9. විපල්ලාසසුත්තවණ්ණනා
49. නවමෙ සඤ්ඤාවිපල්ලාසාති සඤ්ඤාය විපල්ලත්ථභාවා, චතස්සො විපරීතසඤ්ඤායොති අත්ථො. සෙසපදද්වයෙපි එසෙව නයො. අනිච්චෙ, භික්ඛවෙ, නිච්චන්ති සඤ්ඤාවිපල්ලාසොති අනිච්චෙ වත්ථුස්මිං ‘‘නිච්චං ඉද’’න්ති එවං ගහෙත්වා උප්පජ්ජනකසඤ්ඤා, සඤ්ඤාවිපල්ලාසොති අත්ථො. ඉමිනා නයෙන සබ්බපදෙසු අත්ථො වෙදිතබ්බො.
අනත්තනි ච අත්තාති අනත්තනි ‘‘අත්තා’’ති එවංසඤ්ඤිනොති අත්ථො. මිච්ඡාදිට්ඨිහතාති න කෙවලං සඤ්ඤිනොව, සඤ්ඤාය විය උප්පජ්ජමානාය මිච්ඡාදිට්ඨියාපි හතා. ඛිත්තචිත්තාති තෙ සඤ්ඤාදිට්ඨියො විය උප්පජ්ජමානෙන ඛිත්තෙන චිත්තෙන සමන්නාගතා. විසඤ්ඤිනොති දෙසනාමත්තමෙතං, විපරීතසඤ්ඤාචිත්තදිට්ඨිනොති අත්ථො. තෙ යොගයුත්තා මාරස්සාති තෙ මාරස්ස යොගෙ යුත්තා නාම හොන්ති. අයොගක්ඛෙමිනොති චතූහි යොගෙහි ඛෙමං නිබ්බානං අප්පත්තා. සත්තාති පුග්ගලා. බුද්ධාති චතුසච්චබුද්ධා. ඉමං ධම්මන්ති චතුසච්චධම්මං. සචිත්තං පච්චලද්ධාති සකං චිත්තං පටිලභිත්වා. අනිච්චතො දක්ඛුන්ති අනිච්චභාවෙන අද්දසංසු. අසුභතද්දසුන්ති අසුභං අසුභතොයෙව අද්දසංසු. සම්මාදිට්ඨිසමාදානාති ගහිතසම්මාදස්සනා. සබ්බං දුක්ඛං උපච්චගුන්ති සකලං වට්ටදුක්ඛං සමතික්කන්තා.