2. දුතියඅනියතසික්ඛාපදං
452. තෙන සමයෙන බුද්ධො භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස්මා උදායී – ‘‘භගවතා පටික්ඛිත්තං මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො පටිච්ඡන්නෙ ආසනෙ අලංකම්මනියෙ නිසජ්ජං කප්පෙතු’’න්ති තස්සායෙව කුමාරිකාය සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසජ්ජං කප්පෙසි කාලයුත්තං සමුල්ලපන්තො කාලයුත්තං ධම්මං භණන්තො. දුතියම්පි ඛො විසාඛා මිගාරමාතා නිමන්තිතා තං කුලං අගමාසි. අද්දසා ඛො විසාඛා මිගාරමාතා ආයස්මන්තං උදායිං තස්සායෙව කුමාරිකාය සද්ධිං එකං එකාය රහො නිසින්නං. දිස්වාන ආයස්මන්තං උදායිං එතදවොච – ‘‘ඉදං, භන්තෙ, නච්ඡන්නං නප්පතිරූපං යං අය්‍යො මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසජ්ජං කප්පෙති. කිඤ්චාපි, භන්තෙ, අය්‍යො අනත්ථිකො තෙන ධම්මෙන, අපිච දුස්සද්ධාපයා අප්පසන්නා මනුස්සා’’ති. එවම්පි ඛො ආයස්මා උදායී විසාඛාය මිගාරමාතුයා වුච්චමානො නාදියි. අථ ඛො විසාඛා මිගාරමාතා නික්ඛමිත්වා භික්ඛූනං එතමත්ථං ආරොචෙසි. යෙ තෙ භික්ඛූ අප්පිච්ඡා…පෙ… තෙ උජ්ඣායන්ති ඛිය්‍යන්ති විපාචෙන්ති – ‘‘කථඤ්හි නාම ආයස්මා උදායී මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසජ්ජං කප්පෙස්සතී’’ති! අථ ඛො තෙ භික්ඛූ ආයස්මන්තං උදායිං අනෙකපරියායෙන විගරහිත්වා භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං …පෙ… ‘‘සච්චං කිර ත්වං, උදායි, මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසජ්ජං කප්පෙසී’’ති? ‘‘සච්චං භගවා’’ති. විගරහි බුද්ධො භගවා…පෙ… කථඤ්හි නාම ත්වං, මොඝපුරිස, මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසජ්ජං කප්පෙස්සසි! නෙතං, මොඝපුරිස, අප්පසන්නානං වා පසාදාය…පෙ… එවඤ්ච පන, භික්ඛවෙ, ඉමං සික්ඛාපදං උද්දිසෙය්‍යාථ –
453. ‘‘න හෙව ඛො පන පටිච්ඡන්නං ආසනං හොති නාලං කම්මනියං, අලඤ්ච ඛො හොති මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසිතුං. යො පන භික්ඛු තථාරූපෙ ආසනෙ මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසජ්ජං කප්පෙය්‍ය, තමෙනං සද්ධෙය්‍යවචසා උපාසිකා දිස්වා ද්වින්නං ධම්මානං අඤ්ඤතරෙන වදෙය්‍ය – සඞ්ඝාදිසෙසෙන වා පාචිත්තියෙන වා. නිසජ්ජං භික්ඛු පටිජානමානො ද්වින්නං ධම්මානං අඤ්ඤතරෙන කාරෙතබ්බො – සඞ්ඝාදිසෙසෙන වා පාචිත්තියෙන වා. යෙන වා සා සද්ධෙය්‍යවචසා උපාසිකා වදෙය්‍ය තෙන සො භික්ඛු කාරෙතබ්බො. අයම්පි ධම්මො අනියතො’’ති.
454. න හෙව ඛො පන පටිච්ඡන්නං ආසනං හොතීති අප්පටිච්ඡන්නං හොති කුට්ටෙන වා කවාටෙන වා කිලඤ්ජෙන වා සාණිපාකාරෙන වා රුක්ඛෙන වා ථම්භෙන වා කොත්ථළියා වා යෙන කෙනචි අප්පටිච්ඡන්නං හොති.
නාලං කම්මනියන්ති න සක්කා හොති මෙථුනං ධම්මං පටිසෙවිතුං.
අලඤ්ච ඛො හොති මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසිතුන්ති සක්කා හොති මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසිතුං.
යො පනාති යො යාදිසො…පෙ… භික්ඛූති…පෙ… අයං ඉමස්මිං අත්ථෙ අධිප්පෙතො භික්ඛූති.
තථාරූපෙ ආසනෙති එවරූපෙ ආසනෙ.
මාතුගාමො නාම මනුස්සිත්ථී, න යක්ඛී න පෙතී න තිරච්ඡානගතා, විඤ්ඤූ පටිබලා සුභාසිතදුබ්භාසිතං දුට්ඨුල්ලාදුට්ඨුල්ලං ආජානිතුං.
සද්ධින්ති එකතො.
එකො එකායාති භික්ඛු චෙව හොති මාතුගාමො ච.
රහො නාම චක්ඛුස්ස රහො, සොතස්ස රහො. චක්ඛුස්ස රහො නාම න සක්කා හොති අක්ඛිං වා නිඛණීයමානෙ භමුකං වා උක්ඛිපීයමානෙ සීසං වා උක්ඛිපීයමානෙ පස්සිතුං. සොතස්ස රහො නාම න සක්කා හොති පකතිකථා සොතුං.
නිසජ්ජං කප්පෙය්‍යාති මාතුගාමෙ නිසින්නෙ භික්ඛු උපනිසින්නො වා හොති උපනිපන්නො වා. භික්ඛු නිසින්නෙ මාතුගාමො උපනිසින්නො වා හොති උපනිපන්නො වා. උභො වා නිසින්නා හොන්ති උභො වා නිපන්නා.
සද්ධෙය්‍යවචසා නාම ආගතඵලා අභිසමෙතාවිනී විඤ්ඤාතසාසනා.
උපාසිකා නාම බුද්ධං සරණං ගතා, ධම්මං සරණං ගතා, සඞ්ඝං සරණං ගතා.
දිස්වාති පස්සිත්වා.
ද්වින්නං ධම්මානං අඤ්ඤතරෙන වදෙය්‍ය සඞ්ඝාදිසෙසෙන වා පාචිත්තියෙන වා. නිසජ්ජං භික්ඛු පටිජානමානො ද්වින්නං ධම්මානං අඤ්ඤතරෙන කාරෙතබ්බො – සඞ්ඝාදිසෙසෙන වා පාචිත්තියෙන වා. යෙන වා සා සද්ධෙය්‍යවචසා උපාසිකා වදෙය්‍ය, තෙන සො භික්ඛු කාරෙතබ්බො.
455. සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යො මයා දිට්ඨො නිසින්නො මාතුගාමෙන සද්ධිං කායසංසග්ගං සමාපජ්ජන්තො’’ති, සො ච තං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො. සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යො මයා දිට්ඨො නිසින්නො මාතුගාමෙන සද්ධිං කායසංසග්ගං සමාපජ්ජන්තො’’ති, සො චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘සච්චාහං නිසින්නො, නො ච ඛො කායසංසග්ගං සමාපජ්ජි’’න්ති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිසින්නො, අපිච ඛො නිපන්නොති, නිපජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිසින්නො, අපිච ඛො ඨිතොති, න කාරෙතබ්බො.
සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යො මයා දිට්ඨො නිපන්නො මාතුගාමෙන සද්ධිං කායසංසග්ගං සමාපජ්ජන්තො’’ති, සො ච තං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො…පෙ… සච්චාහං නිපන්නො, නො ච ඛො කායසංසග්ගං සමාපජ්ජින්ති, නිපජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිපන්නො, අපිච ඛො නිසින්නොති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො …පෙ… නාහං නිපන්නො, අපිච ඛො ඨිතොති, න කාරෙතබ්බො.
සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යස්ස මයා සුතං නිසින්නස්ස මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසන්තස්සා’’ති, සො ච තං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො. සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යස්ස මයා සුතං නිසින්නස්ස මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසන්තස්සා’’ති, සො චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘සච්චාහං නිසින්නො, නො ච ඛො දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසි’’න්ති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිසින්නො, අපිච ඛො නිපන්නොති, නිපජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිසින්නො, අපිච ඛො ඨිතොති, න කාරෙතබ්බො.
සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යස්ස මයා සුතං නිපන්නස්ස මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසන්තස්සා’’ති, සො ච තං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො…පෙ… සච්චාහං නිපන්නො නො ච ඛො දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසින්ති, නිපජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිපන්නො, අපිච ඛො නිසින්නොති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිපන්නො, අපිච ඛො ඨිතොති, න කාරෙතබ්බො.
456. සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යො මයා දිට්ඨො මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිසින්නො’’ති, සො ච තං පටිජානාති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිසින්නො, අපිච ඛො නිපන්නොති, නිපජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිසින්නො, අපිච ඛො ඨිතොති, න කාරෙතබ්බො.
සා චෙ එවං වදෙය්‍ය – ‘‘අය්‍යො මයා දිට්ඨො මාතුගාමෙන සද්ධිං එකො එකාය රහො නිපන්නො’’ති, සො ච තං පටිජානාති, නිපජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිපන්නො, අපිච ඛො නිසින්නොති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො…පෙ… නාහං නිපන්නො, අපිච ඛො ඨිතොති, න කාරෙතබ්බො.
අයම්පීති පුරිමං උපාදාය වුච්චති.
අනියතොති න නියතො, සඞ්ඝාදිසෙසො වා පාචිත්තියං වා.
457. ගමනං පටිජානාති නිසජ්ජං පටිජානාති ආපත්තිං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො. ගමනං පටිජානාති නිසජ්ජං න පටිජානාති ආපත්තිං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො. ගමනං පටිජානාති නිසජ්ජං පටිජානාති ආපත්තිං න පටිජානාති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො. ගමනං පටිජානාති නිසජ්ජං න පටිජානාති ආපත්තිං න පටිජානාති, න කාරෙතබ්බො.
ගමනං න පටිජානාති නිසජ්ජං පටිජානාති ආපත්තිං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො. ගමනං න පටිජානාති නිසජ්ජං න පටිජානාති ආපත්තිං පටිජානාති, ආපත්තියා කාරෙතබ්බො. ගමනං න පටිජානාති නිසජ්ජං පටිජානාති ආපත්තිං න පටිජානාති, නිසජ්ජාය කාරෙතබ්බො. ගමනං න පටිජානාති නිසජ්ජං න පටිජානාති ආපත්තිං න පටිජානාති, න කාරෙතබ්බොති.
දුතියො අනියතො නිට්ඨිතො.
458. උද්දිට්ඨා ඛො ආයස්මන්තො ද්වෙ අනියතා ධම්මා. තත්ථායස්මන්තෙ පුච්ඡාමි – ‘‘කච්චිත්ථ පරිසුද්ධා’’? දුතියම්පි පුච්ඡාමි – ‘‘කච්චිත්ථ පරිසුද්ධා’’? තතියම්පි පුච්ඡාමි – ‘‘කච්චිත්ථ පරිසුද්ධා’’? පරිසුද්ධෙත්ථායස්මන්තො; තස්මා තුණ්හී, එවමෙතං ධාරයාමීති.
තස්සුද්දානං –
අලං කම්මනියඤ්චෙව, තථෙව ච නහෙව ඛො;
අනියතා සුපඤ්ඤත්තා, බුද්ධසෙට්ඨෙන තාදිනාති.
අනියතකණ්ඩං නිට්ඨිතං.