දෙවතාරොචනවණ්ණනා
91. එත්තාවතා ච ඉමිනා විපස්සිස්ස භගවතො අපදානානුසාරෙන විත්ථාරකථනෙන – ‘‘තථාගතස්සෙවෙසා, භික්ඛවෙ, ධම්මධාතු සුප්පටිවිද්ධා’’ති එවං වුත්තාය ධම්මධාතුයා සුප්පටිවිද්ධභාවං පකාසෙත්වා ඉදානි – ‘‘දෙවතාපි තථාගතස්ස එතමත්ථං ආරොචෙසු’’න්ති වුත්තං දෙවතාරොචනං පකාසෙතුං එකමිදාහන්තිආදිමාහ.
තත්ථ සුභගවනෙති එවංනාමකෙ වනෙ. සාලරාජමූලෙති වනප්පතිජෙට්ඨකස්ස මූලෙ. කාමච්ඡන්දං විරාජෙත්වාති අනාගාමිමග්ගෙන මූලසමුග්ඝාතවසෙන විරාජෙත්වා. යථා ච විපස්සිස්ස, එවං සෙසබුද්ධානම්පි සාසනෙ වුත්ථබ්රහ්මචරියා දෙවතා ආරොචයිංසු, පාළි පන විපස්සිස්ස චෙව අම්හාකඤ්ච භගවතො වසෙන ආගතා.
තත්ථ අත්තනො සම්පත්තියා න හායන්ති, න විහායන්තීති අවිහා. න කඤ්චි සත්තං තපන්තීති අතප්පා. සුන්දරදස්සනා අභිරූපා පාසාදිකාති සුදස්සා. සුට්ඨු පස්සන්ති, සුන්දරමෙතෙසං වා දස්සනන්ති සුදස්සී. සබ්බෙහෙව ච සගුණෙහි භවසම්පත්තියා ච ජෙට්ඨා, නත්ථෙත්ථ කනිට්ඨාති අකනිට්ඨා.
ඉධ ඨත්වා භාණවාරා සමොධානෙතබ්බා. ඉමස්මිඤ්හි සුත්තෙ විපස්සිස්ස භගවතො අපදානවසෙන තයො භාණවාරා වුත්තා. යථා ච විපස්සිස්ස, එවං සිඛීආදීනම්පි අපදානවසෙන වුත්තාව. පාළි පන සඞ්ඛිත්තා. ඉති සත්තන්නං බුද්ධානං වසෙන අම්හාකං භගවතා එකවීසති භාණවාරා කථිතා. තථා අවිහෙහි. තථා අතප්පෙහි. තථා සුදස්සෙහි. තථා සුදස්සීහි. තථා අකනිට්ඨෙහීති සබ්බම්පි ඡබ්බීසතිභාණවාරසතං හොති. තෙපිටකෙ බුද්ධවචනෙ අඤ්ඤං සුත්තං ඡබ්බීසතිභාණවාරසතපරිමාණං නාම නත්ථි, සුත්තන්තරාජා නාම අයං සුත්තන්තොති වෙදිතබ්බො. ඉතො පරං අනුසන්ධිද්වයම්පි නිය්යාතෙන්තො ඉති ඛො භික්ඛවෙතිආදිමාහ. තං සබ්බං උත්තානමෙවාති.
ඉති සුමඞ්ගලවිලාසිනියා දීඝනිකායට්ඨකථායං
මහාපදානසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.