දෙසනාහාරවණ්ණනා

තත්ථ ‘‘අත්තා, ලොකො’’ති ච දිට්ඨියා අධිට්ඨානභාවෙන, වෙදනාඵස්සායතනාදිමුඛෙන ච ගහිතෙසු පඤ්චසු උපාදානක්ඛන්ධෙසු තණ්හාවජ්ජා පඤ්චුපාදානක්ඛන්ධා දුක්ඛසච්චං. තණ්හා සමුදයසච්චං. සා පන පරිතස්සනාග්ගහණෙන ‘‘තණ්හාගතාන’’න්ති, ‘‘වෙදනාපච්චයා තණ්හා’’ති ච සරූපෙනෙව සමුදයග්ගහණෙන, භවනෙත්තිග්ගහණෙන ච පාළියං ගහිතාව. අයං තාව සුත්තන්තනයො. අභිධම්මනයෙන පන ආඝාතානන්දාදිවචනෙහි, ආතප්පාදිපදෙහි, චිත්තප්පදොසවචනෙන, සබ්බදිට්ඨිදීපකපදෙහි, කුසලාකුසලග්ගහණෙන, භවග්ගහණෙන, සොකාදිග්ගහණෙන, තත්ථ තත්ථ සමුදයග්ගහණෙන චාති සඞ්ඛෙපතො සබ්බලොකියකුසලාකුසලධම්මවිභාවනපදෙහි ගහිතා කම්මකිලෙසා සමුදයසච්චං. උභින්නං අප්පවත්ති නිරොධසච්චං. තස්ස තත්ථ තත්ථ වෙදනානං අත්ථඞ්ගමනිස්සරණපරියායෙහි, පච්චත්තං නිබ්බුතිවචනෙන, අනුපාදාවිමුත්තිවචනෙන ච පාළියං ගහණං වෙදිතබ්බං. නිරොධපජානනා පටිපදා මග්ගසච්චං. තස්සාපි තත්ථ තත්ථ වෙදනානං සමුදයාදියථාභූතවෙදනාපදෙසෙන, ඡන්නං ඵස්සායතනානං සමුදයාදියථාභූතපජානනපරියායෙන, භවනෙත්තියා උච්ඡෙදපරියායෙන ච ගහණං වෙදිතබ්බං. තත්ථ සමුදයෙන අස්සාදො, දුක්ඛෙන ආදීනවො, මග්ගනිරොධෙහි නිස්සරණන්ති එවං චතුසච්චවසෙන, යානි පාළියං (නෙත්ති. 9) සරූපෙනෙව ආගතානි අස්සාදාදීනවනිස්සරණානි, තෙසඤ්ච වසෙන ඉධ අස්සාදාදයො වෙදිතබ්බා. විනෙය්‍යානන්තාදිභාවාපත්තිආදිකං යථාවුත්තවිභාගං පයොජනමෙව ඵලං. ආඝාතාදීනං අකරණීයතා, ආඝාතාදිඵලස්ස ච අනඤ්ඤසන්තානභාවිතා, නින්දාපසංසාසු යථාසභාවපටිජානනනිබ්බෙඨනාති එවං තංතංපයොජනාධිගමහෙතු උපායො. ආඝාතාදීනං කරණපටිසෙධනාදිඅපදෙසෙන ධම්මරාජස්ස ආණත්ති වෙදිතබ්බාති අයං දෙසනාහාරො.