6. ඡට්ඨවග්ගො

(55) 3. සච්චකථා

452. චත්තාරි සච්චානි අසඞ්ඛතානීති? ආමන්තා. චත්තාරි තාණානි චත්තාරි ලෙණානි චත්තාරි සරණානි චත්තාරි පරායනානි චත්තාරි අච්චුතානි චත්තාරි අමතානි චත්තාරි නිබ්බානානීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… චත්තාරි නිබ්බානානීති? ආමන්තා. අත්ථි චතුන්නං නිබ්බානානං උච්චනීචතා හීනපණීතතා උක්කංසාවකංසො සීමා වා භෙදො වා රාජි වා අන්තරිකා වාති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

දුක්ඛසච්චං අසඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. දුක්ඛං අසඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… දුක්ඛසච්චං අසඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. කායිකං දුක්ඛං චෙතසිකං දුක්ඛං සොකපරිදෙවදුක්ඛදොමනස්සඋපායාසා අසඞ්ඛතාති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… සමුදයසච්චං අසඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. සමුදයො අසඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… සමුදයසච්චං අසඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. කාමතණ්හා භවතණ්හා විභවතණ්හා අසඞ්ඛතාති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… මග්ගසච්චං අසඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. මග්ගො අසඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… මග්ගසච්චං අසඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. සම්මාදිට්ඨි…පෙ… සම්මාසමාධි අසඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

දුක්ඛං සඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. දුක්ඛසච්චං සඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… කායිකං දුක්ඛං චෙතසිකං දුක්ඛං සොකපරිදෙවදුක්ඛදොමනස්සඋපායාසා සඞ්ඛතාති? ආමන්තා. දුක්ඛසච්චං සඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… සමුදයො සඞ්ඛතොති? ආමන්තා. සමුදයසච්චං සඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… කාමතණ්හා භවතණ්හා විභවතණ්හා සඞ්ඛතාති? ආමන්තා. සමුදයසච්චං සඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… මග්ගො සඞ්ඛතොති? ආමන්තා. මග්ගසච්චං සඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… සම්මාදිට්ඨි…පෙ… සම්මාසමාධි සඞ්ඛතොති? ආමන්තා. මග්ගසච්චං සඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

453. නිරොධසච්චං අසඞ්ඛතං, නිරොධො අසඞ්ඛතොති? ආමන්තා. දුක්ඛසච්චං අසඞ්ඛතං, දුක්ඛං අසඞ්ඛතන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… නිරොධසච්චං අසඞ්ඛතං, නිරොධො අසඞ්ඛතොති? ආමන්තා. සමුදයසච්චං අසඞ්ඛතං, සමුදයො අසඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… නිරොධසච්චං අසඞ්ඛතං, නිරොධො අසඞ්ඛතොති? ආමන්තා. මග්ගසච්චං අසඞ්ඛතං, මග්ගො අසඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

දුක්ඛසච්චං අසඞ්ඛතං, දුක්ඛං සඞ්ඛතන්ති? ආමන්තා. නිරොධසච්චං අසඞ්ඛතං, නිරොධො සඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… සමුදයසච්චං අසඞ්ඛතං, සමුදයො සඞ්ඛතොති? ආමන්තා. නිරොධසච්චං අසඞ්ඛතං, නිරොධො සඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… මග්ගසච්චං අසඞ්ඛතං, මග්ගො සඞ්ඛතොති? ආමන්තා. නිරොධසච්චං අසඞ්ඛතං, නිරොධො සඞ්ඛතොති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

454. න වත්තබ්බං – ‘‘චත්තාරි සච්චානි අසඞ්ඛතානී’’ති? ආමන්තා. නනු වුත්තං භගවතා – ‘‘චත්තාරිමානි, භික්ඛවෙ, තථානි අවිතථානි අනඤ්ඤථානි! කතමානි චත්තාරි? ‘ඉදං දුක්ඛ’න්ති, භික්ඛවෙ, තථමෙතං අවිතථමෙතං අනඤ්ඤථමෙතං…පෙ… ‘අයං දුක්ඛසමුදයො’ති…පෙ… ‘අයං දුක්ඛනිරොධො’ති…පෙ… ‘අයං දුක්ඛනිරොධගාමිනී පටිපදා’ති තථමෙතං අවිතථමෙතං අනඤ්ඤථමෙතං. ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, චත්තාරි තථානි අවිතථානි අනඤ්ඤථානී’’ති [සං. නි. 5.1090]. අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. තෙන හි චත්තාරි සච්චානි අසඞ්ඛතානීති.

සච්චකථා නිට්ඨිතා.