8. අට්ඨමවග්ගො
(79) 7. රූපධාතුයාආයතනකථා
519. අත්ථි සළායතනිකො අත්තභාවො රූපධාතුයාති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ඝානායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ගන්ධායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ රසායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ඵොට්ඨබ්බායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
නත්ථි තත්ථ ගන්ධායතනන්ති? ආමන්තා. නත්ථි තත්ථ ඝානායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… නත්ථි තත්ථ රසායතනන්ති? ආමන්තා. නත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… නත්ථි තත්ථ ඵොට්ඨබ්බායතනන්ති? ආමන්තා. නත්ථි තත්ථ කායායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
520. අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං, අත්ථි රූපායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං, අත්ථි ගන්ධායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං, අත්ථි රූපායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං, අත්ථි රසායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං, අත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ සොතායතනං, අත්ථි සද්දායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං, අත්ථි ධම්මායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං, අත්ථි ගන්ධායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං, අත්ථි ධම්මායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං, අත්ථි රසායතනන්ති…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං, අත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං, නත්ථි ගන්ධායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං, නත්ථි රූපායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං, නත්ථි ගන්ධායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ සොතායතනං, නත්ථි සද්දායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං, නත්ථි ධම්මායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං, නත්ථි රසායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං, නත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං, නත්ථි රූපායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං, නත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනන්ති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ සොතායතනං, නත්ථි සද්දායතනං …පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං, නත්ථි ධම්මායතනන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
521. අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං අත්ථි රූපායතනං, තෙන චක්ඛුනා තං රූපං පස්සතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං අත්ථි ගන්ධායතනං, තෙන ඝානෙන තං ගන්ධං ඝායතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං අත්ථි රූපායතනං, තෙන චක්ඛුනා තං රූපං පස්සතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං අත්ථි රසායතනං, තාය ජිව්හාය තං රසං සායති…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං අත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනං, තෙන කායෙන තං ඵොට්ඨබ්බං ඵුසතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අත්ථි තත්ථ සොතායතනං අත්ථි සද්දායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං අත්ථි ධම්මායතනං, තෙන මනෙන තං ධම්මං විජානාතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං අත්ථි ගන්ධායතනං, තෙන ඝානෙන තං ගන්ධං ඝායතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං අත්ථි ධම්මායතනං, තෙන මනෙන තං ධම්මං විජානාතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං අත්ථි රසායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං අත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනං, තෙන කායෙන තං ඵොට්ඨබ්බං ඵුසතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං අත්ථි ගන්ධායතනං, න ච තෙන ඝානෙන තං ගන්ධං ඝායතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ චක්ඛායතනං අත්ථි රූපායතනං, න ච තෙන චක්ඛුනා තං රූපං පස්සතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං අත්ථි ගන්ධායතනං, න ච තෙන ඝානෙන තං ගන්ධං ඝායතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ සොතායතනං අත්ථි සද්දායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං අත්ථි ධම්මායතනං, න ච තෙන මනෙන තං ධම්මං විජානාතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං අත්ථි රසායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ කායායතනං අත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනං, න ච තෙන කායෙන තං ඵොට්ඨබ්බං ඵුසතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ සොතායතනං අත්ථි සද්දායතනං…පෙ… අත්ථි තත්ථ මනායතනං අත්ථි ධම්මායතනං, න ච තෙන මනෙන තං ධම්මං විජානාතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
522. අත්ථි තත්ථ ඝානායතනං අත්ථි ගන්ධායතනං, තෙන ඝානෙන තං ගන්ධං ඝායතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ මූලගන්ධො සාරගන්ධො තචගන්ධො පත්තගන්ධො පුප්ඵගන්ධො ඵලගන්ධො ආමගන්ධො විස්සගන්ධො සුගන්ධො දුග්ගන්ධොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අත්ථි තත්ථ ජිව්හායතනං අත්ථි රසායතනං, තාය ජිව්හාය තං රසං සායතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ මූලරසො ඛන්ධරසො තචරසො පත්තරසො පුප්ඵරසො ඵලරසො අම්බිලං මධුරං තිත්තකං කටුකං ලොණියං ඛාරියං ලම්බිලං කසාවො සාදු අසාදූති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
අත්ථි තත්ථ කායායතනං අත්ථි ඵොට්ඨබ්බායතනං, තෙන කායෙන තං ඵොට්ඨබ්බං ඵුසතීති? ආමන්තා. අත්ථි තත්ථ කක්ඛළං මුදුකං සණ්හං ඵරුසං සුඛසම්ඵස්සං දුක්ඛසම්ඵස්සං ගරුකං ලහුකන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….
523. න වත්තබ්බං – ‘‘සළායතනිකො අත්තභාවො රූපධාතුයා’’ති? ආමන්තා. නනු අත්ථි තත්ථ ඝානනිමිත්තං ජිව්හානිමිත්තං කායනිමිත්තන්ති? ආමන්තා. හඤ්චි අත්ථි තත්ථ ඝානනිමිත්තං ජිව්හානිමිත්තං කායනිමිත්තං, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘සළායතනිකො අත්තභාවො රූපධාතුයා’’ති.
රූපධාතුයා ආයතනකථා නිට්ඨිතා.