11. පඤ්චගතිපෙය්‍යාලවග්ගො

1. මනුස්සචුතිනිරයසුත්තං

1172. අථ ඛො භගවා පරිත්තං නඛසිඛායං පංසුං ආරොපෙත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි – ‘‘තං කිං මඤ්ඤථ, භික්ඛවෙ, කතමං නු ඛො බහුතරං – යො වායං මයා පරිත්තො නඛසිඛායං පංසු ආරොපිතො, අයං වා මහාපථවී’’ති? ‘‘එතදෙව, භන්තෙ, බහුතරං, යදිදං – මහාපථවී; අප්පමත්තකායං භගවතා පරිත්තො නඛසිඛායං පංසු ආරොපිතො. සඞ්ඛම්පි න උපෙති, උපනිධම්පි න උපෙති, කලභාගම්පි න උපෙති මහාපථවිං උපනිධාය භගවතා පරිත්තො නඛසිඛායං පංසු ආරොපිතො’’ති. එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. පඨමං.

2. මනුස්සචුතිතිරච්ඡානසුත්තං

1173. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ…. දුතියං.

3. මනුස්සචුතිපෙත්තිවිසයසුත්තං

1174. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. තතියං.

4-5-6. මනුස්සචුතිදෙවනිරයාදිසුත්තං

1175-1177. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ මනුස්සා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. ඡට්ඨං.

7-9. දෙවචුතිනිරයාදිසුත්තං

1178-1180. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ දෙවා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ දෙවා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. නවමං.

10-12. දෙවමනුස්සනිරයාදිසුත්තං

1181-1183. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ දෙවා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ දෙවා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. ද්වාදසමං.

13-15. නිරයමනුස්සනිරයාදිසුත්තං

1184-1186. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ නිරයා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ නිරයා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. පන්නරසමං.

16-18. නිරයදෙවනිරයාදිසුත්තං

1187-1189. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ නිරයා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ නිරයා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. අට්ඨාරසමං.

19-21. තිරච්ඡානමනුස්සනිරයාදිසුත්තං

1190-1192. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ තිරච්ඡානයොනියා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ තිරච්ඡානයොනියා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. එකවීසතිමං.

22-24. තිරච්ඡානදෙවනිරයාදිසුත්තං

1193-1195. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ තිරච්ඡානයොනියා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ තිරච්ඡානයොනියා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. චතුවීසතිමං.

25-27. පෙත්තිමනුස්සනිරයාදිසුත්තං

1196-1198. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා මනුස්සෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ… පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ…. සත්තවීසතිමං.

28-29. පෙත්තිදෙවනිරයාදිසුත්තං

1199-1200. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා නිරයෙ පච්චාජායන්ති…පෙ… එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා තිරච්ඡානයොනියා පච්චාජායන්ති…පෙ…. එකූනතිංසතිමං.

30. පෙත්තිදෙවපෙත්තිවිසයසුත්තං

1201. …පෙ… ‘‘එවමෙව ඛො, භික්ඛවෙ, අප්පකා තෙ සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා දෙවෙසු පච්චාජායන්ති; අථ ඛො එතෙව බහුතරා සත්තා යෙ පෙත්තිවිසයා චුතා පෙත්තිවිසයෙ පච්චාජායන්ති. තං කිස්ස හෙතු? අදිට්ඨත්තා භික්ඛවෙ, චතුන්නං අරියසච්චානං. කතමෙසං චතුන්නං? දුක්ඛස්ස අරියසච්චස්ස, දුක්ඛසමුදයස්ස අරියසච්චස්ස, දුක්ඛනිරොධස්ස අරියසච්චස්ස, දුක්ඛනිරොධගාමිනියා පටිපදාය අරියසච්චස්ස’’.

‘‘තස්මාතිහ, භික්ඛවෙ, ‘ඉදං දුක්ඛ’න්ති යොගො කරණීයො, ‘අයං දුක්ඛසමුදයො’ති යොගො කරණීයො, ‘අයං දුක්ඛනිරොධො’ති යොගො කරණීයො, ‘අයං දුක්ඛනිරොධගාමිනී පටිපදා’ති යොගො කරණීයො’’ති. ඉදමවොච භගවා. අත්තමනා තෙ භික්ඛූ භගවතො භාසිතං අභිනන්දුන්ති. තිංසතිමං.

පඤ්චගතිපෙය්‍යාලවග්ගො එකාදසමො.

තස්සුද්දානං –

මනුස්සතො චුතා ඡාපි, දෙවා චුතා නිරයතො;

තිරච්ඡානපෙත්තිවිසයා, තිංසමත්තො ගතිවග්ගොති.

සච්චසංයුත්තං ද්වාදසමං.