5. චඞ්කීසුත්තවණ්ණනා

422. තස්මින්ති සාලවනෙ. උත්තරෙන ඔපාසාදන්ති ඔපාසාදගාමස්ස උත්තරදිසායං. උත්තරෙනාති එන-සද්දයොගෙන හි ඔපාසාදන්ති උපයොගවචනං. අජ්ඣාවසතීති එත්ථ අධි-ආ-සද්දානං අනත්ථන්තරතං හදයෙ කත්වා ආහ ‘‘වසතී’’ති. ඉදානි තෙසං අත්ථවිසෙසභාවිතං දස්සෙන්තො ‘‘අභිභවිත්වා වා ආවසතී’’තිආදිමාහ. එත්ථාති ඔපාසාදපදෙ. සත්තුස්සදන්තිආදීසු පන කථන්ති ආහ – ‘‘තස්ස අනුප්පයොගත්තාව සෙසපදෙසූ’’ති. උප-අනු-අධි-ඉති-එවං-පුබ්බකෙ වසනකිරියයාට්ඨානෙ උපයොගවචනමෙව පාපුණාතීති සද්දවිදූ ඉච්ඡන්තීති ආහ ‘‘ලක්ඛණං සද්දසත්ථතො පරියෙසිතබ්බ’’න්ති. තථා හි වුත්තං ‘‘උපසග්ගවසෙන පනෙත්ථ භුම්මත්ථෙ උපයොගවචනං වෙදිතබ්බ’’න්ති. උස්සදතා නාමෙත්ථ බහුලතාති තං බහුලතං දස්සෙතුං ‘‘බහුජන’’න්තිආදි වුත්තං. ආවජ්ජිත්වාති පරික්ඛිපිත්වා.

රඤ්ඤා විය භුඤ්ජිතබ්බන්ති වා රාජභොග්ගං. රඤ්ඤො දායභූතන්ති කුලපරම්පරාය භොග්ගභාවෙන රඤ්ඤා ලද්ධදායභූතං. තෙනාහ ‘‘දායජ්ජන්ති අත්ථො’’ති. රාජනීහාරෙන පරිභුඤ්ජිතබ්බතො උද්ධං පරිභොගලාභස්ස සෙට්ඨදෙය්‍යතා නාම නත්ථීති ආහ – ‘‘ඡත්තං උස්සාපෙත්වා රාජසඞ්ඛෙපෙන පරිභුඤ්ජිතබ්බ’’න්ති. තිත්ථපබ්බතාදීසූති නදීතිත්ථපබ්බතපාදගාමද්වාරඅටවීමුඛාදීසු. නිස්සට්ඨපරිච්චත්තන්ති මුත්තචාගවසෙන පරිච්චත්තං කත්වා. එතෙසං බ්‍රාහ්මණගහපතිකානං.

423. ති සන්නිපතිතා. යො කොචි විඤ්ඤූනං ඉච්ඡිතො පඤ්හො, තස්ස පුච්ඡිතස්ස යාථාවතො කථනසමත්ථො පුච්ඡිතපඤ්හබ්‍යාකරණසමත්ථො.කුලාපදෙසාදිනා මහතී මත්තා එතස්සාති මහාමත්තො.

424. තෙති ‘‘නානාවෙරජ්ජකා’’ති වුත්තබ්‍රාහ්මණා. ‘‘උභතො සුජාතො’’ති (දී. නි. ටී. 1.303; අ. නි. ටී. 3.5.134) එත්තකෙ වුත්තෙ යෙහි කෙහිචි ද්වීහි භාගෙහි සුජාතතා විඤ්ඤායෙය්‍ය, සුජාතසද්දො ච ‘‘සුජාතො චාරුදස්සනො’’තිආදීසු (ම. නි. 2.399; සු. නි. 553; ථෙරගා. 818) ආරොහපරිණාහසම්පත්තිපරියායොති ජාතිවසෙනෙව සුජාතතං විභාවෙතුං ‘‘මාතිතො ච පිතිතො චා’’ති වුත්තං. අනොරසපුත්තවසෙනපි ලොකෙ මාතුපිතුසමඤ්ඤා දිස්සති, ඉධ පනස්ස ඔරසපුත්තවසෙනෙව ඉච්ඡීයතීති දස්සෙතුං ‘‘සංසුද්ධගහණීකො’’ති වුත්තං. පිතා ච මාතා ච පිතරො, පිතූනං පිතරො පිතාමහා, තෙසං යුගො පිතාමහයුගො, තස්මා යාව සත්තමා පිතාමහයුගාති එවමෙත්ථ අත්ථො දට්ඨබ්බො. යුගසද්දො චෙත්ථ එකසෙසනයෙන දට්ඨබ්බො ‘‘යුගො ච යුගො ච යුගා’’ති. එවඤ්හි තත්ථ තත්ථ ද්වින්නං ගහිතමෙව හොති. තෙනාහ – ‘‘තතො උද්ධං සබ්බෙපි පුබ්බපුරිසා පිතාමහග්ගහණෙනෙව ගහිතා’’ති. පුරිසග්ගහණඤ්චෙත්ථ උක්කට්ඨනිද්දෙසවසෙන කතන්ති දට්ඨබ්බං. එවඤ්හි ‘‘මාතිතො’’ති පාළිවචනං සමත්ථිතං හොති. අක්ඛිත්තොති අප්පත්තඛෙපො. අනවක්ඛිත්තොති සද්ධථාලිපාකාදීසු න අවක්ඛිත්තො. ජාතිවාදෙනාති හෙතුම්හි කරණවචනන්ති දස්සෙතුං ‘‘කෙන කාරණෙනා’’තිආදි වුත්තං. එත්ථ ච උභතො…පෙ… පිතාමහයුගාති එතෙන බ්‍රාහ්මණස්ස යොනිදොසාභාවො දස්සිතො සංසුද්ධගහණිකභාවකිත්තනතො. අක්ඛිත්තොති ඉමිනා කිරියාපරාධාභාවො. කිරියාපරාධෙන හි සත්තා ඛෙපං පාපුණන්ති. අනුපකුට්ඨොති ඉමිනා අයුත්තසංසග්ගාභාවො. අයුත්තසංසග්ගම්පි හි පටිච්ච සත්තා අක්කොසං ලභන්ති.

ඉස්සරොති අධිපතෙය්‍යසංවත්තනියකම්මඵලෙන ඊසනසීලො. සා පනස්ස ඉස්සරතා විභවසම්පත්තිපච්චයා පාකටා ජාතාති අඩ්ඪතාපරියායභාවෙන වදන්තො ‘‘අඩ්ඪොති ඉස්සරො’’ති ආහ. මහන්තං ධනමස්ස භූමිගතඤ්චෙව වෙහාසට්ඨඤ්චාති මහද්ධනො. තස්සාති තස්ස තස්ස. වදන්ති ‘‘අන්වයතො බ්‍යතිරෙකතො ච අනුපසඞ්කමනකාරණං කිත්තෙමා’’ති.

අධිකරූපොති විසිට්ඨරූපො උත්තමසරීරො. දස්සනං අරහතීති දස්සනීයො. තෙනාහ ‘‘දස්සනයොග්ගො’’ති. පසාදං ආවහතීති පාසාදිකො. තෙනාහ ‘‘චිත්තපසාදජනනතො’’ති. වණ්ණස්සාති වණ්ණධාතුයා. සරීරන්ති සන්නිවෙසවිසිට්ඨො කරචරණගීවාසීසාදි අවයවසමුදායො, සො ච සණ්ඨානමුඛෙන ගය්හතීති ‘‘පරමාය වණ්ණපොක්ඛරතායාති පරමාය…පෙ… සම්පත්තියා චා’’ති වුත්තං. සබ්බවණ්ණෙසු සුවණ්ණවණ්ණොව උත්තමොති වුත්තං ‘‘සෙට්ඨෙන සුවණ්ණවණ්ණෙන සමන්නාගතො’’ති. තථා හි බුද්ධා චක්කවත්තිනො ච සුවණ්ණවණ්ණාව හොන්ති. බ්‍රහ්මවච්ඡසීති උත්තමසරීරාභො සුවණ්ණාභොති අත්ථො. ඉමමෙව හි අත්ථං සන්ධායාහ ‘‘මහාබ්‍රහ්මුනො සරීරසදිසෙන සරීරෙන සමන්නාගතො’’ති. න බ්‍රහ්මුජුගත්තතං. අඛුද්දාවකාසො දස්සනායාති ආරොහපරිණාහසම්පත්තියා අවයවපාරිපූරියා ච දස්සනාය ඔකාසො න ඛුද්දකො. තෙනාහ ‘‘සබ්බානෙවා’’තිආදි.

යමනියමලක්ඛණං සීලමස්ස අත්ථීති සීලවා, තං පනස්ස රත්තඤ්ඤුතාය වුද්ධං වඩ්ඪිතං සීලං අස්ස අත්ථීති වුද්ධසීලී, තෙන ච සබ්බදා සමායොගතො වුඩ්ඪසීලෙන සමන්නාගතො. පඤ්චසීලමත්තමෙව සන්ධාය වදන්ති තතො පරං සීලස්ස තත්ථ අභාවතො තෙසඤ්ච අජානනතො.

ඨානකරණසම්පත්තියා සික්ඛාසම්පත්තියා ච කත්ථචිපි අනූනතාය පරිමණ්ඩලපදානි බ්‍යඤ්ජනානි අක්ඛරානි එතිස්සාති පරිමණ්ඩලපදබ්‍යඤ්ජනා. අථ වා පජ්ජති අත්ථො එතෙනාති පදං, නාමාදි, යථාධිප්පෙතමත්ථං බ්‍යඤ්ජෙතීති බ්‍යඤ්ජනං වාක්‍යං, තෙසං පරිපුණ්ණතාය පරිමණ්ඩලපදබ්‍යඤ්ජනා. අත්ථඤාපනසාධනතාය වාචාව කරණන්ති වාක්කරණං, උදාහරණඝොසො. ගුණපරිපුණ්ණභාවෙන තස්ස බ්‍රාහ්මණස්ස, තෙන වා භාසිතබ්බඅත්ථස්ස. පූරෙ පුණ්ණභාවෙ. පූරෙති ච පුරිමස්මිං අත්ථෙ ආධාරෙ භුම්මං, දුතියස්මිං විසයෙ. සුඛුමාලත්තනෙනාති ඉමිනා තස්සා වාචාය මුදුසණ්හභාවමාහ. අපලිබුද්ධාය පිත්තසෙම්හාදීහි. සන්දිට්ඨං සබ්බං දස්සෙත්වා විය එකදෙසකථනං. විලම්බිතං සණිකං චිරායිත්වා කථනං. ‘‘සන්දිද්ධවිලම්බිතාදී’’ති වා පාඨො. තත්ථ සන්දිද්ධං සන්දෙහජනකං. ආදි-සද්දෙන ඛලිතානුකඩ්ඪිතාදිං සඞ්ගණ්හාති. ආදිමජ්ඣපරියොසානං පාකටං කත්වාති ඉමිනා චස්ස වාචාය අත්ථපාරිපූරිං වදන්ති.

425. සදිසාති එකදෙසෙන සදිසා. න හි බුද්ධානං ගුණෙහි සබ්බථා සදිසා කෙචිපි ගුණා අඤ්ඤෙසු ලබ්භන්ති. ඉතරෙති අත්තනො ගුණෙහි අසදිසගුණෙ. ඉදන්ති ඉදං අත්ථජාතං. ගොපදකන්ති ගාවියා පදෙ ඨිතඋදකං. කුලපරියායෙනාති කුලානුක්කමෙන.

තත්ථාති මඤ්චකෙ. සීහසෙය්‍යං කප්පෙසීති යථා රාහු අසුරින්දො ආයාමතො විත්ථාරතො උබ්බෙධතො ච භගවතො රූපකායස්ස පරිච්ඡෙදං ගහෙතුං න සක්කොති, තථාරූපං ඉද්ධාභිසඞ්ඛාරං අභිසඞ්ඛරොන්තො සීහසෙය්‍යං කප්පෙසි.

පරිසුද්ධට්ඨෙන අරියන්ති ආහ ‘‘අරියං උත්තමං පරිසුද්ධ’’න්ති. අනවජ්ජට්ඨෙන කුසලං, න සුඛවිපාකට්ඨෙන. කත්ථචි චතුරාසීති පාණසහස්සානි කත්ථචි අපරිමාණාපි දෙවමනුස්සා යස්මා චතුවීසතියා ඨානෙසු අසඞ්ඛ්‍යෙය්‍යා අපරිමෙය්‍යා මග්ගඵලාමතං පිවන්ති. කොටිසතසහස්සාදිපරිමාණෙනපි බහූ එව. තස්මා අනුත්තරාචාරසික්ඛාපනවසෙනෙව භගවා බහූනං ආචරියො. තෙති කාමරාගතො අඤ්ඤෙ භගවතා පහීනකිලෙසෙ.

අපාපපුරෙක්ඛාරොති අපාපෙහි පුරක්ඛරීයති, න වා පාපං පුරතො කරොතීතිපි අපාපපුරෙක්ඛාරොති ඉමමත්ථං දස්සෙතුං ‘‘අපාපෙ නව ලොකුත්තරධම්මෙ’’තිආදි වුත්තං. තත්ථ අපාපෙති පාපපපටිපක්ඛෙ පාපරහිතෙ ච. බ්‍රහ්මනි භවා, බ්‍රහ්මුනො වා හිතා ගරුකරණාදිනා, බ්‍රහ්මානං වා මග්ගං ජානාතීති බ්‍රහ්මඤ්ඤා, තස්සා බ්‍රහ්මඤ්ඤාය පජාය.

තිරොරට්ඨා තිරොජනපදාති එත්ථ රජ්ජං රට්ඨං රාජන්ති රාජානො එතෙනාති කත්වා. තදෙකදෙසභූතා පදෙසා පන ජනපදො ජනා පජ්ජන්ති එත්ථ සුඛජීවිකං පාපුණන්තීති කත්වා. පුච්ඡාය දොසං සල්ලක්ඛෙත්වාති සම්බන්ධො. භගවා විස්සජ්ජෙති තෙසං උපනිස්සයසම්පත්තිං චින්තෙත්වාති අධිප්පායො. නවකාති ආගන්තුකභාවෙන අම්හාකං අභිනවා.

426. ඔපාතෙති නිප්පාතෙතීති අත්ථො. තථාභූතො ච තත්ථ පෙසිතා හොතීති වුත්තං ‘‘පවෙසෙතී’’ති. සංපුරක්ඛරොන්තීති සක්කච්චං පුබ්බඞ්ගමං කරොන්ති. තෙනාහ ‘‘පුරතො කත්වා විචරන්තී’’ති.

427. සුද්දෙ බහි කත්වා රහො සාසිතබ්බට්ඨෙන මන්තා එව තංතංඅත්ථපටිපත්තිහෙතුතාය පදන්ති මන්තපදං වෙදං. තෙනාහ ‘‘වෙදො’’ති. එවං කිරාති පරම්පරභාවෙන ආභතන්ති ආචරියපරම්පරාය ආභතං. පාවචනසඞ්ඛාතසම්පත්තියාති පමුඛවචනම්හි උදත්තාදිසම්පත්තියා. සාවිත්තිආදීහි ඡන්දබන්ධෙහි වග්ගබන්ධෙහි චාති ගායත්තීආදීහි අජ්ඣායානුවාකාදීහි ඡන්දබන්ධෙහි ච වග්ගබන්ධෙහි ච. සම්පාදෙත්වාති පදසම්පත්තිං අහාපෙත්වා. පවත්තාරොති වා පාවචනවසෙන වත්තාරො. සජ්ඣායිතන්ති ගායනවසෙන සජ්ඣායිතං, තං පන පදෙනෙව ඉච්ඡිතන්ති ආහ ‘‘පදසම්පත්තිවසෙනා’’ති. අඤ්ඤෙසං වුත්තන්ති පාවචනවසෙන අඤ්ඤෙසං වුත්තං. රාසිකතන්ති ඉරුවෙදයජුවෙදසාමවෙදාදිවසෙන, තත්ථාපි පච්චෙකං මන්තබ්‍රහ්මාදිවසෙන අජ්ඣායානුවාකාදිවසෙන රාසිකතං. දිබ්බෙන චක්ඛුනා ඔලොකෙත්වාති දිබ්බචක්ඛුපරිභණ්ඩෙන යථාකම්මූපගඤාණෙන සත්තානං කම්මස්සකතං, පච්චක්ඛතො දස්සනට්ඨෙන දිබ්බචක්ඛුසදිසෙන පුබ්බෙනිවාසඤාණෙන අතීතකප්පෙ බ්‍රාහ්මණානං මන්තජ්ඣෙනවිධිඤ්ච ඔලොකෙත්වා. පාවචනෙන සහ සංසන්දෙත්වාති කස්සපසම්මාසම්බුද්ධස්ස යං වචනං වට්ටසන්නිස්සිතං, තෙන සහ අවිරුද්ධං කත්වා. න හි තෙසං විවට්ටසන්නිස්සිතො අත්ථො පච්චක්ඛො හොති. අපරාපරෙති අට්ඨකාදීහි අපරාපරෙ, පච්ඡිමා ඔක්කාකරාජකාලාදීසු උප්පන්නා. පක්ඛිපිත්වාති අට්ඨකාදීහි ගන්ථිතමන්තපදෙසු කිලෙසසන්නිස්සිතපදානං තත්ථ තත්ථ පදෙ පක්ඛිපනං කත්වා. විරුද්ධෙ අකංසූති බ්‍රාහ්මණධම්මිකසුත්තාදීසු (ඛු. නි. බ්‍රාහ්මණධම්මිකසුත්තං) ආගතනයෙනෙව සංකිලෙසිකත්ථදීපනතො පච්චනීකභූතෙ අකංසු.

428. පටිපාටියා ඝටිතාති පටිපාටියා සම්බද්ධා. පරම්පරසංසත්තාති ආදානියාය යට්ඨියා සංසත්තා. තෙනාහ ‘‘යට්ඨිග්ගාහකෙන චක්ඛුමතා’’ති. පුරිමස්සාති මණ්ඩලාකාරෙන ඨිතාය අන්ධවෙණියා සබ්බපුරිමස්ස හත්ථෙන සබ්බපච්ඡිමස්ස කච්ඡං ගණ්හාපෙත්වා. දිවසම්පීති අනෙකදිවසම්පි. චක්ඛුස්ස අනාගතභවං ඤත්වා යථාඅක්කන්තට්ඨානෙයෙව අනුපතිත්වා අක්කමනංව සල්ලක්ඛෙත්වා ‘‘කහං චක්ඛුමා කහං මග්ගො’’ති පරිවෙදිත්වා.

පාළිආගතෙසු ද්වීසූති සද්ධා අනුස්සවොති ඉමෙසු ද්වීසු. එවරූපෙති යථා සද්ධානුස්සවා, එවරූපෙ එව පච්චක්ඛගාහිනොති අත්ථො. තයොති රුචිආකාරපරිවිතක්කදිට්ඨිනිජ්ඣානක්ඛන්තියො. භූතවිපාකාති භූතත්ථනිට්ඨායකා අධිප්පෙතත්ථසාධකා, වුත්තවිපරියායෙන අභූතත්ථවිපාකා වෙදිතබ්බා. එත්ථාති එතෙසු සද්ධායිතාදිවත්ථූසු. එකංසෙනෙව නිට්ඨං ගන්තුං නාලං අනෙකන්තිකත්තා සද්ධාදිග්ගාහස්ස. උපරි පුච්ඡාය මග්ගං විවරිත්වා ඨපෙසි සච්චානුරක්ඛාය ඤාතුකාමතාය උප්පාදිතත්තා. පස්සති හි භගවා – මයා ‘‘සච්චමනුරක්ඛතා…පෙ… නිට්ඨං ගන්තු’’න්ති වුත්තෙ සච්චානුරක්ඛණං ඤාතුකාමො මාණවො ‘‘කිත්තාවතා’’තිආදිනා පුච්ඡිස්සති, තස්ස තං විස්සජ්ජෙත්වා සච්චානුබොධෙ පුච්ඡාය අවසරං දත්වා තස්ස උපනිස්සයෙ උපකාරධම්මෙ කථෙස්සාමීති. තෙන වුත්තං – ‘‘උපරි පුච්ඡාය මග්ගං විවරිත්වා ඨපෙසී’’ති.

430. අත්තානඤ්ඤෙව සන්ධාය වදති, යතො වුත්තං පාළියං – ‘‘යං ඛො පනායමායස්මා ධම්මං දෙසෙති, ගම්භීරො සො ධම්මො දුද්දසො දුරනුබොධො’’තිආදි. ලුබ්භන්තීති ලොභනීයා යථා ‘‘අපායගමනීයා’’ති ආහ ‘‘ලොභනීයෙසු ධම්මෙසූති ලොභධම්මෙසූ’’ති. යථා වා රූපාදිධම්මා ලොභනීයා, එවං ලොභොති ආහ ‘‘ලොභනීයෙසු ධම්මෙසූති ලොභධම්මෙසූ’’ති. තෙනෙවාහ – ‘‘යං ලොකෙ පියරූපං සාතරූපං, එත්ථෙසා තණ්හා උප්පජ්ජමානා උප්පජ්ජති, එත්ථ නිවිසමානා නිවිසතී’’ති (දී. නි. 2.400; ම. නි. 1.133; විභ. 203). එසෙ නයො සෙසපදද්වයෙපි.

432. නිවෙසෙතීති ඨපෙති පට්ඨපෙති. පයිරුපාසතීති උපට්ඨානවසෙන උපගන්ත්වා නිසීදති. සුය්‍යති එතෙනාති සොතන්ති ආහ ‘‘පසාදසොත’’න්ති. තඤ්හි සවනාය ඔදහිතබ්බන්ති. ධාරෙති සන්ධාරෙති තත්ථෙව මනං ඨපෙති. අත්ථතොති යථාවුත්තස්ස ධම්මස්ස අත්ථතො. කාරණතොති යුත්තිතො හෙතුදාහරණෙහි උපපත්තිතො. ඔලොකනන්ති එවමෙතන්ති යථාසභාවතො පඤ්ඤාචක්ඛුනා දට්ඨබ්බතං ඛමන්ති, තඤ්ච මහන්තස්ස මණිනො පජ්ජලන්තස්ස විය ආවිකත්වා අත්ථස්ස චිත්තෙ උපට්ඨානන්ති ආහ ‘‘ඉධා’’තිආදි. කත්තුකම්‍යතාඡන්දොති කත්තුකාමතාසඞ්ඛාතො කුසලච්ඡන්දො. වායමතීතිආදිතො චතුන්නම්පි වීරියානං වසෙන වායාමං පරක්කමං කරොති. මග්ගපධානං පදහතීති මග්ගාවහං මග්ගපරියාපන්නඤ්ච සම්මප්පධානං පදහති, පදහනවසෙන තං පරිපූරෙති. පරමසච්චන්ති අමොඝධම්මත්තා පරමත්ථසච්චං. සහජාතනාමකායෙනාති මග්ගපඤ්ඤාසහජාතනාමකායෙන. තදෙවාති තදෙව පරමසච්චං නිබ්බානං. තෙනෙවාහ – ‘‘සච්ඡිකිරියාභිසමයෙන විභූතං පාකටං කරොන්තො පස්සතී’’ති.

433-4. මග්ගානුබොධොති මග්ගපටිපාටියා බොධො බුජ්ඣනං, යෙසං කිලෙසානං සමුච්ඡින්දනවසෙන මග්ගප්පටිවෙධො, තෙසං පටිපස්සම්භනවසෙන පවත්තමානං සාමඤ්ඤඵලං, මග්ගෙන පටිවිද්ධානි සච්චානි, පරමත්ථසච්චමෙව වා අනුරූපබුජ්ඣනන්ති අධිප්පායො. ‘‘සච්චානුප්පත්තීති ඵලසච්ඡිකිරියා’’ති වුත්තං. එවඤ්හි සති හෙට්ඨා වුත්තා සද්ධාපටිලාභාදයො ද්වාදස ධම්මා සච්චානුප්පත්තියා උපකාරා හොන්ති, තස්මා වුත්තං ‘‘තෙසංයෙවාති හෙට්ඨා වුත්තානං ද්වාදසන්න’’න්ති. නායං ‘‘තෙසංයෙවා’’ති පදස්ස අත්ථො. සතිපි කුසලවිපාකාදිභාවෙන නානත්තෙ වත්ථාරම්මණභූමිකිච්චාදිවසෙන පන සදිසාති උපායතොව මග්ගධම්මා ආසෙවිතා බහුලීකතා ඵලභූතාති වත්තබ්බතං අරහතීති තංසදිසෙ තබ්බොහාරං කත්වා ‘‘තෙසං මග්ගසම්පයුත්තධම්මාන’’න්ති වුත්තං. එවඤ්හි ආසෙවනාගහණං සමත්ථිතං, න අඤ්ඤථා. න හි එකචිත්තක්ඛණිකානං මග්ගධම්මානං ආසෙවනා, බහුලීකම්මං වා අත්ථීති. තුලනාති විපස්සනා. සා හි වුට්ඨානගාමිනිභූතා මග්ගප්පධානස්ස බහුකාරා තස්ස අභාවෙ මග්ගප්පධානස්සෙව අභාවතො, එවං උස්සාහො තුලනාය ඡන්දො උස්සාහස්ස බහුකාරොතිආදිනා හෙට්ඨිමස්ස උපරිමූපකාරතං සුවිඤ්ඤෙය්‍යමෙවාති ආහ – ‘‘ඉමිනා නයෙන සබ්බපදෙසු අත්ථො වෙදිතබ්බො’’ති. සෙසං සුවිඤ්ඤෙය්‍යමෙව.

චඞ්කීසුත්තවණ්ණනාය ලීනත්ථප්පකාසනා සමත්තා.