(194) 1. අසඤ්චිච්චකථා
857. අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතීති? ආමන්තා. අසඤ්චිච්ච පාණං හන්ත්වා පාණාතිපාතී හොතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතීති? ආමන්තා. අසඤ්චිච්ච අදින්නං ආදියිත්වා…පෙ… මුසා භණිත්වා මුසාවාදී හොතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අසඤ්චිච්ච පාණං හන්ත්වා පාණාතිපාතී න හොතීති? ආමන්තා. අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො න හොතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අසඤ්චිච්ච අදින්නං ආදියිත්වා…පෙ… මුසා භණිත්වා මුසාවාදී න හොතීති? ආමන්තා. අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො න හොතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
858. අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතීති? ආමන්තා. ‘‘අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතී’’ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? නත්ථි. ‘‘සඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතී’’ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. හඤ්චි ‘‘සඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතී’’ති – අත්ථෙව සුත්තන්තො, නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘අසඤ්චිච්ච මාතරං ජීවිතා වොරොපෙත්වා ආනන්තරිකො හොතී’’ති.
859. න වත්තබ්බං – ‘‘මාතුඝාතකො ආනන්තරිකො’’ති? ආමන්තා. නනු මාතා ජීවිතා වොරොපිතාති? ආමන්තා. හඤ්චි මාතා ජීවිතා වොරොපිතා, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘මාතුඝාතකො ආනන්තරිකො’’ති.
න වත්තබ්බං – ‘‘පිතුඝාතකො ආනන්තරිකො’’ති? ආමන්තා. නනු පිතා ජීවිතා වොරොපිතොති? ආමන්තා. හඤ්චි පිතා ජීවිතා වොරොපිතො, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘පිතුඝාතකො ආනන්තරිකො’’ති.
න වත්තබ්බං – ‘‘අරහන්තඝාතකො ආනන්තරිකො’’ති? ආමන්තා. නනු අරහා ජීවිතා වොරොපිතොති? ආමන්තා. හඤ්චි අරහා ජීවිතා වොරොපිතො, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘අරහන්තඝාතකො ආනන්තරිකො’’ති.
න වත්තබ්බං – ‘‘රුහිරුප්පාදකො ආනන්තරිකො’’ති? ආමන්තා. නනු තථාගතස්ස ලොහිතං උප්පාදිතන්ති? ආමන්තා. හඤ්චි තථාගතස්ස ලොහිතං උප්පාදිතං, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘රුහිරුප්පාදකො ආනන්තරිකො’’ති.
860. සඞ්ඝභෙදකො ආනන්තරිකොති? ආමන්තා. සබ්බෙ සඞ්ඝභෙදකා ආනන්තරිකාති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… සබ්බෙ සඞ්ඝභෙදකා ආනන්තරිකාති? ආමන්තා. ධම්මසඤ්ඤී සඞ්ඝභෙදකො ආනන්තරිකොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
861. ධම්මසඤ්ඤී සඞ්ඝභෙදකො ආනන්තරිකොති? ආමන්තා. නනු වුත්තං භගවතා – ‘‘අත්ථුපාලි, සඞ්ඝභෙදකො ආපායිකො නෙරයිකො කප්පට්ඨො අතෙකිච්ඡො; අත්ථුපාලි, සඞ්ඝභෙදකො න ආපායිකො න නෙරයිකො න කප්පට්ඨො න අතෙකිච්ඡො’’ති! අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. තෙන හි න වත්තබ්බං – ‘‘ධම්මසඤ්ඤී සඞ්ඝභෙදකො ආනන්තරිකො’’ති.
862. න වත්තබ්බං – ‘‘ධම්මසඤ්ඤී සඞ්ඝභෙදකො ආනන්තරිකො’’ති? ආමන්තා. නනු වුත්තං භගවතා –
‘‘ආපායිකො නෙරයිකො, කප්පට්ඨො සඞ්ඝභෙදකො;
වග්ගරතො අධම්මට්ඨො, යොගක්ඛෙමා පධංසති;
සඞ්ඝං සමග්ගං භෙත්වාන, කප්පං නිරයම්හි පච්චතී’’ති [චූළව. 354; අ. නි. 10.39; ඉතිවු. 18].
අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. තෙන හි සඞ්ඝභෙදකො ආනන්තරිකොති.
අසඤ්චිච්චකථා නිට්ඨිතා.