3. පිණ්ඩපාතිකඞ්ගකථා

26. පිණ්ඩපාතිකඞ්ගම්පි ‘‘අතිරෙකලාභං පටික්ඛිපාමි, පිණ්ඩපාතිකඞ්ගං සමාදියාමී’’ති ඉමෙසං අඤ්ඤතරවචනෙන සමාදින්නං හොති.

තෙන පන පිණ්ඩපාතිකෙන ‘‘සඞ්ඝභත්තං, උද්දෙසභත්තං, නිමන්තනභත්තං, සලාකභත්තං, පක්ඛිකං, උපොසථිකං, පාටිපදිකං, ආගන්තුකභත්තං, ගමිකභත්තං, ගිලානභත්තං, ගිලානුපට්ඨාකභත්තං, විහාරභත්තං, ධුරභත්තං, වාරකභත්ත’’න්ති එතානි චුද්දස භත්තානි න සාදිතබ්බානි. සචෙ පන ‘‘සඞ්ඝභත්තං ගණ්හථා’’තිආදිනා නයෙන අවත්වා ‘‘අම්හාකං ගෙහෙ සඞ්ඝො භික්ඛං ගණ්හාතු, තුම්හෙපි භික්ඛං ගණ්හථා’’ති වත්වා දින්නානි හොන්ති, තානි සාදිතුං වට්ටන්ති. සඞ්ඝතො නිරාමිසසලාකාපි විහාරෙ පක්කභත්තම්පි වට්ටතියෙවාති ඉදමස්ස විධානං.

පභෙදතො පන අයම්පි තිවිධො හොති. තත්ථ උක්කට්ඨො පුරතොපි පච්ඡතොපි ආහටභික්ඛං ගණ්හති, පත්තද්වාරෙ ඨත්වා පත්තං ගණ්හන්තානම්පි දෙති, පටික්කමනං ආහරිත්වා දින්නභික්ඛම්පි ගණ්හති, තං දිවසං පන නිසීදිත්වා භික්ඛං න ගණ්හති. මජ්ඣිමො තං දිවසං නිසීදිත්වාපි ගණ්හති, ස්වාතනාය පන නාධිවාසෙති. මුදුකොස්වාතනායපි පුනදිවසායපි භික්ඛං අධිවාසෙති. තෙ උභොපි සෙරිවිහාරසුඛං න ලභන්ති, උක්කට්ඨොව ලභති. එකස්මිං කිර ගාමෙ අරියවංසො හොති, උක්කට්ඨො ඉතරෙ ආහ – ‘‘ආයාමාවුසො, ධම්මසවනායා’’ති. තෙසු එකො එකෙනම්හි, භන්තෙ, මනුස්සෙන නිසීදාපිතොති ආහ. අපරො මයා, භන්තෙ, ස්වාතනාය එකස්ස භික්ඛා අධිවාසිතාති. එවං තෙ උභො පරිහීනා. ඉතරො පාතොව පිණ්ඩාය චරිත්වා ගන්ත්වා ධම්මරසං පටිසංවෙදෙසි.

ඉමෙසං පන තිණ්ණම්පි සඞ්ඝභත්තාදිඅතිරෙකලාභං සාදිතක්ඛණෙව ධුතඞ්ගං භිජ්ජති. අයමෙත්ථ භෙදො.

අයං පනානිසංසො, ‘‘පිණ්ඩියාලොපභොජනං නිස්සාය පබ්බජ්ජා’’ති (අ. නි. 4.27; ඉතිවු. 101) වචනතො නිස්සයානුරූපපටිපත්තිසබ්භාවො, දුතියෙ අරියවංසෙ පතිට්ඨානං, අපරායත්තවුත්තිතා, ‘‘අප්පානි චෙව සුලභානි ච තානි ච අනවජ්ජානී’’ති භගවතා සංවණ්ණිතපච්චයතා, කොසජ්ජනිම්මද්දනතා, පරිසුද්ධාජීවතා, සෙඛියපටිපත්තිපූරණං, අපරපොසිතා, පරානුග්ගහකිරියා, මානප්පහානං, රසතණ්හානිවාරණං, ගණභොජනපරම්පරභොජනචාරිත්තසික්ඛාපදෙහි අනාපත්තිතා, අප්පිච්ඡතාදීනං අනුලොමවුත්තිතා, සම්මාපටිපත්තිබ්‍රූහනං, පච්ඡිමජනතානුකම්පනන්ති.

පිණ්ඩියාලොපසන්තුට්ඨො, අපරායත්තජීවිකො;

පහීනාහාරලොලුප්පො, හොති චාතුද්දිසො යති.

විනොදයති කොසජ්ජං, ආජීවස්ස විසුජ්ඣති;

තස්මා හි නාතිමඤ්ඤෙය්‍ය, භික්ඛාචරියාය සුමෙධසො.

එවරූපස්ස හි –

‘‘පිණ්ඩපාතිකස්ස භික්ඛුනො,

අත්තභරස්ස අනඤ්ඤපොසිනො;

දෙවාපි පිහයන්ති තාදිනො,

නො චෙ ලාභසිලොකනිස්සිතො’’ති.

අයං පිණ්ඩපාතිකඞ්ගෙ සමාදානවිධානප්පභෙදභෙදානිසංසවණ්ණනා.