அஸுரோபோ அனத்தமனதா சித்தஸ்ஸ – இத³ம் வுச்சதி படிக⁴ஸம்யோஜனம்.

1121. தத்த² கதமம் மானஸம்யோஜனம்? ஸேய்யோஹமஸ்மீதி மானோ, ஸதி³ஸோஹமஸ்மீதி மானோ, ஹீனோஹமஸ்மீதி மானோ. யோ ஏவரூபோ மானோ மஞ்ஞனா மஞ்ஞிதத்தம் உன்னதி உன்னமோ [உண்ணதி உண்ணாமோ (ஸ்யா.)] த⁴ஜோ ஸம்பக்³கா³ஹோ கேதுகம்யதா சித்தஸ்ஸ – இத³ம் வுச்சதி மானஸம்யோஜனம்.