3. සද්දො විපාකොතිකථාවණ්ණනා
636-637. ඉදානි සද්දො විපාකොතිකථා නාම හොති. තත්ථ ‘‘සො තස්ස කම්මස්ස කතත්තා උපචිතත්තා උස්සන්නත්තා විපුලත්තා බ්රහ්මස්සරො හොතී’’තිආදීනි (දී. නි. 3.236) අයොනිසො ගහෙත්වා ‘‘සද්දො විපාකො’’ති යෙසං ලද්ධි, සෙය්යථාපි මහාසංඝිකානං; තෙසං ‘‘කම්මසමුට්ඨානා අරූපධම්මාව විපාකාති නාමං ලභන්ති. රූපධම්මෙසු පනායං වොහාරො නත්ථී’’ති දස්සෙතුං පුච්ඡා සකවාදිස්ස, පටිඤ්ඤා ඉතරස්ස. සුඛවෙදනීයොතිආදි ‘‘විපාකො නාම එවරූපො හොතී’’ති දස්සනත්ථං වුත්තං. ‘‘සො තස්ස කම්මස්සා’’ති සුත්තං ලක්ඛණපටිලාභදස්සනත්ථං වුත්තං. මහාපුරිසො හි කම්මස්ස කතත්තා සුචිපරිවාරොපි හොති, න ච පරිවාරො විපාකො, තස්මා අසාධකමෙතන්ති.
සද්දො විපාකොතිකථාවණ්ණනා.