8. ජාතරූපසික්ඛාපදවණ්ණනා

අට්ඨමෙ ජාතරූපරජතන්ති සුවණ්ණඤ්චෙව රූපියඤ්ච, අපිච කහාපණො ලොහමාසකදාරුමාසකජතුමාසකාදයොපි යෙ වොහාරං ගච්ඡන්ති, සබ්බෙ තෙ ඉධ රජතන්ත්වෙව වුත්තා. උග්ගණ්හෙය්‍ය වාති අත්තනො අත්ථාය දිය්‍යමානං වා යත්ථකත්ථචි ඨිතං වා නිප්පරිග්ගහිතං දිස්වා සයං ගණ්හෙය්‍ය වා. උග්ගණ්හාපෙය්‍ය වාති තදෙව අඤ්ඤෙන ගාහාපෙය්‍ය වා. උපනික්ඛිත්තං වා සාදියෙය්‍යාති ‘‘ඉදං අය්‍යස්ස හොතූ’’ති එවං සම්මුඛා වා, ‘‘අසුකස්මිං නාම ඨානෙ මම හිරඤ්ඤසුවණ්ණං, තං තුය්හං හොතූ’’ති එවං පරම්මුඛා ඨිතං වා කෙවලං වාචාය වා හත්ථමුද්දාය වා ‘‘තුය්හ’’න්ති වත්වා පරිච්චත්තං යො කායවාචාහි අප්පටික්ඛිපිත්වා චිත්තෙන අධිවාසෙය්‍ය, අයං ‘‘සාදියෙය්‍යා’’ති වුච්චති. සචෙ පන චිත්තෙන සාදියති, ගණ්හිතුකාමො හොති, කායෙන වා වාචාය වා ‘‘නයිදං කප්පතී’’ති පටික්ඛිපති, කායවාචාහි අප්පටික්ඛිපිත්වා සුද්ධචිත්තො හුත්වා ‘‘නයිදං අම්හාකං කප්පතී’’ති න සාදියති, වට්ටති. නිස්සග්ගියන්ති උග්ගහණාදීසු යංකිඤ්චි කරොන්තස්ස අඝනබද්ධෙසු වත්ථූසු වත්ථුගණනාය නිස්සග්ගියං පාචිත්තියං. තං නිස්සජ්ජන්තෙන ‘‘අහං, භන්තෙ, රූපියං පටිග්ගහෙසිං, ඉදං මෙ, භන්තෙ, නිස්සග්ගියං, ඉමාහං සඞ්ඝස්ස නිස්සජ්ජාමී’’ති (පාරා. 584) එවං සඞ්ඝමජ්ඣෙයෙව නිස්සජ්ජිතබ්බං. සචෙ තත්ථ කොචි ගහට්ඨො ආගච්ඡති, ‘‘ඉදං ජානාහී’’ති වත්තබ්බො. ‘‘ඉමිනා කිං ආහරිය්‍යතූ’’ති භණන්තෙ පන ‘‘ඉදං නාමා’’ති අවත්වා ‘‘සප්පිආදීනි භික්ඛූනං කප්පන්තී’’ති එවං කප්පියං ආචික්ඛිතබ්බං. සචෙ සො ආහරති, රූපියප්පටිග්ගාහකං ඨපෙත්වා සබ්බෙහි භාජෙත්වා පරිභුඤ්ජිතබ්බං. රූපියප්පටිග්ගාහකස්ස පන යං තප්පච්චයා උප්පන්නං, තං අඤ්ඤෙන ලභිත්වා දිය්‍යමානම්පි අන්තමසො තතො නිබ්බත්තරුක්ඛච්ඡායාපි පරිභුඤ්ජිතුං න වට්ටති. සචෙ පන සො කිඤ්චි ආහරිතුං න ඉච්ඡති, ‘‘ඉමං ඡට්ටෙහී’’ති වත්තබ්බො. සචෙ යත්ථ කත්ථචි නික්ඛිපති, ගහෙත්වා වා ගච්ඡති, න වාරෙතබ්බො. නො චෙ ඡට්ටෙති, පඤ්චඞ්ගසමන්නාගතො භික්ඛු රූපියඡට්ටකො සම්මන්නිතබ්බො. තෙන අනිමිත්තං කත්වාව ගූථං විය ඡට්ටෙතබ්බං. සචෙ නිමිත්තං කරොති, දුක්කටං ආපජ්ජති.

රාජගහෙ උපනන්දං ආරබ්භ රූපියප්පටිග්ගහණවත්ථුස්මිං පඤ්ඤත්තං, සාධාරණපඤ්ඤත්ති, සාණත්තිකං, තිකපාචිත්තියං, අරූපියෙ රූපියසඤ්ඤිනො වෙමතිකස්ස වා, සඞ්ඝචෙතියාදීනං අත්ථාය ගණ්හන්තස්ස, මුත්තාමණිආදිප්පටිග්ගහණෙ ච දුක්කටං. රතනසික්ඛාපදනයෙන නික්ඛිපන්තස්ස, උම්මත්තකාදීනඤ්ච අනාපත්ති. ජාතරූපරජතභාවො, අත්තුද්දෙසිකතා, ගහණාදීසු අඤ්ඤතරභාවොති ඉමානෙත්ථ තීණි අඞ්ගානි. සමුට්ඨානාදීසු සියා කිරියං ගහණෙන ආපජ්ජනතො, සියා අකිරියං පටික්ඛෙපස්ස අකරණතො, සෙසං සඤ්චරිත්තෙ වුත්තනයමෙවාති.

ජාතරූපසික්ඛාපදවණ්ණනා නිට්ඨිතා.