3-10. ආනන්දත්ථෙරඅපදානවණ්ණනා
ආරාමද්වාරා නික්ඛම්මාතිආදිකං ආයස්මතො ආනන්දත්ථෙරස්ස අපදානං. අයම්පි පුරිමබුද්ධෙසු කතාධිකාරො තත්ථ තත්ථ භවෙ විවට්ටූපනිස්සයානි පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො පදුමුත්තරස්ස භගවතො කාලෙ හංසවතීනගරෙ සත්ථු වෙමාතිකභාතා හුත්වා නිබ්බත්ති. සුමනොතිස්ස නාමං අහොසි. පිතා පනස්ස නන්දරාජා නාම. සො අත්තනො පුත්තස්ස සුමනකුමාරස්ස වයප්පත්තස්ස හංසවතීනගරතො වීසයොජනසතෙ ඨානෙ භොගනගරං අදාසි. සො කදාචි කදාචි ආගන්ත්වා සත්ථාරඤ්ච පිතරඤ්ච පස්සති. තදා රාජා සත්ථාරඤ්ච සතසහස්සපරිමාණං භික්ඛුසඞ්ඝඤ්ච සයමෙව සක්කච්චං උපට්ඨහි, අඤ්ඤෙසං උපට්ඨාතුං න දෙති.
තෙන සමයෙන පච්චන්තො කුපිතො අහොසි. කුමාරො තස්ස කුපිතභාවං රඤ්ඤො අනාරොචෙත්වා සයමෙව තං වූපසමෙසි. තං සුත්වා රාජා තුට්ඨමානසො ‘‘වරං තෙ තාව දම්මි, ගණ්හාහී’’ති ආහ. කුමාරො ‘‘සත්ථාරං භික්ඛුසඞ්ඝඤ්ච තෙමාසං උපට්ඨහන්තො ජීවිතං අවඤ්ඣං කාතුං ඉච්ඡාමී’’ති ආහ. ‘‘එතං න සක්කා, අඤ්ඤං වදෙහී’’ති. ‘‘දෙව, ඛත්තියානං ද්වෙ කථා නාම නත්ථි, එතං මෙ දෙහි, න මය්හං අඤ්ඤෙනත්ථො, සචෙ සත්ථා අනුජානාති, දින්නමෙවා’’ති. සො ‘‘සත්ථු චිත්තං ජානිස්සාමී’’ති විහාරං ගතො. තෙන ච සමයෙන භගවා ගන්ධකුටිං පවිට්ඨො හොති. සො භික්ඛූ උපසඞ්කමිත්වා ‘‘අහං, භන්තෙ, භගවන්තං දස්සනාය ආගතො, දස්සෙථ ම’’න්ති. භික්ඛූ ‘‘සුමනො නාම ථෙරො සත්ථු උපට්ඨාකො, තස්ස සන්තිකං ගච්ඡාහී’’ති ආහංසු. සො ථෙරස්ස සන්තිකං ගන්ත්වා ‘‘සත්ථාරං, භන්තෙ, දස්සෙථා’’ති ආහ. අථ ථෙරො තස්ස පස්සන්තස්සෙව පථවියං නිමුජ්ජිත්වා භගවන්තං උපසඞ්කමිත්වා ‘‘රාජපුත්තො, භන්තෙ, තුම්හාකං දස්සනාය ආගතො’’ති ආහ. ‘‘තෙන හි භික්ඛු බහි ආසනං පඤ්ඤපෙහී’’ති. ථෙරො පුනපි බුද්ධාසනං ගහෙත්වා අන්තොගන්ධකුටියං නිමුජ්ජිත්වා තස්ස පස්සන්තස්ස බහිපරිවෙණෙ පාතුභවිත්වා ගන්ධකුටිපරිවෙණෙ ආසනං පඤ්ඤාපෙසි. කුමාරො තං දිස්වා ‘‘මහන්තො වතායං භික්ඛූ’’ති චිත්තං උප්පාදෙසි.
භගවාපි ගන්ධකුටිතො නික්ඛමිත්වා පඤ්ඤත්තාසනෙ නිසීදි. රාජපුත්තො සත්ථාරං වන්දිත්වා පටිසන්ථාරං කත්වා ‘‘අයං, භන්තෙ, ථෙරො තුම්හාකං සාසනෙ වල්ලභො මඤ්ඤෙ’’ති? ‘‘ආම, කුමාර, වල්ලභො’’ති. ‘‘කිං කත්වා, භන්තෙ, එස වල්ලභො’’ති? ‘‘දානාදීනි පුඤ්ඤානි කත්වා’’ති. ‘‘භගවා, අහම්පි අයං ථෙරො විය අනාගතෙ බුද්ධසාසනෙ වල්ලභො හොතුකාමො’’ති සො බුද්ධප්පමුඛස්ස සඞ්ඝස්ස සත්තාහං ඛන්ධාවාරෙ භත්තං දත්වා සත්තමෙ දිවසෙ, ‘‘භන්තෙ, මයා පිතු සන්තිකා තුම්හාකං තෙමාසං පටිජග්ගනවරො ලද්ධො, තෙමාසං මෙ වස්සාවාසං අධිවාසෙථා’’ති වත්වා සත්ථු අධිවාසනං විදිත්වා සපරිවාරං භගවන්තං ගහෙත්වා යොජනෙ යොජනෙ සත්ථු භික්ඛුසඞ්ඝස්ස ච වසනානුච්ඡවිකෙ විහාරෙ කාරෙත්වා තත්ථ තත්ථ වසාපෙන්තො අත්තනො වසනට්ඨානසමීපෙ සතසහස්සෙන කීතෙ සොභනනාමකෙ උය්‍යානෙ සතසහස්සෙන කාරිතං විහාරං පවෙසාපෙත්වා –
‘‘සතසහස්සෙන මෙ කීතං, සතසහස්සෙන කාරිතං;
සොභනං නාම උය්‍යානං, පටිග්ගණ්හ මහාමුනී’’ති. –
උදකං පාතෙසි. සො වස්සූපනායිකදිවසෙ සත්ථු මහාදානං පවත්තෙත්වා ‘‘ඉමිනා නීහාරෙන දානං දදෙය්‍යාථා’’ති පුත්තදාරෙ අමච්චෙ ච දානෙ කිච්චකරණෙ ච නියොජෙත්වා සයං සුමනත්ථෙරස්ස වසනට්ඨානසමීපෙයෙව වසන්තො එවං අත්තනො වසනට්ඨානෙ සත්ථාරං තෙමාසං උපට්ඨහි. උපකට්ඨාය පන පවාරණාය ගාමං පවිසිත්වා සත්තාහං මහාදානං පවත්තෙත්වා සත්තමෙ දිවසෙ සත්ථු භික්ඛුසඞ්ඝස්ස ච පාදමූලෙ තිචීවරෙ ඨපෙත්වා වන්දිත්වා ‘‘භන්තෙ, යදෙතං මයා ඛන්ධාවාරතො පට්ඨාය පුඤ්ඤං කතං, න තං සක්කසම්පත්තිආදීනං අත්ථාය කතං, අථ ඛො අහම්පි සුමනත්ථෙරො විය අනාගතෙ එකස්ස බුද්ධස්ස උපට්ඨාකො වල්ලභො භවෙය්‍ය’’න්ති පත්ථනං අකාසි. සත්ථා තස්ස අනන්තරායතං දිස්වා බ්‍යාකරිත්වා පක්කාමි.
සො තස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ වස්සසතසහස්සං පුඤ්ඤානි කත්වා තතො පරම්පි තත්ථ තත්ථ භවෙ උළාරානි පුඤ්ඤකම්මානි උපචිනිත්වා දෙවමනුස්සෙසු සංසරන්තො කස්සපභගවතො කාලෙ කුලගෙහෙ නිබ්බත්තො විඤ්ඤුතං පත්වා එකස්ස ථෙරස්ස පිණ්ඩාය චරතො පත්තග්ගහණත්ථං උත්තරසාටකං කත්වා පූජං අකාසි. පුන සග්ගෙ නිබ්බත්තිත්වා තතො චුතො බාරාණසිරාජා හුත්වා අට්ඨ පච්චෙකබුද්ධෙ දිස්වා තෙ භොජෙත්වා අත්තනො මඞ්ගලුය්‍යානෙ අට්ඨ පණ්ණසාලායො කාරෙත්වා තෙසං නිසීදනත්ථාය අට්ඨ සබ්බරතනමයපීඨෙ චෙව මණිආධාරකෙ ච පටියාදෙත්වා දසවස්සසහස්සානි උපට්ඨානං අකාසි, එතානි පාකටානි.
කප්පසතසහස්සං පන තත්ථ තත්ථ භවෙ පුඤ්ඤානි උපචිනන්තො අම්හාකං බොධිසත්තෙන සද්ධිං තුසිතපුරෙ නිබ්බත්තිත්වා තතො චුතො අමිතොදනසක්කස්ස ගෙහෙ නිබ්බත්තිත්වා සබ්බෙ ඤාතකෙ ආනන්දිතෙ කරොන්තො ජාතොති ආනන්දොත්වෙව නාමං ලභි. සො අනුක්කමෙන වයප්පත්තො කතාභිනික්ඛමනෙ සම්මාසම්බොධිං පත්වා පවත්තිතවරධම්මචක්කෙ පඨමං කපිලවත්ථුං ගන්ත්වා තතො නික්ඛමන්තෙ භගවති තස්ස පරිවාරත්ථං පබ්බජිතුං නික්ඛමන්තෙහි භද්දියාදීහි සද්ධිං නික්ඛමිත්වා භගවතො සන්තිකෙ පබ්බජිත්වා ආයස්මතො පුණ්ණස්ස මන්තාණිපුත්තස්ස සන්තිකෙ ධම්මකථං සුත්වා සොතාපත්තිඵලෙ පතිට්ඨහි.
තෙන ච සමයෙන භගවතො පඨමබොධියං වීසතිවස්සානි අනිබද්ධා උපට්ඨාකා අහෙසුං. එකදා නාගසමාලො පත්තචීවරං ගහෙත්වා විචරති, එකදා නාගිතො, එකදා උපවානො, එකදා සුනක්ඛත්තො, එකදා චුන්දො සමණුද්දෙසො, එකදා සාගතො, එකදා මෙඝියො, තෙ යෙභුය්‍යෙන සත්ථු චිත්තං නාරාධයිංසු. අථෙකදිවසං භගවා ගන්ධකුටිපරිවෙණෙ පඤ්ඤත්තවරබුද්ධාසනෙ භික්ඛුසඞ්ඝපරිවුතො නිසින්නො භික්ඛූ ආමන්තෙසි – ‘‘අහං, භික්ඛවෙ, ඉදානි මහල්ලකො එකච්චෙ භික්ඛූ ‘ඉමිනා මග්ගෙන ගච්ඡාමී’ති වුත්තෙ අඤ්ඤෙන මග්ගෙන ගච්ඡන්ති, එකච්චෙ මය්හං පත්තචීවරං භූමියං නික්ඛිපන්ති, මය්හං නිබද්ධුපට්ඨාකං එකං භික්ඛුං විජානථා’’ති. තං සුත්වා භික්ඛූනං ධම්මසංවෙගො උදපාදි. අථායස්මා සාරිපුත්තො උට්ඨාය භගවන්තං වන්දිත්වා ‘‘අහං, භන්තෙ, තුම්හෙ උපට්ඨහිස්සාමී’’ති ආහ. තං භගවා පටික්ඛිපි. එතෙනුපායෙන මහාමොග්ගල්ලානං ආදිං කත්වා සබ්බෙ මහාසාවකා ‘‘අහං උපට්ඨහිස්සාමි, අහං උපට්ඨහිස්සාමී’’ති උට්ඨහිංසු ඨපෙත්වා ආයස්මන්තං ආනන්දං. තෙපි භගවා පටික්ඛිපි.
ආනන්දො පන තුණ්හීයෙව නිසීදි. අථ නං භික්ඛූ ආහංසු – ‘‘ආවුසො, ත්වම්පි සත්ථු උපට්ඨාකට්ඨානං යාචාහී’’ති. ‘‘යාචිත්වා ලද්ධුපට්ඨානං නාම කීදිසං හොති? සචෙ රුච්චති, සත්ථා සයමෙව වක්ඛතී’’ති. අථ භගවා – ‘‘න, භික්ඛවෙ, ආනන්දො අඤ්ඤෙහි උස්සාහෙතබ්බො, සයමෙව ජානිත්වා මං උපට්ඨහිස්සතී’’ති ආහ. තතො භික්ඛූ ‘‘උට්ඨෙහි, ආවුසො ආනන්ද, සත්ථාරං උපට්ඨාකට්ඨානං යාචාහී’’ති ආහංසු. ථෙරො උට්ඨහිත්වා ‘‘සචෙ මෙ, භන්තෙ, භගවා අත්තනා ලද්ධං පණීතං චීවරං න දස්සති, පණීතං පිණ්ඩපාතං න දස්සති, එකගන්ධකුටියං වසිතුං න දස්සති, නිමන්තනං ගහෙත්වා න ගමිස්සති, එවාහං භගවන්තං උපට්ඨහිස්සාමී’’ති ආහ. ‘‘එත්තකෙ ගුණෙ ලභතො සත්ථු උපට්ඨානං කො භාරො’’ති උපවාදමොචනත්ථං ඉමෙ චත්තාරො පටික්ඛෙපා, ‘‘සචෙ, භන්තෙ, භගවා මයා ගහිතං නිමන්තනං ගමිස්සති, සචාහං දෙසන්තරතො ආගතාගතෙ තාවදෙව දස්සෙතුං ලභාමි, යදා මෙ කඞ්ඛා උප්පජ්ජති, තාවදෙව භගවන්තං උපසඞ්කමිත්වා පුච්ඡිතුං ලභාමි, සචෙ භගවා පරම්මුඛා දෙසිතං ධම්මං පුන මය්හං බ්‍යාකරිස්සසි, එවාහං භගවන්තං උපට්ඨහිස්සාමි’’. ‘‘එත්තකම්පි සත්ථු සන්තිකෙ අනුග්ගහං න ලභතී’’ති උපවාදමොචනත්ථඤ්චෙව ධම්මභණ්ඩාගාරිකභාවපරිපූරණත්ථඤ්ච ඉමා චතස්සො යාචනාති ඉමෙ අට්ඨ වරෙ ගහෙත්වා නිබද්ධුපට්ඨාකො අහොසි. තස්සෙව ඨානන්තරස්ස අත්ථාය කප්පසතසහස්සං පූරිතානං පාරමීනං ඵලං පාපුණි.
සො උපට්ඨාකට්ඨානං ලද්ධදිවසතො පට්ඨාය දසබලං දුවිධෙන උදකෙන තිවිධෙන දන්තකට්ඨෙන හත්ථපාදපරිකම්මෙන පිට්ඨිපරිකම්මෙන ගන්ධකුටිපරිවෙණසම්මජ්ජනෙනාති එවමාදීහි කිච්චෙහි උපට්ඨහන්තො – ‘‘ඉමාය නාම වෙලාය සත්ථු ඉදං නාම ලද්ධුං වට්ටති, ඉදං නාම කාතුං වට්ටතී’’ති දිවසභාගං සන්තිකාවචරො හුත්වා රත්තිභාගෙ මහන්තං දණ්ඩදීපිකං ගහෙත්වා ගන්ධකුටිපරිවෙණං නවවාරෙ අනුපරියායති සත්ථරි පක්කොසන්තෙ පටිවචනදානාය, ථිනමිද්ධවිනොදනත්ථං. අථ නං සත්ථා ජෙතවනෙ අරියගණමජ්ඣෙ නිසින්නො අනෙකපරියායෙන පසංසිත්වා බහුස්සුතානං සතිමන්තානං ගතිමන්තානං ධිතිමන්තානං උපට්ඨාකානඤ්ච භික්ඛූනං අග්ගට්ඨානෙ ඨපෙසි.
එවං සත්ථාරා පඤ්චසු ඨානෙසු එතදග්ගෙ ඨපිතො චතූහි අච්ඡරියබ්භූතධම්මෙහි සමන්නාගතො සත්ථු ධම්මකොසාරක්ඛො අයං මහාථෙරො සෙඛොව සමානො සත්ථරි පරිනිබ්බුතෙ හෙට්ඨා වුත්තනයෙන භික්ඛූහි සමුත්තෙජිතො දෙවතාය ච සංවෙජිතො ‘‘ස්වෙයෙව ච දානි ධම්මසඞ්ගීති කාතබ්බා, න ඛො පන මෙතං පතිරූපං, ය්වායං සෙඛො සකරණීයො අසෙඛෙහි ථෙරෙහි සද්ධිං ධම්මං ගායිතුං සන්නිපාතං ගන්තු’’න්ති සඤ්ජාතුස්සාහො විපස්සනං පට්ඨපෙත්වා බහුදෙව රත්තිං විපස්සනාය කම්මං කරොන්තො චඞ්කමෙ වීරියසමතං අලභිත්වා තතො විහාරං පවිසිත්වා සයනෙ නිසීදිත්වා සයිතුකාමො කායං ආවට්ටෙසි. අපත්තඤ්ච සීසං බිම්බොහනං, පාදා ච භූමිතො මුත්තමත්තා, එකස්මිං අන්තරෙ අනුපාදාය ආසවෙහි චිත්තං විමුච්චි, ඡළභිඤ්ඤො අහොසි.
644. එවං ඡළභිඤ්ඤාදිගුණපටිමණ්ඩිතො උපට්ඨාකාදිගුණෙහි එතදග්ගට්ඨානං පත්තො අත්තනො පුබ්බකම්මං සරිත්වා සොමනස්සවසෙන පුබ්බචරිතාපදානං දස්සෙන්තො ආරාමද්වාරා නික්ඛම්මාතිආදිමාහ. තත්ථ ආරාමද්වාරාති සබ්බසත්තානං ධම්මදෙසනත්ථාය විහාරද්වාරතො නික්ඛමිත්වා බහිද්වාරසමීපෙ කතමණ්ඩපමජ්ඣෙ සුපඤ්ඤත්තවරබුද්ධාසනෙ නිසින්නො පදුමුත්තරො නාම මහාමුනි සම්මාසම්බුද්ධො. වස්සන්තො අමතං වුට්ඨින්ති ධම්මදෙසනාමහාඅමතධාරාහි ධම්මවස්සං වස්සන්තො. නිබ්බාපෙසි මහාජනන්ති මහාජනස්ස චිත්තසන්තානගතකිලෙසග්ගිං නිබ්බාපෙසි වූපසමෙසි, මහාජනං නිබ්බානාමතපානෙන සන්තිං සීතිභාවං පාපෙසීති අත්ථො.
645. සතසහස්සං තෙ ධීරාති පරිවාරසම්පත්තිං දස්සෙන්තො ආහ. ඡහි අභිඤ්ඤාහි ඉද්ධිවිධාදිඤාණකොට්ඨාසෙහි සමන්නාගතා අනෙකසතසහස්සචක්කවාළෙසු ඛණෙන ගන්තුං සමත්ථාහි ඉද්ධීහි සමන්නාගතත්තා මහිද්ධිකාතෙ ධීරා සතසහස්සඛීණාසවා ඡායාව අනපායිනීති කත්ථචි අනපගතා ඡායා ඉව තං සම්බුද්ධං පදුමුත්තරං භගවන්තං පරිවාරෙන්ති පරිවාරෙත්වා ධම්මං සුණන්තීති අත්ථො.
646. හත්ථික්ඛන්ධගතො ආසින්ති තදා භගවතො ධම්මදෙසනාසමයෙ අහං හත්ථිපිට්ඨෙ නිසින්නො ආසිං අහොසින්ති අත්ථො. සෙතච්ඡත්තං වරුත්තමන්ති පත්ථෙතබ්බං උත්තමං සෙතච්ඡත්තං මම මත්ථකෙ ධාරයන්තො හත්ථිපිට්ඨෙ නිසින්නොති සම්බන්ධො. සුචාරුරූපං දිස්වානාති සුන්දරං චාරුං මනොහරරූපවන්තං ධම්මං දෙසියමානං සම්බුද්ධං දිස්වා මෙ මය්හං විත්ති සන්තුට්ඨි සොමනස්සං උදපජ්ජථ උප්පජ්ජතීති අත්ථො.
647. ඔරුය්හ හත්ථික්ඛන්ධම්හාති තං භගවන්තං නිසින්නං දිස්වා හත්ථිපිට්ඨිතො ඔරුය්හ ඔරොහිත්වා නරාසභං නරවසභං උපගච්ඡිං සමීපං ගතොති අත්ථො. රතනමයඡත්තං මෙති රතනභූසිතං මෙ මය්හං ඡත්තං බුද්ධසෙට්ඨස්ස මත්ථකෙ ධාරයින්ති සම්බන්ධො.
648. මම සඞ්කප්පමඤ්ඤායාති මය්හං පසාදෙන උප්පන්නං සඞ්කප්පං ඤත්වා ඉසීනං අන්තරෙ මහන්තභූතො සො පදුමුත්තරො භගවා. තං කථං ඨපයිත්වානාති තං අත්තනා දෙසියමානං ධම්මකථං ඨපෙත්වා මම බ්‍යාකරණත්ථාය ඉමා ගාථා අභාසථ කථෙසීති අත්ථො.
649. කථන්ති චෙ? යො සොතිආදිමාහ. සොණ්ණාලඞ්කාරභූසිතං ඡත්තං යො සො රාජකුමාරො මෙ මත්ථකෙ ධාරෙසීති සම්බන්ධො. තමහං කිත්තයිස්සාමීති තං රාජකුමාරං අහං කිත්තයිස්සාමි පාකටං කරිස්සාමි. සුණොථ මම භාසතොති භාසන්තස්ස මම වචනං සුණොථ ඔහිතසොතා මනසි කරොථාති අත්ථො.
650. ඉතො ගන්ත්වා අයං පොසොති අයං රාජකුමාරො ඉතො මනුස්සලොකතො චුතො තුසිතං ගන්ත්වා ආවසිස්සති තත්ථ විහරිස්සති. තත්ථ අච්ඡරාහි පුරක්ඛතො පරිවාරිතො තුසිතභවනසම්පත්තිං අනුභොස්සතීති සම්බන්ධො.
651. චතුත්තිංසක්ඛත්තුන්ති තුසිතභවනතො චවිත්වා තාවතිංසභවනෙ උප්පන්නො චතුත්තිංසවාරෙ දෙවින්දො දෙවරජ්ජං කරිස්සතීති සම්බන්ධො. බලාධිපො අට්ඨසතන්ති තාවතිංසභවනතො චුතො මනුස්සලොකෙ උප්පන්නො බලාධිපො චතුරඞ්ගිනියා සෙනාය අධිපො පධානො අට්ඨසතජාතීසු පදෙසරාජා හුත්වා වසුධං අනෙකරතනවරං පථවිං ආවසිස්සති පුථබ්‍යං විහරිස්සතීති අත්ථො.
652. අට්ඨපඤ්ඤාසක්ඛත්තුන්ති අට්ඨපඤ්ඤාසජාතීසු චක්කවත්තී රාජා භවිස්සතීති අත්ථො. මහියා සකලජම්බුදීපපථවියා විපුලං අසඞ්ඛ්‍යෙය්‍යං පදෙසරජ්ජං කාරයිස්සති.
654. සක්‍යානං කුලකෙතුස්සාති සක්‍යරාජූනං කුලස්ස ධජභූතස්ස බුද්ධස්ස ඤාතකො භවිස්සතීති අත්ථො.
655. ආතාපීති වීරියවා. නිපකොති නෙපක්කසඞ්ඛාතාය පඤ්ඤාය සමන්නාගතො. බාහුසච්චෙසු බහුස්සුතභාවෙසු පිටකත්තයධාරණෙසු කොවිදො ඡෙකො. නිවාතවුත්ති අනවඤ්ඤත්තිකො අථද්ධො කායපාගබ්බියාදිථද්ධභාවවිරහිතො සබ්බපාඨී සකලපිටකත්තයධාරී භවිස්සතීති සම්බන්ධො.
656. පධානපහිතත්තො සොති සො ආනන්දත්ථෙරො වීරියකරණාය පෙසිතචිත්තො. උපසන්තො නිරූපධීති රාගූපධිදොසූපධිමොහූපධීහි විරහිතො, සොතාපත්තිමග්ගෙන පහාතබ්බකිලෙසානං පහීනත්තා උපසන්තො සන්තකායචිත්තො.
657. සන්ති ආරඤ්ඤකාති අරඤ්ඤෙ භවා මහාවනෙ ජාතා. සට්ඨිහායනාති සට්ඨිවස්සකාලෙ හායනබලා. තිධා පභින්නාති අක්ඛිකණ්ණකොසසඞ්ඛාතෙහි තීහි ඨානෙහි භින්නමදා. මාතඞ්ගාති මාතඞ්ගහත්ථිකුලෙ ජාතා. ඊසාදන්තාති රථීසාසදිසදන්තා. උරූළ්හවා රාජවාහනා. කුඤ්ජරසඞ්ඛාතා නාගා හත්ථිරාජානො සන්ති සංවිජ්ජන්ති යථා, තථා සතසහස්සසඞ්ඛ්‍යා ඛීණාසවසඞ්ඛාතා පණ්ඩිතා මහිද්ධිකා අරහන්තනාගා සන්ති, සබ්බෙ තෙ අරහන්තනාගා බුද්ධනාගරාජස්ස. න හොන්ති පණිධිම්හි තෙති තෙ පණිධිම්හි තාදිසා න හොන්ති, කිං සබ්බෙ තෙ භයභීතා සකභාවෙන සණ්ඨාතුං අසමත්ථාති අත්ථො. සෙසං වුත්තනයත්තා උත්තානත්ථමෙවාති.
ආනන්දත්ථෙරඅපදානවණ්ණනා සමත්තා.
එත්තාවතා පඨමා බුද්ධවග්ගවණ්ණනා සමත්තා.
පඨමො භාගො නිට්ඨිතො.
නමො තස්ස භගවතො අරහතො සම්මාසම්බුද්ධස්ස