நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ

பரமத்த²தீ³பனீ

ஸங்க³ஹ மஹாடீகா பாட²

க³ந்தா²ரப்³ப⁴கதா²

[க]

உத³யா யஸ்ஸ ஏகஸ்ஸ, ஸத்³த⁴ம்மரம்ஸி ஜாலினோ;

பபு³ஜ்ஜி²ம்ஸு ஜனம்பு³ஜா, ஜாதிக்கே²த்தே மஹாஸரே.

[க²]

வந்தா³மி தம் மஹாஸூரம், மஹாமோஹ தமோனுத³ம்;

ஸஞ்ஜாதம் ஸோ ஹத³யே மய்ஹம், தமோக²ந்த⁴ம் பனூத³தம்.

[க³]

போராணகேஹி விஞ்ஞூஹி, வண்ணிதா வண்ணனா ப³ஹூ;

தி³ஸ்ஸந்தி இத⁴ லோகம்ஹி, அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹே.

[க⁴]

ந தாஹி துட்டி²ம் விந்த³ந்தி, யே ஸாரத்தா² பி⁴மானினோ;

தே மம் ஸங்க³ம்ம யாசந்தி, பரமத்த²ஸ்ஸ தீ³பனம்.

[ங]

மஹண்ணவே ரதனானி, உத்³த⁴ரித்வா தி³பவாஸினம்;

யதி²ச்ச²கம்பி த³ஜ்ஜேய்யும், ந வத்தப்³பா³வ ஊனதா.

[ச]

ததே²வேத்த² விபுலத்தா², அண்ணவே ரதனூபமா;

ஸதக்க²த்தும்பி வண்ணேய்யும், பரியாதி³ன்னா ந ஹேஸ்ஸரே.

[ச²]

தஸ்மா தாஸு வண்ணனாஸு, ஸாரமாதா³ய வண்ணனம்;

நானாஸாரத்த² ஸம்புண்ணம், உத்தான பத³ப்³யஞ்ஜனம்.

[ஜ]

நாதிஸங்கே²ப வித்தா²ரம், மந்த³பு³த்³தி⁴ப்பபோ³த⁴னம்;

கரிஸ்ஸம் தம் பரமத்தே²ஸு, ஸுணந்து பாடவத்தி²னோதி.

பத²மகா³தா²-பரமத்த²தீ³பனீ

1. அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹம் கத்துகாமோ அனுருத்³த⁴த்தே²ரோ ஸங்க³ஹாரப்³பே⁴ தாவ ஸப்பயோஜனே பஞ்சபிண்ட³த்தே² த³ஸ்ஸேந்தோ ஆதி³கா³த² மாஹ. பஞ்சபிண்ட³த்தா²னாம ரதனத்தயவந்த³னா, க³ந்தா²பி⁴தே⁴ய்யோ, க³ந்த²ப்பகாரோ, க³ந்தா²பி⁴தா⁴னம், க³ந்த²ப்பயோஜனம். தத்த² தீஸு ரதனேஸு நிப்பச்சகாரகரணம் ரதனத்தயவந்த³னானாம. ஸா ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴மதுலம் ஸஸத்³த⁴ம்மக³ணுத்தமம் அபி⁴வாதி³யாதி ஏதேஹி பதே³ஹி த³ஸ்ஸிதா. ஸகலேன க³ந்தே²ன அபி⁴ஹிதா பதா⁴னத்த²பூ⁴தா சத்தாரோ அபி⁴த⁴ம்மத்தா² க³ந்தா²பி⁴தே⁴ய்யோ. ஸோ அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹந்திபதே³ அபி⁴த⁴ம்மத்த² ஸத்³தே³ன த³ஸ்ஸிதோ.

[1] விபா⁴வனியம் பன

ஸங்க³ஹிதபா⁴வோபி அபி⁴தே⁴ய்யோயேவாதி கத்வா அபி⁴தே⁴ய்யோ அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹபதே³ன த³ஸ்ஸிதோதிவுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி ஸோ அப்பதா⁴னத்த²பூ⁴தோ ஸங்க³ஹிதபா⁴வோ இமஸ்மிம் பிண்ட³த்த²த³ஸ்ஸனே அபி⁴தே⁴ய்யோ நாம ப⁴விதும் யுத்தோதி. இதோ பட்டா²யச டீகாயந்தி வுத்தே இமஸ்ஸ ஸங்க³ஹஸ்ஸ த்³வீஸு ஸீஹளடீகாஸு பத²மாடீகா த³ட்ட²ப்³பா³. விபா⁴வனியந்தி வுத்தே ஏதரஹி பாகடா து³தீயா. டீகாஸூதி வுத்தே த்³வேபி. மஹாடீகாயந்தி வுத்தே விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ மஹாடீகா த³ட்ட²ப்³பா³. யஞ்ச வசனம் விபா⁴வனியம்பி ஆக³தம், அஞ்ஞத்தா²பி ஆக³தம், தம்பி இத⁴ விபா⁴வனியம்த்வேவ வுச்சதி ஆஸன்னத்தாதி. ஸபா⁴க³த⁴ம்மஸங்க³ஹவஸேன க³ந்த²விதா⁴னாகாரோ க³ந்த²ப்பகாரோ. ஸோ பன ஸங்க³ஹ ஸத்³தே³ன த³ஸ்ஸிதோ.

[2] விபா⁴வனியம் பன

அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹபதே³னாதி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸத்³தோ³ க³ந்த²விதா⁴னாகாரம் தீ³பேதீதி. அத்தா² நுக³தா க³ந்த²ஸமஞ்ஞா வந்தா²பி⁴தா⁴னம். தம் அபி⁴த⁴ம்மத்த² ஸங்க³ஹபதே³ன த³ஸ்ஸிதம். ஸங்க³ஹக³ந்தே² கதே ஸதி தது³க்³க³ஹபரிபுச்சா²தி³வஸேன அனாயாஸதோ லத்³த⁴ப்³ப³ம் த⁴ம்மானம் ஸரூபாவபோ³தா⁴தி³கம் அனுபாதா³பரினிப்³பா³னந்தம் க³ந்த²ஸ்ஸ ப²லானுப²லம் க³ந்த²ப்பயோஜனம் தம்பி அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹபதே³னேவ ஸாமத்தி²யதோ த³ஸ்ஸிதம்.

[3] விபா⁴வனியம் பன

ஸங்க³ஹஸத்³தே³னாதி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸத்³தே³ன வினா அனாயாஸதோ ஸம்ஸித்³தி⁴மத்ததீ³பகேன ஸங்க³ஹஸத்³த³மத்தேன தாதி³ஸோ அனுபாதா³பரினிப்³பா³னந்தோ பயோ ஜனவிஸேஸோ ஸக்கா விஞ்ஞாதும், அஸத்³த⁴ம்ம ஸங்க³ஹானம்பி லோகே ஸந்தி³ஸ்ஸனதோதி.

2. தத்த² ரதனத்தயவந்த³னா தாவ அஸங்கே²ய்யஅப்பமேய்யப்பயோஜனா ஹோதி. யதா²ஹ –

தே தாதி³ஸே பூஜயதோ, நிப்³பு³தே அகுதோ ப⁴யே;

ந ஸக்கா புஞ்ஞம் ஸங்கா²தும், யமேத்த² மபி கேனசீதி.

ய மேத்த²மபீதிஏத்த² யேனகேனசி அபி மனுஸ்ஸேனவா தே³வேனவா ப்³ரஹ்முனாவா ஸங்கா²தும் ந ஸக்காதி யோஜனா. டீகாகாராபி தம் பயோஜனம் தத்த² தத்த² ப³ஹுதா⁴ பபஞ்சேந்தி. ஸங்க³ஹகாரா பன அந்தராயனீவாரணமேவ விஸேஸதோ பச்சாஸீஸந்தி. ஸங்க³ஹகாரா திச பு³த்³த⁴கோ⁴ஸத்தே²ராத³யோ அட்ட²கதா²சரியா வுச்சந்தி.

நிப்பச்சகாரஸ்ஸேதஸ்ஸ,

கதஸ்ஸ ரதனத்தயே;

ஆனுபா⁴வேன ஸோஸேத்வா,

அந்தராயே அஸேஸதோதி ஹி வுத்தம்.

3. கத²ஞ்ச ரதனத்தயவந்த³னாய அந்தராயனீவாரணம் ஹோதீதி. வுச்சதே-ரதனத்தயவந்த³னா ஹி நாம வந்த³னாகிரியாபி⁴னிப்பா²த³கோ ஸத்தக்க²த்தும் ஸத்தக்க²த்தும் அனேககோடிஸதஸஹஸ்ஸவாரே பவத்தமானோ மஹந்தோ புஞ்ஞாபி⁴ஸந்தோ³ புஞ்ஞப்பவாஹோ. ஸோ ச அனுத்தரேஸு பு³த்³தா⁴தீ³ஸு புஞ்ஞக்கே²த்தேஸு ஸம்வட்³டி⁴தத்தா தே²ரஸ்ஸ ச உளாரச்ச²ந்த³ஸத்³தா⁴பு³த்³தி⁴கு³ணேஹி பரிபா⁴விதத்தா மஹாஜுதிகோ மஹப்ப²லோ மஹானிஸம்ஸோ ச புஞ்ஞாதிஸயோ ஹோதி. ஸோ ஸயம் பயோக³ஸம்பத்திபா⁴வே ட²த்வா ப³ஹித்³தா⁴ விபத்திபச்சயே அபனேத்வா ஸம்பத்திபச்சயே உபனேத்வா அதிபணீதஉதுசித்தாஹார ஸமுட்டி²தானம் ஸரீரட்ட²கதா⁴தூனம் உபப்³ரூஹனம் கத்வா படிஸந்தி⁴தோ பட்டா²ய லத்³தோ⁴ காஸஸ்ஸ ஜனககம்மஸ்ஸ அனுப³லம் தே³தி. அலத்³தோ⁴காஸஸ்ஸ ச புஞ்ஞந்தரஸ்ஸ ஓகாஸலாப⁴ம் கரோதி. அத² லத்³தா⁴னுப³லேன லத்³தோ⁴ காஸேன ச தது³ப⁴யேன புஞ்ஞேன நிப்³ப³த்தா ரூபாரூபஸந்ததியோ தே²ரஸந்தானே யமகமஹானதி³யோ விய ப³லவப³லவந்தி யோ ஹுத்வா பவத்தந்தி. ததா³ தஸ்மிம் இட்ட²ப²லக⁴னபரிபூரிதே தே²ரஸந்தானே அனிட்ட²ப²லபூ⁴தானம் ரோகா³தி³ அந்தராயானம் உப்பத்தியா ஓகாஸோ நாம நத்தீ²தி இட்ட²ப²லஸந்தானவிபா³த⁴கானி அனிட்ட²ப²லஸந்தானஜனகானி ச அபுஞ்ஞகம்மானி தூ³ரதோ அபனீதானேவ ஹோந்தி. ந ஹி கம்மானினாம புஞ்ஞானி அபுஞ்ஞானி ச அத்தனோ விபாகுப்பத்தியா ஓகாஸே அஸதி விபச்சந்தீதி. ததோ தஸ்மிம் ஸந்தானே ஆயுவண்ணா த³யோ இட்ட²ப²லத⁴ம்மா யாவ க³ந்த²னிட்டா²னா யாவ ஆயுகப்பபரியோ ஸானாபி வா வட்³ட⁴னபக்கே² ட²த்வா பவத்தந்தி. யதா²ஹ –

அபி⁴ வாத³னஸீலிஸ்ஸ, நிச்சம் வுட்³டா⁴பசாயினோ;

சத்தாரோ த⁴ம்மா வட்³ட⁴ந்தி, ஆயுவண்ணோ ஸுக²ம் ப³லந்தி.

ஏவம் தாய வந்த³னாய அந்தராயனீவாரணம் ஹோதீதி. தஸ்மா ஸங்க³ஹாரப்³பே⁴ ரதனத்தயவந்த³னாகரணம் தே²ரஸ்ஸ அத்தனா ஆரப்³ப⁴ மானஸங்க³ஹஸ்ஸ அனந்தராயேன பரிஸமாபனுத்த²ம். ந கேவலஞ்ச தே²ரஸ்ஸேவ, ஸோதூனஞ்ச ஸங்க³ஹம் க³ண்ஹந்தானம் ஆதி³ம்ஹியேவ ரதனத்தய வந்த³னா ஸித்³தி⁴தோ அனந்தராயேன க³ஹண கிச்சஸம்பஜ்ஜனத்த²ந்தி.

[4] விபா⁴வனியம் பன

ஸத்தஸு ஜவனேஸு பத²மஜவன வஸேனேவ வந்த³னா பயோஜனம் விபா⁴விதம் விய தி³ஸ்ஸதி. ‘‘தி³ட்ட²த⁴ம்மவேத³னீயபூ⁴தா’’தி ஹி தத்த² வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

உபத்த²ம்ப⁴னகிச்சஸ்ஸேவ இத⁴ அதி⁴ப்பேதத்தா. தஸ்ஸ ச ஸத்தஸுபி ஜவனேஸு உபலத்³த⁴த்தாதி. யதா² ஹி ஆஹாரரூபஸ்ஸ த்³வீஸு கிச்சேஸு ஓஜட்ட²மகரூபஜனனகிச்சம் பரித்தகம் அப்பமத்தகம் ஹோதி. சதுஸ்ஸந்த திரூபுபத்த²ம்ப⁴னகிச்சமேவ மஹந்தம் அதி⁴மத்தம். ததா²ஹி பட்டா²னேபி தது³பத்த²ம்ப⁴னகிச்சமேவ க³ஹேத்வா கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ இமஸ்ஸ காயஸ்ஸ ஆஹாரபச்சயேன பச்சயோதி விப⁴ங்க³வாரோ விப⁴த்தோ. ஏவமேவம் இத⁴பி பத²மஜவனஸ்ஸ அவுனாவ விபாகஜனனகிச்சம் பரித்தகம் அப்பமத்தகம் ஹோதி. அஹேதுகவிபாகமத்தம் ஜனேதீதி அட்ட²கதா²ஸு வுத்தம். கம்மந்தருபத்த²ம்ப⁴னகிச்சமேவ மஹந்தம் அதி⁴மத்தம். தஞ்ச ஸத்தஸுபி ஜவனேஸு உபலப்³ப⁴தி யேவாதி. யஸ்மா பன க³ந்தா²பி⁴தே⁴ய்யே க³ந்த²ப்பகாரே க³ந்த²ப்பயோஜனே ச ஆதி³தோ விவிதேஸதி ஸோது ஜனானம் க³ந்த²ஸ்ஸவனே உஸ்ஸாஹோ ஜாயதி. தஸ்மா தேஸம் க³ந்தா² பி⁴தே⁴ய்யாதீ³னம் த³ஸ்ஸனம் க³ந்தே² உஸ்ஸாஹஜனனத்த²ம். க³ந்தா²பி⁴தா⁴னத³ஸ்ஸனம் வோஹாரஸுக²த்த²ந்தி. இத³மேத்த² பிண்ட³த்த²த³ஸ்ஸனம்.

4. அயம் பன பத³த்தோ². ஸம்மாச பு³ஜ்ஜி² ஸாமஞ்ச பு³ஜ்ஜீ²தி ஸம்மா ஸம்பு³த்³தோ⁴. ஏத்த² ச ஸம்மாஸத்³தோ³ அவிபரீதத்தே² நிபாதோ. ஸோ பு³ஜ்ஜி²தப்³பே³ஸு ஞேய்யத⁴ம்மேஸு பு³ஜ்ஜ²னக்ரியாய அஸேஸப்³யாவிபா⁴வம் தீ³பேதி. ததா²ஹி பதே³ஸஞாணே டி²தா பச்சேகபு³த்³தா⁴த³யோ அத்தனோ விஸயே ஏவ அவிபரீதம் பு³ஜ்ஜ²ந்தி. அவிஸயே பன அந்த⁴காரே பவிட்டா²விய ஹோந்தீதி அட்ட²கதா²யம் வுத்தம். விஸயோ ச தேஸம் அப்பமத்தகோவ ஸப்³ப³ஞ்ஞுவிஸயம் உபாதா³ய யதா² ஹத்த² புடே ஆகாஸோ அப்பமத்தகோவ அஜடாகாஸம் உபாதா³யாதி. தே ஹி ப²ஸ்ஸாதீ³ஸு த⁴ம்மேஸு ஏகத⁴ம்மம்பி ஸப்³பா³காரதோ பு³ஜ்ஜி²தும் நஸக்கோந்தீதி. ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தா⁴னம் பன அவிஸயோ நாம நத்தி², யத்த² தே விபரீதம் பு³ஜ்ஜே²ய்யும். தே ஹி அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரே அனந்தாஸு ச லோகதா⁴தூஸு தியத்³த⁴க³தே அத்³த⁴முத்தகே ச த⁴ம்மே ஹத்த²மணிகே விய ஸமஸமே கத்வா பு³ஜ்ஜ²ந்தி. ஸப்³பே³ த⁴ம்மா ஸப்³பா³காரேன பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணமுகே² ஆபாத மாக³ச்ச²ந்தீதி ஹி வுத்தம். தத்த² ஞாணமுகே²தி ஸப்³ப³ஞ்ஞும்மஹாப⁴வங்க³ம் ஸந்தா⁴யாஹ. தத்த² ஹி தே த⁴ம்மா போ³தி⁴மண்டே³ ஸப்³ப³ம் அபி⁴த⁴ம்மம் ஸம்மஸனதோ பட்டா²ய நிச்சகாலம் உபட்ட²ஹந்தீதி. ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தா⁴ பன யத்தகே த⁴ம்மே விசாரேதும் இச்ச²ந்தி. தத்தகே த⁴ம்மே ஆவஜ்ஜனாய விஸும் கத்வா ஆவஜ்ஜித்வா விசாரேந்தீதி. நனு த⁴ம்மா மஹந்தா ப⁴வங்க³ம் பரித்தகந்தி ந சோதே³தப்³ப³மேதம். அரூபத⁴ம்மானஞ்ஹி பரமுக்கம்ஸபத்தானம் ஏஸ ஆனுபா⁴வோதி. ஸம்ஸத்³தோ³ பன ஸாமந்தி ஏதஸ்ஸ அத்தே² உபஸக்³கோ³. ஸோ ப⁴க³வதோ படிவேத⁴த⁴ம்மேஸு அனாசரியகதம் தீ³பேதி. ந மே ஆசரியோ அத்தீ²தி ஹி வுத்தம். நனு ப⁴க³வதோ ததீயசதுத்தா²ருப்ப ஸமாபத்தியோ ஆளாருத³கமூலிகாதி. ஸச்சம். தா பன அனலங்கரித்வா லத்³த⁴மத்தாவ ஹுத்வா ச²ட்³டி³தத்தா பச்சா² பு³ஜ்ஜ²னக்ரியாய பாத³கமத்தாபி நஹோந்தி. குதோ படிவேத⁴த⁴ம்மாதி. தஸ்மா தா ப⁴க³வதோ பு³த்³த⁴பா⁴வே ஸாசரியகதம் ந ஸாதே⁴ந்தீதி. அயமேத்த² பாளி அனுக³தோ அத்தோ². யதா²ஹ –

தத்த² கதமோ ச புக்³க³லோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴. இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு ஸாமம் ஸச்சானி அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி². தத்த² ச ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் பாபுணாதி. ப³லேஸு ச வஸிபா⁴வம். அயம் வுச்சதி புக்³க³லோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴தி.

தத்தா²தி நிமித்தே பு⁴ம்மம். ப³லேஸூதி த³ஸப³ல ஞாணேஸு. வஸிபா⁴வந்தி இஸ்ஸரபா⁴வம். ஏத்த²ச புப்³பே³. ல. ஸாமந்திஏதேன ஸம்ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. தத்தா²திஆதி³னா [ஸம்மாஸத்³த³ஸ்ஸஅத்த²ந்தி. ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴பத³ம்]

5. இதா³னி தே²ரோ அத்தனோ வந்த³னம் ஸுட்டு²ப³லவம் கரோந்தோ அதுலந்தி ஆஹ. அனேககு³ணபத³விஸயா ஹி வந்த³னா ஸுட்டு²தரம் ப³லவதீ ஹோதீதி. நனு ஏககு³ணபத³விஸயாபி வந்த³னா அந்தரா யனீவாரணேஸமத்தா² ஸியாதி கிம் து³தீயேனாதி. ந ந ஸமத்தா². விஞ்ஞுஜாதிகா பன ஸத்து²கு³ணத்தோ²மனே மத்தகாரினோ நாம ந ஹோந்தி. தே²ரோ ச தேஸம் அஞ்ஞதரோ. த்வம் பன அவிஞ்ஞுஜாதிகோ. தஸ்மா மத்தம் கரோந்தோ சோதே³ஸீதி. அபிச. ந கேவலம் அந்தரா யனீவாரணமேவ வந்த³னாய இச்சி²தப்³ப³ம் ஹோதி. அத²கோ² பஞ்ஞாபாடவாதி³அத்தோ²பி இச்சி²தப்³போ³யேவ. ஸோபி ஹி அனாயாஸேன க³ந்த² நிட்டா²னஸ்ஸ க³ந்த²பாரிஸுத்³தி⁴யா ச பச்சயோ ஹோதீதி. அனுஸ்ஸதிட்டா²னேஸு ஹி சித்தபா⁴வனா சித்தஸமாதா⁴னாவஹா ஹோதி. சித்த ஸமாதா⁴னே ச ஸதி பஞ்ஞாதிக்கா²ஸூரா ஹுத்வா பஹதி. ஸமாஹிதோ பி⁴க்க²வே யதா²பூ⁴தம் பஜானாதீதி ஹி வுத்தம். தஸ்மா தத³த்தா²யபி அத்தனோ வந்த³னா ஸுட்டு² ப³லவதீ காதப்³பா³யேவாதி.

[5] விபா⁴வனியம் பன

‘‘யதா²வுத்தவசனத்த² யோகே³பி ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸத்³த³ஸ்ஸ ப⁴க³வதி ஸமஞ்ஞாவஸேன பவத்தத்தா அதுலந்தி இமினா விஸே ஸேதீ’’தி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

மஹந்தஞ்ஹி ஸத்து²கு³ணபதா³னம் மஜ்ஜே² ஏதம் ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴பத³ம், சந்தோ³ விய தாரகானம் மஜ்ஜே². தஸ்மா தம் ஸபா⁴வனிருத்திம் ஜானந்தானம்ஸந்திகே பா⁴வத்த²ஸுஞ்ஞம் ஸத்து²ஸமஞ்ஞாமத்தம் ப⁴விதும் நாரஹதி. அஞ்ஞேஸம் பன பத³ஸஹஸ்ஸம் வுச்சமானம்பி ஸத்து² ஸமஞ்ஞாமத்தமேவ ஸம்பஜ்ஜதீதி. துலயிதப்³போ³ அஞ்ஞேன ஸஹ பமிதப்³போ³தி துலோ. ந துலோ அதுலோ, நத்தி²துலோ ஸதி³ஸோ ஏதஸ்ஸாதி வா அதுலோ. ப⁴க³வா. ந ஹி அத்தி² ப⁴க³வதோ அத்தனா ஸதி³ஸோ கோசி லோகஸ்மிந்தி. யதா²ஹ –

ந மே ஆசரியோ அத்தி², ஸதி³ஸோ மே ந விஜ்ஜதி;

ஸதே³வகஸ்மிம் லோகஸ்மிம், நத்தி² மே படிபுக்³க³லோதி.

அனச்ச²ரியஞ்சேதம், யம் பு³த்³த⁴பூ⁴தஸ்ஸ அதுலத்தம். ஸம்பதிஜாதஸ்ஸபி பனஸ்ஸ அதுலதா பஞ்ஞாயதி. ததா³ ஹி மஹாபுரிஸோ ஸம்பதிஜாதோவ ஸமானோ புரத்தி²மதி³ஸாபி⁴முகோ² அட்டா²ஸி. தஸ்மிம் தி³ஸா பா⁴கே³ அனந்தானி சக்கவாளானி ஏகங்க³ணானி அஹேஸும். தேஸு டி²தா தே³வப்³ரஹ்மானோ மஹாபுரிஸ இத⁴ தும்ஹேஹி ஸதி³ஸோ நத்தி². குதோ உத்தரிதரோதி பரமாய புஜாய பூஜேஸும். ஏவம் ஸேஸதி³ஸாஸுபி. ததா³ மஹாபுரிஸோ அத்தனோ ஸப்³ப³லோகக்³க³பா⁴வம் ஞத்வா அக்³கோ³ஹமஸ்மி லோகஸ்ஸ, ஸேட்டோ²ஹமஸ்மிலோகஸ்ஸ, ஜேட்டோ²ஹமஸ்மிலோகஸ்ஸ அயமந்தி மாஜாதி, நத்தி² தா³னி புனப்³ப⁴வோதி ஏவம் அச²ம்பி⁴வாசம் நிச்சா²ரேஸீதி. இத³ம்பி அனச்ச²ரியம், யம் பச்சி²மப⁴வம் பத்தஸ்ஸ அதுலத்தம். யதா³ பன ஸோ ஸுமேத⁴பூ⁴தோ தீ³பங்கரபு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸந்திகே நியதப்³யாகரணம் க³ண்ஹி. ததா³பி த²பேத்வா தீ³பங்கரஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ம் பாரமிதாகு³ணேஹி தேன ஸதி³ஸோ கோசி நத்தே²வ. நத்தி²பா⁴வோசஸ்ஸ ததா³ பவத்தே ஹி த³ஸஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴துகம்பனாதீ³ஹி அஸாதா⁴ரணபாடிஹாரியேஹி தீ³பேதப்³போ³. தானி ஹி பச்சேகபோ³தி⁴ஸத்தானம் ஸதஸஹஸ்ஸம்பி பவத்தேதும் ந ஸக்கி²ஸ்ஸதியேவ. குதோ ஸாவகபோ³தி⁴ ஸத்தானந்தி. தேனேவ ஹி ததா³ பவத்திபாரமிபவிசயஞ்ஞாணம் அத்தனோ விஸயே ஸப்³ப³ஞ்ஞுத²ஞ்ஞாணக³திகந்தி அட்ட²கதா²யம் வுத்தம். ஸாவகபோ³தி⁴ஸத்தாபி ஹி யதோ பட்டா²ய அத்தனோ போ³தி⁴யா அனுரூபே ஸம்பா⁴ரத⁴ம்மே ஸயமேவ ஜானிதும் ஸக்கோந்தி. ததோ பட்டா²ய அனிவத்தித⁴ம்மா ஹுத்வா வத்தானுஸாரிமஹாபுது²ஜ்ஜனபா⁴வம் அதிக்கமித்வா போ³தி⁴ஸத்தபூ⁴மிம் ஓக்கந்தா ஹோந்தி. ஏகேன பரியாயேன நியதா ஸம்போ³தி⁴பராயனா ச நாம ஹோந்தி. ததா³ ஏவ பு³த்³தா⁴னம் ஸம்முகி²பா⁴வே ஸதி நியதப்³யாகரணம் லப⁴ந்தி. ஸப்³ப³ஞ்ஞு போ³தி⁴ஸத்த பச்சேகபோ³தி⁴ஸத்தேஸு வத்தப்³ப³மேவ நத்தீ²தி.

[6] விபா⁴வனியம் பன

ஸமிதத்தே² ய்யகாரஸ்ஸ அகாரஸ்ஸ வா வஸேன ஏதம் ஸித்³த⁴ந்தி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி துலஸத்³தோ³ தா⁴துஸித்³தோ⁴ கம்மஸாத⁴னோ ச ப⁴விதும் ந யுத்தோ. துலயிதும் அஸக்குணேய்யோதி அதுலோ. அப்பமே ய்யோதி ஹி டீகாயம் வுத்தம். ஏதேன துலஸத்³தோ³ கம்மஸாத⁴னோதி தி³பேதி. ஏவஞ்ச ஸதி கம்மஸாத⁴னேனேவ தத³த்த²ஸித்³தி⁴தோ கிம் ததோ ஸமிதத்தே² ய்யகாரஸ்ஸஅகாரஸ்ஸ வா சிந்தாயாதி. வத்திச்சா²னுக³தோ ஸத்³த³ப்பயோகோ³தி கத்வா ஏதம் வுத்தந்தி சே. ந. யதா² ஸுதம் யுத்தம் வஜ்ஜேத்வா அஸ்ஸுதஸ்ஸ பரிகப்பனாய பயோ ஜனாபா⁴வதோதி. [அதுல பத³ம்]

6. இமேஹி பன த்³வீஹி பதே³ஹி ஸத்து² திஸ்ஸோ ஸம்பதா³ விபா⁴ விதா ஹோந்தி. ஹேதுஸம்பதா³ ப²லஸம்பதா³ ஸத்துபகாரஸம்பதா³சாதி. தத்த² ஸத்து² மஹாகருணா ஸமங்கி³தா போ³தி⁴ஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴ரணஞ்ச ஹேதுஸம்பதா³னாம. போ³தி⁴மண்டே³ பவத்திதா சதுவீஸதி கோடிஸப⁴ஸஹஸ்ஸஸங்கா² மஹாவஜிரஞ்ஞாணஸங்கா²தா ஸப்³ப³ஞ்ஞுமஹா விபஸ்ஸனாபி ஏத்தே²வ ஸங்க³ஹிதா. ஸா ஹி மஹாபோ³தி⁴யா பத³ட்டா²ன பூ⁴தாதி. பஹான ஸம்பதா³யமேவ வா ஸா ஸங்க³ஹிதாதி த³ட்ட²ப்³பா³. ப²லஸம்பதா³ சதுப்³பி³தா⁴ பஹானஸம்பதா³ ஞாணஸம்பதா³ ஆனுபா⁴வஸம்பதா³ ரூபகாயஸம்பதா³ சாதி. தத்த² ஸஹ வாஸனாய கிலேஸப்பஹானம் பஹானஸம்பதா³ நாம. பஹானஸ்ஸ ஸப்³ப³பாரிபூரிதாதி அத்தோ². அத்த²தோ பன அரியமக்³கோ³, அக்³க³மக்³க³ஞ்ஞாணமேவ வா. ஸப்³ப³ஞ்ஞுத ஞ்ஞாண த³ஸப³லஞ்ஞாணாதீ³னி ஞாணஸம்பதா³.

[7] விபா⁴வனியம் பன

ஏதாஸு த்³வீஸு ஸம்பதா³ஸு ஞாணஸம்பதா³ பத²மம் வுத்தா, ததோ பஹானஸம்பதா³. பஹானஸம்பதா³யேவ பன பத²மம் வத்தப்³பா³. ஸா ஹி ஞாணஸம்பதா³யபுப்³ப³ங்க³மபூ⁴தா பச்சயபூ⁴தா ச. மஹாடீகாயஞ்ச ஸாயேவ பத²மம் வுத்தாதி.

[8] யஞ்ச விபா⁴வனியம்

‘‘ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணபத³ட்டா²னம் அக்³க³மக்³க³ஞ்ஞாண’’ந்தி ஞாணஸம்பதா³யம் வுத்தம். தம்பி ந யுஜ்ஜதி.

அக்³க³மக்³க³ஞ்ஞாணஞ்ஹி பஹானஸம்பதா³ ஏவ ப⁴விதும் அரஹதி. ந ஹி மக்³க³ஞ்ஞாணதோ அஞ்ஞா பஹானஸம்பதா³னாம அத்தீ²தி. யஞ்ச கோசி வதே³ய்ய மக்³க³ஞ்ஞாணம் ஞாணஞ்ச ஹோதி பஹானஞ்ச. தஸ்மா உப⁴யத்த² வத்தும் யுத்தந்தி. தம்பி ந யுஜ்ஜதி. ஏவஞ்ஹி ஸதி ஸம்பதா³ஸங்கரோ ஹோதீதி.

[9] ததா² விபா⁴வனியம்

ஞாணஸம்பதா³யம் ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம் ஸப்³ப³பத²மம் வத்தப்³ப³ம்பி ந வுத்தம். தம்பி ந ஸுந்த³ரம்.

நனு ‘‘தம்மூலகானி ச த³ஸப³லாதி³ ஞ்ஞாணானீ’’தி ஏத்த² ஆதி³ஸத்³தே³ன ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணம்பி க³ஹிதந்தி சே. தம்பி ந யுஜ்ஜதி.

ந ஹி அப்பதா⁴னம் ஸரூபதோ நித்³தி³ஸித்வா பதா⁴னம் பாகடம் ஆதி³ஸத்³தே³ன க³ஹிதந்தி ஞாயாக³தம் ஹோதீதி. அசிந்தேய்யானுபா⁴வேஹி ஸீலா தி³கு³ணேஹி இத்³தி⁴ த⁴ம்மேஹி ச ஸம்பதா³ ஆனுபா⁴வஸம்பதா³. லக்க²ணா நுப்³யஞ்ஜனப்படிமண்டி³தஸ்ஸ ரூபகாயஸ்ஸ ஸம்பத்தி ரூபகாயஸம்பதா³. ஸத்துபகாரோது³விதோ⁴ ஆஸயஸம்பதா³, பயோக³ஸம்பதா³ ச. அஜ்ஜா²ஸயஸ்ஸ உளாரதா காயவசீபயோக³ஸ்ஸ ச பரிஸுத்³த⁴தாதி அத்தோ². தத்த² தே³வத³த்தாதீ³ஸு விரோதி⁴ஸத்தேஸுபி நிச்சம் ஹிதஜ்ஜா²ஸயதா ஆஸய ஸம்பதா³. லோகே அபி⁴ஞ்ஞாதானம் ராஜூனம் ராஜமஹாமத்தானம் ஸேட்டி² க³ஹபதீனம் தே³வராஜூனம்பி த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தஸ்ஸ லாப⁴ஸக்காராதி³ நிரபேக்க²தாவஸேன தே³ஸனாபயோக³ஸுத்³தி⁴ பயோக³ஸம்பதா³. தத்த² த்³வே பஹானஞாணஸம்பதா³ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴பதே³ன விபா⁴விதா. த்³வீஹி ஆனு பா⁴வரூபகாயஸம்பதா³ஹி ஸஹ த்³வே ஸத்துபகாரஸம்பதா³ அதுலபதே³ன. ஹேதுஸம்பதா³ பன த்³வீஹிபி பதே³ஹி ஸாமத்தி²யதோ விபா⁴விதா. ந ஹி தாதி³ஸியா ஹேதுஸம்பதா³ய வினா இதராஸம் பவத்தி அத்தீ²தி. [ஸம்பதா³]

7. புனபி தே²ரோ அத்தனோ வந்த³னம் ப³லவதரம் கரோந்தோ ஸஸத்³த⁴ம்மக³ணுத்தமந்தி ஆஹ. ஏதேன த⁴ம்மஸங்கா⁴னம்பி வந்த³னா கதா ஹோதி. தூ³ரதோஹம் நமஸ்ஸிஸ்ஸம், ஸஸங்க⁴ம் லோகனாயகந்தி ஹி வுத்தே ஸங்க⁴ஸ்ஸபி நமனக்ரியாபத்தி ஸஹஸத்³தே³ன விஞ்ஞாயதி. ஏவ மித³ம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். தத்த² நமஸ்ஸிஸ்ஸந்தி நமஸ்ஸிம்.

[10] யம்பன விபா⁴வனியம்

‘‘கு³ணீபூ⁴தானம்பி ஹி த⁴ம்மஸங்கா⁴னம் அபி⁴வாதே³தப்³ப³ பா⁴வோ ஸஹயோகே³ன விஞ்ஞாயதீ’’தி வுத்தம். தத்த² அபி⁴வாதே³தப்³ப³ பா⁴வோதி நவத்தப்³ப³ம். அபி⁴வாதி³தபா⁴வோதி பன அபி⁴வாத³னந்தி வா வத்தப்³ப³ம். ஏவஞ்ஹி ஸதி இத⁴ அதி⁴ப்பேதஸ்ஸ க்ரியா ஸமவாயஸ்ஸ ஸித்³த⁴த்தா த⁴ம்மஸங்கா⁴னம்பி தே²ரஸ்ஸ வந்த³னா க்ரியாபத்தி ஸித்³தா⁴ ஹோதீதி. இதரதா² தப்³ப³பச்சயஸ்ஸ அரஹத்த²தீ³பனதோ அபி⁴வாத³னா ரஹதா ஸங்கா²த கு³ணஸமவாயோ வுத்தோ ஸியா. ஸோச இத⁴ நாதி⁴ப்பேதோ. அத்தனோ நித³ஸ்ஸனேன ச ஸஹ ந ஸமேதி ஸபுத்ததா³ரோ ஆக³தோதி.

அபிச தே²ரோ இமம் க³ந்த²ம் ரசயிஸ்ஸாமீதி புப்³ப³பா⁴கே³யேவ தீணி ரதனானி வந்தி³, அத² தம் அத்தனோ வந்த³னம் க³ந்த²ப்படிஞ்ஞாய ஸஹ க⁴டேத்வா த³ஸ்ஸேந்தோ இமம் கா³த²ம் ரசயீதிபி ந ந ஸக்கா வத்துந்தி. ததா²ஹி அபி⁴வாதி³யாதி வுத்தம். ந அபி⁴வாதி³யாமீதி. ஏஸனயோ அஞ்ஞத்த²பி. தத்த² ஸத்³த⁴ம்மேன ச க³ணுத்தமேன ச அத்தனா நிம்மிதேன ஸகலலோகஸ்ஸ ஸரணபூ⁴தேன ஸஹ வத்ததீதி ஸஸத்³த⁴ம்ம க³ணுத்தமோ. ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴. ந ஹி பரனிம்மிதேன ஸத்³த⁴ம்மேன க³ணுத்தமேன ச ஸஹிதா ஸாவகா ஸஸத்³த⁴ம்மாதி ச ஸக³ணுத்தமாதி ச வுச்சந்தி. ந ச அத்தனோஏவ ஸரணபூ⁴தேன ஸத்³த⁴ம்மேன ஸப்³ரஹ்மசாரிக³ணுத்தமேன ச ஸஹிதா பச்சேகபு³த்³தா⁴ ததா² தோ²மனம் அரஹந்தீதி, தஸ்மா இத³ம்பி ஸத்து² அஸாதா⁴ரணகு³ணபத³மேவ ஹோதீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

தத்த² தா⁴ரேதீதி த⁴ம்மோ. கே தா⁴ரேதி, அத்தானம் தா⁴ரேந்தே. த⁴ம்மோ ஹவே ரக்க²தி த⁴ம்மசாரிந்தி ஹி வுத்தம். கத²ஞ்ச தா⁴ரேதி, சதூஸு அபாயேஸு வட்டது³க்கே²ஸுச அபதமானே கரோந்தோ. கிஞ்ச தா⁴ரணம்னாம, யேஸம் வஸேன ஸத்தா அபாயேஸுவா வட்டது³க்கே²ஸுவா பதந்தி, தேஸம் கிலேஸானம் ஏகதே³ஸேனவா ஸப்³ப³ஸோவா ஸமுச்சி²ந்த³னம். இமஸ்மிம் அத்தே² சத்தாரோ அரியமக்³கா³ நிப்³பா³னஞ்ச நிப்பரியாயதோ த⁴ம்மோனாம. அரியமக்³கா³ ஹி கிலேஸே ஸமுச்சி²ந்த³ந்தா நிப்³பா³னேன ஸஹேவ ஹுத்வா ஸமுச்சி²ந்த³ந்தி. ந வினாதி, தஸ்மா தேயேவ பஞ்ச ஏகந்ததோ த⁴ம்மோனாமாதி. பரியத்தித⁴ம்மோ பன தா⁴ரணுபாயோயேவ ஹோதி. சத்தாரி ஸாமஞ்ஞப²லானிச தா⁴ரணப²லானியேவ ஹோந்தி, கிலேஸானம் படிப்பஸ்ஸம்ப⁴னவஸேன பவத்தத்தா தா⁴ரணானுகூலப்பவத்தானி ச. தஸ்மா ஏதே பஞ்ச பரியாயத⁴ம்மாயேவாதி. அத²வா, தா⁴ரீயதீதி த⁴ம்மோ. தா⁴ரணாரஹோதி வுத்தம் ஹோதி. யோ ஹி தா⁴ரேந்தம் ஏகந்தேன து³க்க²தோ மோசேதி. அக்³க³ஸுகே²ச பதிட்டா²பேதி. ஸோயேவ தா⁴ரணாரஹத்தா இத⁴ த⁴ம்மோனாமாதி. கோபன ஸோதி, யதா² புத்தத⁴ம்மாயேவ. தேஹி கேசி பா⁴வனா வஸேன கேசி ஸச்சி²கிரியவஸேன கேசி தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரவஸேன கேசி உக்³க³ஹ தா⁴ரணவஸேன தா⁴ரீயந்தி. தே ச ஏவம் தா⁴ரீயமானா தா⁴ரேந்தம் யதா²ரஹம் அபாயது³க்க²தோ வட்டது³க்க²தோச மோசேந்தி, அக்³கே³ச ப²லஸுகே²வா நிப்³பா³னஸுகே²வா பதிட்டா²பேந்தீதி. தா⁴ரேந்திவா ஸப்புரிஸாஜனா அபாயேஸு வட்டது³க்கே²ஸுச அத்தானம் அபத மானம் வஹந்தி ஏதேனாதி த⁴ம்மோ. த⁴ரந்திவா ஏத்த² த⁴ம்மதீ³பா த⁴ம்மப்படிஸரணா ஜனா லத்³த⁴ப்பதிட்டா² ஹோந்தீதி த⁴ம்மோதிபி யுஜ்ஜதியேவ. கஸ்மா பனேத்த² த⁴ம்மோ த³ஸவிதோ⁴வ வுத்தோ. நனு படிபத்தித⁴ம்மேன ஸஹ ஏகாத³ஸவிதோ⁴வ வத்தப்³போ³தி. ஸச்சம். ஸோபன படிபத்தித⁴ம்மோ மக்³க³ஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³ப்படிபதா³ஏவ ஹோதீதி புப்³ப³சேதனா விய தா³னே மக்³கே³ ஏவ ஸோ ஸங்க³ஹிதோ. தஸ்மா த⁴ம்மோ த³ஸவிதோ⁴வ ஸப்³ப³த்த² வுத்தோதி த³ட்ட²ப்³போ³.

அபிச, யத³க்³கே³ன பரியத்தித⁴ம்மோ இத⁴ த⁴ம்மஸ்மிம் ஸங்க³ஹிதோ. தத³க்³கே³ன பரியத்திதா⁴ரகோபி ஸங்கே⁴ வந்த³னேய்யே ஸங்க³ஹிதோதி யுத்தோ. யத³க்³கே³னச புது²ஜ்ஜனகல்யாணகோ ஸங்கே⁴ ஸேக்கே²ஸு ஸங்க³ஹிதோ. தத³க்³கே³ன தஸ்ஸ கல்யாணஹேதுபூ⁴தோ படிபத்தி த⁴ம்மோபி த⁴ம்மே வந்த³னேய்யே ஸங்க³ஹிதோதி த³ட்ட²ப்³போ³. ஸோ ஹி புது²ஜ்ஜனபூ⁴தோபி யேஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தத்தா ஸேகே² ஸோதாபத்தி ப²லஸச்சி²கிரியாய படிபன்னே ஸங்க³ஹிதோ. தே பன த⁴ம்மா ஸேக்கே² ஸோதாபத்திமக்³கே³ அஸங்க³ஹிதாதி நஸக்கா வத்துந்தி. ஏத்தாவதா யே வத³ந்தி ஸங்க⁴ம் ஸரணம் க³ச்சா²மீதி, ஏத்த² புது²ஜ்ஜன கல்யாணகோ ஸங்கே⁴ அஸங்க³ஹிதோ. ந ஹி தம்ஸரணம் க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ ஸரணக³மனம் ஸம்பஜ்ஜதீதி. தேஸம் தம் படிக்கி²த்தம் ஹோதி. ஏவம் பன வத்தப்³போ³, யோ வோ ஆனந்த³ மயா த⁴ம்மோச வினயோச தே³ஸிதோ பஞ்ஞத்தோ, ஸோ வோ மமச்சயேன ஸத்தா²தி ஏவம் ஸத்து²டா²னே த²பேத்வா ப⁴க³வதா ஸம்வண்ணிதோ பரியத்தித⁴ம்மோ த⁴ம்மஸரணே ஸங்க³ஹிதோதி யுத்தோ, தம் தா⁴ரேந்தோபன கல்யாணப்படிபத்தியம் டி²தோபி அத்தி². அட்டி²தோபி அத்தி². யோ அட்டி²தோ, ஸோ அத்தனோபி ஸரணம் நஹோதி. குதோ பரஸ்ஸ. ஸத்தா²ரா ச அனேகேஸு ஸுத்தஸஹஸ்ஸேஸு ஸோ க³ரஹிதோ. தஸ்மா ஸோ ஸங்க⁴ஸரணே அஸங்க³ஹிதோ. இதரோவ ஸங்க³ஹிதோதி யுத்தோதி.

ஸந்தானம் த⁴ம்மோதி ஸத்³த⁴ம்மோ. ஸமிதகிலேஸானம் ததோயேவ பஸத்தா²னம் பூஜிதானம் ஸப்புரிஸானம் பண்டி³தானஞ்ச த⁴ம்மோதி அத்தோ². யோச ஸந்தானம் த⁴ம்மோ, ஸோபி ஏகந்தேன ஸந்தோயேவ ஹோதீதி ஸந்தோ த⁴ம்மோதிபி ஸத்³த⁴ம்மோ. பஸத்தோ² பூஜிதோ த⁴ம்மோதி அத்தோ². ஸச்சோ வா. அயஞ்ஹி அஞ்ஞதித்தி²யத⁴ம்மோ விய தா⁴ரேந்தம் நவிஸம்வாதே³தி. ஸோ ஹி அயம் மே ஹிதோதி தா⁴ரேந்தஸ்ஸ அஹிதோயேவ ஸம்பஜ்ஜதி. அயம் பன ததா²தா⁴ரேந்தஸ்ஸ ஹிதோயேவ ஸம்பஜ்ஜதீதி. [ஸத்³த⁴ம்மபத³ம்]. க³ணுத்தமபதே³ லோகே ஸமான தி³ட்டி²ஸீலானம் ஸஹத⁴ம்மிகானம் ஸமூஹோ க³ணோதி வுச்சதி. இத⁴ பன உத்தமேஹி ஸீலாதி³கு³ணேஹி யுத்தோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴ உத்தமோச ஸோ க³ணோசாதி அத்தே²ன உத்தமக³ணோனாம. ஸோயேவ இத⁴ க³ணுத்தமோதி வுச்சதி யதா² முனிஸேட்டோ² முனிவரோதி.

[11] விபா⁴வனியம் பன

‘‘க³ணானம் க³ணேஸுவா தே³வமனுஸ்ஸாதி³ஸமூஹேஸு உத்தமோ க³ணுத்தமோ’’தி ச வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ஏதஸ்மிஞ்ஹி அத்தே² ஸதி உத்தமஸத்³தோ³ பதா⁴னபூ⁴தோ ஹோதி. ஸோச கு³ணம்ஹியேவ பவத்ததீதி தேன இத⁴ அரியஸங்கோ⁴ வுத்தோதி நஸிஜ்ஜ²தீதி. ஏத்த²ச க³ணோதி ஸங்கோ⁴யேவ வுச்சதி. ஸோச ஸங்கோ⁴ து³விதோ⁴ ஸம்முதிஸங்கோ⁴, த³க்கி²ணேய்யஸங்கோ⁴தி. தத்த² ஸமக்³கே³ன ஸங்கே⁴ன கதம் உபஸம்பதா³கம்மம் ஸம்முதினாம. தாய ஸம்முதியா உபஸம்பன்னபூ⁴மிம் பத்வா டி²தோ பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ ஸம்முதிஸங்கோ⁴னாம. ஸோ வினயகம்மேஸு பஸித்³தோ⁴. த³க்கி²ணேய்யஸங்கோ⁴ நாம அட்ட² அரியபுக்³க³லஸமூஹோ. ஸோபன கிஞ்சாபி ஸம்முதிஸங்கே⁴பி அந்தோக³தோ⁴யேவ ஹோதி. ததா²பி ஸரணக³மன வந்த³னா மான பூஜாஸக்காரானுஸ்ஸதிட்டா²னேஸு அனுத்தர புஞ்ஞக்கே²த்த விஸே ஸபரிக்³க³ஹத்த²ம் ப⁴க³வதா ததா² ததா² ஸம்வண்ணேத்வா ஸோ விஸும் வுத்தோதி த³ட்ட²ப்³போ³. புது²ஜ்ஜனஸங்கோ⁴ஹி புஞ்ஞக்கே²த்தம் ஸமானோபி அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் நஹோதி. கஸ்மா. ஸாலிக்கே²த்தே திணானம் விய கே²த்தது³ட்டா²னம் ஸக்காயதி³ட்டி² விசிகிச்சா²னுஸயானம் ஸப்³பா⁴வாதி. புஞ்ஞக்கே²த்தபா⁴வோ பனஸ்ஸ புரிமே ஸத்³த⁴ம்மபதே³ வுத்தனயேன வேதி³தப்³போ³தி. [ஸஸத்³த⁴ம்மக³ணுத்தமபத³ம்]

8. அபி⁴வாதி³யாதி விஸேஸதோ வந்தி³த்வா. ஏத்த² ச அயம் லோகே ஸீலாதி³கு³ணயுத்தோ ஸேட்டோ² வந்த³னேய்யோதி ஏவம் ஸேட்ட² சித்தம் பச்சுபட்டா²பேத்வா வந்த³ந்தோ விஸேஸதோ வந்த³தீதி வுச்சதி. வந்த³னா பன திவிதா⁴ காயவந்த³னாதி³வஸேன. யதா²ஹ –

திஸ்ஸோ இமா பி⁴க்க²வே வந்த³னா, கதமா திஸ்ஸோ. காயேன வந்த³தி, வாசாய வந்த³தி, மனஸா வந்த³தீதி.

தத்த² ஸேட்ட²சித்தம் பச்சுபட்டா²பேத்வா ஜாணுத்³வய கப்பரத்³வய நலாட ஸங்கா²தானி பஞ்ச அங்கா³னி பூ⁴மியம் பதிட்டா²பேத்வா வந்த³னேய்யானம் அபி⁴முக²ம் நிப்பஜ்ஜந்தோ காயேன வந்த³தினாம. யம் ஸந்தா⁴ய பஞ்சப்பதிட்டி²தேன வந்தி³த்வாதி தத்த² தத்த² வுத்தம். யாயச அவந்தி³யட்டா²னேஸு வந்த³ந்தஸ்ஸ ஆபத்தி ஹோதீதி. கு³ணபதா³னி வாசாய பவத்தேந்தோ வாசாய வந்த³தினாம. நமோ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ, நமத்து² பு³த்³த⁴ஸ்ஸ, நமோ விமுத்தியா, நமோ விமுத்தானம், விபஸ்ஸிஸ்ஸ நமத்தூ²தி ஏவமாதீ³ஸுபி வாசா வந்த³னாயேவ. கு³ணபதா³னி அனுக³ந்த்வா கு³ணே அனுஸ்ஸரந்தோ மனஸா வந்த³தினாமாதி.

9. பா⁴ஸிஸ்ஸந்தி கதே²ஸ்ஸாமி. காமஞ்ச தே²ரோ இமம் ஸங்க³ஹம் ரசயந்தோ போத்த²காருள்ஹம் கத்வாவ ரசயிஸ்ஸதி. க³ந்த²கம்மம் நாம வாசாகம்மேஸு பஸித்³த⁴ந்தி கத்வா பா⁴ஸிஸ்ஸந்தி வுத்தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

10. அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹந்தி பதே³ அபி⁴த⁴ம்மே வுத்தா அத்தா² அபி⁴த⁴ம்மத்தா². தே ஸங்க³ய்ஹந்தி ஏத்த² ஏதேனாதிவா அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹோ. ஸங்க³ய்ஹந்திதிச தே²ரேன ஸம்கி²பித்வா க³ய்ஹந்தி கதீ²யந்தீதி அத்தோ². அபி⁴த⁴ம்மேதி சேத்த² அபி⁴அதிரேகோ அபி⁴விஸே ஸோச த⁴ம்மோ அபி⁴த⁴ம்மோ. த⁴ம்மோதி ச வினயபாளிதோ அஞ்ஞம்பாளி த்³வயம் வுச்சதி. யோ வோ ஆனந்த³ மயா த⁴ம்மோச வினயோச தே³ஸிதோ பஞ்ஞத்தோதி ஹி வுத்தம். தஞ்ச பாளித்³வயம் ஆணாவிதா⁴னஸங்கா²தம் வினயன கிச்சம் வஜ்ஜேத்வா குஸலாதி³கே யதா²பவத்தே பரமத்த²த⁴ம்மே ஏவ தீ³பேதீதி. ஏவம் தீ³பேந்தேஸுச தேஸு த்³வீஸு த⁴ம்மேஸு யோ இதரதோ அதிரேகோச ஹோதி விஸேஸோச. அயமேவ அபி⁴த⁴ம்மோ நாம. இதரோபன த⁴ம்மோயேவ. ஏவஞ்ச கத்வா த⁴ம்மோ அபி⁴த⁴ம்மோ வினயோ அபி⁴வினயோதி இத³ம் சதுக்கம் வேதி³தப்³ப³ம். தத்த² த⁴ம்மோனாம ஸுத்தந்தபிடகம். அபி⁴த⁴ம்மோனாம யத்தபகரணானி. வினயோனாம உப⁴தோ விப⁴ங்கோ³, அபி⁴வினயோனாம க²ந்த⁴கபரிவாராதி அட்ட²கதா²ஸு வுத்தம். அதிரேகவிஸேஸதா சேத்த² குஸலாதி³ வஸேன க²ந்தா⁴தி³வஸேன ஸங்க³ஹாதி³வஸேன ததா² ததா² தே³ஸேதப்³ப³ப்பகாரானம் அனவஸேஸவிப⁴த்திவஸேனவா ஸுத்³த⁴த⁴ம்மாதி⁴ட்டா²ன தே³ஸனாபவத்திவஸேனவா வேதி³தப்³பா³. யதோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தா⁴ இமம் அபி⁴த⁴ம்மதே³ஸனம் தே³வேஸுஏவ தே³ஸேந்தி. ந ஹி மனுஸ்ஸா ஏவரூபம் தயோ மாஸே நிரந்தரம் பவத்தனயோக்³யம் கதா²மக்³க³ம் ஏகேன இரியாபதே²ன ஆதி³தோ பட்டா²ய பரியோஸானம் பாபேத்வா படிக்³க³ஹேதும் ஸக்கோந்தி, நச ஏவ ரூபோ ஏகமாதிகானுப³ந்தோ⁴ கதா²மக்³கோ³ நானாக²ணேஸு நானாஜனானம் தே³ஸேதும் ஸக்குணேய்யோ ஹோதீதி. கேசிபன வினயபாளிதோபி அபி⁴ரேகவிஸேஸதம் தஸ்ஸ வண்ணேந்தி. தம் அட்ட²ஸாலினியா ந ஸமேதி. தத்த² ஹி த⁴ம்மனாமிகானம் த்³வின்னம் பாளீனம் மஜ்ஜே²ஏவ அயம் அதிரேகவிஸேஸதா விசாரிதா. நச யுஜ்ஜதி வினயேன ஸஹ ததா² விசாரேதும் அஸமானகிச்சவிஸயத்தா. வினயோ ஹி காயவாசானம் வினயனகிச்சோ, அஜ்ஜா²சாரவிஸயோச. த⁴ம்மோ பன த⁴ம்மவிபா⁴க³கிச்சோ த⁴ம்மப்பவத்தி விஸயோசாதி. கேசிபன வத³ந்தி ஏவம் ஸந்தேபி வினயோ ஏவ ஸப்³ப³ஜேட்ட²கோ ஸியா. வினயம் விவண்ணேந்தஸ்ஸ ஹி பாசித்தியாபத்தி ஹோதி. த⁴ம்மம் விவண்ணேந்தஸ்ஸ து³க்கடாபத்திமத்தாதி, தம் நயுஜ்ஜதி. வினயோ ஹி ஆணாசக்கம். த⁴ம்மோச த⁴ம்மசக்கம். தத்த² வினயம் விவண்ணேந்தோ ஸத்து² ஆணாசக்கே பஹாரம் தே³தி. ஸத்த²ரி அகா³ரவோ மஹந்தோ ஹோதி. யஸ்ஸச ஸத்த²ரி அகா³ரவோ, தஸ்ஸ த⁴ம்மஸங்கே⁴ஸு தீஸு ஸிக்கா²ஸுச அகா³ரவோ ஸித்³தோ⁴ ஹோதி. தஸ்மா வினய விவண்ணனே ஆபத்தி மஹந்தீ ஹோதி. ந ஸப்³ப³ஜேட்ட²கத்தாதி. அபிச, வினயோனாம ஸாஸனஸ்ஸ மூலம். வினயே அட்டி²தே ஸாஸனம் நதிட்ட²தி. தஸ்மா ஸாஸனஸ்ஸ சிரட்டி²தத்த²ம்பி வினயவிவண்ணனே மஹதீ ஆபத்தி பஞ்ஞத்தாதி.

இதி பரமத்த²தீ³பனியா நாம அபி⁴த⁴ம்மத்த² ஸங்க³ஹஸ்ஸ

சதுத்த²வண்ணனாய பத²மகா³தா²ய

பரமத்த²தீ³பனா நிட்டி²தா.

து³தீயகா³தா²-பரமத்த²தீ³பனீ

11. ஏவம் ஆதி³கா³தா²யதம்தம் பயோஜன ஸஹிதே பஞ்ச அத்தே² த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தே அபி⁴த⁴ம்மத்தே² உத்³தே³ஸதோ த³ஸ்ஸேந்தோ து³தீயகா³த²மாஹ. தத்த² தத்தா²தி பா⁴ஸிஸ்ஸம் அபி⁴த⁴ம்மத்த² ஸங்க³ஹந்தி வுத்தே தஸ்மிம் அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹபதே³ மயா வுத்தா அபி⁴த⁴ம்மத்தா² ஸப்³ப³தா²பரமத்த²தோ சதுதா⁴ ஹோந்தீதி யோஜனா. ஏத்த²ச -

[12] டீகாயம் தாவ

தத்த² தஸ்மிம் அபி⁴த⁴ம்மத்த²ஸங்க³ஹபகரணேதிவா அபி⁴த⁴ம்மத்த² பதே³திவா அபி⁴த⁴ம்மேதிவா தஸத்³த³த்தோ² நித்³தி³ட்டோ². விபா⁴வனியம் பன தஸ்மிம் அபி⁴த⁴ம்மேதி. ஸப்³ப³ம் நஸுந்த³ரம்.

ந ஹி அபி⁴த⁴ம்மத்த² ஸங்க³ஹபகரணே மயா வுத்தா அபி⁴த⁴ம்மத்தா²தி யுஜ்ஜதி. பகரணம்பி ஹி உபரி வுச்சமானமேவ ஹோதி. நது வுத்தம். குதோ அபி⁴த⁴ம்மத்தா²தி. ந ச ஸம்வண்ணனாபகரணேஸு ஆதி³ம்ஹியேவ தாவ தஸத்³தோ³ அப்பதா⁴னபதா³னி பச்சாமஸதீதி அத்தி². தஸ்மா அட்ட²ஸாலினியம் ஆதி³ம்ஹி தத்த² கேன ட்டே²ன அபி⁴த⁴ம்மோதி வாக்யேவிய இத⁴ தஸத்³த³த்தோ² வேதி³தப்³போ³தி. ஏவஞ்ஹி ஸதி –

[13] டீகாஸு

ஸப்³ப³தா² வுத்தாதி யோஜனாபி படிக்கி²த்தா ஹோதி.

ஸா ஹி வக்க²மானேஹி ஸப்³ப³யாபி த்³வாத³ஸ, ஸப்³ப³தா²பி அட்டா²ரஸாதிஆதீ³ஹி நஸமேதீதி. தத்த ஸப்³ப³தா²தி த⁴ம்மஸங்க³ணியம் வுத்தேன குஸலாதி³னா ஸப்³ப³ப்பகாரேனபி சதுதா⁴வ ஹோந்தி, விப⁴ங்கே³ விப⁴த்தே ந க²ந்தா⁴தி³னா ஸப்³ப³ப்பகாரேனபி சதுதா⁴வ ஹோந்தீதி அத்தோ². தா⁴து கதா²யம் வுத்தேனாதிஆதி³னாபி வத்தப்³ப³ம்.

12. பரமத்த²தோதி பரமத்த² ஸச்சதோ. த்³வே ஹி ஸச்சானி ஸம்முதிஸச்சம், பரமத்த²ஸச்சந்தி, தத்த² ஸத்த புக்³க³ல அத்த ஜீவாதி³கா பஞ்ஞத்திஅத்தா² ஸபா⁴வதோ அவிஜ்ஜமானாயேவ ஹோந்தி. த⁴ம்மவவத்தா²னஞ்ஞாணரஹிதானம்பன மஹாஜனானம் சித்தே மஹந்தமஹந்தாபி ஹுத்வா விஜ்ஜமானாவிய பஞ்ஞாயந்தி, தேச மஹாஜனா ஸமக்³கா³ ஹுத்வா தேஸம் ஏகந்தேன அத்தி²பா⁴வம் க³ஹேத்வா ததா² ததா² வோஹரந்தி சேவ ஸம்படிச்ச²ந்திச. தஸ்மா தே மஹாஜனேஹி ஸமக்³கே³ஹி ஸம்மதத்தாததோயேவச வசீஸச்சவிரதிஸச்சானம் வத்து²பூ⁴தத்தாஸம்முதி ஸச்சந்தி வுச்சந்தி. தஸ்மிம் ஸம்முதிஸச்சே ட²த்வா ஸம்மா படிபஜ்ஜந்தா ஸப்³ப³ லோகியஸம்பத்தியோச ஸப்³ப³போ³தி⁴ஸம்பா⁴ர த⁴ம்மேச ஆராதே⁴ந்தி. மிச்சா²படிபஜ்ஜந்தா அபாயபூரகா ஹோந்தி. ஏவம் மஹந்தஞ்ஹி ஸம்முதி ஸச்சந்தி. பரமத்த²ஸச்சம் பன பத்வா தம் ஸச்சமேவ நஹோதி. தஞ்ஹி ஸயம் அவிஜ்ஜமானம்யேவ ஸமானம் மஹாஜனே விஜ்ஜமானந்த்வேவ க³ண்ஹாபேதி. ஸக்காயதி³ட்டி² த்³வாஸட்டி²தி³ட்டி² திவித⁴மிச்சா²தி³ட்டீ²னம் வத்து² ஹுத்வா பா³லஜனானம் வட்டது³க்க²தோ நிய்யாதும் நதே³தி. ஏவம் விபரீதஞ்ஹி ஸம்முதிஸச்சம். ஏவம் மஹாஸாவஜ்ஜஞ்சாதி. பரமத்த²ஸச்சம்பன து³வித⁴ம் ஸபா⁴வஸச்சம் அரியஸச்சந்தி. தத்த² த⁴ம்மஸங்க³ணிஆதீ³ஸு ஸத்தஸு பகரணேஸு விப⁴த்தா குஸலாத³யோ த⁴ம்மா ஸபா⁴வஸச்சம்னாம. தே ஹி ஸயம் ஸபா⁴வதோ விஜ்ஜமானத்தா குஸலானாம த⁴ம்மா அத்தி² ஸுகா²னாம வேத³னா அத்தீ²தி க³ண்ஹந்தேன விஸம்வாதே³ந்தீதி. தம் பன அரியஸச்சம் பத்வா கிஞ்சி அஸச்சம்பி ஹோதியேவ. ததா²ஹி அனுப⁴வனபே⁴த³மத்தம் உபாதா³யேவ வேத³னா ஸுகா² து³க்கா² அது³க்க²மஸுகா²தி வுத்தா. ந ஸப்³பா³காரதோ ஸுக²பூ⁴தத்தா. ஸப்³பே³ஹி பன அனிச்சதா ஸங்க²ததாதீ³ஹி அனேகஸதேஹி ஆகாரேஹி ஸப்³பா³பி வேத³னா து³க்கா²ஏவ. ததா² அனவஜ்ஜஸுக²விபாகட்டே²ன குஸலபா⁴வோபி அகுஸலம் உபாதா³யேவ வுத்தோ. ஸப்³பே³பி ஹி தேபூ⁴மகா குஸலஸம்மதா த⁴ம்மா ஸாஸவதா ஸம்கிலேஸிகதா ஓக⁴னிய யோக³னிய உபாதா³னியதா ஸங்கா²தேஹி வஜ்ஜேஹி ஸாவஜ்ஜாஏவ ஹோந்தி. து³க்க²ஸச்சபூ⁴தானஞ்ச விபாகானம் ஜனனட்டே²ன ஏகந்தேன து³க்க²விபாகாஏவ ஹோந்தி. அஜ்ஜ²த்தத்திகஞ்ச ஸப்³ப³லோகியஸம்மதம் உபாதா³ய வுத்தம். ஸப்³பே³பி ஹி சதுப்³பூ⁴ மகத⁴ம்மா ஏகந்தேன அத்தாபினாம நத்தி². குதோ அஜ்ஜ²த்தானாம. ப³ஹித்³தா⁴ஏவ ஹோந்தி. ஸங்கா²ரே பரதோ பஸ்ஸாதி ஹி வுத்தந்தி. அயம் நயோ ஸேஸத்திக து³கத⁴ம்மேஸுபி யதா²ரஹம் நேதப்³போ³. அரிய ஸச்சம்னாம ஸப்³பே³ஸம் தேபூ⁴மகத⁴ம்மானம் ஏகந்த து³க்க²பா⁴வோ தண்ஹாய ஏகந்த து³க்க²ஸமுத³ய பா⁴வோ நிப்³பா³னஸ்ஸேவ து³க்க²னிரோத⁴ பா⁴வோ அட்ட²ங்கி³கஸ்ஸ மக்³க³ஸ்ஸேவ து³க்க²னிரோத⁴மக்³க³பா⁴வோசாதி. இத⁴மேவ ஹி பரிஸுத்³த⁴பு³த்³தீ⁴னம் அரியானம் ஞாணே அசலமானம் ஸப்³பா³காரபரிபுண்ணம் நிப்பரியாயஸச்சம் ஹோதீதி. தேஸு இத⁴ ஸம்முதிஸச்சம் நிவத்தேந்தோ பரமத்த²தோதி இத³ மாஹ. தேன வுத்தம் பரமத்த²தோதி பரமத்த²ஸச்சதோதி. தத்த² அத்தோ² து³விதோ⁴ ஸபா⁴வஸித்³தோ⁴ச பரிகப்பஸித்³தோ⁴ச. தத்த² யோ வினா அஞ்ஞாபதே³ஸேன கேவலம் விஸும் விஸும் அத்தனோ லக்க²ணேன விஜ்ஜமானோ ஹுத்வா ஸித்³தோ⁴. ஸோ சித்தாதி³கோ அத்தோ² ஸபா⁴வஸித்³தோ⁴னாம. யோபன அத்தனோ லக்க²ணேன விஜ்ஜமானோயேவ நஹோதி. விஜ்ஜமானஸ்ஸபன அத்த²ஸ்ஸ நானா பவத்திஆகாரே உபாதா³ய சித்தேன பரிகப்பேத்வா ஸவிக்³க³ஹம் கத்வா க³ஹிதோ சித்தமயோ சித்தனிம்மிதோ ஹுத்வா சித்தேஏவ உபலப்³ப⁴மானோ ஹோதி. ஸோ ஸத்தபுக்³க³லாதி³கோ அத்தோ² பரிகப்பஸித்³தோ⁴ நாம. தேஸு ஸபா⁴வஸித்³தோ⁴யேவ பரமத்தோ²னாம. ஸோ ஹி ஸந்தி ப⁴வந்தி பு³த்³தி⁴ஸத்³தா³ ஏத்தா²தி அத்தோ². ஏகந்தவிஜ்ஜமானட்டே²ன இதரதோ பரமோ உக்கம்ஸக³தோ அத்தோ²தி பரமத்தோ². அபி ச, யே அயம் அத்தி² அயம் உபலப்³ப⁴தீதி க³ஹேத்வா தஸ்ஸ அபி⁴ஞ்ஞேய்யஸ்ஸ அபி⁴ஞ்ஞத்தா²ய, பரிஞ்ஞேய்யஸ்ஸ பரிஞ்ஞத்தா²ய, பஹாதப்³ப³ஸ்ஸ பஹானத்தா²ய, ஸச்சி²காதப்³ப³ஸ்ஸ ஸச்சி²கரணத்தா²ய, பா⁴வேதப்³ப³ஸ்ஸ பா⁴வனத்தா²ய படிபஜ்ஜந்தி. தேஸம் தத³த்த²ஸாத⁴னே அவிஸம்வாத³கட்டே²ன பரமோ உத்தமோ அத்தோ²தி பரமத்தோ². இதரோபன அவிஜ்ஜமானத்தா தஸ்ஸ அபி⁴ஞ்ஞாதி³அத்தா²ய படிபஜ்ஜந்தானம் தத³த்த²ஸாத⁴னே விஸம்வாத³கோயேவ ப⁴விஸ்ஸதி. நபன தத³த்த²ம் ஸாதே⁴ஸ்ஸ தீதி பரமத்தோ²தி வத்தும் நாரஹதீதி.

[14] விபா⁴வனியம் பன

‘‘பரமஸ்ஸவா உத்தமஸ்ஸ ஞாணஸ்ஸ அத்தோ² கோ³சரோதி பரமத்தோ²’’திபி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி பரமஸத்³தோ³ஞாணே வத்தமானோ தி³ஸ்ஸதி. நச அத்த²ஸத்³தோ³ கோ³சரேதி. யஞ்ச அனுடீகாயம் ஸச்சமேவ ஸச்சிகம். ஸோ ஏவ அத்தோ² அவிபரீதஸ்ஸ ஞாணஸ்ஸ விஸயபா⁴வட்டே²னாதி ஸச்சிகட்டோ²தி வுத்தம். தம்பி அவிபரீதேன ஞாணேன அரணீயதோ உபக³ந்தப்³ப³ தோ அத்தோ²தி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. நபரமஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²ந்தி. [பரமத்த²பத³ம்]

13. சித்தந்தி ஏத்த² சிந்தேதீதி சித்தம். ஏத்த²ச சிந்தனக்ரியா நாம நிச்சம் ஆரம்மணாபேக்கா² ஹோதி. ந ஹி ஸா ஆரம்மணேன வினா லப்³ப⁴தீதி. தஸ்மா ஆரம்மணக்³க³ஹண ஆரம்மணுபலத்³தி⁴யேவ இத⁴ சிந்தனாதி த³ட்ட²ப்³பா³தி. ஏவஞ்ஹி ஸதி ப⁴வங்க³ஸமய விஸஞ்ஞிஸமயேஸு சித்தம் ஆரம்மணேன வினாபி பவத்ததீதி ஏவம் வாதீ³னம் வாதோ³ படிக்கி²த்தோ ஹோதி. ஸந்தேஸுபிச நிஸ்ஸய ஸமனந்தராதீ³ஸு தஸ்ஸ பச்சயேஸு தேஹி நாமம் அலபி⁴த்வா ஆரம்மணபச்சயவஸேனேவஸ்ஸ நாமம் ஸித்³த⁴ந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். சிந்தேந்தி ஸம்பயுத்தகா த⁴ம்மா ஏதேனாதி சித்தம். தஞ்ஹி ஆரம்மணக்³க³ஹணகிச்சே புப்³ப³ங்க³மபூ⁴தந்தி தம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மாபி ஆரம்மணம் க³ண்ஹந்தா தஸ்ஸ வஸேனேவ க³ண்ஹந்தீதி. சிந்தனமத்தம்வா சித்தம். ஸப்³பே³பி ஹி த⁴ம்மா தம்தம் க்ரியாமத்தாவ ஹோந்தி. ந தேஸு த³ப்³ப³ம்வா ஸண்டா²னம் வா விக்³க³ஹோவா உபலப்³ப⁴தி. பச்சயாயத்த வுத்தினோ ச ஹோந்தி. ந தே அத்தனோ தா²மேனவா ப³லேனவா வஸேனவா ஸத்தியாவா உப்பஜ்ஜிதும்பி ஸக்கோந்தி. பகே³வ சிந்தேதும்வா பு²ஸேதும்வாதி. க²ணமத்தட்டா²யினோச ஹோந்தி, ந கதா³சி கஸ்ஸசி வஸே வத்திதும் ஸக்கோந்தீதி. தஸ்மா தேஸு இத³ம் த³ப்³ப³ம், அயம் ஸத்தி, அய க்ரியாதி ஏவம் விபா⁴கோ³ நலப்³ப⁴தீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஏவஞ்ச கத்வா ஸப்³பே³ஸு பரமத்த²பதே³ஸு ஏகம் பா⁴வஸாத⁴னமேவ பதா⁴னதோ லப்³ப⁴தி. தத³ஞ்ஞ ஸாத⁴னானிபன பரியாயதோவ லப்³ப⁴ந்தீதி வேதி³தப்³ப³ம். ஏத்த² ச த³ப்³பா³தி³வஸேன அபே⁴த³ஸ்ஸ சிந்தனஸ்ஸ அத்த²விஸேஸஞாபனத்த²ம் விபா⁴க³ கப்பனாவஸேன பே⁴த³கரணம் பரியாயகதா²தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். யதா² ஸிலா புத்தகஸ்ஸஸரீரந்தி, ததா² கரணஞ்ச தம் தம் க்ரியாஸங்கா²த த⁴ம்மவிமுத்தஸ்ஸ பரபரிகப்பிதஸ்ஸ காரகபூ⁴தஸ்ஸ அத்த ஜீவ ஸத்த புக்³க³லஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸோ அபா⁴வதீ³பனத்த²ம். ஸதி ஹி அத்தாதி³ம்ஹி கிம் அபே⁴த³ஸ்ஸ பே⁴த³கப்பனாயாதி.

விபா⁴வனியம் பன

ஸஸவிஸாணம் விய அபூ⁴தஸ்ஸ பூ⁴த கப்பனா வுத்தா விய தி³ஸ்ஸதி. அயமஸ்ஸாதி⁴ப்பாயோ-த⁴ம்மேஸு கத்தாவா காரே தாவா கோசி நத்தி². லோகேபன அத்தப்பதா⁴னோ க்ரியா நிப்பா²த³கோ கத்தானாம ஸித்³தோ⁴. தஸ்மா சிந்தனகிச்சே அத்தப்பதா⁴னதா தீ³பனத்த²ம் தம் கத்துபா⁴வம் சித்தே ஆரோபேத்வா சிந்தேதீதி சித்தந்தி வுத்தம்.

சித்தஸ்ஸச ப³லேன தம்ஸம்பயுத்தானம்பி தஸ்மிம் கிச்சே தத³னுகூலப்பவத்திதீ³பனத்த²ம் புனகரணபா⁴வம் சித்தே கத்துபா⁴வஞ்ச தேஸு ஆரோபேத்வா சிந்தேந்தி ஸம்பயுத்தகா த⁴ம்மா ஏதேனாதி சித்தந்தி வுத்தந்தி. அபி சேத்த² சித்தஸத்³தோ³ விசித்ரத்த²வாசகோ த³ட்ட²ப்³போ³. வுத்தஞ்ஹே தம் ஸம்யுத்தகே –

தி³ட்ட²ம் வோ பி⁴க்க²வே சரணம்னாம சித்தந்தி. ஏவம் ப⁴ந்தே. தம்பி கோ² பி⁴க்க²வே சரணம் சித்தம் சித்தேனேவ சிந்திதந்தி. தேனாபி கோ² பி⁴க்க²வே சரணேன சித்தேன சித்தஞ்ஞேவ சித்ததரந்தி, நா ஹம் பி⁴க்க²வே அஞ்ஞம் ஏகனிகாயம்பி ஸமனுபஸ்ஸாமி யம் ஏவம் சித்தம். யத²யித³ம் பி⁴க்க²வே திரச்சா²னக³தா பாணா. தேபி கோ² பி⁴க்க²வே திரச்சா²னக³தா பாணா சித்தேனேவ சித்திகதா. தேஹிபி கோ² பி⁴க்க²வே திரச்சா²ன க³தேஹி பாணேஹி சித்தஞ்ஞேவ சித்ததரந்தி.

தத்த² சரணம்னாம சித்தந்தி யத்த²விசித்ரானி தி³ப்³ப³விமானாதீ³னி சித்தகம்மானி கத்வா இத³ஞ்சித³ஞ்ச புஞ்ஞம் கரோந்தா இத⁴சித⁴ச நிப்³ப³த்தாதி த³ஸ்ஸேந்தோ விசரந்தி. தஸ்ஸ படகோட்ட²கஸ்ஸேதம் நாமம். சித்தேனாதி நிஸ்ஸக்கே கரணவசனம். யத²யித³ந்தி யதா² இமே. சித்திகதாதி விசித்ரா கதா. ஏத்த²ச சித்தவிசித்தகாய ஸஞ்ஞாவிசித்தா. ஸஞ்ஞாவிசித்ததாய தண்ஹாவிசித்தா. தண்ஹாவிசித்ததாய கம்மானி விசித்தானி. கம்மவிசித்த தாய யோனியோ விசித்தா. யோனிவிசித்ததாய தேஸம் திரச்சா² நக³தானம் விசித்ததா வேதி³தப்³பா³. [வசனத்தோ²]

தம் தம் ஸபா⁴வோ லக்க²ணம், கிச்சஸம்பத்தியோ ரஸோ;

க³ய்ஹாகாரோ ப²லம்வாபி, பச்சுபட்டா²ன ஸஞ்ஞிதம்.

ஆஸன்னகாரணம் யம் தம், பத³ட்டா²னந்தி தம் மதம்;

த⁴ம்மானம் வவத்தா²னாய, அலம் ஏதே விபு³த்³தி⁴னோ.

ஆரம்மணவிஜானனலக்க²ணம் சித்தம், புப்³ப³ங்க³மரஸம், ஸந்தா⁴னபச்சுபட்டா²னம், நாமரூபபத³ட்டா²னம். [சித்தம்]

14. சேதஸிகந்தி ஏத்த² சேதஸி ப⁴வம் ததா³யத்தவுத்திதாயாதி சேதஸிகம். ப²ஸ்ஸாதி³ த⁴ம்மஜாதம். ஏத்த²ச ததா³யத்தவுத்திதா நாம ஏகுப்பாத³தாதீ³ஹி லக்க²ணேஹி சித்தேன ஸஹ ஏகீ பூ⁴தஸ்ஸ விய பவத்தி. ஏதேன யா சித்தஸ்ஸ ஜாதி. ஸாஏவ ப²ஸ்ஸாதீ³னம். யா சித்தஸ்ஸ ஜரா, யம் சித்தஸ்ஸ மரணம், யம் சித்தஸ்ஸ ஆரம்மணம், யம் சித்தஸ்ஸ வத்து², ததே³வ ப²ஸ்ஸாதீ³னந்தி ஏவம் ஏகபுப்ப² மஞ்ஜரியம் ஏகவண்டுபனிப்³ப³ந்தா⁴னி புப்பா²னி விய சித்தேன ஸஹ ஏகஜாதியாதி³ உபனிப்³ப³ந்தா⁴ ப²ஸ்ஸாத³யோ த⁴ம்மா இத⁴ சேதஸிகம்னாமாதி ஸித்³தா⁴ ஹோந்தி. ஏவஞ்ச ஸதி சித்தம்பி தேஹி ப²ஸ்ஸாதீ³ஹி ஸஹ ததே²வ ஆயத்தம் பவத்ததீதி தம்பி ப²ஸ்ஸிகம் வேத³னிகந்திஆதி³னா வத்தப்³ப³ந்தி சே. ந. சித்தஸ்ஸேவ ஜேட்ட²கத்தா. மனோபுப்³ப³ங்க³மா த⁴ம்மா, மனோஸேட்டா² மனோமயாதி ஹி வுத்தம். ஏத்த²ச மனோமயாதி மனஸாஏவ பகதா நிம்மிதா சித்தக்ரியா பூ⁴தாதி அத்தோ². ஏதேன தே ப²ஸ்ஸாத³யோ த⁴ம்மா சித்தேன வினா நுபலப்³ப⁴ந்தீதி த³ஸ்ஸேதி. சித்தம்பன தேஹி கேஹிசி வினாபி பவத்ததியேவ. பஞ்சவிஞ்ஞாண சித்தஞ்ஹிதேஹி கேஹிசி விதக்காதீ³ஹி வினா உப்பஜ்ஜதீதி. தஸ்மா தேஸஞ்ஞேவ ததா³யத்த வுத்திதா வத்தப்³பா³ ந சித்தஸ்ஸாதி.

[15] விபா⁴வனியம் பன

ஏகாலம்ப³ணதா மத்தேன தேஸம் ததா³யத்தவுத்திதம் சேதஸி கத்தஞ்ச விபா⁴வேதி. தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி ஏகாலம்ப³ணதாமத்தேன சேதஸிகம்னாம ஜாதந்தி. ஏத்த² ச லோகே நானாவண்ணதா⁴துயோ உத³கே க⁴ம்ஸித்வா வத்து²ம்ஹி நானா சித்தகம்மானி கரோந்தி, தத்த² வத்து²ம்ஹி ப²ரணம் ப³ந்த⁴னஞ்ச உத³கஸ்ஸேவ கிச்சம், ந வண்ணதா⁴தூனம். நானாரூப த³ஸ்ஸனம் வண்ணதா⁴தூனமேவ கிச்சம், ந உத³கஸ்ஸ. தத்த² வத்து²விய ஆரம்மணம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். உத³கம்விய சித்தம். நானா வண்ணதா⁴துயோவிய சேதஸிகத⁴ம்மாதி. [சேதஸிகம்]

15. ரூபந்தி ஏத்த² ருப்பதீதி ரூபம். ஸீதுண்ஹாதீ³ஹி விரோதி⁴ பச்சயேஹி விஸம பவத்தி வஸேன விகாரம் ஆபஜ்ஜதி, தேஹி வா விகாரம் ஆபாதீ³யதீதி அத்தோ². யதா²ஹ –

ருப்பதீதி கோ² பி⁴க்க²வே தஸ்மா ரூபந்தி வுச்சதி. கேன ருப்பதி. ஸிதேனபி ருப்பதி. உண்ஹேனபி ருப்பதி. ஜிக⁴ச்சா²யபி ருப்பதி. விபாஸாயபி ருப்பதி. ட³ம்ஸ மகஸ வாதாதப ஸரிம் ஸப ஸப்ப²ஸ்ஸேஹிபி ருப்பதீதி. ருப்பதீதிச ருப்பதி, குப்பதி, க⁴ட்டீயதி, பிளீ யதி, பி⁴ஜ்ஜதீதி.

மஹானித்³தே³ஸே வுத்தம். அயமேத்த² பிண்ட³த்தோ², யே த⁴ம்மா சிரட்டி²திகாச ஹோந்தி ஸப்படிக⁴ஸபா⁴வாச. தேஸஞ்ஞேவ டி²திக்க²ணேஸு விரோதி⁴பச்சயேஹி ஸமாக³மோனாம ஹோதி. நபனஞ்ஞேஸம் பரித்தக்க²ணானம் அப்படிக⁴ஸபா⁴வானந்தி. தேஸஞ்ஹி அப்படிக⁴ஸபா⁴வானம் ஸுகு²ம ரூபானம்பி ப³ஹித்³தா⁴ ஸீதாதீ³ஹி ஸமாக³மோனாம நத்தி². குதோ பரித்தக்க²ணானம் அப்படிக⁴ஸபா⁴வானஞ்ச அரூபத⁴ம்மானந்தி. யதி³ஏவம் ஸுகு²மரூபானம் அரூபதாபத்தி ஸியாதி. நஸியா. ஓளாரிகரூபேஹி ஸமானக³தி கத்தா. தானிஹி ஓளாரிகேஸு ருப்பமானேஸு ருப்பந்தியேவாதி. ஸமாக³மோச நாம இத⁴ த²பேத்வா ஆபாதக³மனம் ஆரம்மணகரணஞ்ச அஞ்ஞமஞ்ஞவிருத்³தா⁴னம் டி²திபத்தானம் ஓளாரிகரூபானம் மஹாபூ⁴தானமேவவா அஞ்ஞமஞ்ஞாபி⁴க⁴ட்டனம் வுச்சதி, ருப்பதி க⁴ட்டீயதி பீளீயதீதி ஹி வுத்தம். ருப்பனஞ்சனாம பரஸேனாயுத்³தே⁴ன ரட்ட²கோ²போ⁴விய கலாபந்தரக³ததா⁴தூனம் குப்பனம் பி⁴ஜ்ஜனம்ச வுச்சதி. குப்பதி பி⁴ஜ்ஜதீதி ஹி வுத்தம். ஏத்த²ச குப்பதீதி கோ²ப⁴தி சஞ்சலதி, பி⁴ஜ்ஜதீதி விகாரம் ஆபஜ்ஜதி. யஸ்மிம் க²ணே விரோதி⁴பச்சயஸமாக³மம் லப⁴ந்தி. ததோ பட்டா²ய ஸயம்பி விகாரபத்தா ஹோந்தி. ஓமத்தாதி⁴மத்தரூபஸந்ததீனம் உப்பத்தியா பச்சயபா⁴வம் பத்தா ஹோந்தீதி அத்தோ². அபிசேத்த² ருப்பனம் து³வித⁴ம் வட்³ட⁴னம், ஹாயனஞ்ச. தது³ப⁴யம்பி கப்பவுட்டா²னே கப்பஸண்டா²னே நானாஆயுகப்ப ஸம்வச்ச²ர உது மாஸ ரத்தி தி³வாதீ³னம் பரிவத்தனேச பாகடம் ஹோதீதி. கஸ்மா பன ரூபந்தி நாமம் க⁴ட்டனவஸேன ருப்பனத⁴ம்மானமேவ ஸித்³த⁴ந்தி. தேஸமேவ ஸவிக்³க³ஹத்தா. ரூபத⁴ம்மா ஹி ஸமூஹஸண்டா²னாதி³ பா⁴வபத்தியா ஸவிக்³க³ஹா ஹோந்தி. தஸ்மா தேஸமேவ ருப்பனம் பச்சக்க²தோபி லோகஸ்ஸ பாகடந்தி தேஸ்வேவ ரூபந்தி நாமம் ஸித்³த⁴ந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அரூபத⁴ம்மா பன அவிக்³க³ஹாதி ந தேஸம் விகாரோ பச்சக்க²தோ லோகஸ்ஸ பாகடோ ஹோதி. தம் தம் ரூபவிகாரம் தி³ஸ்வாவா ஸுத்வா வா புச்சி²த்வாயேவ வா ஸோ லோகேன ஜானிதப்³போ³ அஞ்ஞத்ர பரசித்தவிதூ³ஹி. தஸ்மா தேஸம் ரூபதாபத்தி நத்தீ²தி.

[16] விபா⁴வனியம் பன

தேஸம் ரூபதாபத்திப்பஸங்கோ³ ஸீதாதி³க்³க³ஹண ஸாமத்தி²யேன நிவத்திதோ. யஸ்மா பன வோஹாரோனாம லோகோபசாரேன வினா நஸிஜ்ஜ²தி. லோகோபசாரோச பாகடனிமித்தவஸே நேவ பவத்தோ. தஸ்மா இத⁴ ஸீதாதி³க்³க³ஹணேன வினாபி தப்பஸங்க³னிவத்தி லோகதோவ ஸித்³தா⁴தி த³ட்ட²ப்³பா³.

யஸ்மா ச ப்³ரஹ்மலோகே ப்³ரஹ்மானம் காயவிகார வசீவிகாரா ச இத்³தி⁴விகுப்பனாவஸப்பவத்தா நானாரூபவிகாராச தி³ஸ்ஸந்தியேவ. தேச ஏகேன பரியாயேன ருப்பனாகாராஏவ நாம ஹோந்தி, தஸ்மா தேஸம் வஸேன தத்த² ரூபானம் ரூபதாஸித்³தி⁴ ஹோதீதி வேதி³தப்³ப³ம். ரூபயதி வா அத்தனோ ஸபா⁴வேன பகாஸதீதி ரூபம். அரூபத⁴ம்மா ஹி ந அத்தனோ ஸபா⁴வேன பாகடா ஹோந்தி. ரூபஸன்னிஸ்ஸயேனேவ க³ஹேதப்³பா³. இத³ம் பன அத்தனோ ஸபா⁴வேனேவ பாகடம் பஞ்சவிஞ்ஞாணேஹிபி க³ஹேதப்³ப³ந்தி. இமஸ்மிம் அத்தே² ஸதி ப்³ரஹ்மலோகே ரூபானம்பி உஜு கதோவ ரூபதாஸித்³தி⁴ ஹோதீதி.

[17] விபா⁴வனியம் பன

அனுக்³கா³ஹகானம் ஸீதாதீ³னம் வஸேன தம் ஸபா⁴வா நாதிவத்தன வஸேனச தத்த² ரூபதாஸித்³தி⁴ விபா⁴விதா. யஸ்மாபன ஸீதே நாபி உண்ஹேனாபீதிஆதி³வசனம் நித³ஸ்ஸனமத்தம் ஹோதி. கம்ம சித்தாஹாரானம்பி வஸேன ருப்பனஸ்ஸ ஸம்ப⁴வதோ, ததா²ஹி ஸஞ்ஞா விஞ்ஞாணானிபி ரூபாரம்மணரஸாரம்மணேஹி ஏவ பாளியம் நித்³தி³ட்டா²னி. ந ஹி ஸஞ்ஞா ரூபம்ஏவ ஸஞ்ஜானாதி. ந ச விஞ்ஞாணம் ரஸ மேவ விஜானாதி. நித³ஸ்ஸனமத்தேன தே³ஸனா ஹோதீதி விஞ்ஞாயதீதி. தஸ்மா ஸீதாதி³க்³க³ஹணம் அமுஞ்சித்வாவ தத்த² ரூபதாஸித்³தி⁴விபா⁴வனேன பயோஜன நத்தீ²தி. [ரூபம்]

16. நிப்³பா³னந்தி ஏத்த² நிப்³பா³யந்தி ஸப்³பே³ வட்டது³க்க²ஸந்தாபா ஏதஸ்மிந்தி நிப்³பா³னம். நிப்³பா³யந்தீதி யே கிலேஸாவா க²ந்தா⁴வா அபா⁴விதமக்³க³ஸ்ஸ ஆயதிம் உப்பஜ்ஜனாரஹபக்கே² டி²தா ஹோந்தி. தேயேவ பா⁴விதமக்³க³ஸ்ஸ அனுப்பஜ்ஜனாரஹபக்க²ம் பாபுணந்தீதி அத்தோ². ந ஹி க²ணத்தயம் பத்வா நிருத்³தா⁴ அதீதத⁴ம்மா நிப்³பா³யந்தி நாம. பச்சுப்பன்னேஸு ஆயதிம் அவஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜமானேஸுச த⁴ம்மேஸு வத்தப்³ப³மேவ நத்தீ²தி. வட்டது³க்க²ஸந்தாபாதி கிலேஸவட்ட கம்மவட்ட விபாகவட்ட து³க்க²ஸந்தாபா. ந ஹி திவித⁴ வட்டது³க்க²ஸந்தாபரஹிதானம் ருக்கா²தீ³னம் அனுப்பாத³னிரோதோ⁴ நிப்³பா³னம்னாம ஹோதீதி. ஏதஸ்மிந்தி விஸயே பு⁴ம்மம். யதா² ஆகாஸே ஸகுணா பக்க²ந்தீதி. யேஹி தே நிப்³பா³யந்தி. தேஸம் தப்³பி³னிமுத்தம் அஞ்ஞம் நிப்³பு³திட்டா²னம்னாம கிஞ்சி நத்தீ²தி. நிப்³பா³யந்தி வா அரியஜனா ஏதஸ்மிந்தி நிப்³பா³னம். நிப்³ப³ந்தி தீ⁴ரா யத²யம் பதீ³போதி ஹி வுத்தம். நிப்³பா³யந்தீதி தம் தம் கிலேஸானம்வா க²ந்தா⁴னம்வா புன அப்படிஸந்தி⁴கபா⁴வம் பாபுணந்தீதி அத்தோ². ஏகஸ்மிந்தி விஸயேஏவ பு⁴ம்மம், ஏதஸ்மிம் அதி⁴ க³தேதிபி யோஜேந்தி. டீகாஸுபன ப⁴வாப⁴வம் வினனதோ ஸம்ஸிப்³ப³ன தோ வானம் வுச்சதி தண்ஹா. ததோ நிக்க²ந்தந்தி நிப்³பா³னந்தி வுத்தம்.

[18] விபா⁴வனியம் பன

‘‘நிப்³பா³பி⁴வா ஏதேன ராக³க்³கி³ஆதி³கோதி நிப்³பா³ன’’ந்திபி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.

ந ஹி மக்³கே³விய நிப்³பா³னே கத்த²சி கரணஸாத⁴னம் தி³ட்ட²ம், நச நிப்³பா³னம் நிப்³பூ³தி க்ரியாஸாத⁴னே ராகா³தி³கஸ்ஸ கத்துனோ ஸஹ காரிபச்சயோ ஹோதீதி. [நிப்³பா³னம்]

து³தீயகா³தா²ய பரமத்த²தீ³பனா நிட்டி²தா.

சித்தஸங்க³ஹ-பரமத்த²தீ³பனீ

17. இதா³னி உத்³தே³ஸக்கமேன சித்தம் தாவ நித்³தி³ஸந்தோ தத்த² சித்தந்திஆதி³மாஹ. தத்தா²தி தேஸு சதூஸு அபி⁴த⁴ம்மத்தே²ஸு. தாவ பத²மம். சத்தாரோ விதா⁴ பகாரா யஸ்ஸ தம் சதுப்³பி³த⁴ம்.

18. காமாவசரந்தி ஏத்த² காமீயதீதி காமோ. காமேந்திவா ஏத்த² ஸத்தா அவிக்க²ம்பி⁴தகாமராக³த்தா காமரதியாஏவ ரமந்தி. ந உபரிபூ⁴மீஸு விய ஜா²னரதியாதி காமோ. ஏகாத³ஸவிதா⁴ காமபூ⁴மி. நனு சேத்த² ஜா²னலாபி⁴னோபி ஸந்தீதி. ந ந ஸந்தி. தேபன கதா³சி தே³வாதி நத்தே²த்த² தோ³ஸோ. அவீசினிரயாத³யோ கத²ம் காமீயந்தி. கத²ஞ்ச தத்த² ஸத்தா காமரதியா ரமந்தீதி. நிமித்தஸ்ஸாத³வஸேனவா ப⁴வனிகந்திவஸேனவாதி. மரணகாலே ஹி உபட்டி²தா நிரயக்³கி³ஜாலா ஸுவண்ணவண்ணாவிய கா²யந்தி. ஏகோ கிர மிச்சா²தி³ட்டி²கோ ப்³ராஹ்மணோ மரணமஞ்சே நிப்பன்னோ ஹோதி. தஸ்ஸ ஆசரியப்³ராஹ்மணா ஸமீபே ட²த்வா ப்³ரஹ்மலோகம் போ⁴ க³ச்சா²தி வத³ந்தி. தஸ்ஸபன அவீசினிரயே அக்³கி³ஜாலா உபட்ட²ஹந்தி. ததா³ ஸோ போ⁴ ஆசரியா ஸுவண்ணவண்ணா பஞ்ஞாயந்தீதி ஆஹ. ஏஸ போ⁴ ப்³ரஹ்மலோகோ. தத்த² க³ச்சா²தி வத³ந்தி. ஸோ காலங்கத்வா அவீசிம்ஹி உப்பஜ்ஜி. ஏவம் நிமித்தஸ்ஸாத³வஸேன தே காமீயந்தி. தத்த² உப்பன்னானம்பி ப⁴வனிகந்தினாம ஹோதீதி. அபிச, தத்த² உப்பன்னா அவிக்க²ம்பி⁴தகாமராகா³ஏவ ஹோந்தி, ஓகாஸே ஸதி காமரதியா ரமிஸ்ஸந்தி யேவாதி. தஸ்மிம் காமே அவசரதீதி காமாவசரம். ஏத்த²ச அவசரதீதி பத³ஸ்ஸ உப்பஜ்ஜதீதி அத்தோ² ந க³ஹேதப்³போ³. ஸோ ஹி அத்தோ² பாளியாச நஸமேதி. நானாதோ³ஸயுத்தோச ஹோதீதி. யம் ஏதஸ்மிம் அந்தரே ஏத்தா²வசரா ஏத்த² பரியாபன்னாதி ஹி பாளியம் வுத்தம். யதி³ சேத்த² ஸோ அத்தோ² அதி⁴ப்பேதோ ஸியா. ஏவம் ஸபி⁴ ஏத்தா²வசரா ஏத்து²ப்பன்னாதி வுத்தம் ஸியா. நபன வுத்தம். நச பரியாபன்னஸத்³தோ³ உப்பன்னஸத்³தே³ன ஸஹ ஸமானத்தோ²தி ஸக்கா வத்தும். ந ஹி லோகுத்தரசித்தானி தீஸு ப⁴வேஸு உப்பன்னா நிபி தத்ர பரியாபன்னானியேவ ஹோந்தீதி. ஏவம் தாவ பாளியா நஸமேதீதி.

யதி³ச ஸோ அத்தோ² க³ஹிதோ ஸியா. ஏவஞ்ச ஸதி தஸ்மிம் காமே யே மஹக்³க³த லோகுத்தரத⁴ம்மா உப்பஜ்ஜந்தி. தேஸம்பி காமா வசரதாபத்திதோ³ஸோ ரூபாவசரதாதி³ முத்திதோ³ஸோச ஆபஜ்ஜதி. யேச காமாவசரத⁴ம்மா ரூபாரூபபூ⁴மீஸு உப்பஜ்ஜந்தி. தேஸஞ்ச ரூபாரூபா வசரதா பத்திதோ³ஸோ காமாவசரதா முத்திதோ³ஸோச ஆபஜ்ஜதீதி. நனு யேபு⁴ய்யவுத்திவஸேனபி கேஸஞ்சி நாமலாபோ⁴ ஹோதி. யதா² வனசரகோ ஸங்கா³மாவசரோதி. தஸ்மா இத⁴பி தேஸம் த⁴ம்மானம் அத்தனோ அத்தனோ பு⁴ம்மீஸு உப்பன்னப³ஹுலத்தா காமாவசராதி³ நாமலாபே⁴ ஸதி ந கோசி தோ³ஸோதி.ந. ஏவஞ்ஹி ஸதி லோகுத்தர த⁴ம்மானம் காமாவசரதாதி³ முச்சனத்த²ம் யேபு⁴ய்யேன உப்பன்னபூ⁴மி விஸும் வத்தப்³பா³ ஸியா. ந ச ஸா நாமபூ⁴மி அத்தி². யத்த² தே யேபு⁴ய்யேன உப்பஜ்ஜந்தீதி. தேஹி உப்பஜ்ஜந்தா தீஸு ப⁴வேஸு ஏவ உப்பஜ்ஜந்தி. தஸ்மா தேஸம் காம ரூபாரூபாவசரதாபத்திதோ³ஸோ து³ன்னிவாரோ ஸியாதி. ஏவம் நானாதோ³ஸயுத்தோ ஹோதீதி. தஸ்மாஸ்ஸ ததா² அத்த²ம் அக்³க³ஹேத்வா ஏத்தா²வசரா ஏத்த² பரியாபன்னாதி ப⁴க³வதா ஸம்வண்ணிதேன பாளினயேனேவஸ்ஸ அத்தோ² க³ஹேதப்³போ³தி. அயஞ்ஹேத்த² அத்தோ². காமே அவசரதி பரியாபன்னபா⁴வேன தஸ்மிம் அஜ்ஜோ²கா³ஹேத்வா சரதி பவத்ததீதி காமாவசரந்தி. பரியாபன்னபா⁴வோசனாம அத்தனோ ஆதா⁴ரபூ⁴தேன தேன காமேன ஸஹ ஸமானஜாதிகோ³த்தனாமதா ஸங்கா²தேஹி பரிதோபா⁴கே³ஹி தஸ்மிம் காமே ஆபன்னபா⁴வோ அனுப்பவிட்ட² பா⁴வோ. அந்தோக³த⁴பா⁴வோதி வுத்தம் ஹோதி. ஸோச ததா² பரியாபன்னபா⁴வோ பரிக்³கா³ஹினியா காமதண்ஹாய கதோதி த³ட்ட²ப்³போ³. ஏத்தாவதா யேத⁴ம்மா ரூபாரூபஸத்தஸந்தானபூ⁴தாபி மய்ஹம் ஏதேதி காம தண்ஹாய பரிக்³க³ஹிதா காமே பரியாபன்னாவ ஹோந்தி. தே காமாவசரானாமாதி ஸித்³தா⁴ ஹோந்தி. ரூபாரூபா வசரேஸுபி அயம் நயோ நேதப்³போ³. தேஸுபன ரூபதண்ஹா அரூபதண்ஹாச பரிக்³கா³ஹினீ தண்ஹா த³ட்ட²ப்³பா³.

யேபன த⁴ம்மா திண்ணம் தண்ஹானம் பரிக்³க³ஹவிமுத்தா ஹோந்தி. தே தீஸு ப⁴வேஸு உப்பன்னாபி தத்ர அபரியாபன்னாஏவ ஹோந்தீதி லோகுத்தரா நாம ஜாதாதி வேதி³தப்³பா³. ஏத்த²ச பட்டா²னே ஆருப்பே காமச்ச²ந்த³ம் நீவரணம் படிச்ச உத்³த⁴ச்சனீவரணந்திஆதி³னா அரூபஸத்தஸந்தானேபி காமச்ச²ந்த³ஸங்கா²தாய காமதண்ஹாய உப்பத்தி வுத்தா. தஸ்மா ரூபாரூப பூ⁴மீஸு உப்பன்னானம் காமத⁴ம்மானம் பரிக்³கா³ஹினீதண்ஹா ரூபாரூபஸத்தஸந்தான க³தாபி த³ட்ட²ப்³பா³. பாளியம் காமச்ச²ந்த³னீவரணந்தி இத³ம் நீவரணஜாதிகத்தா வுத்தம். ந ஹி ஜா²னபூ⁴மீஸு ஏகந்தனீவரணகிச்சானி நீவரணானி ஸக்கா லத்³து⁴ந்தி. அத்ர காமபே⁴தோ³ வத்தப்³போ³. த்³வேகாமா கிலே ஸகாமோச, வத்து²காமோசாதி. தத்த² த²பேத்வா ரூபாரூபராகே³ அஞ்ஞோ ஸப்³போ³பி லோபோ⁴ இமஸ்மிம் சதுப்³பூ⁴மிபரிச்சே²தே³ கிலே ஸகாமோனாம. த²பேத்வாச ரூபாரூபாவசரத⁴ம்மே அஞ்ஞே ஸப்³பே³பி தீஸு பூ⁴மீஸு உப்பன்னா காமாவசரத⁴ம்மா வத்து²காமோனாமாதி. யம்பன அட்ட²ஸாலினியம் ஸப்³பே³பி தேபூ⁴மகா த⁴ம்மா வத்து²காமோதி வுத்தம். தம் மஹானித்³தே³ஸே நித்³தி³ட்டே²ன ஸுத்தந்திகபரியாயேன வுத்தந்தி க³ஹேதப்³ப³ம். ந ஹி ரூபாரூபாவசரத⁴ம்மா அபி⁴த⁴ம்மே காமனாமேன வுத்தா அத்தீ²தி. [காமாவசரபத³ம்]

19. ரூபாவசரம் அரூபாவசரந்தி ஏத்த² ரூபாரூபஸத்³தா³ தாஸு பூ⁴மீஸு நிருள்ஹாதி த³ட்ட²ப்³பா³. அபிச த்³வே பூ⁴மியோ ரூபபூ⁴மி, அரூபபூ⁴மீதி. தத்த² ருப்பனலக்க²ணம் ரூபம் யத்த² நத்தி², ஸா சதுப்³பி³தா⁴ பு⁴ம்மி அரூபபூ⁴மினாம. ஸேஸா ஸத்தவீஸதிவிதா⁴ பு⁴ம்மி ரூபபூ⁴மினாம. தத்த²ச ஹேட்டா² ஏகாத³ஸவிதா⁴ பு⁴ம்மி ஓளாரிகேன காமேன விஸேஸேத்வா காம பூ⁴மீதி வுத்தா. உபரி ஸோளஸவிதா⁴ பு⁴ம்மி ரூபபூ⁴மிஇச்சேவ வுத்தாதி த³ட்ட²ப்³பா³. யத்த²பன தண்ஹாவா ஜா²னானிவா ரூபாரூபஸத்³தே³ஹி வுத்தானி. தத்த² நிஸ்ஸயஸ்ஸனாமம் நிஸ்ஸிதே ஆரோபனவஸேன நிஸ்ஸயோபசாரோ வேதி³தப்³போ³. யத்த²ச காமாவசராதி³ஸத்³தே³ஹி பூ⁴மிஏவ வுத்தா. தத்த² நிஸ்ஸிதஸ்ஸ நாமம் நிஸ்ஸயே ஆரோபனவஸேன நிஸ்ஸிதோ பசாரோதி. யமேத்த² வத்தப்³ப³ம், தம் காமாவசரபதே³ வுத்தனயமேவாதி. அயமேத்த² தேபூ⁴மக பரிச்சே²தே³ பாளிஅனுக³தா பரமத்த²தீ³பனா. யதா²ஹ –

கதமே த⁴ம்மா காமாவசரா. ஹேட்ட²தோ அவீசினிரயம் பரியந்தம் கரித்வா உபரிதோ பரனிம்மிதவஸவத்தீதே³வே அந்தோ கரித்வா யம் ஏதஸ்மிம் அந்தரே ஏத்தா²வசரா ஏத்த² பரியாபன்னா க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனா ரூபா வேத³னா ஸஞ்ஞா ஸங்கா²ரா விஞ்ஞாணம். இமேத⁴ம்மா காமாவசரா. கதமே த⁴ம்மா ரூபாவசரா. ஹேட்ட²தோ ப்³ரஹ்மலோகம் பரியந்தம் கரித்வா உபரிதோ அகனிட்டே² தே³வே அந்தோ கரித்வா யம் ஏதஸ்மிம் அந்தரே ஏத்தா²வசரா ஏத்த² பரியாபன்னா ஸமாபன்னஸ்ஸவா உபபன்னஸ்ஸவா தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரிஸ்ஸவா சித்தசேதஸிகா த⁴ம்மா, இமே த⁴ம்மா ரூபாவசரா. கதமே த⁴ம்மா அரூபாவசரா. ஹேட்ட²தோ ஆகாஸானஞ்சாயதனுபகே³ தே³வே பரியந்தம் கரித்வா உபரிதோ நேவஸஞ்ஞா நாஸஞ்ஞா யதனுபகே³ தே³வே அந்தோ கரித்வா யம் ஏதஸ்மிம் அந்தரே. ல. இமே த⁴ம்மா அரூபாவசராதி.

[19] டீகாஸு பன

யதா²வுத்தம் ஸுவிஸத³ம் பாளினயம் அக்³க³ஹேத்வா அஞ்ஞதா² வசனத்தா²ச வினிச்ச²யாச ஏத்த² வுத்தா. ஸப்³பே³ தே ஸாரதோ ந பச்சேதப்³பா³தி.

நனு அட்ட²ஸாலினியமேவ தேச அஞ்ஞேச அத்தா² வுத்தாதி. ஸச்சம். பூ⁴தம்பன ஸுவிஸத³ம் பாளிஅனுக³தம் அத்த²ம் ஞத்வா கிம்விக்கே²பேனாதி.

20. லோகுத்தரந்தி ஏத்த² லுஜ்ஜனபலுஜ்ஜனட்டே²ன லோகோ வுச்சதி யதா²வுத்தோ தேபூ⁴மகத⁴ம்மோ. யதா²ஹ லுஜ்ஜதி பலுஜ்ஜதீதி கோ² பி⁴க்க²வே தஸ்மா லோகோதி வுச்சதீதி. ஏவம் ஸந்தே லோகுத்தரத⁴ம்மானம்பி நிப்³பா³னவஜ்ஜானம் லோகதாபத்தி ஸியா. கஸ்மா, தேஸம்பி லுஜ்ஜனபலுஜ்ஜனத⁴ம்மத்தாதி. நஸியா. யத்த² ஹி நிச்சோ து⁴வோ ஸஸ்ஸதோதி மஹாஜனஸ்ஸ மிச்சா²கா³ஹோ நிவிஸதி. தத்தே²வ தஸ்ஸ நிவாரணத்த²ம் அயம் லோகஸமஞ்ஞா நியமீயதி. தஸ்மா ஸப்³ப³ஸோ மிச்சா²கா³ஹவிமுத்தானம் தேஸம் லோகதாபத்தி நத்தீ²தி வத³ந்தி. யேஸம்வா லுஜ்ஜனம்பலுஜ்ஜனஞ்ச மஹாஜனஸ்ஸ பாகடம். தேஸஞ்ஞேவ லோகதாஸித்³தீ⁴தி நத்தி² லோகுத்தரானம் லோகத்தப்பஸங்கோ³தி. லோகதோ உத்தரதீதி லோகுத்தரம். மக்³க³சித்தம். ததோ உத்திண்ணந்தி லோகுத்தரம். ப²லசித்தம். நிப்³பா³னம்பன இத⁴ நலப்³ப⁴தீதி. உத்தரணஞ்சேத்த² தண்ஹாத்தயக்³கா³ஹ விமுத்தியா தீஸு லோகேஸு அபரியாபன்னபா⁴வோயேவ. ஸோச அபரியாபன்னபா⁴வோ கேஸம் த⁴ம்மானம் அதி⁴ட்டா²ன பூ⁴தோவிய க³ய்ஹதீதி விஸும் ஏகா சதுத்தீ² அவத்தா²பூ⁴மினாமாதி.

சதுப்³பூ⁴மிவிபா⁴க³ஸ்ஸ பரமத்த²தீ³பனா நிட்டி²தா.

21. ஏவம் சித்தம் பூ⁴மிபே⁴தே³ன ஹீனபணீதா நுக்கமதோ சதுதா⁴ நித்³தி³ஸித்வா இதா³னி ததே³வ சதுப்³பி³த⁴ம் சித்தம் யதா²னித்³தி³ட்ட²க்கமேன விப⁴ஜந்தோ பத²மம் காமாவசரசித்தம். தத்த²ச ஹீனம் அஸோப⁴ணசித்தம். தத்த²ச ஸப்³ப³ஹீனம் அகுஸலசித்தம் தாவ த³ஸ்ஸேதும் ஸோமனஸ்ஸஸஹ க³தந்திஆதி³மாஹ. ஏத்த²ச காமாவசரசித்தஸ்ஸபி அகுஸலாஹேதுக ஸஹேதுகானுக்கமோ ஹீன பணீதானுக்கமவஸேன வுத்தோதி த³ட்ட²ப்³போ³.

[20] விபா⁴வனியம் பன

உபரி வுச்சமானானம் ப³ஹூனம் சித்தானம் ஸோப⁴ணஸஞ்ஞாகரணஸுக²த்த²ம் அப்பகே பாபாஹேதுகேயேவ பத²மம் த³ஸ்ஸேந்தோதி வுத்தம். தம் ந ஸுந்த³ரம்.