1. කොලිතසුත්තවණ්ණනා
235. භික්ඛුසංයුත්තස්ස පඨමෙ, ආවුසොති සාවකානං ආලාපො. බුද්ධා හි භගවන්තො සාවකෙ ආලපන්තා, ‘‘භික්ඛවෙ’’ති ආලපන්ති, සාවකා පන ‘‘බුද්ධෙහි සදිසා මා හොමා’’ති, ‘‘ආවුසො’’ති පඨමං වත්වා පච්ඡා, ‘‘භික්ඛවෙ’’ති භණන්ති. බුද්ධෙහි ච ආලපිතෙ භික්ඛුසඞ්ඝො, ‘‘භන්තෙ’’ති පටිවචනං දෙති සාවකෙහි, ‘‘ආවුසො’’ති. අයං වුච්චතීති යස්මා දුතියජ්ඣානෙ විතක්කවිචාරා නිරුජ්ඣන්ති, යෙසං නිරොධා සද්දායතනං අප්පවත්තිං ගච්ඡති, තස්මා යදෙතං දුතියං ඣානං නාම, අයං වුච්චති ‘‘අරියානං තුණ්හීභාවො’’ති. අයමෙත්ථ යොජනා. ‘‘ධම්මී වා කථා අරියො වා තුණ්හීභාවො’’ති එත්ථ පන කම්මට්ඨානමනසිකාරොපි පඨමජ්ඣානාදීනිපි අරියො තුණ්හීභාවොත්වෙව සඞ්ඛං ගතානි.
විතක්කසහගතාති විතක්කාරම්මණා. සඤ්ඤාමනසිකාරාති සඤ්ඤා ච මනසිකාරො ච. සමුදාචරන්තීති පවත්තන්ති. ථෙරස්ස කිර දුතියජ්ඣානං න පගුණං. අථස්ස තතො වුට්ඨිතස්ස විතක්කවිචාරා න සන්තතො උපට්ඨහිංසු. ඉච්චස්ස දුතියජ්ඣානම්පි සඤ්ඤාමනසිකාරාපි හානභාගියාව අහෙසුං, තං දස්සෙන්තො එවමාහ. සණ්ඨපෙහීති සම්මා ඨපෙහි. එකොදිභාවං කරොහීති එකග්ගං කරොහි. සමාදහාති සම්මා ආදහ ආරොපෙහි. මහාභිඤ්ඤතන්ති ඡළභිඤ්ඤතං. සත්ථා කිර ඉමිනා උපායෙන සත්ත දිවසෙ ථෙරස්ස හානභාගියං සමාධිං වඩ්ඪෙත්වා ථෙරං ඡළභිඤ්ඤතං පාපෙසි. පඨමං.