10. එණිජඞ්ඝසුත්තවණ්ණනා
30. එණිමිගස්ස වියාති එණිමිගස්ස ජඞ්ඝා විය. අවයවීසම්බන්ධෙ හි ඉදං සාමිවචනං. පිණ්ඩිමංසස්ස පරිතො සමසණ්ඨිතත්තා සුවට්ටීතජඞ්ඝො. කිසන්ති ථූලභාවපටික්ඛෙපපරාජොතනා, න සුට්ඨු කිසභාවදීපනපරාති ආහ ‘‘අථූලං සමසරීර’’න්ති. ආතපෙන මිලාතන්ති තපසා මිලාතකායං ඉන්ද්රියසන්තාපනභාවතො. තෙනෙවාහ – ‘‘තපො මිලාත’’න්තිආදි, තථා චාහ පාළියං ‘‘අප්පාහාරං අලොලුප’’න්ති. යථා ‘‘වීරස්ස භාවො වීරිය’’න්ති වීරභාවෙන වීරියං ලක්ඛීයති, එවං වීරියසම්භවෙන වීරභාවොති ආහ ‘‘වීරන්ති වීරියවන්ත’’න්ති. ‘‘චත්තාරො පඤ්ච ආලොපෙ, අභුත්වා උදකං පිවෙ’’ති (ථෙරගා. 983; මි. ප. 6.5.10) ධම්මසෙනාපතිවුත්තනියාමෙන පරිමිතභොජිතාය අප්පාහාරතා භොජනෙ මත්තඤ්ඤුතා. ‘‘මිතාහාර’’න්ති වත්වා පුන පරිච්ඡින්නකාලභොජිතායපි අප්පාහාරතං දස්සෙන්තො ‘‘විකාල…පෙ… පරිත්තාහාර’’න්ති ආහ. චතූසු පච්චයෙසු ලොලුප්පවිරහිතං බොධිමූලෙ එව සබ්බසො ලොලුප්පස්ස පහීනත්තා. ‘‘චතූසු පච්චයෙසූ’’ති හි ඉමිනාව සබ්බත්ථ ලොලුප්පවිගමො දීපිතොවාති. රසතණ්හාපටික්ඛෙපො වා එස ‘‘අප්පාහාර’’න්ති වත්වා ‘‘අලොලුප’’න්ති වුත්තත්තා. ‘‘සීහං වා’’ති එත්ථ එකචරසද්දො විය ඉව-සද්දො අත්ථතො ‘‘නාග’’න්ති එත්ථාපි ආනෙත්වා, සම්බන්ධිතබ්බොති ආහ – ‘‘එකචරං සීහං විය, එකචරං නාගං වියා’’ති. එකචරා අප්පමත්තා එකීකතාය.
පඤ්චකාමගුණවසෙන රූපං ගහිතං තෙසං රූපසභාවත්තා. මනෙන නාමං ගහිතං මනස්ස නාමසභාවත්තා. අවිනිභුත්තධම්මෙති අවිනාභාවධම්මෙ ගහෙත්වා. ආදි-සද්දෙන ආයතනධාතුආදයො ගහිතා. කාමගුණග්ගහණෙන හෙත්ථ රූපභාවසාමඤ්ඤෙන පඤ්ච වත්ථූනි ගහිතානෙව හොන්ති, මනොගහණෙන ධම්මායතනං, එවං ද්වාදසායතනානි ගහිතානි හොන්ති. ඉමිනා නයෙන ධාතුආදීනම්පි ගහිතතා යොජෙතබ්බා. තෙනාහ ‘‘පඤ්චක්ඛන්ධාදිවසෙනපෙත්ථ භුම්මං යොජෙතබ්බ’’න්ති. එත්ථාති පාළියං. කාමවත්ථු භුම්මං.
එණිජඞ්ඝසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.
සත්තිවග්ගවණ්ණනා නිට්ඨිතා.