மோக்³க³ல்லான |ஓ0.0001| வுத்திவிவரணபஞ்சிகா.
வுத்திஸமேதா.
நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ
ஸத்³த⁴மித்³த⁴கு³ணம் ஸாது⁴ நமஸ்ஸித்வா ததா²க³தம்,
ஸத⁴ம்மஸங்க⁴ம் பா⁴ஸிஸ்ஸம் மாக³த⁴ம் ஸத்³த³லக்க²ணம்.
அகாராத³யோ |ஓ0.0005| நிக்³க³ஹீதந்தா தேசத்தாலீஸக்க²ரா வண்ணா நாம ஹோந்தி, அ ஆ இ ஈ உ ஊ ஏ ऐ ஓ औ க க² க³ க⁴ ங ச ச² ஜ ஜ² ஞ ட ட² ட³ ட⁴ ண த த² த³ த⁴ ந ப ப² ப³ ப⁴ ம ய ர ல வ ஸ ஹ ள அம்; தேன க்வத்தோ² ‘‘ஞோனம வண்ணே‘‘. திதாலீஸாதி வசனம் கத்த²வி வண்ணலோபம் ஞாபேதி; தேன-படிஸங்கா²யோனி ஸோதி-ஆதி³ ஸித்³த⁴ம்.
த³ஸாதோ³ |ஓ0.0007| ஸரா-.
தத்தா²தி³ம்ஹி த³ஸ வண்ணா ஸரா நாம ஹோந்தி; தேன க்வத்தோ² ‘‘ஸரோ லோபோ ஸரே‘‘. ச்சாதி³.
த்³வேத்³வே ஸவண்ணா-.
தேஸு த்³வேத்³வே ஸரா ஸவண்ணா நாம ஹோந்தி; தேன க்வத்தோ² ‘‘வண்ணபரேண ஸவண்ணோபி‘‘
1. 2.
புப்³போ³ |ஓ0.0008| ரஸ்ஸோ-.
தேஸு த்³வீஸு யோ யோ புப்³போ³ ஸோ ஸோ ரஸ்ஸஸஞ்ஞோ ஹோதி; தேஸு ஏ ஓ ஸம்யோக³தோ புப்³பா³வ தி³ஸ்ஸந்தி; தேன க்வத்தோ² ‘‘ரஸ்ஸோ வே‘‘.ச்சாதி³.
பரோ தீ³கோ⁴-.
தேஸ்வேவ த்³வீஸு யோ யோ பரோ ஸோ ஸோ தீ³க⁴ஸஞ்ஞோ ஹோதி; தேன க்வத்தோ²’யோலோபனிஸு தீ³கோ⁴‘‘.ச்சாதி³.
காத³யோ |ஓ0.0009| ப்³யஜனா-.
ககாராத³யோ வண்ணா நிக்³க³ஹீதபரியந்தா ப்³யஜனஸஞ்ஞா ஹோந்தி; தேன க்வத்தோ² ‘‘ப்³யஜனே தீ³க⁴ரஸ்ஸா‘‘.ச்சாதி³.
பஞ்ச பஞ்சகா வக்³கா³-.
காத³யோ பஞ்சகா பஞ்ச வக்³கா³ நாம ஹோந்தீ; தேன க்வத்தோ² ‘‘வக்³கே³ வக்³க³ந்தோ‘‘. ச்சாதி³.
பி³ந்து³ நிக்³க³ஹீதம்-.
ய்வாயம் வண்ணே பி³ந்து³மத்தோ ஸோ நிக்³க³ஹீதஸஞ்ஞோ ஹோதி; தேன க்வத்தோ² ‘‘நிக்³க³ஹீதமி‘‘. ச்சாதி³; க³ருஸஞ்ஞா கரணம் அன்வத்த²ஸஞ்ஞத்த²ம்.
இயுவண்ணா ஜ்ஜ²லா நாமஸ்ஸந்தே-.
நாமம் பாடிபதி³கம் தஸ்ஸ அந்தே வத்தமானா இவண்ணுவண்ணா ஜ²லஸஞ்ஞா ஹோந்தி யதா²க்கமம்; தேன க்வத்தோ²‘‘ஜ²லா வே‘‘. ச்சாதி³.
பித்தி²யம்-. |ஓ0.0010|
இத்தி²யம் வத்தமானஸ்ஸ நாமஸ்ஸந்தே வத்தமானா இவண்ணு வண்ணா பஸஞ்ஞா ஹோந்தி; தேன க்வத்தா² ‘‘யே பஸ்ஸிவண்ணஸ்ஸ‘‘. இச்சாதி³.
கா⁴-. |ஓ0.0011|
இத்தி²யம் வத்தமானஸ்ஸ நாமஸ்ஸந்தே வத்தமானோ ஆகாரோ க⁴ஸஞேஞ்ஞா ஹோதி; தேன க்வத்தோ² ‘‘க⁴ப்³ரஹ்மாதி³தே‘‘.ச்சாதி³.
கோ³ஸ்யாலபனே-.
ஆலபனே ஸி க³ஸஞ்ஞோ ஹோதி; தேன க்வத்தோ² ‘‘கே³ வே‘‘.ச்சாதி³.
ஸஞ்ஞாதி⁴காரோ.
விதி⁴ப்³பி³ஸேஸனந்தஸ்ஸ-.
யம் விஸேஸனம் தத³ந்தஸ்ஸ விதி⁴ ஞாதப்³போ³; ‘‘அதோ யோனம் டாடே‘‘. நரா நரே.
ஸத்தமியம் |ஓ0.0012| புப்³ப³ஸ்ஸ-.
ஸத்தமீனித்³தே³ஸே புப்³ப³ஸ்ஸேவ காரியம் ஞதப்³ப³ம்; ‘‘ஸரோ லோபோ ஸரே‘‘. வேளக்³க³ம்; தமஹந்தீத⁴ கஸ்மா ந ஹோதி; ஸரேதோபஸிலேஸிகாதா⁴ரோ தத்தே²தாவ வுச்சதே புப்³ப³ஸ்ஸேவ ஹோதி ந பரஸ்ஸாதி.
பஞ்சமியம் |ஓ0.0013| பரஸ்ஸ-.
பஞ்சமீனித்³தே³ஸே பரஸ்ஸ காரியம் ஞதப்³ப³ம்; ‘‘அதோ யோனம் டாடே‘‘. நரா நரே; இத⁴ ந ஹோதி ஜந்துயோ அனந்தா; இத⁴ கஸ்மா ந ஹோதி; ஓஸத்⁴யோ அனந்தரே கதத்த²தாய ந வ்யவ ஹிதஸ்ஸ காரியம்.
ஆதி³ஸ்ஸ-. |ஓ0.0014|
பரஸ்ஸ ஸிஸ்ஸமானம் காரியமாதி³வண்ணஸ்ஸ ஞாதப்³ப³ம்; ‘‘ர ஸங்க்²யாதோ வா‘‘. ராஜினா.
ச²ட்டி²யந்தஸ்ஸ-.
ச²ட்டி²னித்³தி³ட்ட²ஸ்ஸ யம் காரியம் தத³ந்தஸ்ஸ வண்ணஸ்ஸ விஞ்ஞேய்யம் ‘‘ராஜஸ்ஸி நாம்ஹி‘‘. ராஜினா.
ஙனுப³ந்தோ⁴-.
ஙகாரோ’நுப³ந்தோ⁴ யஸ்ஸ ஸோ’ந்தஸ்ஸ ஹோதி; ‘‘கோ³ஸ்ஸாவஙி‘‘. க³வாஸ்ஸம்.
டனுப³ந்தா⁴னேகவண்ணா ஸப்³ப³ஸ்ஸ-.
டகாரோ’நுப³ந்தோ⁴ யஸ்ஸ ஸோ’நேகக்க²ரோ சாதே³ஸோ ஸப்³ப³ஸ்ஸ ஹோதி; ‘‘இமஸ்ஸானித்தி²யம் டே‘‘. ஏஸு ‘‘நாம்ஹனிமி‘‘. அனேன.
ஞகானுப³ந்தா⁴த்³யந்தா-. |ஓ0.0015|
ச²ட்டி²னித்³தி³ட்ட²ஸ்ஸ ஞானுப³ந்த⁴கானுப³ந்தா⁴ ஆத்³யந்தா ஹோந்தி; ‘‘ப்³ருதோ திஸ்ஸீஞ‘‘. ப்³ரவீதி, ‘‘பு⁴ஸ்ஸ வுக‘‘. ப³பு⁴வ.
மனுப³ந்தோ⁴ ஸரானமந்தா பரோ-.
மகாரோ’நுப³ந்தோ⁴ யஸ்ஸ ஸோ ஸரானமந்தா ஸரா பரோ ஹோதீ; ‘‘மஞ்ச ருதா⁴தீ³னம்‘‘. ருந்த⁴தி.
விப்படிஸேதே⁴-. |ஓ0.0016|
த்³வின்னம் திண்ணம் வா புரிஸானம் ஸஹப்பத்தியம் பரோ; ஸோ ச க³ச்ச²தி த்வஞ்ச க³ச்ச²ஸி, தும்ஹே க³ச்ச²த²; ஸோ ச க³ச்ச²தி த்வஞ்ச க³ச்ச²ஸி அஹஞ்ச க³ச்சா²மி, மயம் க³ச்சா²ம.
ஸங்கேதோ’நவயவோ’நுப³ந்தோ⁴-. |ஓ0.0017|
யோ’நவயவபு⁴தோ ஸங்கேதோ ஸோ’நுப³ந்தோ⁴தி ஞதப்³போ³;லதுபிதாதீ³னமாஸிம்ஹி. கத்தா, ஸங்கேதக்³க³ஹணம் கிம்? பகதீயாதி³ஸமுதா³யஸ்ஸானுப³ந்த⁴தா மா ஹோதுதி; அனவயவோ ஹி ஸமுதா³யோ ஸமுதா³யரூபத்தாயேவ; அனவயவக்³க³ஹணம் கிம்?’அதேன’. ஜனேன; இமினாவ லோபஸ்ஸாவக³தத்தா நானுப³ந்த⁴லோபாய வசனமாரத்³த⁴ம்.
வண்ணபரேன |ஓ0.0018| ஸவண்ணோ’பி-.
வண்ணஸத்³தோ³ பரோ யஸ்மா தேன ஸவண்ணோ’பி க³ய்ஹதி ஸம்வ ரூபம்; யுவண்ணானம்ஞோ லுத்தா‘‘. வாதேரிதம், ஸமோனா.
ந்து |ஓ0.0019| வந்துமனத்வாவந்துதவந்துஸம்ப³ந்தி⁴-.
வந்த்வாதி³ஸம்ப³ந்தி⁴யேவ ந்து க³ய்ஹதி, ‘‘ந்தந்துனம் ந்தோ யோம்ஹி பட²மே‘‘. கு³ணவந்தோ; வந்த்வாதி³ஸம்ப³ந்தீ⁴தி கிம்; ஜந்து தந்து.
பரிபா⁴ஸாயோ.
ஸரோ லோபோ ஸரே-.
ஸரே ஸரோ லோபனீயோ ஹோதி; தத்ரிமே, ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம், நோ ஹேதம், பி⁴க்கு²னோவாதோ³, ஸமேதாயஸ்மா, அபி⁴பா⁴யதனம், புத்தா மத்தி², அஸந்தேத்த².
பரோ |ஓ0.0020| க்வசி லோபனீயோ ஹோதி; ஸோ’பி, ஸாவ, யதோத³கம், ததோவ; க்வவீதி கிம்? ஸத்³தி⁴ந்து³யம் அயமதி⁴காரோ ஆபரிச்சே²தா³வஸானா தேன நாதிப்பஸங்கோ³.
நத்³வேவா-. |ஓ0.0021|
புப்³ப³பரஸரா த்³வே’பி வா க்வசி ந லுப்யந்தே; லதா இவ லதேவ லதாவ.
யுவண்ணனம்ஞோ லுத்தா-.
லுத்தா ஸரா பரேஸம் இவண்ணுவண்ணானம் ஞோ ஹோந்தி வா யதா²க்கமம்; தஸ்ஸேத³ம், வாதேரிதம், நோபேதி, வாமோரு, அதேவ’ஞ்ஞே, வோத³கம்; கத²ம் பச்சோரஸ்மந்தி; யோக³விப⁴கா³, வாத்வேவ தஸ்ஸித³ம்; லுத்தேதி கிம்? லதா இவ.
யவா |ஓ0.0022| ஸரே-.
ஸரே பரே இவண்ணுவண்ணானம் யகாரவகாரா ஹோந்திவ யதா²க்கமம்; வ்யாகதோ, இச்சஸ்ஸ, அஜ்ஜி²ணமுத்தோ, ஸ்வாக³தம், ப⁴வாபனலானீலம்; வாத்தே²வ-இதிஸ்ஸ; க்வசீத்வேவ-யானீத⁴, ஸூபட்டி²தம்.
ஞோனம்-.
ஞோனம் யவா ஹோந்தி வா ஸரே யதா²க்கமம்; த்யஜ்ஜ தே’ஜ்ஜ ஸ்வாஹம் ஸோ’ஹம்,க்வசித்வேவ-புத்தாமத்தி² அஸந்தேத்த².
கோ³ஸ்ஸாவஙி-.
ஸரே கோ³ஸ்ஸ அவஙி ஹோதி; க³வாஸ்ஸம்; யத²ரிவ தத²ரிவேதினிபாதாவ; பு⁴ஸாமிவேதி இவஸத்³தோ³ ஏவத்தோ².
ப்³யஞ்ஜனே |ஓ0.0023| தீ³க⁴ரஸ்ஸா-.
ரஸ்ஸதீ³கா⁴னம் க்வசி தீ³க⁴ரஸ்ஸா ஹோந்தி ப்³யஞ்ஜனே; தத்ராயம், முனீவரே, ஸம்மதே³வ, மாலஹாரீ.
ஸரம்ஹா த்³வே-
ஸரம்ஹா பரஸ்ஸ ப்³யஞ்ஜனஸ்ஸ க்வசி த்³வே ரூபா ஹோந்தி; பக்³க³ஹோ; ஸரம்ஹாதி-கிம்? தம்க²ணம்.
சதுத்த²து³தியேஸ்வேயம் ததியபடா²மா-.
சதுத்த²து³தியேஸு பரேஸ்வேஸம் சதுத்த²து³தியானம் தப்³ப³க்³கே³ ததியபட²மா ஹோந்தி பச்சாஸத்த்ய; மஹத்³த⁴னோ, யஸ த்தே²ரோ, அப்பு²டம், அப்³பு⁴க்³க³தோ; ஏஸ்விதி-கிம்? தே²ரோ; ஏஸந்திகிம்?பத்தோ².
விதிஸ்ஸேவே |ஓ0.0024| வா-.
ஏவஸத்³தே³ பரே இதிஸ்ஸ வோ ஹோதி வா; இத்தே²வ இச்சேவ; ஏவேதி-கிம்,இச்சாஹ.
ஞோனம வண்ணே-.
ஞோனம் வண்ணே க்வசி அ ஹோதி வா; தி³ஸ்வா யாசகமாக³தே, அகரம்ப⁴ஸதே,ஏஸஅத்தோ², ஏஸத⁴ம்மோ, மக்³கோ³ அக்³க³மக்கா²யதி, ஸ்வாயதனம், ஹிய்யத்தனம், கரஸ்ஸு; வாத்வேவ-யாசகே ஆக³தே, ஏஸோ த⁴ம்மோ; வண்ணேதி கிம்?ஸோ.
நிக்³க³ஹீதம்-. |ஓ0.0025|
நிக்³க³பீ⁴தமாக³மோ ஹோதி வா க்வசி; சக்கு²ம் உத³பாதி³ சக்கு² உத³பாதி³, புரிமம்ஜாதி புரிமஜாதி, கத்தப்³ப³ம் குஸலம் ப³ஹும். அவம் ஸிரோதி-ஆதி³ஸு நிச்சம் வவத்தீ²தவிபா⁴ஸத்தா வாதி⁴காரஸ்ஸ; ஸாமத்தீ² யேனாக³மோவ ஸ ச ரஸ்ஸஸரஸ்ஸேவ ஹோதி தஸ்ஸ ரஸ்ஸானுக³தத்தா.
லோபோ-.
நிக்³க³ஹீதஸ்ஸ லோபோ ஹோதி வா க்வசி; க்யாஹம் கீமஹம், ஸா ரத்தோ ஸம்ரத்தோ; ஸல்லேகோ²-க³த்துகாமோ-க³ந்துமனோதிஆதி³ஸு நிச்சம்.
பரஸரஸ்ஸ-
நிக்³க³ஹீதம்ஹா பரஸ்ஸ ஸரஸ்ஸ லோபோ ஹோதி வா க்வசி; த்வம்ஸி த்வமஸி.
வக்³கே³ |ஓ0.0026| வக்³க³ந்தோ-
நிக்³க³ஹீதஸ்ஸ கோ² வக்³கே³ வக்³க³ந்தோ வா ஹோதி பச்சா ஸத்யா; தங்கரோதி தம் கரோதி, தஞ்சரதி தம் சரதி, தண்டா²னம் தம் டா²னம், தந்த⁴னம் தம் த⁴னம், தம்பாதி தம் பாதி; நிச்சம் பத³ மஜ்ஜே², க³ந்த்வா; க்வசஞ்ஞத்ராபி, ஸந்திட்ட²தி.
யேவஹிஸுஞ்ஞோ-.
யஏவஹிஸத்³தே³ஸு நிக்³க³ஹீதஸ்ஸ வா ஞோ ஹோதி; யயஞ்ஞதே³வ, தஞ்ஞேவ, தஞ்பி⁴; வாத்வேவ-யம்யதே³வ.
யே ஸம்ஸ்ஸ-
ஸம்ஸத்³த³ஸ்ஸ யம் நிக்³க³ஹீதம் தஸ்ஸ வா ஞோ ஹோதி யகாரே; ஸஞ்ஞமோ ஸம்யமோ.
மயதா³ ஸரே-.
நிக்³க³ஹீதஸ்ஸ மயதா³ ஹோந்தி வா ஸரே க்வசி; தமஹம், தயித³ம், தத³லம்; வாத்வேவ-தம் அஹம்.
வனதரகா³ |ஓ0.0027| சாக³மா-.
ஏதே மயதா³ சாக³மா ஹோந்தி ஸரே வா க்வசி; திவங்கீ³கம், இதோ நாயதி, சினித்வா, தஸ்மாதிஹ, நிரோஜம், புத²கே³வ, இத⁴மாஹு, யத²யித³ம், அத்தத³த்த²ம்; வாத்வேவ-அத்தத்த²ம்; அதிப்பகோ³ கோ² தாவாதி-பட²மந்தோ பக³ஸத்³தோ³வ.
சா² ளோ-.
ச²ஸத்³தா³ பரஸ்ஸ ஸரஸ்ஸ ளகாரோ ஆக³மோ ஹோதி வா; ச²ளஹம், ச²ளாயதனம்; வாத்வேவ-ச² அபி⁴ஞ்ஞா.
தத³மினாதீ³னி- |ஓ0.0028|
தத³மினாதீ³னி ஸாதூ⁴னி ப⁴வந்தி? தம் இமினா தத³மினா, ஸகிம் ஆகா³மீ ஸகதா³கா³மீ, ஏகம் இத⁴ அஹம் ஏகமிதா³ஹம், ஸம்விதா⁴ய அவஹாரோ ஸம்விதா³வஹாரோ, வாரினோ வாஹகோ வலாஹகோ, ஜீவனஸ்ஸ மூதோ ஜீமூதோ, ச²வஸ்ஸ ஸயனம் ஸுஸானம், உத்³த⁴ம் க²மஸ்ஸ உது³க்க²லம், பிஸி தாஸோ பிஸாசோ, மஹியம் ரவதீதி மயூரோ; ஏவமஞ்ஞேபி பயோக³ தோ’நுக³ந்தப்³பா³; பரேஸம் பிஸோத³ராதி³வேத³ம் த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
தவக்³க³வரணானம் |ஓ0.0029| யே சவக்³க³ப³யஞா-.
தவக்³க³வரணானம் சவக்³க³ப³யஞா ஹோந்தி யதா²க்கமம் யகாரே; அபூச்சண்ட³காயம், தச்ச²ம், யஜ்ஜேவம், அஜ்ஜ²த்தம், த²ஞஞ்ஞம், தி³ப்³ப³ம், பய்யேஸனா, போக்க²ரஞ்ஞோ; க்வசீத்வேவ-ரத்யா.
வக்³க³லஸேஹி |ஓ0.0030| தே-
வக்³க³லஸேஹி பரஸ்ஸ யகாரஸ்ஸ க்வசி தே வக்³க³லஸா ஹோந்தி; ஸக்கதே, பச்சதே, அட்டதே, குப்பதே, ப²ல்லதே, அஸ்ஸதே, க்வசீ த்வேச-க்யாஹம்.
ஹஸ்ஸ விபல்லாஸோ-
ஹஸ்ஸ விபல்லாஸோ ஹோதி யகாரே; கு³ய்ஹம்.
வே வா-.
ஹஸ்ஸ விபல்லாஸோ ஹோதி வா வகாரே; ப³வ்ஹாபா³தோ⁴ ப³ஹ்வா பா³தோ⁴.
தத²னரானம் |ஓ0.0031| டட²ணலா-.
தத²னரானம் டட²ணலா ஹோந்தீ வா; து³க்கடம், அட்ட²கதா², க³ஹணம், பலிகோ⁴, பலாயதி, வாத்வேச-து³க்கதம்; க்வசீத்வேவ-ஸுக³தோ.
ஸம்யோகா³தி³லோபோ-
ஸம்யோக³ஸ்ஸ யோ ஆதி³பு⁴தோ’வயவோ தஸ்ஸ வா க்வசீ லோபோ ஹோதி; புப்ப²ம்ஸா, ஜாயதே’கி³னி.
விச்சா²பி⁴க்க²ஞ்ஞேஸு த்³வே-
வீச்சா²யமாபி⁴க்க²ஞ்ஞே ச யம் வத்ததே தஸ்ஸ த்³வே ரூபானி ஹோந்தி, க்ரியாய கு³ணேன த³ப்³பே³ன வா பி⁴ன்னே அத்தே² வ்யாபிது மிச்சா² வீச்சா²; ருக்க²ம்ருக்க²ம் ஸிஞ்சதி, கா³மோகா³மோ ரமணீயோ, கா³மே கா³மே பானீயம், கே³ஹே கே³ஹே இஸ்ஸரோ, ரஸம் ரஸம் ப⁴க்க²யதீ, கிரியம் கிரியமாரஹதே.
அத்தி²யேவானுபுப்³பி³யே’பி |ஓ0.0032| வீச்சா², மூலே தூ²லா, அக்³கே³ அக்³கே³ ஸுகு²மா; யதி³ ஹி ஏத்த² மூலக்³க³பே⁴தோ³ ந ஸியா ஆனுபுப்³பி³யம்பி ந ப⁴வேய்ய, (ஜேட்ட²ம் ஜேட்ட²மனுப்பவேஸய) மாஸகம் மாஸகம் இமம்ஹா கஹாபணா ப⁴வந்தானம் த்³வின்னம் தே³ஹீதி- மாஸகம் மாஸகமிச்சேதஸ்மா வீச்சா²வக³ம்யதே ஸத்³த³ந்தரதோ பன இமம்ஹா கஹாபணாதி அவதா⁴ரணம்; புப்³ப³ம் புப்³ப³ம் புப்ப²ந்தி, பட²மம் பட²மம் பச்சந்தீதி வீச்சா²வ; இமே உபோ⁴ அட்³டா⁴ கதரா கதரா ஏஸம் த்³வின்னமட்³ட⁴தா, ஸப்³பே³ இமே அட்³டா⁴ கதமா கதமா இமேஸம் அட்³ட⁴தா, இஹாபி வீச்சா²வ; ஆபி⁴க்க²ஞ்ஞம்-போனோபுஞ்ஞம், பசதி பசதி பபசதி பபசதி, லுனாஹி லுனாஹித்வேவாயம் லுனாதி, பு⁴த்வா பு⁴த்வா க³ச்ச²தி, படபடா கரோதி, படபடாயதி.
ஸ்யாதி³லோபோ |ஓ0.0035| புப்³ப³ஸ்ஸேகஸ்ஸ-.
வீச்சா²மேகஸ்ஸ த்³வித்தே புப்³ப³ஸ்ஸ ஸ்யாதி³லோபோ ஹோதி, ஏகேகஸ்ஸ, கத²ம் மத்த²கமத்த²கேனாதி? ஸ்யாதி³லோபோ புப்³ப³ஸ்ஸாதி யோக³விபா⁴கா³; ந சாதிப்பங்கோ³ யோக³விபா⁴கா³ இட்ட²ப்பஸித்³தீ⁴தி.
ஸப்³பா³தீ³னம் வீதிஹாரே-.
ஸப்³பா³தீ³னம் வீதிஹாரே த்³வே ப⁴வந்தி புப்³ப³ஸ்ஸ ஸ்யாதி³லோபோ ச; அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ போ⁴ஜகா, இதரீதரஸ்ஸ போ⁴ஜகா.
யாவ போ³த⁴ம் ஸம்ப⁴மே-.
துரிதேனாபாயஹேதுபத³ஸ்ஸனம் ஸம்ப⁴மோ, தஸ்மிம் ஸதி வத்து யாவந்தேஹ ஸத்³தே³ஹி ஸோ’த்தோ² விஞ்ஞாயதே தாவந்தோ ஸத்³தா³ பயுஜ்ஜந்தே; ஸப்போ ஸப்போ ஸப்போ, பு³ஜ்ஜ²ஸ்ஸு பு³ஜ்ஜ²ஸ்ஸு பு³ஜ்ஜ²ஸ்ஸு, பி⁴ன்னோ பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ பி⁴ன்னோ பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴.
ப³ஹுலம்-.
அயமதி⁴காரோ ஆஸத்த²பரிஸமத்தியா தேன நாதிப்பஸங்கோ³ இட்ட²ஸித்³தி⁴ ச.
இதி மோக்³க³ல்லானவ்யாகரணே வுத்தீயம் பட²மோ கண்டோ³.
த்³வேத்³வேகானேகேஸு |ஓ0.0036| நாமஸ்மா ஸியோஅம்யோனாபி⁴ஸனம் ஸ்மாஹிஸனம்ஸ்மிம்ஸு-.
ஏதேஸம் த்³வே த்³வே ஹோந்தி ஏகானேகத்தே²ஸு வத்தமானதோ நாமஸ்மா; முனி முனயோ, முனிம் முனயோ, முனினா முனீஹி, முனிஸ்ஸ முனீனம், முனிஸ்மா முனீஹி, முனிஸ்ஸ முனீனம், முனிஸ்மிம் முனீஸு, ஏவம் குமாரீ குமாரியோ, கஞ்ஞா கஞ்ஞாயோதி; ஏதானி ஸத்த து³கானி ஸத்தவிப⁴த்தியோ; விபா⁴கோ³ விப⁴த்தீதி கத்வா-ஏத்த² ஸிஅமிதீகாரா காரா ‘‘கிமம்ஸிஸூ‘‘தி. ஸம்கேதத்தா².
கம்மே |ஓ0.0037| து³தியா-.
கரீயதி கத்துக்ரியாயாபீ⁴ஸம்ப³ந்தீ⁴யதீதி கம்மம், தஸ்மிம் து³தியா விப⁴த்தி ஹோதி; கடம் கரோதி, ஓத³னம் பவதி, ஆதி³ச்சம் பஸ்ஸதி, ஓத³னோ பச்சதீதி-ஓத³னஸத்³த³தோ கம்மதா நப்பதீயதே, கிம் சரஹி? ஆக்²யாததோ; கடம் கரோதி விபுலம் த³ஸ்ஸனீயந்தி- அத்தே²வ கு³ண யுத்தஸ்ஸ கம்மதா; இச்சி²தே’பி கம்மத்தாவ து³தியா ஸித்³த⁴; கா³வும் பயோ தோ³ஹதி, கோ³மந்தம் கா³வம் யாவதி, க³வமவருந்த⁴தி வஜம், மாணவகம் மக்³க³ம் புச்ச²தி, கோ³மந்தம் கா³வம் பி⁴க்க²தே, ருக்க²மவ சினாதி ப²லானி, ஸிஸ்ஸம் த⁴ம்மம் ப்³ரூதே, ஸிஸ்ஸம் த⁴ம்மமனுஸாஸதி.
ஏவமனிசசி²தே’பி; |ஓ0.0038| அஹிம் லங்க⁴யதி, வீஸம் ப⁴க்கே²தி; யன்னே விச்சி²தம் நாபி அனிச்சி²தம் தத்தா²பி து³தீயா ஸித்³தா⁴; கா³மம் க³ச்ச²ந்தோ ருக்க²மூலமுபஸப்பதி, பத²விம் அதி⁴ஸேஸ்ஸதி, கா³மமதி⁴திட்ட²தி, ருக்க² மஜ்ஜா²ஸதேதி-அதி⁴ஸீடா²ஸானம் பயோகே³’தி⁴கரணே கம்மவசனிச்சா².
வத்திச்சா²தோ |ஓ0.0039| ஹி காரகானி ஹோந்தி; தம் யதா²- வலாஹகா விஜ்ஜோததே, வலாஹகஸ்ஸ விஜ்ஜோததே, வலாஹகோ விஜ்ஜோததே, வலாஹகே விஜ்ஜோததே, வலாஹகேன விஜ்ஜோததேதி.
ஏவமபி⁴னவிஸஸ்ஸ வா, த⁴ம்மமபி⁴னிவிஸதே த⁴ம்மே வா, ததா² உபன்வஜ்ஜா²வஸஸ்ஸாபோ⁴ஜனனவுத்திசனஸ்ஸ; கா³மமுபவஸதி, கா³ம மனுவஸதி, பப்³ப³தமதி⁴வஸதி, க⁴ரமாவஸதி; அபோ⁴ஜனனிவுத்திவச நஸ்ஸாதி-கிம்? கா³மே உபவஸதி-போ⁴ஜனனிவுத்திம் கரோதீதி அத்தோ². தப்பானாசாரே’பி |ஓ0.0040| கம்மத்தாவ து³தியா ஸித்³தா⁴, நதி³ம்பிவதி, கா³மம் சரதி; ஏவம் ஸசே மம் நாலபிஸ்ஸதீதி-ஆதி³ஸுபி.
விஹிதாவ படியோகே³ து³தியா, படிப⁴ந்து தம் சுந்த³ போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி-தம் படி போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பா⁴ஸந்தூதி அத்தோ²; யதா³ து தா⁴துனா யுத்தோ பதி ததா³ தேனாயோகா³ ஸம்ப³ந்தே⁴ ச²ட்டீ² ச தஸ்ஸ நப்படி பா⁴தீதி? அக்கே² தி³ப்³ப³தி, அக்கே²ஹி தி³ப்³ப³தி, அக்கே²ஸு தி³ப்³ப³தீதிகம்மகரணாதி⁴கரணவசனிச்சா².
காலத்³தா⁴னமச்சந்தஸம்யோகே³-. |ஓ0.0041|
க்ரியாகு³ணத³ப்³பே³ஹி ஸாகல்லேன காலத்³தா⁴னம் ஸம்ப³ந்தோ⁴ அச்சந்தஸம்யோகே³, தஸ்மிம் விஞ்ஞாயமானே காலஸத்³தே³ஹி அத்³த⁴ ஸத்³தே³ஹி |ஓ0.0042| ச து³தியா ஹோதி; மாஸமதீ⁴தே, மாஸம் கல்யாணி. மாஸம் கு³ளதா⁴னா, கோஸமதீ⁴தே, கோஸம் குடிலா நதீ³, கோஸம் பப்³ப³தோ; அச்சந்தஸம்யேகே³தி கிம்? மாஸஸ்ஸ த்³வீஹமதீ⁴தே; கோஸஸ்ஸேக தே³ஸே பப்³ப³தோ; புப்³ப³ன்ஹஸமயம் நிவாஸேத்வா, ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா, இமம் ரத்திம் சத்தாரோ மஹாராஜாதி; ஏவமாதி³ஸு காலவாசீஹி அச்சந்தஸம்யேக³த்தாவ து³தியா ஸித்³தா⁴, விப⁴த்திவிபல்லாஸேன வா ப³ஹுலம் விதா⁴னா-
ப²லப்பத்தியம் க்ரியாபரிஸமத்த்யபவக்³கோ³ தஸ்மிம் விஞ்ஞாய மானே காலத்³தா⁴னம் க்ரியாயாச்சந்தஸம்யோகே³ ததியாபி⁴மதா ஸாபி கரணத்தாவ ஸித்³தா⁴; மாஸேனானுவாகோ’தீ⁴தோ, கோஸேனானுவா கோ’தீ⁴தோதி; அனபவக்³கே³து அஸாத⁴கதமத்தா கரணத்தாப⁴வே து³தியாவ மாஸமதீ⁴தோ’நுவாகோ, ந சானேன க³ஹிதோதி.
காரகமஜ்ஜே² யே காலத்³தா⁴னவாசினோ ததோ ஸத்தமீபபஞ்சமியோ அபி⁴மதா; அஜ்ஜ பு⁴த்வா தே³வத³த்தோ த்³வீஹே பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸதி த்³வீஹா பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸதி, அத்ரட்டோ²’யமிஸ்ஸாஸோ கோஸே லக்க²ம் விஜ்ஜ²தி, கோஸா லக்க²ம் விஜ்ஜ²தீதி-தாபீஹ ஸகஸககாரகவசனிச்சா²யேவ ஸித்³தா⁴.
க³திபோ³தா⁴ஹாரஸத்³த³த்த²கம்மகஹஜ்ஜாதீ³னம் |ஓ0.0043| பயோஜ்ஜே-.
க³மனத்தா²னம் போ³த⁴த்தா²னம் ஆஹாரத்தா²னம் ஸத்³த³த்தா²னமகம்மகானம் ப⁴ஜ்ஜாதீ³னஞ்ச பயோஜ்ஜே கத்தரி து³தியா ஹோதி, ஸாமத்தி²யா ச பயோஜகவ்யாபாரேன கம்மதாவஸ்ஸ ஹோதீதி பதீயதே; க³ம யதி மாணவகம் கா³மம், யாபயதி மாணவகம் கா³மம், போ³த⁴யதி மாணவகம் த⁴ம்மம், வேத³யதி மாணவகம் த⁴ம்மம், போ⁴ஜயதி மாணவகமோத³னம், ஆஸயதி மாணவகமோத³னம், அஜ்ஜா²பயதி மாணவகம் வேத³ம் பாட²யதி |ஓ0.0044| மாணவகம் வேத³ம், ஆஸயதி தே³வத³த்தம், ஸாயயதி தே³வ த³த்தம், அஞ்ஞம் ப⁴ஜ்ஜாபேதி, அஞ்ஞம் கோட்டாபேதி, அஞஞ்ஞம் ஸந்த²ராபேதி. ஏதேஸமேவாதி கிம்?பாசயதி ஓத³னம் தே³வத³த்தேன யஞஞ்ஞத³த்தோ; பயே ப்போதி கிம்?க³ச்ச²தி தே³வத³த்தோ, யதா³ சரஹிக³மயதி தே³வத³த்தம் யஞ்ஞ த³த்தோ, தமபரோ பயோஜயதி ததா³ க³மயதி தே³வத³த்தம் யஞ்ஞத³த்தேனேதி - ப⁴விதப்³ப³ம் க³மயதிஸ்ஸாக³மனத்த²த்தா.
ஹராதீ³னம் |ஓ0.0045| வா-.
ஹராதீ³னம் பயோஜ்ஜே கத்தரி து³தியா ஹோதி வா; ஹாரேதி ஹாரம் தே³வத³த்தம் தே³வத³த்தேனேதி வா, அஜ்ஜோ²ஹாரேதி ஸத்தும் தே³வத³த்தம் தே³வத³த்தேனேதி வா, காரேதி தே³வத³த்தம் தே³வத³த்தேனேதி வா, த³ஸ்ஸயதே ஜனம் ராஜா ஜனேனேதி வா, அபி⁴வாத³யதே கு³ரும் தே³வத³த்தம் தே³வத³த்தேனேதி வா.
ந |ஓ0.0046| கா²தா³தீ³னம்-.
கா²தா³தீ³னம் பயோஜ்ஜே கத்தரி து³தியா ந ஹோதி; கா²த³யதி தே³வத³த்தேன, ஆத³யதி தே³வத³த்தேன, அவ்ஹாபயதி தே³வத³த்தேன, ஸத்³தா³யதி தே³வத³த்தேன, கந்த³யதி தே³வத³த்தேன, நாயயதி தே³வத³த்தேன.
வஹிஸ்ஸானியந்துகே-.()
வாஹயதி பா⁴ரம் தே³வத³த்தேன; அனியந்துகேதி-கிம்?வாஹயதி கா³ரம் ப³லிவத்³தே³.
ப⁴க்கி²ஸ்ஸாஹிம்ஸாயம்-.()
ப⁴க்க²யதி மோத³கே தே³வத³த்தேன; அஹிம்ஸாயந்தி கிம்? ப⁴க்க²யதி ப³லிவத்³தே³ ஸஸ்ஸம்.
த்⁴யாதீ³ஹி |ஓ0.0047| யுத்தா-.
தி⁴ஆதீ³ஹி யுத்ததோ து³தியா ஹோதி? தி⁴ரத்து²மம் பூதிகாயம், அந்தரா ச ராஜக³ஹம், அந்தரா ச நாளந்த³ம், ஸமாதா⁴னமந்தரேன, முசலிந்த³மபி⁴தோ ஸரமிச்சாதி³-ச²ட்டி²யாபவாதோ³ யம்.
லக்க²ணித்த²ம்பு⁴தவீச்சா²ஸ்வபி⁴னா-.
லக்க²ணாதி³ஸ்வத்தே²ஸ்வஹினா யுத்தம்ஹா து³தியா ஹோதி; ருக்க² மபி⁴விஜ்ஜேததே விஜ்ஜு, ஸாது⁴ தே³வத³த்தோ மாதரமபி⁴, ருக்க²ம் ருக்க²மபி⁴திட்ட²தி.