10. ආපණසුත්තං
520. එවං මෙ සුතං – එකං සමයං භගවා අඞ්ගෙසු විහරති ආපණං නාම අඞ්ගානං නිගමො. තත්‍ර ඛො භගවා ආයස්මන්තං සාරිපුත්තං ආමන්තෙසි – ‘‘යො සො, සාරිපුත්ත, අරියසාවකො තථාගතෙ එකන්තගතො [එකන්තිගතො (සී.)] අභිප්පසන්නො, න සො තථාගතෙ වා තථාගතසාසනෙ වා කඞ්ඛෙය්‍ය වා විචිකිච්ඡෙය්‍ය වා’’ති?
‘‘යො සො, භන්තෙ, අරියසාවකො තථාගතෙ එකන්තගතො අභිප්පසන්නො, න සො තථාගතෙ වා තථාගතසාසනෙ වා කඞ්ඛෙය්‍ය වා විචිකිච්ඡෙය්‍ය වා. සද්ධස්ස හි, භන්තෙ, අරියසාවකස්ස එවං පාටිකඞ්ඛං යං ආරද්ධවීරියො විහරිස්සති – අකුසලානං ධම්මානං පහානාය, කුසලානං ධම්මානං උපසම්පදාය, ථාමවා දළ්හපරක්කමො අනික්ඛිත්තධුරො කුසලෙසු ධම්මෙසු. යං හිස්ස, භන්තෙ, වීරියං තදස්ස වීරියින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධස්ස හි, භන්තෙ, අරියසාවකස්ස ආරද්ධවීරියස්ස එතං පාටිකඞ්ඛං යං සතිමා භවිස්සති, පරමෙන සතිනෙපක්කෙන සමන්නාගතො, චිරකතම්පි චිරභාසිතම්පි සරිතා අනුස්සරිතා. යා හිස්ස, භන්තෙ, සති තදස්ස සතින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධස්ස හි, භන්තෙ, අරියසාවකස්ස ආරද්ධවීරියස්ස උපට්ඨිතස්සතිනො එතං පාටිකඞ්ඛං යං වොස්සග්ගාරම්මණං කරිත්වා ලභිස්සති සමාධිං, ලභිස්සති චිත්තස්ස එකග්ගතං. යො හිස්ස, භන්තෙ, සමාධි තදස්ස සමාධින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධස්ස හි, භන්තෙ, අරියසාවකස්ස ආරද්ධවීරියස්ස උපට්ඨිතස්සතිනො සමාහිතචිත්තස්ස එතං පාටිකඞ්ඛං යං එවං පජානිස්සති – අනමතග්ගො ඛො සංසාරො. පුබ්බා කොටි න පඤ්ඤායති අවිජ්ජානීවරණානං සත්තානං තණ්හාසංයොජනානං සන්ධාවතං සංසරතං. අවිජ්ජාය ත්වෙව තමොකායස්ස අසෙසවිරාගනිරොධො සන්තමෙතං පදං පණීතමෙතං පදං, යදිදං – සබ්බසඞ්ඛාරසමථො සබ්බූපධිපටිනිස්සග්ගො තණ්හාක්ඛයො විරාගො නිරොධො නිබ්බානං [නිබ්බානන්ති (?)]. යා හිස්ස, භන්තෙ, පඤ්ඤා තදස්ස පඤ්ඤින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධො සො [ස ඛො සො (සී. ස්‍යා. කං.)], භන්තෙ, අරියසාවකො එවං පදහිත්වා පදහිත්වා එවං සරිත්වා සරිත්වා එවං සමාදහිත්වා සමාදහිත්වා එවං පජානිත්වා පජානිත්වා එවං අභිසද්දහති – ‘ඉමෙ ඛො තෙ ධම්මා යෙ මෙ පුබ්බෙ සුතවා අහෙසුං. තෙනාහං එතරහි කායෙන ච ඵුසිත්වා විහරාමි, පඤ්ඤාය ච අතිවිජ්ඣ [පටිවිජ්ඣ (සී. ක.) තදට්ඨකථාසු පන අතිවිජ්ඣිත්වාති වණ්ණිතං] පස්සාමී’ති. යා හිස්ස, භන්තෙ, සද්ධා තදස්ස සද්ධින්ද්‍රිය’’න්ති.
‘‘සාධු සාධු, සාරිපුත්ත! යො සො, සාරිපුත්ත, අරියසාවකො තථාගතෙ එකන්තගතො අභිප්පසන්නො, න සො තථාගතෙ වා තථාගතසාසනෙ වා කඞ්ඛෙය්‍ය වා විචිකිච්ඡෙය්‍ය වා. සද්ධස්ස හි, සාරිපුත්ත, අරියසාවකස්ස එතං පාටිකඞ්ඛං යං ආරද්ධවීරියො විහරිස්සති – අකුසලානං ධම්මානං පහානාය, කුසලානං ධම්මානං උපසම්පදාය, ථාමවා දළ්හපරක්කමො අනික්ඛිත්තධුරො කුසලෙසු ධම්මෙසු. යං හිස්ස, සාරිපුත්ත, වීරියං තදස්ස වීරියින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධස්ස හි, සාරිපුත්ත, අරියසාවකස්ස ආරද්ධවීරියස්ස එතං පාටිකඞ්ඛං යං සතිමා භවිස්සති, පරමෙන සතිනෙපක්කෙන සමන්නාගතො, චිරකතම්පි චිරභාසිතම්පි සරිතා අනුස්සරිතා. යා හිස්ස, සාරිපුත්ත, සති තදස්ස සතින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධස්ස හි, සාරිපුත්ත, අරියසාවකස්ස ආරද්ධවීරියස්ස උපට්ඨිතස්සතිනො එතං පාටිකඞ්ඛං යං වොස්සග්ගාරම්මණං කරිත්වා ලභිස්සති සමාධිං, ලභිස්සති චිත්තස්ස එකග්ගතං. යො හිස්ස, සාරිපුත්ත, සමාධි තදස්ස සමාධින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධස්ස හි, සාරිපුත්ත, අරියසාවකස්ස ආරද්ධවීරියස්ස උපට්ඨිතස්සතිනො සමාහිතචිත්තස්ස එතං පාටිකඞ්ඛං යං එවං පජානිස්සති – අනමතග්ගො ඛො සංසාරො. පුබ්බා කොටි න පඤ්ඤායති අවිජ්ජානීවරණානං සත්තානං තණ්හාසංයොජනානං සන්ධාවතං සංසරතං. අවිජ්ජාය ත්වෙව තමොකායස්ස අසෙසවිරාගනිරොධො සන්තමෙතං පදං පණීතමෙතං පදං, යදිදං – සබ්බසඞ්ඛාරසමථො සබ්බූපධිපටිනිස්සග්ගො තණ්හාක්ඛයො විරාගො නිරොධො නිබ්බානං. යා හිස්ස, සාරිපුත්ත, පඤ්ඤා තදස්ස පඤ්ඤින්ද්‍රියං.
‘‘සද්ධො සො [ස ඛො සො (සී. ස්‍යා. කං. පී.)], සාරිපුත්ත, අරියසාවකො එවං පදහිත්වා පදහිත්වා එවං සරිත්වා සරිත්වා එවං සමාදහිත්වා සමාදහිත්වා එවං පජානිත්වා පජානිත්වා එවං අභිසද්දහති – ‘ඉමෙ ඛො තෙ ධම්මා යෙ මෙ පුබ්බෙ සුතවා අහෙසුං. තෙනාහං එතරහි කායෙන ච ඵුසිත්වා විහරාමි, පඤ්ඤාය ච අතිවිජ්ඣ [පටිවිජ්ඣ (ක. සී. ක.)] පස්සාමී’ති. යා හිස්ස, සාරිපුත්ත, සද්ධා තදස්ස සද්ධින්ද්‍රිය’’න්ති. දසමං.
ජරාවග්ගො පඤ්චමො.
තස්සුද්දානං –
ජරා උණ්ණාභො බ්‍රාහ්මණො, සාකෙතො පුබ්බකොට්ඨකො;
පුබ්බාරාමෙ ච චත්තාරි, පිණ්ඩොලො ආපණෙන චාති [සද්ධෙන තෙ දසාති (ස්‍යා. කං. ක.)].